Μιχ. Βολονάκης: «Η εξέλιξη της πανδημίας δεν μας επιτρέπει να βγάζουμε βιαστικά συμπεράσματα»

Απα­ντή­σεις σε όλα τα καί­ρια ερω­τή­μα­τα σχε­τι­κά με την εξέ­λι­ξη της επι­δη­μιο­λο­γι­κής κα­τά­στα­σης στην πε­ριο­χή μας, αλλά και για όλα τα θέ­μα­τα που αφο­ρούν στον κο­ρω­νο­ϊό, δίνει στη ση­με­ρι­νή συ­νέ­ντευ­ξή του στην «δη­μο­κρα­τι­κή» ο κ. Μι­χά­λης Βο­λο­νά­κης –γε­νι­κός γραμ­μα­τέ­ας του Ια­τρι­κού Συλ­λό­γου Ρόδου, πνευ­μο­νο­λό­γος – φυ­μα­τιο­λό­γος.

Και όπως ανα­φέ­ρει και ο ίδιος χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά: «Η εξέ­λι­ξη όμως της ίδιας της παν­δη­μί­ας εδώ και δύο χρό­νια πια, πι­στεύω ότι δεν μας επι­τρέ­πει να βγά­ζου­με βια­στι­κά συ­μπε­ρά­σμα­τα σχε­τι­κά με το τέλος της παν­δη­μί­ας».

• Κύριε Βο­λο­νά­κη, να ξε­κι­νή­σου­με με την κα­τά­στα­ση που κυ­ριαρ­χεί σε όλη τη χώρα με την έξαρ­ση της με­τάλ­λα­ξης Όμι­κρον που κα­θη­με­ρι­νά δίνει πολ­λές χι­λιά­δες κρού­σμα­τα ενώ συ­νε­χί­ζο­νται οι θά­να­τοι. Πώς βλέ­πε­τε να εξε­λίσ­σε­ται η επι­δη­μιο­λο­γι­κή κα­τά­στα­ση;

Κα. Ντό­κου, γνω­ρί­ζου­με ότι η με­τάλ­λα­ξη Όμι­κρον έχει κυ­ριαρ­χή­σει και ευ­θύ­νε­ται για πάνω από το 90% των νέων επι­βε­βαιω­μέ­νων κρου­σμά­των. Τα χι­λιά­δες κα­θη­με­ρι­νά κρού­σμα­τα οφεί­λο­νται κυ­ρί­ως στη με­γα­λύ­τε­ρη με­τα­δο­τι­κό­τη­τα της με­τάλ­λα­ξης αυτής. Εντού­τοις, στο τε­λευ­ταίο διά­στη­μα πα­ρα­τη­ρού­με στα­θε­ρο­ποί­η­ση του αριθ­μού των νέων δια­γνώ­σε­ων, καθώς και μεί­ω­ση των νέων ει­σα­γω­γών στα νο­σο­κο­μεία. Δυ­στυ­χώς όμως, ο αριθ­μός των θα­νά­των εξα­κο­λου­θεί να είναι υψη­λός, γιατί ο δεί­κτης αυτός, όπως και ο αριθ­μός των δια­σω­λη­νω­μέ­νων ασθε­νών στις Μ.Ε.Θ., μειώ­νε­ται με χρο­νο­κα­θυ­στέ­ρη­ση, έπε­ται δη­λα­δή 2-3 εβδο­μά­δες μετά από την απο­κλι­μά­κω­ση της αύ­ξη­σης των κρου­σμά­των. Πρέ­πει στο ση­μείο αυτό να το­νι­στεί ότι η με­τάλ­λα­ξη Δέλτα που προ­κα­λεί πιο βαριά νό­ση­ση από την Όμι­κρον και ευ­θύ­νε­ται κατά κα­νό­να για τις ει­σα­γω­γές στις Μ.Ε.Θ., εξα­κο­λου­θεί να υπάρ­χει έστω και στο πο­σο­στό του 10% πε­ρί­που. Αξί­ζει να ανα­λο­γι­στού­με ότι τις μέρες που τα κρού­σμα­τα άγ­γι­ξαν τις 50.000, το πο­σο­στό της Δέλτα αντι­στοι­χού­σε πε­ρί­που σε 5.000 ασθε­νείς. Ξέ­ρου­με ότι πε­ρί­που το 7% των ασθε­νών με Δέλτα θα νο­ση­λευ­τούν, σε αντί­θε­ση πε­ρί­που με το 1% των ασθε­νών της Όμι­κρον. Αν λοι­πόν υπο­λο­γί­σου­με τους αριθ­μούς μπο­ρού­με να κα­τα­λά­βου­με σε με­γά­λο βαθμό την όλη επι­δη­μιο­λο­γι­κή ει­κό­να. Φαί­νε­ται λοι­πόν η επι­δη­μιο­λο­γι­κή κα­τά­στα­ση να εξε­λίσ­σε­ται όπως ανα­με­νό­ταν με στα­θε­ρο­ποί­η­ση και στα­δια­κή μεί­ω­ση των νέων επι­βε­βαιω­μέ­νων κρου­σμά­των και των νέων ει­σα­γω­γών, ενώ πα­ράλ­λη­λα με προ­σο­χή, υπο­μο­νή και πάντα βρι­σκό­με­νοι σε επι­φυ­λα­κή πα­ρα­κο­λου­θού­με τον αριθ­μό των δια­σω­λη­νω­μέ­νων ασθε­νών, και δυ­στυ­χώς τους θα­νά­τους.

