Μαθητές σχολείων των νησιών του Αιγαίου έκαναν ταυτόχρονο πείραμα για να αποδείξουν ότι η Γη είναι σφαιρική

Μα­θη­τές από 34 γυ­μνά­σια και λύ­κεια δώ­δε­κα δια­φο­ρε­τι­κών νη­σιών του βό­ρειου Αι­γαί­ου και των Δω­δε­κα­νή­σων συ­νερ­γά­στη­καν σε ένα πεί­ρα­μα που είχε στόχο να απο­δεί­ξει ότι η Γη είναι σφαι­ρι­κή και όχι επί­πε­δη αν και πι­θα­νό­τα­τα το απο­τέ­λε­σμα του πει­ρά­μα­τος δεν πρό­κει­ται να πτο­ή­σει τους θια­σώ­τες της θε­ω­ρί­ας της επί­πε­δης Γης οι οποί­οι ακόμη και αν τα­ξι­δέ­ψουν έξω από τον πλα­νή­τη μας και τη δουν από το Διά­στη­μα θα θε­ω­ρούν ότι αυτό που βλέ­πουν  μπρο­στά τους είναι κά­ποιου εί­δους ψευ­δαί­σθη­ση.

Στο πεί­ρα­μα συμ­με­τεί­χαν μα­θη­τές από 34 γυ­μνά­σια και λύ­κεια δώ­δε­κα δια­φο­ρε­τι­κών νη­σιών: της Λή­μνου, της Λέ­σβου, της Χίου, της Σάμου, της Ικα­ρί­ας, των Λει­ψών, της Λέρου, της Κα­λύ­μνου, της Κω, της Αστυ­πά­λαιας, της Ρόδου και της Κάσου.

Όλοι οι μα­θη­τές την ίδια ημέρα και ακρι­βώς την ώρα της άνω ηλια­κής με­σου­ρά­νη­σης, δη­λα­δή τη στιγ­μή που ο Ήλιος βρί­σκε­ται στο μέ­γι­στο ύψος στον ου­ρα­νό, μέ­τρη­σαν το μήκος της σκιάς ενός στύ­λου, τον οποίο είχαν το­πο­θε­τή­σει στην αυλή του σχο­λεί­ου τους, ύψους ενά­μι­σι μέ­τρου.

Αν η Γη ήταν επί­πε­δη, καθώς οι ακτί­νες του Ήλιου θα έπε­φταν πα­ράλ­λη­λες, όλες οι σκιές των στύ­λων θα ήταν ίσες σε όλα τα νησιά. Αντί­θε­τα, αν η Γη είναι σφαι­ρι­κή η σκιά του στύ­λου θα με­γά­λω­νε, καθώς κι­νού­μα­στε προς τον βορρά, δη­λα­δή καθώς αυ­ξά­νε­ται το γε­ω­με­τρι­κό πλά­τος.

Οι μα­θη­τές μέ­τρη­σαν το μήκος της σκιάς του στύ­λου και στα συ­γκρι­τι­κά απο­τε­λέ­σμα­τα δια­πί­στω­σαν ότι υπήρ­χε δια­φο­ρά στις με­τρή­σεις από νησί σε νησί. Η σκιά του στύ­λου στη Λήμνο ήταν με­γα­λύ­τε­ρη από αυτή στη Λέσβο, η οποία με τη σειρά της ήταν με­γα­λύ­τε­ρη από τη σκιά στην Ικα­ρία και αυτή με­γα­λύ­τε­ρη από τη σκιά στη Ρόδο. Χα­ρα­κτη­ρι­στι­κό είναι το γε­γο­νός ότι η μέ­γι­στη δια­φο­ρά της σκιάς ήταν 18 εκα­το­στά με­τα­ξύ των δύο πιο ακραί­ων νη­σιών που συμ­με­τεί­χαν, της Λή­μνου και της Κάσου. Έτσι, μέσα από το πεί­ρα­μα οι μα­θη­τές απέ­δει­ξαν με εμ­φα­τι­κό τρόπο τη σφαι­ρι­κό­τη­τα της Γης.

