Τα 14 ανοιχτά μέτωπα με τους δανειστές

 Ειδι­κό­τερα, για τον επόμενο γύρο του Νοεμ­βρίου παρα­πέ­μπο­νται:

1 Συλ­λο­γι­κές δια­πραγ­μα­τεύ­σεις και κατώ­τα­τος μισθός. Οι δανει­στές έβαλαν -προσωρινά τουλάχιστον- στον «πάγο» την κεντρική επι­δί­ωξη της κυβέρ­νη­σης για επα­να­φορά των συλ­λο­γι­κών δια­πραγ­μα­τεύ­σεων και ορισμό κατώ­τα­του μισθού από τους κοι­νω­νι­κούς εταί­ρους. «Ξεχάστε την επα­να­φορά των συλ­λο­γι­κών δια­πραγ­μα­τεύ­σεων με τη μορφή που ξέρατε», φέρεται να είπε ο Ντ. Κοστέλο στους εκπρο­σώ­πους των εργο­δο­τι­κών ενώσεων. Οι δανει­στές έφτασαν να χαρα­κτη­ρί­σουν το προ-μνημονιακό σύστημα «κορ­πο­ρα­τι­σμό», υπο­στη­ρί­ζο­ντας πως ήταν «στρεβλό» και οδήγησε σε χαμηλή παρα­γω­γι­κό­τητα και στα σημε­ρινά ελλείμ­ματα. Χθες συζη­τή­θη­καν εκτενώς η επε­κτα­σι­μό­τητα των κλα­δι­κών συμ­βά­σεων και η αρχή της εύνοιας, όπου δια­φαί­νο­νται σημεία επαφής με τους Ευρω­παί­ους. Αντί­θετα η Ντέλια Βελ­κου­λέ­σκου υπεν­θύ­μισε πως απα­γο­ρεύ­ε­ται από το μνη­μό­νιο η επα­να­φορά σε πρα­κτι­κές του παρελ­θό­ντος. Η ελλη­νική πλευρά αντι­τεί­νει πως το μνη­μό­νιο απο­κλείει την επα­να­φορά πρα­κτι­κών που εμπο­δί­ζουν τη «δίκαιη ανά­πτυξη». Η επε­κτα­σι­μό­τητα και η ευνοϊ­κό­τερη ρύθμιση προ­ω­θούν -κατά το υπουρ­γείο Εργασίας- τη δίκαιη ανά­πτυξη και γι΄αυτό πρέπει να μπουν στο τραπέζι, όπως τα έβαλαν και οι Ανε­ξάρ­τη­τοι Εμπει­ρο­γνώ­μο­νες.

2 Ομα­δι­κές απο­λύ­σεις. Η τύχη του υπουρ­γι­κού βέτο (της διοι­κη­τι­κής έγκρι­σης που δια­τη­ρεί ο υπουρ­γός Εργα­σίας επί ομα­δι­κών απο­λύ­σεων) θα κριθεί από το Δικα­στή­ριο της ΕΕ. Αυτό είναι το βασι­κό­τερο «αγκάθι» μαζί με το ποσοστό-πλαφόν, που οι εργο­δό­τες ζητούν να αυξηθεί. Ωστόσο σημεία επαφής με τους δανει­στές διε­ρευνά η ελλη­νική πλευρά στο κεφά­λαιο του «κοι­νω­νι­κού πλάνου» για την ανα­διάρ­θρωση του καθε­στώ­τος (π.χ. επα­νεκ­παί­δευση, πρό­σθετη απο­ζη­μί­ωση κ.ά.). Η κυβέρ­νηση εμφα­νί­ζε­ται δια­τε­θει­μένη να συζη­τή­σει την πρόταση των «Σοφών» για εργασία μειω­μέ­νου ωραρίου (short time work) αντί ομα­δι­κών απο­λύ­σεων. Η λογική είναι πως αν υπάρχει η σύμφωνη γνώμη του συν­δι­κά­του κι αν ο επι­χει­ρη­μα­τίας απο­δει­κνύει πως η μείωση του μισθο­λο­γι­κού κόστους είναι ανα­πό­φευ­κτη, τότε αντί να απολύει μαζικά, να μπορεί να μειώνει το ωράριο των εργα­ζο­μέ­νων που θα απέλυε. Το κράτος θα επι­δο­τεί (π.χ. μέσω του ΟΑΕΔ) τις ώρες εργα­σίας που χάνει ο εργα­ζό­με­νος στη βάση της λογικής να επι­δο­τεί­ται η εργασία αντί της ανερ­γίας.