• Ωστό­σο συ­νε­χί­ζο­νται οι εμ­βο­λια­σμοί με όλες τις δό­σεις ενώ πα­ρα­μέ­νουν ενερ­γά τα μέτρα προ­στα­σί­ας και πε­ριο­ρι­σμού. Ποιο είναι το αδύ­να­μο ση­μείο αυτής της πε­ριό­δου κατά την άποψή σας;

Δεν πι­στεύω ότι υπάρ­χει ένα αδύ­να­μο ση­μείο αυτήν την πε­ρί­ο­δο που να δι­καιο­λο­γεί την επι­δη­μιο­λο­γι­κή ει­κό­να, αλλά αντί­θε­τα αυτή είναι συν­δυα­σμός πολ­λών πα­ρα­γό­ντων. Κυ­ριό­τε­ροι πα­ρά­γο­ντες είναι η με­γά­λη με­τα­δο­τι­κό­τη­τα της Όμι­κρον, καθώς και το γε­γο­νός ότι τα δια­θέ­σι­μα εμ­βό­λια δεί­χνουν να έχουν μειω­μέ­νη απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τη­τα κατά της με­τάλ­λα­ξης αυτής ένα­ντι της ασυμ­πτω­μα­τι­κής ή της ήπιας νό­ση­σης. Επί­σης, ο χει­μώ­νας με τον υπο­χρε­ω­τι­κό συγ­χρω­τι­σμό σε κλει­στούς κατά κύριο λόγο χώ­ρους και η εορ­τα­στι­κή πε­ρί­ο­δος με την πα­ρα­δο­σια­κά με­γά­λη με­τα­κί­νη­ση πλη­θυ­σμού και τις εκ­δη­λώ­σεις, απο­τέ­λε­σαν επι­πρό­σθε­τους επι­βα­ρυ­ντι­κούς πα­ρά­γο­ντες. Κα­τα­λυ­τι­κό ρόλο σί­γου­ρα παί­ζει και η κό­πω­ση του κό­σμου σε οτι­δή­πο­τε σχε­τι­κό με την παν­δη­μία.

