Κρουαζιέρα: Η Ελλάδα μπροστά στη μεγάλη πρόκληση της επιμήκυνσης της σεζόν

• Ιω­άν­νης Μπρας προς την ‘δ’: «Έχου­με μπρο­στά μας με­γά­λες προ­κλή­σεις» • Με θε­τι­κό πρό­ση­μο εξε­λίσ­σε­ται ακόμη το 2026 • Εν­θαρ­ρυ­ντι­κά τα μη­νύ­μα­τα και για την επό­με­νη διε­τία

Με θε­τι­κό πρό­ση­μο εξε­λίσ­σε­ται η φε­τι­νή σεζόν κρουα­ζιέ­ρας στην Ελ­λά­δα, με την Ανα­το­λι­κή Με­σό­γειο να δια­τη­ρεί τη δυ­να­μι­κή της και τον Οκτώ­βριο να απο­τε­λεί πα­ρα­δο­σια­κά έναν από τους ισχυ­ρό­τε­ρους μήνες για την πε­ριο­χή. Την ίδια στιγ­μή, όμως, η αγορά περνά σε μια νέα φάση, καθώς όλο και πε­ρισ­σό­τε­ρες εται­ρεί­ες εξε­τά­ζουν την πα­ρα­μο­νή τους στη Με­σό­γειο και κατά τους χει­με­ρι­νούς μήνες.

Μι­λώ­ντας προς την ‘δ’ ο κ. Ιω­άν­νης Μπρας, Διευ­θύ­νων Σύμ­βου­λος της Five Senses Consulting και Seatrade Ambassador, ανα­φέ­ρε­ται στη φε­τι­νή ει­κό­να της κρουα­ζιέ­ρας, το αυ­ξα­νό­με­νο εν­δια­φέ­ρον για χει­με­ρι­νά δρο­μο­λό­για, τις υπο­δο­μές, την ανά­γκη συ­νερ­γα­σί­ας των προ­ο­ρι­σμών και το νέο τοπίο που δια­μορ­φώ­νει η τε­χνη­τή νοη­μο­σύ­νη επι­ση­μαί­νει ότι η εξέ­λι­ξη αυτή δη­μιουρ­γεί ση­μα­ντι­κές ευ­και­ρί­ες για τους ελ­λη­νι­κούς προ­ο­ρι­σμούς, υπό την προ­ϋ­πό­θε­ση ότι θα υπάρ­ξει στρα­τη­γι­κή, συ­νερ­γα­σία και κα­τάλ­λη­λη προ­ε­τοι­μα­σία.

Θε­τι­κή η φε­τι­νή ει­κό­να

«Πα­ρα­δο­σια­κά ο Οκτώ­βριος είναι ο δυ­να­τό­τε­ρος μήνας για τη νο­τιο­α­να­το­λι­κή Με­σό­γειο», ση­μειώ­νει ο κ. Μπρας, εκτι­μώ­ντας ότι το επό­με­νο διά­στη­μα ανα­μέ­νο­νται αρ­κε­τά κρουα­ζιε­ρό­πλοια στα νερά του Αι­γαί­ου, της Κρή­της και του Ιο­νί­ου.

Όπως υπο­γραμ­μί­ζει, «η φε­τι­νή σεζόν συ­νε­χί­ζει να πη­γαί­νει καλά», ενώ τα προ­βλή­μα­τα που είχαν πα­ρου­σια­στεί κατά το προη­γού­με­νο διά­στη­μα έχουν σε με­γά­λο βαθμό αντι­με­τω­πι­στεί και οι πλη­ρό­τη­τες πα­ρα­μέ­νουν σε πολύ καλά επί­πε­δα.

Το ση­μείο που χρειά­ζε­ται με­γα­λύ­τε­ρη προ­σο­χή, σύμ­φω­να με τον ίδιο, είναι η κα­τα­να­λω­τι­κή δα­πά­νη των επι­σκε­πτών. «Αυτό το οποίο ωστό­σο αντι­λαμ­βά­νο­μαι -αν και τα τε­λι­κά στοι­χεία δεν έχουν έρθει ακόμα- είναι το spend, το πώς και πόσα δη­λα­δή ξο­δεύ­ουν οι επι­σκέ­πτες», ανα­φέ­ρει, επι­ση­μαί­νο­ντας ότι κα­τα­γρά­φε­ται «μια ελα­φριά συ­γκρά­τη­ση». Η ει­κό­να αυτή όπως διευ­κρι­νί­ζει ο ίδιος, αφορά κυ­ρί­ως τις μι­κρό­τε­ρες κα­τη­γο­ρί­ες της αγο­ράς και όχι τις premium και luxury εται­ρεί­ες.

