Ο Δικηγορικός Σύλλογος Ρόδου αντιμέτωπος με το δικαίωμα πρόσβασης σε πιστοποιητικά και την προστασία δεδομένων

• Η αρμόδια αντι­δή­μαρ­χος απαντά αυτού­σια για τις εισαγ­γε­λι­κές παραγ­γε­λίες και τα κρι­τή­ρια χορή­γη­σης εγγρά­φων από το Τμήμα Δημο­τι­κής Κατά­στα­σης

Η δημόσια συζή­τηση στη Ρόδο γύρω από τις δια­δι­κα­σίες πρό­σβα­σης σε ληξιαρ­χικά και δημο­το­λο­γικά πιστο­ποι­η­τικά έχει μετα­τρα­πεί σε μείζον θέμα, με τον νομικό κόσμο να ζητά σαφείς κανόνες και τον Δήμο να καλεί­ται να ισορ­ρο­πή­σει ανάμεσα στο δικαί­ωμα πρό­σβα­σης και την προ­στα­σία των δεδο­μέ­νων προ­σω­πι­κού χαρα­κτήρα.

Η αντι­πα­ρά­θεση που έχει ανα­κύ­ψει στους κόλπους του δικη­γο­ρι­κού σώματος ανέ­δειξε ένα πρα­κτικό ζήτημα καθη­με­ρι­νό­τη­τας που αγγίζει πολίτες και επαγ­γελ­μα­τίες.

Στο κέντρο της συζή­τη­σης βρί­σκε­ται το πώς και πότε χορη­γού­νται πιστο­ποι­η­τικά όταν το αίτημα δεν αφορά στον ίδιο τον αιτού­ντα αλλά τρίτους, καθώς και ποια είναι η ενδε­δειγ­μένη οδός όταν μια υπη­ρε­σία αρνεί­ται αιτιο­λο­γη­μένα να εξυ­πη­ρε­τή­σει.

Σε αυτό το πλαίσιο, η αρμόδια αντι­δή­μαρ­χος απέ­στειλε γραπτή απά­ντηση με σαφείς διευ­κρι­νί­σεις την οποία παρα­θέ­τουμε αυτού­σια παρα­κάτω, όπως κατα­γρά­φηκε σε έγγραφο με ημε­ρο­μη­νία 25/11/2025.

Το χρονικό της έντασης

Η ένταση δεν προ­έ­κυψε τυχαία. Στην πράξη, δικη­γό­ροι που ανα­λαμ­βά­νουν υπο­θέ­σεις πολιτών προ­σέρ­χο­νται στο Τμήμα Δημο­τι­κής Κατά­στα­σης και ζητούν πιστο­ποι­η­τικά που αφορούν είτε στους εντο­λείς τους είτε τρίτα πρόσωπα. Η υπη­ρε­σία καλεί­ται να κρίνει αν συντρέ­χει έννομο συμ­φέ­ρον, ειδικά όταν τα αιτή­ματα αφορούν τρίτους, και να απο­φα­σί­σει αν θα χορη­γή­σει ή θα αρνηθεί εγγρά­φως την πρό­σβαση. Η δια­δι­κα­σία αυτή αγγίζει πολύ ευαί­σθη­τες περιο­χές του δικαίου, όπου συνα­ντώ­νται το επαγ­γελ­μα­τικό λει­τούρ­γημα των δικη­γό­ρων, οι διοι­κη­τι­κές εγγυ­ή­σεις δια­φά­νειας και οι υπο­χρε­ώ­σεις προ­στα­σίας προ­σω­πι­κών δεδο­μέ­νων. Η έλλειψη μιας ενιαίας πρα­κτι­κής οδη­γούσε σε παρε­ξη­γή­σεις και δια­φω­νίες, γεγονός που επέβαλε μια επίσημη τοπο­θέ­τηση.

