Ο κ. Γιώργος Ξηραδάκης είναι ναυτιλιακός οικονομολόγος και πρόεδρος της Ένωσης Τραπεζικών & Χρηματοοικονομικών Στελεχών Ελληνικής Ναυτιλίας.
Στη συνέντευξη που παραχώρησε προς τη “δ” εξηγεί την κατάσταση που κυριαρχεί στη ναυτιλία, ενώ μιλάει για το κόστος των ακτοπλοϊκών εισιτηρίων αλλά και το πώς θα επηρεάσει τις μετακινήσεις, το εμπόριο και τον τουρισμό.
Όπως αναφέρει, αναμένεται και δεύτερο πακέτο μέτρων από την κυβέρνηση προς το τέλος Απριλίου, ενώ απαιτείται επανασχεδιασμός των ακτοπλοϊκών δρομολογίων την ώρα που οι εταιρείες βλέπουν τα κόστη τους να εκτοξεύονται.
Λέει ακόμη ότι στα Στενά του Ορμούζ βρίσκονται πάρα πολλά ελληνόκτητα πλοία, ενώ στο σύνολό τους είναι εγκλωβισμένοι γύρω στους 20.000 ναυτικούς -ίσως και παραπάνω…
• Κύριε Ξηραδάκη, όλα τα βλέμματα είναι στραμμένα στα πολεμικά μέτωπα στη Μέση Ανατολή. Πώς είναι τα πράγματα για τη ναυτιλία;
Δυστυχώς, δεν τα έχουμε δει όλα πώς είναι. Και αναφέρομαι κυρίως στην παγκόσμια ενεργειακή κρίση την οποία δεν την έχουμε ζήσει ακόμα και δεν ξέρουμε πώς θα εξελιχθεί. Παρόλο που είμαι φύσει αισιόδοξος άνθρωπος βλέπω ότι τα πράγματα δεν πηγαίνουν όπως θα θέλαμε. Ουσιαστικά να τελειώσει γρήγορα ο πόλεμος -αν και δεν θέλαμε κανένα πόλεμο. Τουλάχιστον όμως να μπορούμε να διαβάσουμε τι θα γίνει στο μέλλον σχετικά με την ροή των ενεργειακών αποθεμάτων σε παγκόσμιο επίπεδο. Καταλαβαίνετε ότι αυτό που συμβαίνει με τα Στενά του Ορμούζ, που παραμένουν κλειστά καθώς και οι απειλές για άλλες παρόμοιου είδους καταστάσεις, δεν εξυπηρετούν κανέναν άλλον από την τρομοκρατία και από τον φόβο για την επόμενη μέρα. Και αυτό αφορά όλους τους κλάδους, είτε αυτό λέγεται ακτοπλοΐα, είτε αυτό λέγεται αγροτική παραγωγή, είτε αφορά στην ζωή μας και στην καθημερινότητά μας. Παρακολουθούμε όλοι πόσο έχει πάει το κόστος του πετρελαίου, της βενζίνης -το πιο απλό που μπορεί να δει ένας πολίτης. Το πιο σύνθετο είναι η βιοτεχνική ανάπτυξη, η βιομηχανική και γενικότερα η ανάπτυξη της οικονομίας σε ολόκληρο τον πλανήτη.
• Όντας ναυτιλιακός οικονομολόγος και βέβαια γνωρίζοντας πάρα πολύ καλά τα θέματα της ναυτιλίας, θα ήθελα να μας μιλήσετε γι’ αυτόν τον κλάδο. Κάθε μέρα αλλάζουν τα δεδομένα, υπάρχει ανησυχία στις αγορές, στον τουρισμό κ.λπ. Πώς είδατε τα μέτρα που ανακοινώθηκαν από την κυβέρνηση; Ακούσαμε και τις δηλώσεις Κικίλια.
Όποιο μέτρο ανακοινώνεται, αυτή τη στιγμή για τις εταιρείες είναι θετικό. Ό,τι θα δοθεί στις εταιρείες, μετακυλίεται στην ελάφρυνση του κόστους εισιτηρίων, του κόστους στις μετακινήσεις αλλά και του κόστους των προϊόντων. Γιατί να μην ξεχνάμε ότι η ακτοπλοΐα έχει δύο κύριους πελάτες: τους χρήστες, (που είναι οι επιβάτες, οι νησιώτες, οι ξένοι τουρίστες) και τα φορτηγά.
Συνεπώς, οπουδήποτε δίδονται κάποιες εκπτώσεις, είτε κάποιες επιχορηγήσεις, μέτρα κ.λπ. από το κράτος -είτε από τις ίδιες εταιρείες- είναι προς όφελος του χρήστη και άρα είναι ουσιαστικά προς όφελος των ανθρώπων που ανησυχούν.
Σε αυτή τη φάση έχουμε το πρώτο πακέτο μέτρων που ανακοινώθηκε από την ίδια την κυβέρνηση, προσπαθώντας να υποστηρίξει τις εκπτώσεις που δίδονται από τις ακτοπλοϊκές εταιρείες (κυρίως προς τα φορτηγά) δηλαδή που είναι και με ένας μεγάλος όγκος. Είναι και η εποχή τέτοια που ξεκινούν οι μετακινήσεις των φορτηγών. Η Ρόδος π.χ. το ξέρει καλά αυτό, διότι αυτή την εποχή ετοιμάζεται για την έναρξη της τουριστικής σεζόν, οπότε πρέπει να έρθουν προϊόντα και διάφορα άλλα. Από την άλλη, πρέπει να προωθηθούν και να γίνουν οι εξαγωγές των προϊόντων προς την υπόλοιπη Ελλάδα και προς την Ευρώπη, για το εμπόριο. Ανακοινώθηκε το πρώτο πακέτο μέτρων που έχει να κάνει με το πώς θα μπορέσουν να συνεχίσουν εκπτωτικά σχήματα και παράλληλα, να δούμε πώς θα φτάσουν αυτά στην τσέπη μας. Προσωπικά, προβλέπω ότι θα υπάρξει και ένας δεύτερος κύκλος ανακοινώσεων μέτρων στήριξης κατά της ακρίβειας που θα είναι προς το τέλος του Απριλίου. Όσο συνεχίζει αυτή η ανοδική πορεία της τιμής του πετρελαίου, βλέπουμε τις αυξήσεις στην αντλία και στα εισιτήρια. Από την άλλη, τα καύσιμα των πλοίων δεν είναι τα ίδια. Καταλαβαίνετε ότι πρόκειται για συγκοινωνούντα δοχεία.