Το εν­δια­φέ­ρον για χει­με­ρι­νή κρουα­ζιέ­ρα

Ιδιαί­τε­ρο εν­δια­φέ­ρον πα­ρου­σιά­ζει η προ­ο­πτι­κή διεύ­ρυν­σης της πε­ριό­δου λει­τουρ­γί­ας της κρουα­ζιέ­ρας. Σύμ­φω­να με τον κ. Μπρα, στην διάρ­κεια της πρό­σφα­της Seatrade στο Λας Πάλ­μας, αλλά και μέσα από τις επα­φές του με εκ­προ­σώ­πους της αγο­ράς, δια­πι­στώ­θη­κε μια θε­τι­κή τάση εται­ρειών που εξε­τά­ζουν το εν­δε­χό­με­νο να πα­ρα­μεί­νουν στη Με­σό­γειο και κατά τη διάρ­κεια του χει­μώ­να.

«Αυτό είναι πολύ θε­τι­κό. Και μά­λι­στα ήδη έχουν επι­κοι­νω­νή­σει μαζί μου αρ­κε­τές εται­ρεί­ες, του­λά­χι­στον τέσ­σε­ρις, που ζη­τούν να μά­θουν πού μπο­ρούν να πάνε το χει­μώ­να, ποιες είναι οι δια­θέ­σι­μες υπο­δο­μές ξηράς και θά­λασ­σας», το­νί­ζει.

Η πρό­κλη­ση, όμως, δεν αφορά μόνο στα λι­μά­νια. «Δεν είναι μόνο να φτά­σει ένα κρουα­ζιε­ρό­πλοιο κάπου. Είναι ποια μα­γα­ζιά θα είναι ανοι­χτά, τι υπο­δο­μές θα έχου­με στις εκ­δρο­μές και, εν πάση πε­ρι­πτώ­σει, τι μπο­ρούν να κά­νουν οι άν­θρω­ποι αυτοί κατά τη διάρ­κεια του χει­μώ­να».

Για τον ίδιο, η εξέ­λι­ξη αυτή απο­τε­λεί ευ­και­ρία για τους ελ­λη­νι­κούς προ­ο­ρι­σμούς να επα­να­προσ­διο­ρί­σουν τη στρα­τη­γι­κή τους. «Νο­μί­ζω ότι είναι μια πολύ καλή ευ­και­ρία για όλους τους προ­ο­ρι­σμούς να ανα­λο­γι­στούν πού θέ­λουν να είναι τα επό­με­να χρό­νια και να γί­νουν οι απα­ραί­τη­τες κι­νή­σεις ώστε να ανα­δεί­ξουν και το χει­με­ρι­νό κομ­μά­τι».

Ιστο­ρία, πο­λι­τι­σμός και γα­στρο­νο­μία  ως πλε­ο­νε­κτή­μα­τα

Η επι­μή­κυν­ση της του­ρι­στι­κής πε­ριό­δου, σύμ­φω­να με τον κ. Μπρα, δεν μπο­ρεί να βα­σι­στεί απο­κλει­στι­κά στο μο­ντέ­λο «ήλιος και θά­λασ­σα».

«Το μο­ντέ­λοε για τον χει­μώ­να, είναι δια­φο­ρε­τι­κό», επι­ση­μαί­νει, προ­σθέ­το­ντας ότι η Ελ­λά­δα δια­θέ­τει άλλα ισχυ­ρά χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά.

«Η ιστο­ρία, ο πο­λι­τι­σμός και η γα­στρο­νο­μία που έχου­με μπο­ρεί να βοη­θή­σει κάθε προ­ο­ρι­σμό μας, να ανα­δει­χθεί», ανα­φέ­ρει. Βα­σι­κή προ­ϋ­πό­θε­ση, ωστό­σο, είναι να υπάρ­χουν ανοι­χτές επι­χει­ρή­σεις και υπη­ρε­σί­ες, ως βα­σι­κή προ­ϋ­πό­θε­ση.

Η πρώτη φάση της προ­σπά­θειας, όπως εκτι­μά, μπο­ρεί να αφορά στην πε­ραι­τέ­ρω διεύ­ρυν­ση της σεζόν μέχρι τα μέσα Δε­κεμ­βρί­ου. Στη συ­νέ­χεια, όμως, υπάρ­χει πε­ρι­θώ­ριο να εξε­τα­στούν και οι μήνες από τα μέσα Δε­κεμ­βρί­ου έως τα μέσα Μαρ­τί­ου. Ήδη, όπως ση­μειώ­νει, τρεις-τέσ­σε­ρις εται­ρεί­ες συ­νε­χί­ζουν χει­με­ρι­νά προ­γράμ­μα­τα που είχαν ξε­κι­νή­σει τα τε­λευ­ταία δύο-τρία χρό­νια, ενώ άλλες εξε­τά­ζουν την ίδια προ­ο­πτι­κή.