Πολύ σωστά όμως οι εμ­βο­λι­σμοί συ­νε­χί­ζο­νται και πρέ­πει στο ση­μείο αυτό να το­νί­σου­με ότι η τρίτη-ανα­μνη­στι­κή δόση του εμ­βο­λί­ου είναι απο­λύ­τως ανα­γκαία και η αξία της αδιαμ­φι­σβή­τη­τη. Και αυτό, διότι όπως απο­δεί­χτη­κε από τις με­λέ­τες ένα μήνα μετά την ενι­σχυ­τι­κή δόση με m-RNA εμ­βό­λιο οι τί­τλοι των αντι­σω­μά­των πολ­λα­πλα­σιά­ζο­νται έως και 30 φορές και είναι στα­τι­στι­κά ση­μα­ντι­κά υψη­λό­τε­ροι σε σύ­γκρι­ση μετά την ολο­κλή­ρω­ση της δεύ­τε­ρης δόσης εμ­βο­λί­ου. Επι­πλέ­ον, όσοι έχουν κάνει και τις τρεις δό­σεις του εμ­βο­λί­ου δια­τρέ­χουν κατά 90% μι­κρό­τε­ρο κίν­δυ­νο να νο­σή­σουν σο­βα­ρά από Όμι­κρον, ενώ όσοι έχουν κάνει δύο δό­σεις του εμ­βο­λί­ου κατά 65%.

• Το επί­πε­δο της ανο­σί­ας πώς δια­μορ­φώ­νε­ται τώρα στη Ρόδο; Εί­μα­στε σε ικα­νο­ποι­η­τι­κά επί­πε­δα;

Στη Ρόδο έχουν ολο­κλη­ρώ­σει τον εμ­βο­λια­σμό τους πε­ρί­που 92.000 συ­μπο­λί­τες μας, ενώ έχουν πραγ­μα­το­ποι­ή­σει την ανα­μνη­στι­κή τους δόση πε­ρί­που 51.000. Αν στα νού­με­ρα αυτά προ­σθέ­σου­με και τον με­γά­λο αριθ­μό συ­ναν­θρώ­πων μας που νό­ση­σαν ει­δι­κά την πε­ρί­ο­δο των εορ­τών (κά­ποιοι ανεμ­βο­λί­α­στοι, αλλά και κά­ποιοι εμ­βο­λια­σμέ­νοι), νο­μί­ζω ότι εί­μα­στε σε ένα ικα­νο­ποι­η­τι­κό επί­πε­δο ανο­σί­ας, ει­δι­κά όσον αφορά στην απο­φυ­γή της βα­ριάς νό­ση­σης. Αυτό επ΄ου­δε­νί δεν ση­μαί­νει εφη­συ­χα­σμό, όσον αφορά στην τή­ρη­ση των μέ­τρων και κυ­ρί­ως στη συ­νέ­χι­ση των εμ­βο­λια­σμών.

• Όσον αφορά στα δια­γνω­στι­κά τεστ, τα self-test και rapid-tests έχουν αυ­ξη­θεί κατά πολύ. Αυτό τε­λι­κά, συμ­βάλ­λει στον εντο­πι­σμό κρου­σμά­των σε σχέση με την αρχή της παν­δη­μί­ας;

Πολύ σωστά κα. Ντό­κου. Ο αυ­ξη­μέ­νος δια­θέ­σι­μος αριθ­μός δια­γνω­στι­κών τεστ από το κρά­τος, η εύ­κο­λη πρό­σβα­ση σε δομές υγεί­ας (ιδιω­τι­κές και δη­μό­σιες), αλλά και στα φαρ­μα­κεία για τη διε­νέρ­γειά τους, σε συν­δυα­σμό και με τη μεί­ω­ση του κό­στους τους (ει­δι­κά σε σχέση με προη­γού­με­νες φά­σεις της παν­δη­μί­ας) μας δί­νουν τη δυ­να­τό­τη­τα να έχου­με έγκαι­ρη ανί­χνευ­ση των νέων κρου­σμά­των και κυ­ρί­ως έγκαι­ρη απο­μό­νω­σή τους. Με τον τρόπο αυτό επι­τυγ­χά­νε­ται κα­λύ­τε­ρη επι­δη­μιο­λο­γι­κή επι­τή­ρη­ση της παν­δη­μί­ας και πε­ριο­ρί­ζου­με την αλυ­σί­δα με­τά­δο­σης του ιού. Το γε­γο­νός αυτό σε συν­δυα­σμό με την τή­ρη­ση των μέ­τρων και τον εμ­βο­λια­σμό απο­τε­λούν τα βα­σι­κά μας όπλα για να ελέγ­ξου­με την παν­δη­μία.