4 Διαι­τη­σία. Οι δανει­στές άνοιξαν θέμα ΟΜΕΔ, ρίχνο­ντας στο τραπέζι το μείζον για την εργο­δο­τική πλευρά ζήτημα της μονο­με­ρούς προ­σφυ­γής στη διαι­τη­σία. Ο ΣΕΒ έχει χαρα­κτη­ρί­σει «θεμε­λιώδη στρέ­βλωση» τη δυνα­τό­τητα που έχει ο εργα­ζό­με­νος να προ­σφεύ­γει μονο­με­ρώς στον ΟΜΕΔ, κάτι που έχει κριθεί ωστόσο δικα­στικά. Η ελλη­νική πλευρά εμμένει στο ότι δεν συζητά ζητή­ματα που έχουν αμε­τά­κλητα κλείσει με απο­φά­σεις δικα­στη­ρίων. Η δυνα­τό­τητα μονο­με­ρούς προ­σφυ­γής επα­νήλθε σε ισχύ -αφού πρώτα καταρ­γή­θηκε από προη­γού­μενα μνημόνια- ύστερα από σχετική απόφαση του ΣτΕ το 2014.

5 Συν­δι­κα­λι­στι­κός νόμος. Σημεία επαφής στον «εκσυγ­χρο­νι­σμό» του συν­δι­κα­λι­στι­κού νόμου αναζητά το υπουρ­γείο Εργα­σίας με τους δανει­στές ώστε να «κλει­δώ­σει» στο πλαίσιο των αμοι­βαίων συμ­βι­βα­σμών κάποια «μικρά» θέματα. Συζη­τεί­ται:

• Διεύ­ρυνση των αιτιών από­λυ­σης των συν­δι­κα­λι­στών για σπου­δαίο λόγο. Σήμερα προ­βλέ­πε­ται απόλυση μόνον σε περί­πτωση βιαιο­πρα­γίας. Εξε­τά­ζε­ται οι συν­δι­κα­λι­στές να μπορούν να απο­λύ­ο­νται και σε περι­πτώ­σεις ποι­νι­κών αδι­κη­μά­των ή απι­στίας.

• Αποδοχή της πρό­τα­σης στην οποία κατέ­λη­ξαν οι Ανε­ξάρ­τη­τοι Εμπει­ρο­γνώ­μο­νες για το λοκ άουτ: να μην αρθεί η απα­γό­ρευση αλλά να διευ­κρι­νι­στεί πως ο εργο­δό­της δικαιού­ται να μην πλη­ρώ­σει τους μη απερ­γούς εργα­ζο­μέ­νους εφόσον δεν μπορούν να συνε­χί­σουν την εργασία τους, επειδή λαμ­βά­νει χώρα απεργία στην επι­χεί­ρηση.

• Διευ­κό­λυνση σύστα­σης επι­χει­ρη­σια­κών σωμα­τείων με μείωση του ελά­χι­στου απαι­τού­με­νου αριθμού συμ­με­το­χής εργα­ζο­μέ­νων (π.χ. από 20 σε 15 και σε επι­χει­ρή­σεις με λιγό­τε­ρους από 20 εργα­ζό­με­νους σε 12 ή 10) ως αντί­βαρο στις Ενώσεις Προ­σώ­πων. Η ελλη­νική πλευρά επι­διώ­κει δια της πλαγίας να μπλο­κά­ρει τη λει­τουρ­γία των Ενώσεων Προ­σώ­πων, αφού προ­βλέ­πε­ται πως όπου υπάρ­χουν συν­δι­κάτα απα­γο­ρεύ­ε­ται η σύσταση ΕΠ.

