Λέρος: 72η επέτειος καταβυθίσεως του Αντιτορπιλικού Βασίλισσα Όλγα – Ένας θρύλος στο βυθό της Λέρου

Σήμερα Σάββατο 26 Σεπτεμ­βρίου 2015 και ώρα 10.30 στο Λακκί της Λέρου, θα λάβει χώρα η τελετή της 72ης επε­τείου βύθισης του ένδοξου Αντι­τορ­πιλ­λι­κού του Πολε­μι­κού μας Ναυ­τι­κού “ΒΑΣΙΛΙΣΣΑ ΟΛΓΑ”. Η ιστορία του ΒΑΣΙΛΙΣΣΑ ΟΛΓΑ αρχίζει στην Αγγλία, όπου ναυ­πη­γεί­ται και καθελ­κύ­ε­ται το 1938. Στις 14 Φεβρουα­ρίου, το ΒΑΣΙΛΙΣΣΑ ΟΛΓΑ με κυβερ­νήτη τον Μ. Ζαρό­κω­στα αφήνει τη Γλα­σκώβη και ξεκινά για την Ελλάδα. Δεκα­πέ­ντε ημέρες μετά, την 1η Μαρτίου του 1939, θα κατα­πλεύ­σει στον Ναύ­σταθμο της Σαλα­μί­νας.

Η δράση του Β. ΟΛΓΑ αρχίζει στις 15 Αυγού­στου του 1940. Τότε, μετά τον τορ­πι­λι­σμό της ΕΛΛΗΣ στην Τήνο, κλήθηκε μαζί με το αδελφό του πλοίο Β.ΓΕΩΡΓΙΟΣ να συνο­δεύ­σει τα επι­βα­τηγά σκάφη με τους προ­σκυ­νη­τές της Μεγα­λό­χα­ρης από την Τήνο στον Πειραιά. Κυβερ­νή­της του Β. Όλγα αυτή την περίοδο, ήταν ο Πλοί­αρ­χος Α. Λεο­ντό­που­λος.

Με την κήρυξη του πολέμου, στις 28 Οκτω­βρίου το 1940, το Β. ΟΛΓΑ ανα­πτύσ­σει έντονη πολε­μική δρα­στη­ριό­τητα. Παίρνει μέρος σε επι­κίν­δυ­νες πολε­μι­κές επι­χει­ρή­σεις, σε περι­πο­λίες, κατα­δρο­μι­κές εξόδους, συνο­δείες νηο­πο­μπών αλλά και απο­στο­λές εξό­ντω­σης των εχθρι­κών πλοίων.

Στις 27 Απρι­λίου 1941 τα γερ­μα­νικά στρα­τεύ­ματα μπαί­νουν στην Αθήνα και υψώνουν στην Ακρό­πολη την σημαία με τον αγκυ­λωτό σταυρό. Δυο μέρες πριν, το Β. ΟΛΓΑ άφηνε πίσω της, την πατρίδα και έπλεε προς την Αλε­ξάν­δρεια για την συνέ­χιση του αγώνα.

Στην Αλε­ξάν­δρεια, το Β. ΟΛΓΑ εντάσ­σε­ται στη βρε­τα­νική μοίρα αντι­τορ­πι­λι­κών ενώ την κυβέρ­νησή της ανα­λαμ­βά­νει ο 37χρονος πλω­τάρ­χης Γεώρ­γιος Μπλέσ­σας. Με κυβερ­νήτη τον Μπλέσσα το Β.ΟΛΓΑ θα ζήσει τις πιο δοξα­σμέ­νες στιγμές της αλλά και τις πιο τρα­γι­κές της ώρες. Υπό­δειγμα αξιω­μα­τι­κού , ο αισιό­δο­ξος κεφαλ­λο­νί­της με τη σιδε­ρέ­νια θέληση και τις ακλό­νη­τες αρχές του, ο Γ. Μπλέσ­σας ταύτισε το όνομά του με την αυτο­θυ­σία και τη συνα­δελ­φική αλλη­λεγ­γύη. Ο άγγλος αξιω­μα­τι­κός , ανθυ­πο­πλοί­αρ­χος G.Connell, περι­γρά­φει τον πλω­τάρχη Γ. Μπλέσσα με τα παρα­κάτω λόγια : «Η Β.ΟΛΓΑ είχε κυβερ­νήτη τον εγκάρ­διο και θαρ­ρα­λέο πλω­τάρχη Μπλέσσα, ο οποίος εκτός από έξοχος επαγ­γελ­μα­τίας, ήταν επίσης ένας διε­θνούς φήμης πρω­τα­θλη­τής γέφυρας..»

