Απεβίωσε ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης

Πέ­θα­νε σε ηλι­κία 99 ετών ο Κων­στα­ντί­νος Μη­τσο­τά­κης, πρώην πρω­θυ­πουρ­γός και επί­τι­μος πρό­ε­δρος της Νέας Δη­μο­κρα­τί­ας.

Την εί­δη­ση επι­βε­βαί­ω­σε η οι­κο­γέ­νεια Μη­τσο­τά­κη μέσω μιας σύ­ντο­μης ανα­κοί­νω­σής της:

«Σή­με­ρα στη 01:00 ο Κων­στα­ντί­νος Μη­τσο­τά­κης έφυγε από τη ζωή, πε­ρι­στοι­χι­σμέ­νος από τους αν­θρώ­πους που αγα­πού­σε και τον αγα­πού­σαν»

Ο Κων­στα­ντί­νος Μη­τσο­τά­κης, ένας από τους τε­λευ­ταί­ους «με­γά­λους» πο­λι­τι­κούς της χώρας, έφυγε από τη ζωή τα ξη­με­ρώ­μα­τα της Δευ­τέ­ρας.

Δια­τέ­λε­σε πρω­θυ­πουρ­γός της χώρας από τις 11 Απρι­λί­ου 1990 έως τις 13 Οκτω­βρί­ου του 1993.

Γιος του πο­λι­τι­κού Κυ­ριά­κου Μη­τσο­τά­κη (1884-1944) και της Σταυ­ρού­λας Πλου­μι­δά­κη και μι­κρα­νη­ψιός του Ελευ­θε­ρί­ου Βε­νι­ζέ­λου, ο Κων­στα­ντί­νος Μη­τσο­τά­κης γεν­νή­θη­κε στις 18/10/1918 στα Χανιά. Ο παπ­πούς του Κων­στα­ντί­νος Μη­τσο­τά­κης ήταν επί­σης πο­λι­τι­κός, ιδρυ­τής και αρ­χη­γός του κόμ­μα­τος των «Ξυ­πό­λη­των» (Φι­λε­λευ­θέ­ρων).

Σπού­δα­σε Νο­μι­κά και Πο­λι­τι­κές Επι­στή­μες στο Πα­νε­πι­στή­μιο Αθη­νών και έκανε με­τα­πτυ­χια­κές σπου­δές στη Δυ­τι­κή Γερ­μα­νία.

Το 1945, επα­νέκ­δο­σε την ημε­ρή­σια εφη­με­ρί­δα «Κήρυξ Χα­νί­ων», η οποία κυ­κλο­φο­ρεί μέχρι σή­με­ρα.

Το 1946, εξε­λέ­γη για πρώτη φορά βου­λευ­τής Χα­νί­ων με τους «Βε­νι­ζε­λι­κούς Φι­λε­λεύ­θε­ρους», των οποί­ων ηγεί­το ο Σο­φο­κλής Βε­νι­ζέ­λος.

Το 1951, ανέ­λα­βε για πρώτη φορά κυ­βερ­νη­τι­κό αξί­ω­μα ως υφυ­πουρ­γός Οι­κο­νο­μι­κών στην κυ­βέρ­νη­ση Σο­φο­κλή Βε­νι­ζέ­λου.

Το 1961, εξε­λέ­γη βου­λευ­τής με το νε­ο­σύ­στα­το κόμμα της «Ένω­σης Κέ­ντρου» που είχε ιδρύ­σει ο Γε­ώρ­γιος Πα­παν­δρέ­ου και συμ­με­τεί­χε στον «ανέν­δο­το αγώνα» κατά της κυ­βέρ­νη­σης του Κων­στα­ντί­νου Κα­ρα­μαν­λή.

Το 1964, πρω­τα­γω­νί­στη­σε στις εν­δο­κομ­μα­τι­κές διε­νέ­ξεις που συ­γκλό­νι­σαν την κυ­βέρ­νη­ση του Γε­ωρ­γί­ου Πα­παν­δρέ­ου, ενώ το Νο­έμ­βριο του ίδιου έτους ήρθε σε ρήξη με τον συ­νά­δελ­φό του ανα­πλη­ρω­τή υπουρ­γό Συ­ντο­νι­σμού Αν­δρέα Πα­παν­δρέ­ου, η οποία οξύν­θη­κε με την αμ­φι­λε­γό­με­νη απο­κά­λυ­ψη μυ­στι­κής ορ­γά­νω­σης στο στρα­τό (υπό­θε­ση «Ασπί­δα») και είχε ως απο­τέ­λε­σμα την προ­σω­ρι­νή απο­μά­κρυν­ση από την κυ­βέρ­νη­ση, του Αν­δρέα Πα­παν­δρέ­ου.