Αυτού­σια η απά­ντηση της αρμό­διας αντι­δη­μάρ­χου

Η αρμόδια αντι­δή­μαρ­χος του Δήμου Ρόδου κ. Στα­μα­τία Γιαν­νέλη απέ­στειλε στην προϊ­στά­μενη της Εισαγ­γε­λίας Πρω­το­δι­κών Ρόδου, στον Δικη­γο­ρικό Σύλλογο Ρόδου και στον υπο­ψή­φιο πρόεδρο του Δικη­γο­ρι­κού Συλ­λό­γου Ρόδου κ. Βασί­λειο Κατα­βε­νάκη την ακό­λουθη επι­στολή:

Διευ­κρι­νί­σεις για έκδοση εισαγ­γε­λι­κής παραγ­γε­λίας χορή­γη­σης πιστο­ποι­η­τι­κών από το Τμήμα Δημο­τι­κής Κατά­στα­σης Δήμου Ρόδόυ

Κατόπιν πολλών σχε­τι­κών ερω­τη­μά­των, διευ­κρι­νί­ζουμε τα εξής :

Σύμφωνα με το έγγραφο Α Π. 27458/2019 της Διεύ­θυν­σης Αστικής Κατά­στα­σης του Υπουρ­γείου Εσω­τε­ρι­κών οι δικη­γό­ροι νομι­μο­ποιού­νται να λαμ­βά­νουν πιστο­ποι­η­τικά από την Υπη­ρε­σία μας, για λογα­ρια­σμό των εντο­λέων τους, ως εξής:

α) Για τη διεκ­πε­ραί­ωση από τον δικη­γόρο διοι­κη­τι­κών υπο­θέ­σεων του εντολέα του. αρκεί για τη νομι­μο­ποί­ησή του ενώπιον των διοι­κη­τι­κών αρχών η από­δειξη της ιδιό­τη­τάς του με την επί­δειξη της επαγ­γελ­μα­τι­κής του ταυ­τό­τη­τας και η δήλωσή του προς τα διοι­κη­τικά όργανα ότι εκπρο­σω­πεί συγκε­κρι­μένο εντολέα, ανα­λαμ­βά­νο­ντας, κατ’ αυτόν τον τρόπο, όχι μόνο δικαιώ­ματα, αλλά και υπο­χρε­ώ­σεις έναντι του εντολέα του και κάθε τρίτου κατά την εκτέ­λεση του λει­τουρ­γή­μα­τός του, με βάση τόσο τις γενικές δια­τά­ξεις περί ευθύνης του πλη­ρε­ξου­σίου, όσο και τις ειδικές δια­τά­ξεις που αφορούν στην πει­θαρ­χική και ασπκή επαγ­γελ­μα­τική ευθύνη των δικη­γό­ρων.

β) Όταν τα αιτού­μενα ληξιαρ­χικά ή δημο­το­λο­γικά έγγραφα ή στοι­χεία αφορούν τρίτο πρόσωπο (λ.χ. αντί­δικο ή άλλο) και όχι τον εντολέα του προ­σερ­χό­με­νου στην αρμόδια υπη­ρε­σία δικη­γό­ρου, απαι­τεί­ται, επι­πλέον, από την αρμόδια υπη­ρε­σία η δια­κρί­βωση της ύπαρξης ή μη, σχε­τι­κού έννομου συμ­φέ­ρο­ντος, σύμφωνα με τις μέχρι σήμερα παρα­σχε­θεί­σες οδηγίες από την Διεύ­θυνση Αστικής Κατά­στα­σης του Υπουρ­γείου Εσω­τε­ρι­κών και τις σχε­τι­κές γνω­μο­δο­τή­σεις του Νομικού Συμ­βου­λίου του Κράτους (73/1994, 13/2016) και απο­φά­σεις της Αρχής Προ­στα­σίας Δεδο­μέ­νων Προ­σω­πι­κού Χαρα­κτήρα (134/2001, 77/2015) το οποίο κρί­νε­ται με βάση το πρόσωπο του εντολέα και όχι του δικη­γό­ρου.