• Υπάρ­χουν επι­στή­μο­νες, που λένε ότι ίσως βρι­σκό­μα­στε στο τέλος της παν­δη­μί­ας. Πώς το σχο­λιά­ζε­τε και τι ση­μαί­νει;

Νο­μί­ζω ότι είναι τε­λεί­ως κα­τα­νοη­τό, αλλά και αν­θρώ­πι­νο όλοι να ψά­χνου­με να πια­στού­με από μια αι­σιό­δο­ξη εί­δη­ση, από κά­ποιο αι­σιό­δο­ξο σε­νά­ριο. Η εξέ­λι­ξη όμως της ίδιας της παν­δη­μί­ας εδώ και 2 χρό­νια πια, πι­στεύω ότι δεν μας επι­τρέ­πει να βγά­ζου­με βια­στι­κά συ­μπε­ρά­σμα­τα. Αυτό δεν ση­μαί­νει ότι πρέ­πει να απο­γοη­τευ­τού­με και να μην εί­μα­στε αι­σιό­δο­ξοι. Ίσα ίσα, τώρα γνω­ρί­ζου­με πολύ κα­λύ­τε­ρα τον ιό, έχου­με το με­γά­λο όπλο του εμ­βο­λί­ου, δια­θέ­του­με πολλά δια­γνω­στι­κά τεστ, νέα φάρ­μα­κα (μο­νο­κλω­νι­κά αντι­σώ­μα­τα, αντι­ϊ­κά φάρ­μα­κα) και γε­νι­κά γνώση για το τι πρέ­πει να κά­νου­με και τι να απο­φύ­γου­με. Όλα αυτά σε συν­δυα­σμό με την ανα­με­νό­με­νη, σύμ­φω­να με τις γνώ­σεις μας στην εξε­λι­κτι­κή βιο­λο­γία και ιο­λο­γία, ¨εξα­σθέ­νη­ση¨ του ιού (με­ταλ­λά­ξεις πιο με­τα­δο­τι­κές, αλλά λι­γό­τε­ρο νο­σο­γό­νες) συν­θέ­τουν ένα αι­σιό­δο­ξο σε­νά­ριο. Αν αυτό το αι­σιό­δο­ξο σε­νά­ριο ση­μαί­νει και το τέλος της παν­δη­μί­ας νο­μί­ζω ότι είναι λίγο νωρίς να το πει κά­ποιος με σι­γου­ριά.

• Πόσο καιρό θα πρέ­πει να συ­νε­χί­σου­με να ζούμε με τον κο­ρω­νο­ϊό και να τη­ρού­με τα μέτρα;

Δυ­στυ­χώς και σε αυτό το ερώ­τη­μα δεν νο­μί­ζω ότι υπάρ­χει ξε­κά­θα­ρη απά­ντη­ση. Υπάρ­χουν επι­στή­μο­νες που υπο­στη­ρί­ζουν ανα­τρέ­χο­ντας και στο πα­ρελ­θόν ότι γε­νι­κά οι παν­δη­μί­ες διαρ­κούν πε­ρί­που 3 έτη, με τον ιό να εξα­φα­νί­ζε­ται το ίδιο ξαφ­νι­κά όπως εμ­φα­νί­στη­κε, αλλά υπάρ­χει και η επι­στη­μο­νι­κή άποψη που υπο­στη­ρί­ζει ότι ο ιός θα γίνει του­λά­χι­στον για κά­ποια χρό­νια εν­δη­μι­κός, όπως δη­λα­δή ο ιός της γρί­πης. Το ζη­τού­με­νο κατά την άποψή μου είναι να μά­θου­με να ζούμε με τον ιό, να έχου­με υπο­μο­νή και ακο­λου­θώ­ντας τις οδη­γί­ες της επι­στή­μης να επα­να­κτού­με κα­θη­με­ρι­νά κομ­μά­τι κομ­μά­τι τη ζωή μας πίσω, πράγ­μα που πι­στεύω ότι συμ­βαί­νει.

