Νόμος του κράτους τον Φεβρουάριο η Εθνική Κοινωνική Συμφωνία – Ποιες κλαδικές συμβάσεις επεκτείνονται

Ολο­κλη­ρώ­θηκε χθες η δημόσια δια­βού­λευση του νομο­σχε­δίου για τις συλ­λο­γι­κές συμ­βά­σεις εργα­σίας και εντός του Φεβρουα­ρίου ανα­μέ­νε­ται να κατα­τε­θεί και να ψηφι­στεί στη Βουλή στο­χεύ­ο­ντας στην αύξηση της κάλυψης των εργα­ζο­μέ­νων.

Ο νέος νόμος θα ισχύσει άμεσα από τη δημο­σί­ευσή του στο ΦΕΚ, χωρίς μετα­βα­τικό στάδιο, διευ­κο­λύ­νο­ντας τη σύναψη και επέ­κταση των συλ­λο­γι­κών συμ­βά­σεων εργα­σίας, και επι­σπεύ­δο­ντας τις δια­δι­κα­σίες επί­λυ­σης δια­φο­ρών.

Οι επι­πτώ­σεις του νέου νόμου θα είναι άμεσες, ιδίως σε κλάδους όπου υπάρ­χουν ήδη συλ­λο­γι­κές συμ­βά­σεις που δεν πληρούν σήμερα τα κρι­τή­ρια επέ­κτα­σης.

Μια τέτοια περί­πτωση επέ­κτα­σης είναι η μεγάλη κλαδική συλ­λο­γική σύμβαση της εστί­α­σης, η οποία ανα­μέ­νε­ται να επι­φέ­ρει σωρευ­τι­κές αυξή­σεις 10%-15% σε 450.000 εργα­ζο­μέ­νους.

Η δεύτερη μαζική κλαδική συλ­λο­γική σύμβαση, η οποία θα μπο­ρούσε να υπο­γρα­φεί, είναι εκείνη που αφορά το λια­νε­μπό­ριο, όπου εργά­ζο­νται 650.000 μισθω­τοί. Την επέ­κταση της εν λόγω σύμ­βα­σης μπορεί να υπο­γρά­ψει μόνη της η ΓΣΕΕ (δηλαδή χωρίς τη συμ­με­τοχή μιας κλα­δι­κής ομο­σπον­δίας), καθώς ο νέος νόμος παρέχει αυτή τη δυνα­τό­τητα.

Στόχος του υπουρ­γείου Εργα­σίας είναι να αυξηθεί η κάλυψη των εργα­ζο­μέ­νων από συλ­λο­γι­κές ρυθ­μί­σεις σε ολό­κληρη την οικο­νο­μία από το 30% που είναι σήμερα στο 80% (στα­διακά).

Ο ρόλος της μετε­νέρ­γειας

Η βασι­κό­τερη ρύθμιση του νόμου έχει να κάνει με την επα­να­φορά της μετε­νέρ­γειας όλων των κανο­νι­στι­κών όρων των συλ­λο­γι­κών συμ­βά­σεων εργα­σίας.

Η μετε­νέρ­γεια είναι ένας θεσμός που συμπλη­ρώ­νει και ενι­σχύει τον ρυθ­μι­στικό ρόλο των συλ­λο­γι­κών συμ­βά­σεων εργα­σίας. Σκοπός της είναι να μην παρα­μέ­νουν οι εργα­ζό­με­νοι που δεσμεύ­ο­νται ήδη από συλ­λο­γι­κές συμ­βά­σεις εργα­σίας που έληξαν χωρίς προ­στα­σία, μέχρις ότου προ­κύ­ψει μία νέα συλ­λο­γική ή ατομική ρύθμιση των όρων εργα­σίας.

Η μετε­νέρ­γεια έρχεται να προ­στα­τέ­ψει τον εργα­ζό­μενο από μονο­με­ρείς ενέρ­γειες του εργο­δότη κατά το ενδιά­μεσο χρονικό διά­στημα, μέχρις ότου οι κοι­νω­νι­κοί εταίροι συνά­ψουν νέα συλ­λο­γική σύμβαση εργα­σίας ή οι συμ­βαλ­λό­με­νοι στην ατομική σύμβαση εργα­σίας ρυθ­μί­σουν δια­φο­ρε­τικά από κοινού τους όρους εργα­σίας.