Επειδή συχνά προ­σέρ­χο­νται στην Υπη­ρε­σία μας δικη­γό­ροι που υπο­βάλ­λουν αιτή­σεις για χορή­γηση πιστο­ποι­η­τι­κών τρίτων προ­σώ­πων (δια­φο­ρε­τι­κών των εντο­λέων τους), χωρίς ταυ­τό­χρονη προ­σκό­μιση επαρκών και ειδικών στοι­χείων πού μπορούν να θεμε­λιώ­σουν αδιαμ­φι­σβή­τητο έννομρ συμ­φέ­ρον των εντο­λέων τους.

Επειδή, από την παρ. 1, αρ. 16 ν. 2690/1999 (Κωδ. Διοικ. Δ/σίας) σαφώς προ­κύ­πτει το περιε­χό­μενο και ο τύπος μίας διοι­κη­τι­κής πράξης.

Εξ όλων των ανωτέρω:

Διευ­κρι­νί­ζουμε ότι η Υπη­ρε­σία μας χορηγεί, αυθη­με­ρόν, Πράξη άρνησης χορή­γη­σης πιστο­ποι­η­τι­κών, εφόσον δεν πλη­ρού­νται οι νόμιμες προ­ϋ­πο­θέ­σεις, σύμφωνα με τα προ­ε­κτε­θέ­ντα, η οποία δύναται να χρη­σι­μο­ποι­η­θεί για υποβολή αιτή­μα­τος έκδοσης σχε­τι­κής ευαγ­γε­λι­κής παραγ­γε­λίας.

Είμαστε στη διάθεσή σας για οποια­δή­ποτε περαι­τέρω διευ­κρί­νιση.

Η αντι­δή­μαρ­χος Διοι­κη­τι­κών Υπη­ρε­σιών, παι­δείας και δια βίου μάθησης κ. Στα­μα­τία Γιαν­νέλη.

Τι σημαί­νουν οι διευ­κρι­νί­σεις για την καθη­με­ρινή πρα­κτική

Το έγγραφο θέτει δύο σαφείς γραμμές. Πρώτον, όταν ο επαγ­γελ­μα­τίας αιτεί­ται πιστο­ποι­η­τικά για τον εντολέα του, η επαγ­γελ­μα­τική ταυ­τό­τητα και η ρητή δήλωση εκπρο­σώ­πη­σης αρκούν για να κινηθεί η δια­δι­κα­σία. Δεύ­τε­ρον, όταν το αίτημα αφορά τρίτο, η υπη­ρε­σία οφείλει να ελέγχει αν υπάρχει συγκε­κρι­μένο έννομο συμ­φέ­ρον που να στη­ρί­ζε­ται σε πραγ­μα­τικά στοι­χεία και όχι σε γενικές ανα­φο­ρές. Η κρίση γίνεται με βάση το πρόσωπο του εντολέα και όχι του δικη­γό­ρου, κάτι που απο­σα­φη­νί­ζει πού ακριβώς επι­κε­ντρώ­νε­ται ο έλεγχος και γιατί πολλές αιτή­σεις μπορεί να απορ­ρί­πτο­νται όταν δεν συνο­δεύ­ο­νται από επαρκή τεκ­μη­ρί­ωση.

Η πράξη άρνησης ως γέφυρα προς την εισαγ­γε­λική παραγ­γε­λία

Ιδιαί­τερο βάρος δίνεται στη δυνα­τό­τητα της υπη­ρε­σίας να εκδίδει αυθη­με­ρόν πράξη άρνησης όταν δεν πλη­ρού­νται οι προ­ϋ­πο­θέ­σεις. Η πράξη αυτή δεν είναι αδιέ­ξοδο. Αντι­θέ­τως, λει­τουρ­γεί ως επίσημο έγγραφο που τεκ­μη­ριώ­νει την απόφαση της διοί­κη­σης και προ­σφέ­ρει στον αιτού­ντα τον δρόμο να ζητήσει εισαγ­γε­λική παραγ­γε­λία. Έτσι, εξα­σφα­λί­ζε­ται ότι τα αιτή­ματα που χρειά­ζο­νται δικα­στική στάθ­μιση μπορούν να την έχουν, ενώ ταυ­τό­χρονα η διοι­κη­τική υπη­ρε­σία δεν υπερ­βαί­νει τα όρια που θέτει η νομο­θε­σία για την προ­στα­σία τρίτων.