6 Προ­νοιακά επι­δό­ματα και Κοι­νω­νικό Εισό­δημα Αλλη­λεγ­γύης. Στον… αέρα μένει η πανελ­λα­δική εφαρ­μογή του ΚΕΑ από το 2017 (μνη­μο­νιακή υπο­χρέ­ωση) καθώς οι δανει­στές ζητούν μέτρα μόνιμης χρη­μα­το­δό­τη­σης κι αμφι­σβη­τούν τους πόρους που έχει εγγρά­ψει η κυβέρ­νηση στον προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό. Η εξα­σφά­λιση των 760 εκα­τομ­μυ­ρίων εξε­λίσ­σε­ται σε μεγάλο αγκάθι καθώς η ελλη­νική πλευρά καλεί­ται να πείσει πως η υπερ-απόδοση των φορο­λο­γι­κών εσόδων του 2016 (ένα δισ. πάνω από τον στόχο) είναι αρκετή και σε μεγάλο βαθμό μόνιμου χαρα­κτήρα, ενώ τα ρίσκα εφαρ­μο­γής του προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού του 2017 μικρά. Οι θεσμοί φέρο­νται να απο­δέ­χο­νται πως δεν υπάρχει μεγάλο περι­θώ­ριο να μπει βαθύ «ψαλίδι» στις δαπάνες Πρό­νοιας, ωστόσο στο­χεύ­ουν σε περίπου 30 επι­δο­μα­τι­κού τύπου παροχές σε χρήμα ή και σε είδος (π.χ. φορο­α­παλ­λα­γές, κατα­σκη­νω­τικά επι­δό­ματα κ.ά.).

7 Πορεία υλο­ποί­η­σης ασφα­λι­στι­κού νόμου και επα­νυ­πο­λο­γι­σμός κύριων συντά­ξεων. Ασφυ­κτικό είναι το πρέ­σινγκ για την υλο­ποί­ηση του ασφα­λι­στι­κού νόμου, ειδικά για την ενο­ποί­ηση εντός χρο­νο­δια­γράμ­μα­τος (μέχρι 1/1/2017) όλων των Ταμείων στον Ενιαίο Φορέα Κοι­νω­νι­κής Ασφά­λι­σης (ΕΦΚΑ) και τον επα­νυ­πο­λο­γι­σμό των κύριων συντά­ξεων.

ΕΩΣ ΤΗΝ ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΤΩΝ ΘΕΣΜΩΝ

Παρα­πέμ­φθη­καν προς επίλυση 7 εκκρε­μό­τη­τες

Επτά εκκρε­μό­τη­τες στο πλαίσιο του εξω­δι­κα­στι­κού μηχα­νι­σμού διευ­θέ­τη­σης, στα φορο­λο­γικά και στον τρα­πε­ζικό τομέα έχουν παρα­πεμ­φθεί προς επίλυση μέχρι την επι­στροφή των θεσμών.

Σε ό,τι αφορά τον εξω­δι­κα­στικό μηχα­νι­σμό, η χθεσινή τελευ­ταία μέρα της δια­πραγ­μά­τευ­σης του πρώτου κύκλου της δεύ­τε­ρης αξιο­λό­γη­σης ανάμεσα στο οικο­νο­μικό επι­τε­λείο της κυβέρ­νη­σης και τους θεσμούς ανέ­δειξε μια μικρή πρόοδο στο θέμα της θέσπι­σης του νέου πλαι­σίου, που απο­σκο­πεί στην επι­τά­χυνση της ρύθ­μι­σης και της δια­γρα­φής υπε­ρή­με­ρων οφειλών επι­χει­ρή­σεων και ελεύ­θε­ρων επαγ­γελ­μα­τιών προς τρά­πε­ζες, Εφορία, ασφα­λι­στικά ταμεία και προ­μη­θευ­τές.

Ωστόσο, όπως περιέ­γραψε ο υπουρ­γός Οικο­νο­μίας, Ανά­πτυ­ξης και Του­ρι­σμού, Γιώργος Στα­θά­κης, απο­μέ­νει δουλειά για τις ακό­λου­θες «τεχνι­κές λεπτο­μέ­ρειες»:

8 Ποιοι θα είναι οι ληξι­πρό­θε­σμοι φόροι που θα μπορούν να δια­γρα­φούν. Σίγουρα θα εξαι­ρε­θεί ο ΦΠΑ, δηλαδή δεν θα είναι δυνατόν επι­χει­ρή­σεις που χρω­στούν ποσά του έμμεσου φόρου να σβη­στούν.

9 Η δημιουρ­γία ενός ηλε­κτρο­νι­κού αυτο­μα­το­ποι­η­μέ­νου συστή­μα­τος που θα υπο­δέ­χε­ται τις αιτή­σεις των οφει­λε­τών για την υπαγωγή τους στη δια­δι­κα­σία του εξω­δι­κα­στι­κού μηχα­νι­σμού.