Οι αγο­ρές και η νέα γε­ω­γρα­φία της κρουα­ζιέ­ρας

Οι Αμε­ρι­κα­νοί εξα­κο­λου­θούν να απο­τε­λούν την κυ­ρί­αρ­χη αγορά για την ελ­λη­νι­κή κρουα­ζιέ­ρα, ενώ αυ­ξη­μέ­νη πα­ρου­σία κα­τα­γρά­φε­ται από την Αυ­στρα­λία και την Νέα Ζη­λαν­δία. Ακο­λου­θούν η Αγ­γλία, η Γερ­μα­νία, η Γαλ­λία και η Ιτα­λία.

Ο κ. Μπρας ανα­φέ­ρε­ται χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά στην πα­ρου­σία πλοί­ου που προ­γραμ­μα­τί­ζει ου­σια­στι­κά όλο τον χρόνο δρα­στη­ριό­τη­τα στα νερά του Αι­γαί­ου και της Νο­τιο­α­να­το­λι­κής Με­σο­γεί­ου. Πα­ρό­τι κατά τη χει­με­ρι­νή πε­ρί­ο­δο επι­λέ­γει λι­μά­νια της γει­το­νι­κής Τουρ­κί­ας, το κα­λο­καί­ρι πε­ρι­λαμ­βά­νει αρ­κε­τούς ελ­λη­νι­κούς προ­ο­ρι­σμούς.

«Νο­μί­ζω ότι η ευ­και­ρία είναι εκεί», λέει χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά, υπο­γραμ­μί­ζο­ντας ότι οι προ­ο­ρι­σμοί θα πρέ­πει να είναι έτοι­μοι να την αξιο­ποι­ή­σουν.

Η συ­νερ­γα­σία όλων

των φο­ρέ­ων είναι

απα­ραί­τη­τη

Για να προ­σελ­κύ­σει ένας προ­ο­ρι­σμός κρουα­ζιε­ρό­πλοια, δεν αρκεί πλέον μια με­μο­νω­μέ­νη πρω­το­βου­λία. «Θα πρέ­πει όλοι μαζί (οι φο­ρείς, οι το­πι­κές αρχές, οι επι­χει­ρη­μα­τί­ες, οι επαγ­γελ­μα­τί­ες κ.ο.κ.) να προσ­διο­ρί­σουν την στρα­τη­γι­κή τους και με δο­μη­μέ­νο χα­ρα­κτή­ρα να πα­ρου­σιά­σουν τα στοι­χεία και το χα­ρα­κτή­ρα του προ­ο­ρι­σμού», το­νί­ζει.

Σύμ­φω­να με τον ίδιο, οι εται­ρεί­ες θα πρέ­πει να προ­σκα­λού­νται να πραγ­μα­το­ποιούν «αυ­το­ψία», ώστε να απο­κτούν γρή­γο­ρα και ολο­κλη­ρω­μέ­να ει­κό­να για έναν προ­ο­ρι­σμό.

Ο κ. Μπρας πε­ρι­γρά­φει τρεις βα­σι­κές ερω­τή­σεις που επη­ρε­ά­ζουν την από­φα­ση μιας εται­ρεί­ας κρουα­ζιέ­ρας: Η πρώτη ερώ­τη­ση είναι μπορώ να φέρω το πλοίο με ασφά­λεια στον προ­ο­ρι­σμό σου. Η δεύ­τε­ρη αφορά στο «marketability», δη­λα­δή το κατά πόσο ο προ­ο­ρι­σμός μπο­ρεί να πα­ρου­σια­στεί και να που­λη­θεί σωστά στην αγορά. Η τρίτη αφορά στις εκ­δρο­μές και τις δρα­στη­ριό­τη­τες που μπο­ρούν να προ­σφερ­θούν στους επι­βά­τες.

«Όλες οι δυ­νά­μεις του προ­ο­ρι­σμού πρέ­πει να συ­νερ­γα­στούν. Δεν είναι δου­λειά ενός, δεν είναι δου­λειά δύο. Είναι ομα­δι­κή δου­λειά όλου του προ­ο­ρι­σμού», υπο­γραμ­μί­ζει.

Τα πρώτα 15 λεπτά και η εποχή της τε­χνη­τής νοη­μο­σύ­νης

Ιδιαί­τε­ρη ση­μα­σία απο­δί­δει και στην πρώτη εμπει­ρία του επι­βά­τη. Όπως ανέ­φε­ρε σε σχε­τι­κό πάνελ στη Seatrade, «μέσα στα 15 λεπτά θα πρέ­πει ο επι­βά­της να έχει σχη­μα­τί­σει την ει­κό­να για τον προ­ο­ρι­σμό, να έχει πάρει τις κα­τάλ­λη­λες δο­μη­μέ­νες πλη­ρο­φο­ρί­ες».