Πλήττονται όλα: ο τουρισμός, η ναυτιλία, η φορτηγός ναυτιλία (εκεί, ίσως λιγότερο) καθώς έχουμε τη διόγκωση του κόστους λειτουργίας των πλοίων, σε όλα τα επίπεδα. Σε κάθε περίπτωση υπάρχει μια τρομερή πίεση στην αύξηση του κόστους μεταφοράς. Γι’ αυτό θα έλεγα ότι απαιτείται να γίνει ένας επανασχεδιασμός σε κάποια δρομολόγια για να υπάρξει μείωση του κόστους ενέργειας. Θα υπάρξει θέμα με κάποια απομακρυσμένα νησιά, αλλά όταν υπάρχει τέτοια πίεση, απαιτείται επανασχεδιασμός του χάρτη των δρομολογίων. Σχετικά με τις ακτοπλοϊκές εταιρείες, εκείνες που έχουν τα πολλά πλοία δεν είναι πάρα πολλές ενώ όσες έχουν πλοία με μεγαλύτερο χώρο μπορούν να το κάνουν. Οι εταιρείες με λίγα πλοία, δεν έχουν τέτοιες δυνατότητες και χρήζουν και καλύτερης υποστήριξης. Μιλάμε για τις ακτοπλοϊκές που ουσιαστικά υποστηρίζουν τις ενδονησιωτικές μεταφορές –όπως στα Δωδεκάνησα και στις Κυκλάδες. Αυτές οι εταιρείες, χρήζουν χρηματοδοτικής στήριξης διότι δεν είναι καλή εποχή να πηγαινοέρχονται άδεια. Όμως είναι αναγκαίο να εκτελούνται δρομολόγια καθώς αφορούν ουσιαστικά στην τροφοδοσία των νησιών και βεβαίως στη μεταφορά των εμπορευμάτων. Για να είμαι ειλικρινής δεν ανησυχώ. Πιστεύω ότι μπορούμε να τα καταφέρουμε. Δεν είναι εύκολα τα πράγματα στην ακτοπλοΐα, πρέπει να τα λέμε αυτά. μέσα στην τελευταία εικοσαετία, περάσαμε δεκαεφτά μαύρες χρονιές και τρεις καλές. Δεν μπορούμε να πούμε λοιπόν ότι πανηγυρίζουμε…
• Θα ήθελα να σας ζητήσω να μας δώσετε μια εικόνα για να καταλάβουμε τι γίνεται σε αυτά τα στενά του Ορμούζ. Εκεί έχουν εγκλωβιστεί και ελληνόκτητα πλοία.
Πράγματι, υπάρχουν πάρα πολλά ελληνόκτητα πλοία αλλά στο σύνολό τους είναι εγκλωβισμένοι γύρω στους 20.000 ναυτικούς -ίσως και παραπάνω. Οι συγκοινωνίες δεν γίνονται ελεύθερα. Θα πλοία δεν μπορούν να περάσουν, να ξεφορτώσουν ή να φορτώσουν τα φορτία τους. Υπάρχουν κάποιες μικρές εξαιρέσεις. Δηλαδή υπάρχουν κάποια φορτία που κυρίως σκοπεύουν να πάνε προς Ανατολάς.
Σας υπενθυμίζω, ότι στα Στενά του Ορμούζ υπάρχουν 7 μεγάλες πετρελοπαραγωγικές χώρες όπως είναι το Ιράν, το Ιράκ, η Σαουδική Αραβία, το Μπαχρέιν, το Κουβέιτ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Κατάρ… Αυτοί εφοδιάζουν με το 80-85% αυτών όλων των κοιτασμάτων που έχουν και πηγαίνουν προς την Ασία. Εφόσον η Ασία αυτή τη στιγμή δεν τροφοδοτείται θα πάει να βρει ενέργεια από άλλα μέρη με συνέπεια να συμπιέζονται τα πάντα και να ανεβαίνουν οι τιμές.
Καταλαβαίνετε, ότι λείπει το 20-25% της παγκόσμιας παραγωγής από την κατανάλωση που χρειάζεται η ανθρωπότητα. Εκ των πραγμάτων έχουμε μια συνεχιζόμενη αύξηση. Αλλά το χειρότερο είναι ότι δεν μπορούμε να παρακολουθήσουμε την ψυχολογία, βλέποντας τις τιμές του πετρελαίου να αυξομειώνονται. Αυτές οι διακυμάνσεις δημιουργούν μία απόλυτη ανασφάλεια στις αγορές, στα χρηματιστήρια κ.ο.κ. Δυστυχώς δεν μπορούμε να ξέρουμε τι θα γίνει από ώρα σε ώρα. Οι εξελίξεις είναι ραγδαίες και τα δεδομένα αλλάζουν πολύ γρήγορα μέρα με τη μέρα. Γι’ αυτό είναι πολύ δύσκολη κάθε πρόβλεψη.