• Σε σχέση με τις και­νούρ­γιες θε­ρα­πεί­ες, ποια είναι τα τε­λευ­ταία νέα;

Να θυ­μη­θού­με ότι το τε­λευ­ταίο διά­στη­μα έχουν χρη­σι­μο­ποι­η­θεί τα μο­νο­κλω­νι­κά αντι­σώ­μα­τα σε ασθε­νείς που είχαν προ­σβλη­θεί από τη με­τάλ­λα­ξη Δέλτα, με θε­τι­κά απο­τε­λέ­σμα­τα. Σύμ­φω­να όμως με τα διε­θνή επι­στη­μο­νι­κά δε­δο­μέ­να και τις με­λέ­τες τα μο­νο­κλω­νι­κά αντι­σώ­μα­τα φαί­νε­ται να έχουν μειω­μέ­νη δρα­στι­κό­τη­τα ένα­ντι της με­τάλ­λα­ξης Όμι­κρον, που επι­κρα­τεί στην πα­ρού­σα φάση.

• Έχου­με όμως πολύ καλά και αι­σιό­δο­ξα νέα από τα αντι­ϊ­κά φάρ­μα­κα.

Όπλα λοι­πόν στη φα­ρέ­τρα μας για την αντι­με­τώ­πι­ση της παν­δη­μί­ας απο­τε­λούν δύο νέα αντι­ϊ­κά φάρ­μα­κα, τα οποία ήδη έχουν λάβει έγκρι­ση για έκτα­κτη χο­ρή­γη­σή τους από τον Αμε­ρι­κα­νι­κό Ορ­γα­νι­σμό Τρο­φί­μων και Φαρ­μά­κων (FDA), ενώ το ένα έχει λάβει επί­σης έγκρι­ση και από τον Ευ­ρω­παϊ­κό Ορ­γα­νι­σμό Φαρ­μά­κων (ΕΜΑ). Είναι σε μορφή χα­πιού, γε­γο­νός που κα­θι­στά πιο εύ­κο­λη τη λήψη τους, εν­δεί­κνυ­νται για ασθε­νείς που ανή­κουν σε ομά­δες υψη­λού κιν­δύ­νου για σο­βα­ρή νό­ση­ση και μειώ­νουν τον κίν­δυ­νο νο­ση­λεί­ας ή θα­νά­του από COVID-19 σε πο­σο­στό που αγ­γί­ζει έως και το 88%.

Βλέ­που­με λοι­πόν ότι τα νέα είναι ευ­χά­ρι­στα και ότι η επι­στή­μη πιστή στο κα­θή­κον της μας προ­σφέ­ρει απλό­χε­ρα νέα όπλα στη μάχη μας με τον ιό που τόσο έπλη­ξε την αν­θρω­πό­τη­τα. Επει­δή όμως «συν Αθηνά και χείρα κίνει» πρέ­πει και εμείς οι πο­λί­τες από την πλευ­ρά μας να συ­νε­χί­σου­με να κά­νου­με αυτό που πρέ­πει και δεν είναι άλλο από την τή­ρη­ση των μέ­τρων, και κυ­ρί­ως την ορθή επι­τέ­λους χρήση μά­σκας. Κλεί­νο­ντας, να το­νί­σω ότι καλώς να έρ­θουν και νέα φάρ­μα­κα, αλλά επει­δή στην Ια­τρι­κή “Κάλ­λιον του θε­ρα­πεύ­ειν το προλαµβά­νειν” να μην ξε­χά­σου­με να ολο­κλη­ρώ­σου­με τους εμ­βο­λια­σμούς μας, προ­στα­τεύ­ο­ντας τον εαυτό μας, αλλά και τους γύρω μας.