Το 1965, δια­δρα­μά­τι­σε ση­μα­ντι­κό ρόλο στα «Ιου­λια­νά» που οδή­γη­σαν στην απο­μά­κρυν­ση της κυ­βέρ­νη­σης του Γ. Πα­παν­δρέ­ου από το βα­σι­λιά Κων­στα­ντί­νο Β’ και στο σχη­μα­τι­σμό αλ­λε­πάλ­λη­λων κυ­βερ­νή­σε­ων από πρώην στε­λέ­χη της Ένω­σης Κέ­ντρου που απο­χώ­ρη­σαν από το κόμμα.

Η σύλ­λη­ψη, η δια­φυ­γή στη Γαλ­λία και η επι­στρο­φή στην Ελ­λά­δα

Την 21η Απρι­λί­ου 1967, συ­νε­λή­φθη από τη δι­κτα­το­ρία των συ­νταγ­μα­ταρ­χών και κρα­τή­θη­κε σε κα­θε­στώς πε­ριο­ρι­σμού, αλλά αφέ­θη­κε ελεύ­θε­ρος με την αμνη­στία του Δε­κεμ­βρί­ου 1967 και ύστε­ρα διέ­φυ­γε στη Γαλ­λία, όπου πα­ρέ­μει­νε πε­ρί­που πε­ντέ­μι­ση χρό­νια συμ­με­τέ­χο­ντας ενερ­γά στη δράση κατά του στρα­τιω­τι­κού κα­θε­στώ­τος.

Το 1973, επέ­στρε­ψε στην Ελ­λά­δα, αλλά μετά το πρα­ξι­κό­πη­μα της 25ης Νο­εμ­βρί­ου συ­νε­λή­φθη και πάλι για να ελευ­θε­ρω­θεί τε­λι­κά τον Ιού­λιο του 1974, όταν ανα­τρά­πη­κε η δι­κτα­το­ρία.

Στις εκλο­γές της 17ης Νο­εμ­βρί­ου 1974, συμ­με­τεί­χε ως ανε­ξάρ­τη­τος υπο­ψή­φιος με το ψη­φο­δέλ­τιο του Δη­μο­κρα­τι­κού Συν­δυα­σμού Νομού Χα­νί­ων, αλλά αν και πήρε 11.322 ψή­φους, δεν εξε­λέ­γη βου­λευ­τής, πα­ρό­τι κα­τε­τά­γη δεύ­τε­ρος σε αριθ­μό ψήφων στο νομό.

Το 1977, συμ­με­τεί­χε στις εκλο­γές της 20ης Νο­εμ­βρί­ου και εξε­λέ­γη στην πε­ρι­φέ­ρεια Χα­νί­ων ως αρ­χη­γός του νε­ο­συ­στα­θέ­ντος από τον ίδιο κόμ­μα­τος Νε­ο­φι­λε­λευ­θέ­ρων.

Η προ­σχώ­ρη­ση στη ΝΔ

Το 1978, προ­σχώ­ρη­σε στο κόμμα της Νέας Δη­μο­κρα­τί­ας και το 1981 ορί­στη­κε κοι­νο­βου­λευ­τι­κός της εκ­πρό­σω­πος.

Την 1η Σε­πτεμ­βρί­ου 1984, εξε­λέ­γη πρό­ε­δρος της Νέας Δη­μο­κρα­τί­ας με 70 ψή­φους ένα­ντι 42 του δεύ­τε­ρου υπο­ψή­φιου Κωστή Στε­φα­νό­που­λου.

Στις εκλο­γές του Ιου­νί­ου 1985, με­τεί­χε ως αρ­χη­γός της Νέας Δη­μο­κρα­τί­ας, η οποία ανα­δεί­χτη­κε δεύ­τε­ρο κόμμα με πο­σο­στό 40,84% και 126 έδρες.

Το Σε­πτέμ­βριο του 1987, εξε­λέ­γη αντι­πρό­ε­δρος της Διε­θνούς Ένω­σης Δη­μο­κρα­τι­κών Κομ­μά­των (IDU), θέση στην οποία επα­νε­ξε­λέ­γη το 1989 και το 1992.