Του πει­ρά­μα­τος προη­γή­θη­κε δια­δι­κτυα­κή πα­ρου­σί­α­ση στους μα­θη­τές, όπου συ­ζη­τή­θη­καν οι βα­σι­κές αρχές, η με­θο­δο­λο­γία και οι στό­χοι του πει­ρά­μα­τος. Το πεί­ρα­μα μοιά­ζει με το πεί­ρα­μα του Ερα­το­σθέ­νη που διε­ξά­γε­ται κατά τις ιση­με­ρί­ες και έχει ως στόχο τον υπο­λο­γι­σμό της πε­ρι­φέ­ρειας της Γης. «Ωστό­σο, εκεί λαμ­βά­νε­ται ως δε­δο­μέ­νο ότι η Γη είναι σφαι­ρι­κή και υπο­λο­γί­ζε­ται η ακτί­να της. Εμείς με το πεί­ρα­μά μας πάμε ένα βήμα πιο πίσω. Ως νέοι αστρο­νό­μοι ανα­ρω­τιό­μα­στε ποιο είναι το σχήμα της Γης», εξη­γεί στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο αστρο­φυ­σι­κός του Εθνι­κού Αστε­ρο­σκο­πεί­ου Αθη­νών και επι­στη­μο­νι­κά υπεύ­θυ­νος του προ­γράμ­μα­τος, Αλέ­ξαν­δρος Χιω­τέλ­λης. Ο ίδιος πε­ρι­γρά­φει ότι «ήταν πολύ εν­θαρ­ρυ­ντι­κό πως τα παι­διά γέ­λα­σαν όταν τους είπα ότι στό­χος του πει­ρά­μα­τος είναι να απο­δεί­ξουν τη σφαι­ρι­κό­τη­τα της Γης».

Επί­σης, οι μα­θη­τές δια­πί­στω­σαν ότι όλα τα πει­ρα­μα­τι­κά απο­τε­λέ­σμα­τα βρί­σκο­νταν πολύ κοντά (εντός του ανα­με­νό­με­νου πει­ρα­μα­τι­κού σφάλ­μα­τος) στη θε­ω­ρη­τι­κή πρό­βλε­ψη της σκιάς του στύ­λου συ­ναρ­τή­σει του γε­ω­γρα­φι­κού πλά­τους. «Τους εν­θου­σί­α­σε η ικα­νό­τη­τα πρό­βλε­ψης που έχει η Φυ­σι­κή και αυτό έχει να κάνει με τον τρόπο που δι­δά­σκε­ται η Φυ­σι­κή στα σχο­λεία: λεί­πει η κα­τα­νό­η­ση ότι πρό­κει­ται για πει­ρα­μα­τι­κή επι­στή­μη και οι μα­θη­τές δεν κα­τα­λα­βαί­νουν ότι μέσω της Φυ­σι­κής ερ­μη­νεύ­εις τον κόσμο με ακρί­βεια», το­νί­ζει ο κ. Χιω­τέλ­λης.

Όταν ολο­κλη­ρώ­θη­κε το πεί­ρα­μα, οι μα­θη­τές έστει­λαν στο Εθνι­κό Αστε­ρο­σκο­πείο Αθη­νών, εκτός από τα απο­τε­λέ­σμα­τα των με­τρή­σε­ών τους, και ένα βί­ντεο με το πεί­ρα­μά τους και το σύν­θη­μα «Η επι­στή­μη μι­λά­ει με στοι­χεία, οι ψευ­δο­ε­πι­στή­μες και οι θε­ω­ρί­ες συ­νω­μο­σί­ας με αβά­σι­μες υπο­θέ­σεις. Εσύ ποιον εμπι­στεύ­ε­σαι;».

Ση­μειώ­νε­ται ότι το πεί­ρα­μα διε­ξή­χθη στο πλαί­σιο του προ­γράμ­μα­τος «UniversALL: Αστρο­νο­μία για μα­θη­τές ακρι­τι­κών πε­ριο­χών», που υλο­ποιεί το Εθνι­κό Αστε­ρο­σκο­πείο Αθη­νών. Πρό­κει­ται για πρό­γραμ­μα Αστρο­νο­μί­ας για μα­θη­τές και μα­θή­τριες δευ­τε­ρο­βάθ­μιας εκ­παί­δευ­σης σε ακρι­τι­κές πε­ριο­χές, το οποίο διορ­γα­νώ­νε­ται στο πλαί­σιο των προ­σπα­θειών του Εθνι­κού Αστε­ρο­σκο­πεί­ου Αθη­νών για διεύ­ρυν­ση των δρά­σε­ων εξω­στρέ­φειας και διά­χυ­σης της επι­στή­μης.

Naftemporiki.gr με πλη­ρο­φο­ρί­ες από ΑΠΕ-ΜΠΕ

Πηγή: naftemporiki.gr