Η ισορ­ρο­πία ανάμεσα σε πρό­σβαση και προ­στα­σία

Η ουσία της αντι­πα­ρά­θε­σης είναι η λεπτή ισορ­ρο­πία. Από τη μια πλευρά, η πρό­σβαση στα απα­ραί­τητα πιστο­ποι­η­τικά είναι κρίσιμη για την ταχεία και απο­τε­λε­σμα­τική απονομή δικαιο­σύ­νης αλλά και για τη διεκ­πε­ραί­ωση διοι­κη­τι­κών υπο­θέ­σεων πολιτών. Από την άλλη, η αβα­σά­νι­στη διάθεση στοι­χείων τρίτων προ­σώ­πων θα έθετε σε κίνδυνο θεμε­λιώδη δικαιώ­ματα ιδιω­τι­κό­τη­τας και θα δημιουρ­γούσε ρωγμές στην ασφά­λεια δικαίου. Το μήνυμα της αρμό­διας αντι­δη­μάρ­χου είναι ότι ο Δήμος επι­διώ­κει να προ­στα­τεύ­σει και τα δύο αυτά αγαθά, θέτο­ντας σαφείς δια­δι­κα­σίες που επι­τρέ­πουν και τον έλεγχο νομι­μό­τη­τας και την πρό­σβαση όταν υπάρχει επαρκής αιτιο­λό­γηση.

Οι συνέ­πειες για τον νομικό κόσμο της Ρόδου

Για τους επαγ­γελ­μα­τίες της δικαιο­σύ­νης το κλειδί είναι η τεκ­μη­ρί­ωση. Τα αιτή­ματα για τρίτους χρειά­ζο­νται συγκε­κρι­μένα στοι­χεία που να απο­δει­κνύ­ουν το έννομο συμ­φέ­ρον του εντολέα. Η σαφή­νεια αυτή θα μειώσει τις παρε­ξη­γή­σεις στα γκισέ, θα επι­τα­χύ­νει τις νόμιμες χορη­γή­σεις και θα δώσει στην εισαγ­γε­λική αρχή μόνο εκείνες τις περι­πτώ­σεις που πράγ­ματι απαι­τούν την κρίση της. Παράλ­ληλα, οι πολίτες θα γνω­ρί­ζουν ότι σε περί­πτωση άρνησης θα λαμ­βά­νουν πράξη άμεσα, γεγονός που επι­τρέ­πει να κινη­θούν θεσμικά χωρίς καθυ­στέ­ρηση.

Το επόμενο βήμα

Η συζή­τηση δύσκολα θα λήξει σε μια νύχτα, καθώς κάθε υπόθεση έχει ιδιαι­τε­ρό­τη­τες. Ωστόσο, οι γραπτές διευ­κρι­νί­σεις που παρα­τί­θε­νται βάζουν έναν πρα­κτικό οδηγό στην καθη­με­ρι­νό­τητα των συναλ­λα­γών με τον Δήμο. Το ζητού­μενο πλέον είναι η συνέ­πεια στην εφαρ­μογή των κανόνων και η έγκαιρη επι­κοι­νω­νία ανάμεσα σε υπη­ρε­σίες και επαγ­γελ­μα­τίες, ώστε να απο­φεύ­γο­νται τριβές και να υπη­ρε­τεί­ται ο κοινός στόχος που είναι η απρό­σκο­πτη εξυ­πη­ρέ­τηση του πολίτη με σεβασμό στο ισχύον πλαίσιο.