Το 1989, με­τεί­χε για δεύ­τε­ρη φορά στις βου­λευ­τι­κές εκλο­γές της 18ης Ιου­νί­ου, ως αρ­χη­γός της Νέας Δη­μο­κρα­τί­ας, η οποία ανα­δεί­χτη­κε πρώτο κόμμα συ­γκε­ντρώ­νο­ντας τη σχε­τι­κή πλειο­ψη­φία με πο­σο­στό 44,25% και 145 έδρες.

Στις 20 Ιου­νί­ου 1989 ο πρό­ε­δρος της Δη­μο­κρα­τί­ας του ανέ­θε­σε την πρώτη διε­ρευ­νη­τι­κή εντο­λή για να σχη­μα­τί­σει κυ­βέρ­νη­ση, την οποία όμως πα­ρέ­δω­σε αφού οι προ­σπά­θειες που κα­τέ­βα­λε στο τρι­ή­με­ρο που ορί­ζει το Σύ­νταγ­μα απέ­βη­σαν άκαρ­πες.

Ο σχη­μα­τι­σμός κυ­βέρ­νη­σης

Στις 11 Απρι­λί­ου 1990, ενώ είχαν προη­γη­θεί οι εκλο­γές της 5ης Νο­εμ­βρί­ου 1989 στις οποί­ες το κόμμα του δεν συ­γκέ­ντρω­σε την απα­ραί­τη­τη πλειο­ψη­φία, κα­τά­φε­ρε να σχη­μα­τί­σει κυ­βέρ­νη­ση, αφού στις τρί­τες κατά σει­ράν εκλο­γές της 8ης Απρι­λί­ου 1990, η ΝΔ συ­γκέ­ντρω­σε 150 έδρες (πο­σο­στό 46,88%) και έλαβε την υπο­στή­ρι­ξη του Θ. Κα­τσί­κη μο­να­δι­κού βου­λευ­τή της ΔΗΑΝΑ.

Στις 12 Ιου­λί­ου 1991, πρό­τει­νε την στα­δια­κή απο­μά­κρυν­ση των επι­θε­τι­κών όπλων από τις πε­ριο­χές της ελ­λη­νι­κής Θρά­κης, της ευ­ρω­παϊ­κής Τουρ­κί­ας και της νό­τιας Βουλ­γα­ρί­ας.

Η πρό­τα­ση αυτή, η οποία ανα­κοι­νώ­θη­κε λίγες μέρες πριν από το τα­ξί­δι του Αμε­ρι­κα­νού προ­έ­δρου Τζορτζ Μπους στην Αθήνα, έγινε αμέ­σως απο­δε­κτή από τη Βουλ­γα­ρία, αλλά δεν βρήκε την ανά­λο­γη αντα­πό­κρι­ση από την Τουρ­κία. Το δι­ή­με­ρο 1-2 Μαϊου 1993, υπήρ­ξε ο οι­κο­δε­σπό­της πρω­θυ­πουρ­γός της Διά­σκε­ψης των Αθη­νών, η οποία εγκω­μιά­στη­κε ως επι­τυ­χία της ελ­λη­νι­κής εξω­τε­ρι­κής πο­λι­τι­κής στη γιου­γκο­σλα­βι­κή κρίση, αφού, κατά τη διάρ­κειά της, ο ηγέ­της των Σέρ­βων της Βοσ­νί­ας Ρά­ντο­βαν Κά­ραν­τζιτς, επεί­σθη να υπο­γρά­ψει υπό όρους το ει­ρη­νευ­τι­κό σχέ­διο Βανς-Οουεν.

Η υπο­γρα­φή του Σέρ­βου ηγέτη, έγινε δεκτή από τη διε­θνή κοινή γνώμη, ως το πρώτο ση­μα­ντι­κό βήμα για τον τερ­μα­τι­σμό του εμ­φυ­λί­ου πο­λέ­μου στη Βοσ­νία, αλλά λίγες μέρες αρ­γό­τε­ρα, το αυ­το­α­να­κη­ρυ­χθέν κοι­νο­βού­λιο των Σέρ­βων της Βοσ­νί­ας, απέρ­ρι­ψε με συ­ντρι­πτι­κή πλειο­ψη­φία το ει­ρη­νευ­τι­κό σχέ­διο και πα­ρέ­πεμ­ψε την έγκρι­σή του σε δη­μο­ψή­φι­σμα.