Σε αυτό το νέο πε­ρι­βάλ­λον προ­στί­θε­ται και η τε­χνη­τή νοη­μο­σύ­νη. «Στην εποχή του AI αυτή τη στιγ­μή», ση­μειώ­νει, οι προ­ο­ρι­σμοί πρέ­πει να εξε­τά­σουν πώς πα­ρου­σιά­ζο­νται στις απα­ντή­σεις των μη­χα­νών τε­χνη­τής νοη­μο­σύ­νης σε ερω­τή­σεις όπως «τι μπορώ να κάνω στη Ρόδο μέσα σε έξι ώρες».

Όπως εξη­γεί, η λο­γι­κή του SEO με­τα­το­πί­ζε­ται πλέον προς τα GEOs, δη­λα­δή τον τρόπο με τον οποίο οι προ­ο­ρι­σμοί μπο­ρούν να επη­ρε­ά­σουν με δο­μη­μέ­νο τρόπο τις απα­ντή­σεις των μη­χα­νών AI.

Νέα δε­δο­μέ­να για την αγορά

Οι προ­ο­πτι­κές της κρουα­ζιέ­ρας πα­ρα­μέ­νουν ισχυ­ρές. Ο κ. Μπρας ανα­φέ­ρει ότι υπάρ­χουν ήδη πα­ραγ­γε­λί­ες για δε­κά­δες νέα πλοία και εκτι­μά ότι «το μέλ­λον είναι λα­μπρό». Ωστό­σο, προει­δο­ποιεί ότι η επι­τυ­χία ενός προ­ο­ρι­σμού δεν θα με­τριέ­ται πλέον μόνο από τον αριθ­μό των αφί­ξε­ων.

«Το να φέρω μο­νά­χα ένα πλοίο ή να λέω ότι έχω τόσες πλη­ρό­τη­τες πλέον δεν είναι το μο­να­δι­κό μέτρο σύ­γκρι­σης απο­τε­λέ­σμα­τος», ση­μειώ­νει. Χρειά­ζο­νται συ­γκρι­τι­κά στοι­χεία για το πώς απο­τυ­πώ­νε­ται η πα­ρου­σία των επι­σκε­πτών στην το­πι­κή οι­κο­νο­μία, πόσα χρή­μα­τα δα­πα­νούν και αν επι­στρέ­φουν ως επι­σκέ­πτες στο μέλ­λον.

«Μια πα­ρου­σί­α­ση απλή δεν αρκεί πλέον», το­νί­ζει, ζη­τώ­ντας από τους προ­ο­ρι­σμούς να συ­νερ­γά­ζο­νται με τις εται­ρεί­ες και να επι­στρέ­φουν με συ­γκε­κρι­μέ­να ερω­τή­μα­τα: «Ποιες είναι οι βελ­τιώ­σεις που πρέ­πει να κά­νου­με, πώς μας σκο­ρά­ρα­τε, πώς μας βαθ­μο­λο­γή­σα­τε, πώς μας βλέ­πε­τε, τι προ­βλή­μα­τα βλέ­πουν οι επι­βά­τες της εται­ρεί­ας σε εμάς σαν προ­ο­ρι­σμό».

Το με­γά­λο ερώ­τη­μα για το τέλος κρουα­ζιέ­ρας

Τέλος, ανα­φε­ρό­με­νος στο τέλος κρουα­ζιέ­ρας, ο κ. Μπρας επι­ση­μαί­νει ότι πα­ρα­μέ­νει ένα ση­μα­ντι­κό ερώ­τη­μα: πού κα­τευ­θύ­νο­νται τα έσοδα και με ποιον σχε­δια­σμό αξιο­ποιού­νται.

«Υπάρ­χει ακόμα ένα με­γά­λο κενό. Ένα τε­ρά­στιο, τε­ρά­στιο κενό. Πού ακρι­βώς πάνε τα χρή­μα­τα», ση­μειώ­νει, υπο­γραμ­μί­ζο­ντας την ανά­γκη να υπάρ­χει σαφής ενη­μέ­ρω­ση για τα έργα και τις δρά­σεις που θα χρη­μα­το­δο­τη­θούν από τα συ­γκε­κρι­μέ­να έσοδα.

«Δεν θα έπρε­πε τα λεφτά αυτά να επι­στρέ­ψουν πίσω με κά­ποιο τρόπο ως δράση, με κά­ποιο τρόπο ως έργα, με κά­ποιο τρόπο ως δρα­στη­ριό­τη­τα; Απά­ντη­ση ακόμα σε εκεί­νο δεν έχου­με», κα­τέ­λη­ξε χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά.