Στη φθορά του χρόνου και της λήθης

Θλίψη προ­κα­λούν οι φωτο­γρα­φίες απ’ ότι απέ­μεινε, από το κάποτε πανέ­μορφο Γεφύρι της Πλάκας. Χτυ­πη­μένο από τη μανία της φύσης, μόνο ένα μικρό τμήμα του απο­μέ­νει πλέον…

Άντεξε τη μανία του Αράχθου. Βομ­βαρ­δι­σμούς από τους Γερ­μα­νούς. Λογής-λογής φορτία, πάνω από έναν αιώνα.

Αλλά δεν άντεξε την αδια­φο­ρία των ανθρώ­πων, που το άφησαν να καταρ­ρεύ­σει, μέσα σε λίγα λεπτά. Έπειτα από 149 χρόνια ζωής.

Ως μεγάλη απώλεια βιώνουν την κατάρ­ρευση του γεφυ­ριού της Πλάκας οι κάτοι­κοι σε όλα τα Τζου­μέρκα. «Σήμερα πεν­θούμε», «Χάσαμε ένα ιερό μνημείο», «Κατέρ­ρευσε το σημείο ανα­φο­ράς του τόπου μας», «Καλύ­τερα να είχε γκρε­μι­στεί το σπίτι μου, παρά το γεφύρι», «Όλοι οι Έλληνες κλαίνε», «Γκρε­μί­στηκε η Ακρό­πολη των Τζου­μέρ­κων», είναι οι χαρα­κτη­ρι­στι­κές εκφρά­σεις τους.

Το μονό­τοξο Γεφύρι της Πλάκας ήταν το μεγα­λύ­τερο των Βαλ­κα­νίων Γεφύρι με ιστο­ρικό φορτίο, καθώς εκεί λει­τούρ­γησε το τελω­νείο από την ελεύ­θερη Ελλάδα στη σκλα­βω­μένη Ήπειρο. Σύμβολο ενό­η­τη­τας και ομο­ψυ­χίας των αντι­στα­σια­κών δυνά­μεων, καθώς εκεί, στις 29 Φεβρουα­ρίου του 1944, υπο­γρά­φηκε η συμ­φω­νία της Πλάκας-Μυρόφιλλου για την κοινή δράση κατά των Γερ­μα­νών κατα­κτη­τών της χώρας. Κι εκεί, την 1η Φεβρουα­ρίου του 2015, κατέρ­ρευσε ένα κομμάτι Ιστο­ρίας.

Ο κ. Θεό­φι­λος Παπα­δη­μη­τρίου, κάτοι­κος των Ραφτα­ναίων, ένα χωριό που βρί­σκε­ται σε από­σταση ανάσας από τον οικισμό, ανα­φέ­ρει ότι το γεφύρι κτί­στηκε από μαστό­ρους και πελε­κά­νους της πέτρας από την Πυρ­σό­γιαννη. Όταν τελεί­ωσε το γεφύρι και έγιναν τα εγκαί­νια, έπεσε η καμάρα και έπειτα από λίγο καιρό οι Τζου­μερ­κιώ­τες έφεραν τον αρχι­μά­στορα Μπέγκα από την Πρά­μα­ντα και το έργο ξανα­κτί­στηκε το 1866. Μάλιστα, όπως μετα­φέ­ρε­ται από γενιά σε γενιά, χρη­σι­μο­ποι­ή­θη­καν χιλιά­δες αυγά από την περιοχή και μαζί με ασβέστη – «έγινε πορ­σε­λάνη, η συν­δε­τική ουσία της πέτρας». Το γεφύρι, δρόμος εμπο­ρίου, ένωνε τα Τζου­μέρκα με την υπό­λοιπη Ήπειρο και τη Θεσ­σα­λία.

Η καμάρα του δέχτηκε τις βόμβες των γερ­μα­νι­κών αερο­πλά­νων, όμως άντεξε με μικρές φθορές στη δεξιά του πλευρά.

Οι Ραφτα­νί­τες το επι­σκεύ­α­σαν με τσι­μέ­ντο το 1943 και η γέφυρα έκτοτε λει­τουρ­γούσε χωρίς προ­βλή­ματα. Στην περιοχή για αδια­φο­ρία των αρμο­δίων σε ζητή­ματα υπο­στή­ρι­ξης του πέτρι­νου γεφυ­ριού κάνουν λόγο πολλοί, οι οποίοι -πολλές φορές- έθεταν και κατέ­θε­ταν την ανη­συ­χία τους.

Δεν ήταν η πρώτη φορά που ο Άραχθος «αγρίεψε», κατε­βά­ζο­ντας πολύ νερό. Σύμφωνα με τους κατοί­κους, σε ανά­λο­γες περι­πτώ­σεις κακο­και­ρίας, το νερό περ­νούσε πάνω από το τόξο του γεφυ­ριού. Αλλά παρέ­μενε αλώβητο. Πλη­γω­μένο, καθώς οι ρωγμές ήταν εμφα­νείς, αλλά αλώβητο.

Έως προχθές, που δεν άντεξε περι­μέ­νο­ντας τις μελέτες για την προ­στα­σία του.

Ας ελπί­σουμε ότι το σημα­ντικό αυτό μνημείο, που κατα­σκευά­στηκε κάτω από εξαι­ρε­τικά δύσκο­λες τεχνικά και οικο­νο­μικά συν­θή­κες, θα απο­κα­τα­στα­θεί σύντομα.

Και πως θα είναι ένα έναυσμα, να δώσουν μεγα­λύ­τερη σημασία οι υπεύ­θυ­νοι, στην συντή­ρηση, στη θωρά­κιση των Ιστο­ρι­κών και Αρχι­τε­κτο­νι­κών μνη­μείων του τόπου μας τα οποία καταρ­ρέ­ουν και χωρίς βροχή.

Αδιά­φο­ροι βλέπουν τον Πολι­τι­σμό και την Ιστορία του τόπου να καταρ­ρέ­ουν στη φθορά του χρόνου και της λήθης…

Τι κρίμα!