Με αυτά που ισχύουν σήμερα, μετά τη λήξη του τρι­μή­νου (οπότε αρχίζει η φάση της μετε­νέρ­γειας) ο εργο­δό­της οφείλει να συνε­χί­σει να κατα­βάλ­λει μόνο τον βασικό μισθό ή το βασικό ημε­ρο­μί­σθιο και τα επι­δό­ματα ωρί­μαν­σης, τέκνων, σπουδών και επι­κιν­δύ­νου εργα­σίας, εφόσον τα επι­δό­ματα αυτά προ­βλέ­πο­νταν. Οι λοιπές παροχές της συλ­λο­γι­κής σύμ­βα­σης εργα­σίας, μισθο­λο­γι­κές ή άλλου είδους, δεν μετε­νερ­γούν, με συνέ­πεια να έχει ο εργο­δό­της την ευχέ­ρεια να τις περι­κό­πτει μονο­με­ρώς, χωρίς η περι­κοπή αυτή να συνιστά μονο­μερή βλα­πτική μετα­βολή των όρων εργα­σίας.

Με την νέα ρύθμιση, κατόπιν της τρί­μη­νης παρά­τα­σης ισχύος των κανο­νι­στι­κών όρων των συλ­λο­γι­κών συμ­βά­σεων εργα­σίας θα συνε­χί­ζουν να ισχύουν όλοι οι κανο­νι­στι­κοί όροι τους, μέχρι να τρο­πο­ποι­η­θούν με νέα συλ­λο­γική ή ατομική σύμβαση εργα­σίας. Σημειώ­νε­ται ότι, ως κανο­νι­στι­κοί νοού­νται οι όροι της συλ­λο­γι­κής σύμ­βα­σης που επη­ρε­ά­ζουν τις ατο­μι­κές συμ­βά­σεις εργα­σίας, καθώς και ότι η μετε­νέρ­γεια έχει αόριστη διάρ­κεια. Επο­μέ­νως, εξα­σφα­λί­ζε­ται η πλήρης προ­στα­σία μετά την πάροδο της χρο­νι­κής διάρ­κειας της συλ­λο­γι­κής σύμ­βα­σης, ακόμη και αν δεν συνα­φθεί εκ νέου συλ­λο­γική σύμβαση.

Για παρά­δειγμα, η κλαδική σύμβαση των ηλε­κτρο­τε­χνι­τών κατα­στη­μά­των που λήγει στις 31 Μαρτίου 2026, προ­βλέ­πει 7 επι­δό­ματα. Με την επα­να­φορά της πλήρους μετε­νέρ­γειας, αν εντός τρι­μή­νου από τη λήξη της σύμ­βα­σης δεν υπο­γρα­φεί νέα, οι εργα­ζό­με­νοι στον κλάδο θα συνε­χί­σουν να λαμ­βά­νουν τους μισθούς που προ­βλέ­πει η σύμβασή τους με το σύνολο των 7 επι­δο­μά­των που είναι γάμου (10% στον μισθό), ειδικών εργα­σιών (10% στον μισθό), ειδικών συν­θη­κών εργα­σίας (10% στον μισθό), προ­ϋ­πη­ρε­σίας, τέκνων, σπουδών, και ανθυ­γιει­νής εργα­σίας. Αν έμενε το καθε­στώς της μερικής μετε­νέρ­γειας δεν θα ήταν υπο­χρε­ω­τικό να συνε­χί­σουν να κατα­βάλ­λο­νται τα επι­δό­ματα γάμου, ειδικών εργα­σιών και ειδικών συν­θη­κών εργα­σίας.

Το ξεπά­γωμα των συλ­λο­γι­κών συμ­βά­σεων εργα­σίας με το νέο νόμο ανα­μέ­νε­ται να συνο­δευ­τεί από αυξή­σεις μισθών που υπερ­βαί­νουν το 10%, καθώς οι απο­δο­χές των εργα­ζο­μέ­νων που καλύ­πτο­νται από σύμβαση συνο­δεύ­ο­νται και από επι­δό­ματα που δεν προ­βλέ­πο­νται σε όσους είναι χωρίς συλ­λο­γική σύμβαση.

Σήμερα μετε­νερ­γούν, δηλαδή δια­τη­ρού­νται μόνον ο βασικός μισθός (σ.σ.: 880 ευρώ) και τα επι­δό­ματα προ­ϋ­πη­ρε­σίας, σπουδών, τέκνου και ανθυ­γιει­νής εργα­σίας.

Ορι­σμένα από τα επι­δό­ματα που πρό­κει­ται να επα­νέλ­θουν στους μισθούς των εργα­ζο­μέ­νων των οποίων οι κλα­δι­κές συμ­βά­σεις θα επε­κτα­θούν, είναι: πολυ­ε­τούς υπη­ρε­σίας, πτυχίου, (20% επί του βασικού μισθού), διδα­κτο­ρι­κού (20% επί του βασικού μισθού), μετα­πτυ­χια­κών σπουδών, μάστερ (10% επί του βασικού μισθού), εργα­σια­κής εμπει­ρίας άνω των 10 ετών, πεντα­ε­τίας καθώς και επι­δο­μά­των εξει­δι­κευ­μέ­νης εργα­σίας, γάμου και ειδικών συν­θη­κών.

Πηγή: insider.gr