10 Η διάρ­κεια ισχύος του νόμου. Η κυβέρ­νηση φέρεται να επι­διώ­κει τη διετία, αλλά οι θεσμοί αντι­τεί­νουν τον έναν χρόνο.

Στον φορο­λο­γικό τομέα τρεις είναι οι βασικές εκκρε­μό­τη­τες:

11Ακα­τά­σχε­τος λογα­ρια­σμός. Δεν υπάρχει συμ­φω­νία για το θέμα του ακα­τά­σχε­του επαγ­γελ­μα­τι­κού λογα­ρια­σμού, με απο­τέ­λε­σμα να μπλο­κά­ρει και η κατά­θεση στη Βουλή του νομο­σχε­δίου για τα κίνητρα χρήσης του πλα­στι­κού χρή­μα­τος και τη σύνδεσή του με το αφο­ρο­λό­γητο όριο. Η ελλη­νική πλευρά βάζει στο τραπέζι την πρόταση ένα ποσοστό του τρα­πε­ζι­κού λογα­ρια­σμού που θα τρο­φο­δο­τεί­ται με τις εισπρά­ξεις από το πλα­στικό χρήμα να είναι ακα­τά­σχετο και να αφορά τις πλη­ρω­μές των επι­χει­ρή­σεων και των μικρο­με­σαίων για μισθο­δο­σία, φόρους, ασφα­λι­στι­κές, εισφο­ρές και προ­μη­θευ­τές, αλλά οι δανει­στές θεωρούν ότι ο δια­χω­ρι­σμός είναι δυσχε­ρής και προ­τεί­νουν το ακα­τά­σχετο να ισχύει μόνο για όσους μπαί­νουν τις ρυθ­μί­σεις του εξω­δι­κα­στι­κού μηχα­νι­σμού.

12 Αδήλωτα εισο­δή­ματα. Το κουαρ­τέτο επι­μέ­νει στη θέσπιση φορο­λο­γι­κού συντε­λε­στή που φτάνει μέχρι και το 90% του κρυφού εισο­δή­μα­τος, πράγμα που θα λει­τουρ­γή­σει ως αντι­κί­νη­τρο για τους φορο­λο­γου­μέ­νους και θα ακυ­ρώ­σει ουσια­στικά την απο­δο­τι­κό­τητα της ρύθ­μι­σης. Η ελλη­νική πλευρά αντι­προ­τεί­νει συντε­λε­στές της τάξεως του 50%-60% ανάλογα με το αν έχει ήδη ξεκι­νή­σει φορο­λο­γι­κός έλεγχος για τον φορο­λο­γού­μενο ή όχι.

13 Δημο­σιο­νο­μικά. Αμφι­σβη­τή­σεις έχουν δια­τυ­πω­θεί από τους δανει­στές για τις προ­βλέ­ψεις του κρα­τι­κού προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού του 2016 και του 2017 για το ύψος του πρω­το­γε­νούς πλε­ο­νά­σμα­τος και την απο­δο­τι­κό­τητα των μέτρων, ενώ θέμα υπάρχει και με τα ειδικά μισθο­λό­για για 190.000 εργα­ζο­μέ­νους, με τους θεσμούς να επι­μέ­νουν στην κατάρ­γησή τους και στην ενσω­μά­τωση στο ενιαίο μισθο­λό­γιο του Δημο­σίου.

Στις τρά­πε­ζες μία είναι η εκκρε­μό­τητα:

14 Ανοικτό παρα­μέ­νει το θέμα της τοπο­θέ­τη­σης νέων μελών στα διοι­κη­τικά συμ­βού­λια των συστη­μι­κών τρα­πε­ζών. Οι εκπρό­σω­ποι των θεσμών κατά τη διάρ­κεια των συνα­ντή­σεων που είχαν με τις τρα­πε­ζι­κές διοι­κή­σεις ζήτησαν να ολο­κλη­ρω­θούν το συντο­μό­τερο συγκε­κρι­μέ­νες αλλαγές στα ΔΣ τους. Εκκρε­μεί η τοπο­θέ­τηση προ­έ­δρου στην Εθνική, προ­έ­δρου και διευ­θύ­νο­ντος συμ­βού­λου στην Πει­ραιώς, και CEO στο ΤΧΣ.