Αυτός ο κυβερ­νή­της θα κερ­δί­σει τον σεβασμό και την απε­ριό­ρι­στη εκτί­μηση του πλη­ρώ­μα­τος του πλοίου του, πολύ γρήγορα. Απαι­τη­τι­κός κατά τη διάρ­κεια των πολε­μι­κών συγκρού­σεων, πραγ­μα­τι­κός φίλος όμως όταν οι συν­θή­κες το επέ­τρε­παν ή το απαι­τού­σαν. Ήξερε να είναι άψογος κυβερ­νή­της αλλά και σωστός άνθρω­πος με ενδια­φέ­ρον και κατα­νό­ηση για τους συντρό­φους του. Με αυτόν τον Κυβερ­νήτη το Β. Ολγα θα γράψει, τα χρόνια που θα ακο­λου­θή­σουν, μία από τις πιο χρυσές σελίδες της ναυ­τι­κής μας ιστο­ρίας.

Συμ­με­τείχε στη ναυ­μα­χία του Ταί­να­ρου. Μαζί με το αγγλικό αντι­τορ­πι­λικό PETARD αιχ­μα­λώ­τισε το ιταλικό υπο­βρύ­χιο UARSCIEK, κοντά στη Βεγγάζη. Εγιναν τρεις επι­θέ­σεις από το PETARD και την Β.ΟΛΓΑ κατά του ιτα­λι­κού υπο­βρυ­χίου. Η τελευ­ταία από το ελλη­νικό αντι­τορ­πι­λικό έδωσε και τη χαρι­στική βολή στο UARSCIEK, που ανα­γκά­στηκε να ανα­δυ­θεί. Το UARSCIEK ήταν το τελευ­ταίο από τα 20 ιταλικά υπο­βρύ­χια που χάθηκαν στη Μεσό­γειο το 1942.

Τον Ιανουά­ριο του 1943, το ΒΑΣΙΛΙΣΣΑ ΟΛΓΑ βυθίζει το Ιταλικό πετρε­λαιο­φόρο STROMPOLI και τον Ιούνιο της ίδιας χρονιάς βυθίζει σε συνερ­γα­σία με το βρε­τα­νικό JERVIS, δύο πολε­μικά και δύο πλοία συνο­δείας.

Πρω­το­στά­τησε στην επίθεση κατά της Παντελ­λε­ρίας, του «νησιού φρου­ρίου» του Μου­σο­λίνι και στην απόβαση της Σικε­λίας. Ήταν το μονα­δικό ελλη­νικό πλοίο που συμ­με­τείχε το Σεπτέμ­βριο του 1943, στην παρά­δοση του ιτα­λι­κού στόλου, μετά τη συν­θη­κο­λό­γηση της Ιταλίας. Η συμ­με­τοχή της Β. ΟΛΓΑΣ, ήταν ιδιαί­τερα τιμη­τική τόσο για το θρυλικό αντι­τορ­πι­λικό μας όσο και το ελλη­νικό Πολε­μικό Ναυτικό.

Μετά τη συν­θη­κο­λό­γηση της Ιταλίας, άρχισαν οι επι­χει­ρή­σεις στα Δωδε­κά­νησα. Τα ελλη­νικά αντι­τορ­πι­λικά, παρά τους κιν­δύ­νους, έπλεαν στο Αιγαίο, χτυ­πού­σαν εχθρι­κές νηο­πο­μπές, απο­βί­βα­ζαν κομ­μά­ντος στα Δωδε­κά­νησα και επέ­στρε­φαν στις βάσεις τους για ν’ ανε­φο­δια­στούν και ν’ απο­πλεύ­σουν πάλι για άλλες περι­πο­λίες ή απο­στο­λές. Μια τέτοια τόσο επι­κίν­δυνη όσο και επιτυχή απο­στολή πραγ­μα­το­ποί­ησε η Β.ΟΛΓΑ τον Σεπτέμ­βριο του 1943, κοντά στην Αστυ­πά­λαια. Μαζί με τα αγγλικά αντι­τορ­πι­λικά FAULKNOR και ECLIPSE είχαν εντο­πί­σει γερ­μα­νική νηο­πο­μπή. Οι Γερ­μα­νοί προ­σπα­θού­σαν ν’ απο­φύ­γουν την ανα­μέ­τρηση. Στά­θη­καν όμως άτυχοι.

Τρεις μέρες μετά την βύθιση της εχθρι­κής νηο­πο­μπής στην Αστυ­πά­λαια, η Β.ΟΛΓΑ ξανα­βρέ­θηκε στα Δωδε­κά­νησα, μετα­φέ­ρο­ντας στρατό , αντια­ε­ρο­πο­ρικά ταχυ­βόλα, μοτο­σι­κλέ­τες, τρόφιμα και πυρο­μα­χικά, στη Λέρο. Ήταν η πρώτη φορά μετά από 2,5 χρόνια που το πλήρωμα του Β.ΟΛΓΑ αντί­κριζε ξανά ελλη­νικό νησί.