Η πα­ραί­τη­σή του από την πρω­θυ­πουρ­γία και προ­ε­δρία του κόμ­μα­τος

Στις 11 Οκτω­βρί­ου 1993, μετά την εκλο­γι­κή ήττα της Νέας Δη­μο­κρα­τί­ας, υπέ­βα­λε την πα­ραί­τη­σή του στον πρό­ε­δρο της Δη­μο­κρα­τί­ας.

Στις 26 Οκτω­βρί­ου 1993, πα­ραι­τή­θη­κε και από πρό­ε­δρος του κόμ­μα­τος της Νέας Δη­μο­κρα­τί­ας και στις 3 Νο­εμ­βρί­ου, ύστε­ρα από πρό­τα­ση του νέου προ­έ­δρου της ΝΔ Μιλ­τιά­δη Εβερτ και ομό­φω­νη από­φα­ση της Κοι­νο­βου­λευ­τι­κής Ομά­δας, ανα­κη­ρύ­χθη­κε επί­τι­μος πρό­ε­δρος του κόμ­μα­τος.

Στις 5 Μαϊου 1994, 42 βου­λευ­τές του ΠΑΣΟΚ κα­τέ­θε­σαν στη Βουλή πρό­τα­ση κα­τη­γο­ρί­ας ενα­ντί­ον του, για την υπό­θε­ση της πώ­λη­σης της ΑΓΕΤ, ενώ στις 19 Μαΐου η Βουλή απο­φά­σι­σε τη σύ­στα­ση προ­α­να­κρι­τι­κής επι­τρο­πής για την ίδια υπό­θε­ση. Στις 16 Ιου­νί­ου η Βουλή τον πα­ρέ­πεμ­ψε στο Ει­δι­κό Δι­κα­στή­ριο για το θέμα των υπο­κλο­πών και στις 15 Σε­πτεμ­βρί­ου απο­φά­σι­σε την πα­ρα­πο­μπή του στο Ει­δι­κό Δι­κα­στή­ριο για την υπό­θε­ση της ΑΓΕΤ. Στις 16 Ια­νουα­ρί­ου 1995 η Βουλή, μετά από πα­ρέμ­βα­ση του πρω­θυ­πουρ­γού Αν­δρέα Πα­παν­δρέ­ου, την οποία ο ίδιος χα­ρα­κτή­ρι­σε «τα­πει­νω­τι­κή υπο­χώ­ρη­ση» ζη­τώ­ντας να δι­κα­στεί για να «λάμ­ψει η αλή­θεια», απο­φά­σι­σε την ανα­στο­λή της δί­ω­ξης για τις υπο­θέ­σεις της ΑΓΕΤ και των υπο­κλο­πών.

Το βρα­βείο «Ιπε­κτσί»

Τον Ιού­νιο του 1997, τι­μή­θη­κε με το μέγα βρα­βείο ελ­λη­νο­τουρ­κι­κής φι­λί­ας «Ιπε­κτσί» για τη δρα­στη­ριό­τη­τά του υπέρ της προ­σέγ­γι­σης της Ελ­λά­δας με την Τουρ­κία.

Τον Ια­νουά­ριο του 2004, μετά από 58 χρό­νια πα­ρου­σί­ας στη Βουλή, ανα­κοί­νω­σε την από­φα­σή του να τερ­μα­τί­σει την κοι­νο­βου­λευ­τι­κή του στα­διο­δρο­μία και δή­λω­σε ότι θα πα­ρα­μεί­νει στην ενερ­γό πο­λι­τι­κή.

Τον Οκτώ­βριο του 2005, ιδρύ­θη­κε προς τιμήν του έδρα Κλα­σι­κών Σπου­δών στο Πα­νε­πι­στή­μιο Στάν­φορντ του Σαν Φραν­τσί­σκο των ΗΠΑ.

Συ­νέ­γρα­ψε τον πρό­λο­γο της συλ­λο­γι­κής έκ­δο­σης του βι­βλί­ου «Μπρο­στά από την εποχή της η κυ­βέρ­νη­ση της Νέας Δη­μο­κρα­τί­ας 1990-1993», της οποί­ας υπήρ­ξε πρω­θυ­πουρ­γός, εκδ. Εστία, 2013.

Πα­ντρεύ­τη­κε την Μα­ρί­κα Γιαν­νού­κου (1930-2012), με την οποία απέ­κτη­σε τρεις κόρες και ένα γιό.