Το επόμενο ταξίδι όμως του ελλη­νι­κού αντι­τορ­πι­λι­κού στη Λέρο, θα είναι και το τελευ­ταίο του θρυ­λι­κού πλοίου. Ενα ταξίδι που άρχισε στις 08.45 της 25ης Σεπτεμ­βρίου, όταν το Β.ΟΛΓΑ απέ­πλευσε από την Αλε­ξάν­δρεια μαζί με το αγγλικό INTREPID με προ­ο­ρι­σμό την θαλάσ­σια περιοχή ανάμεσα στην Κρήτη και την Κω. Εκεί τα δύο αντι­τορ­πι­λικά θα εκτε­λού­σαν επι­θε­τική περι­πο­λία για να εμπο­δί­σουν τη διέ­λευση εχθρι­κών νηο­πο­μπών από λιμάνια της ηπει­ρω­τι­κής Ελλάδας και της Κρήτης προς τα Δωδε­κά­νησα. Μέχρι τις 04.15 της 26ης Σεπτεμ­βρίου, τα δύο πλοία περι­πο­λού­σαν στην προ­κα­θο­ρι­σμένη περιοχή, χωρίς απρό­ο­πτα. Τότε, παίρ­νουν με κρυ­πτο­γρα­φη­μένο σήμα εντολή να κατα­πλεύ­σουν στη Λέρο, στις 07.00 το πρωί.

Στις 07.00 το πρωί της επό­με­νης ημέρας, τα δύο αντι­τορ­πι­λικά έμπαι­ναν στον όρμο Λακκί της Λέρου. Ηταν Κυριακή 26 Σεπτεμ­βρίου 1943, ανήμερα της θρη­σκευ­τι­κής εορτής του Αγίου Ιωάννου του Θεο­λό­γου.

Στο φυσικό λιμάνι της Λέρου υπήρχαν τρεις βρε­τα­νι­κές τορ­πι­λά­κα­τοι και ένα μικρό ιταλικό καράβι, δεμένα κοντά στην προ­κυ­μαία. Το Β.ΟΛΓΑ έδεσε κοντά στη δεύτερη είσοδο του όρμου και το INTREPID περίπου 200 μέτρα ανα­το­λι­κό­τερα. Το πλήρωμα ήταν κου­ρα­σμένο από την ολο­νύ­χτια περι­πο­λία κι έτσι οι περισ­σό­τε­ροι κατέ­βη­καν στα υπο­φράγ­ματα για να κοι­μη­θούν. Στη γέφυρα έμεινε ο αξιω­μα­τι­κός φυλακής με τους βοηθούς του, στα πυρο­βόλα και τα πολυ­βόλα έμειναν οι πυρήνες των ομο­χει­ριών και στις μηχανές υπήρχαν οι μηχα­νι­κοί και οι θερ­μα­στές βάρδιας. Η γαλήνια αιγαιο­πε­λα­γί­τικη μέρα έκανε τα πλη­ρώ­ματα των πλοίων να πιστέ­ψουν ότι θα περ­νού­σαν μια ήρεμη μέρα στο μέχρι τότε ασφαλές ορμη­τή­ριο της Λέρου.

Στις 10:00 το πρωί οι σει­ρή­νες ήχησαν. Γερ­μα­νική επι­δρομή από 40 stukas επι­τέ­θη­καν στα αγκυ­ρο­βο­λη­μένα πλοία. Τελικά το Β.ΟΛΓΑ βυθί­στηκε, μετά από ηρωϊκή μάχη του πλη­ρώ­μα­τός του με τα γερ­μα­νικά αερο­πλάνα. Απω­λέ­σθη­καν ο κυβερ­νή­της, πλω­τάρ­χης Γ. Μπλέσ­σας ΒΠΝ, 6 αξιω­μα­τι­κοί,65 υπα­ξιω­μα­τι­κοί και ναύτες.

Μαζί με το Β.ΟΛΓΑ βυθί­στηκε και το αγγλικό INTREPID.

Αντι­τορ­πι­λικό Β.ΟΛΓΑ

Δια­στά­σεις: Μήκος: 97,5m Πλάτος: 9,7m Βύθισμα: 2,7m

Εκτό­πι­σμα: 1.414 τόνοι

Πρόωση: 34.000 ίπποι , διπλέ­λικο

Ταχύ­τητα: 35 κόμβοι

Οπλι­σμός: 4 πυρο­βόλα των 5 ιντσών, 4 Α/Α πολυ­βόλα των 37 χιλ., 2 τετρα­πλοί Τ/Σ των 21 ιντσών.

Το 1941 αφαι­ρέ­θηκε το 4ο πυρο­βόλο των 5 ιντσών και οι πρυ­μνιοί Τ/Σ για να προ­στε­θούν 1 Α/Α πυρο­βόλο 3 ιντσών, 6 πυρο­βόλα 20 χιλ. και συσκευή Α/Υ.

lerosnews.gr