Παραμένει η έλλειψη εργαζομένων στον τουρισμό – Ψηλά η ζήτηση για σερβιτόρους και μάγειρες

Στον ελλη­νικό του­ρι­σμό, οι αγγε­λίες εργα­σίας πολ­λα­πλα­σιά­ζο­νται με ρυθμούς που επι­βε­βαιώ­νουν τη δυνα­μική του κλάδου – αλλά ταυ­τό­χρονα απο­κα­λύ­πτουν και τα όριά του. Πίσω από τη διαρκώς αυξα­νό­μενη ζήτηση για προ­σω­πικό, κρύ­βε­ται μια αγορά που εξα­κο­λου­θεί να αναζητά κυρίως επαγ­γέλ­ματα «πρώτης γραμμής» –μάγει­ρες, σερ­βι­τό­ρους, καμα­ριέ­ρες, υπαλ­λή­λους υπο­δο­χής– ανα­πα­ρά­γο­ντας ένα μοντέλο ανά­πτυ­ξης έντονα εποχικό, λει­τουρ­γικό και χαμηλής εξει­δί­κευ­σης.

Όπως σημειώ­νει ρεπορ­τάζ της Καθη­με­ρι­νής, την ώρα που διεθνώς ο του­ρι­σμός μετα­σχη­μα­τί­ζε­ται υπό το βάρος της ψηφια­κής μετά­βα­σης και της βιω­σι­μό­τη­τας, η ελλη­νική αγορά εργα­σίας δείχνει να κινεί­ται με ταχύ­τη­τες άλλης εποχής. Και το ερώτημα πλέον δεν είναι αν υπάρ­χουν θέσεις εργα­σίας – αλλά τι είδους του­ρι­σμό αυτές υπη­ρε­τούν και, κυρίως, ποιο μέλλον προ­δια­γρά­φουν για την ελλη­νική οικο­νο­μία. Η «Κ» παρου­σί­ασε τα πρώτα συμπε­ρά­σματα έρευνας που υλο­ποιεί­ται από το Πανε­πι­στή­μιο Αιγαίου και το ΑΠΘ στο πλαίσιο του έργου Skillscapes, το οποίο φιλο­δο­ξεί να αλλάξει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο κατα­νο­ούμε την αγορά εργα­σίας στον του­ρι­σμό.

Η και­νο­το­μία του έργου έγκει­ται ακριβώς στη μεθο­δο­λο­γία του. Αντί να βασί­ζε­ται σε καθυ­στε­ρη­μένα στα­τι­στικά στοι­χεία, συλ­λέ­γει και αναλύει σε σχεδόν πραγ­μα­τικό χρόνο αγγε­λίες εργα­σίας από όλη τη χώρα, χρη­σι­μο­ποιώ­ντας εργα­λεία τεχνη­τής νοη­μο­σύ­νης για την ταξι­νό­μησή τους ανά επάγ­γελμα, δεξιό­τη­τες και γεω­γρα­φική περιοχή. Μέχρι σήμερα έχουν επε­ξερ­γα­στεί πάνω από 30.000 αγγε­λίες για την περίοδο Μαΐου 2025 – Φεβρουα­ρίου 2026, δημιουρ­γώ­ντας ένα δυνα­μικό «παρα­τη­ρη­τή­ριο» της αγοράς εργα­σίας, ανοιχτό σε ερευ­νη­τές, φορείς και πολίτες. Τα πρώτα απο­τε­λέ­σματα παρου­σιά­ζει στην «Κ» ο Στέλιος Γκιάλης, καθη­γη­τής και συντο­νι­στής του Ερευ­νη­τι­κού Εργα­στη­ρίου της Γεω­γρα­φίας της Εργα­σίας (lgrl.aegean.gr), στο Τμήμα Γεω­γρα­φίας του Πανε­πι­στη­μίου Αιγαίου, επι­ση­μαί­νο­ντας ότι επι­βε­βαιώ­νουν αρχικά τη γνωστή γεω­γρα­φική συγκέ­ντρωση του του­ρι­σμού. Το Νότιο Αιγαίο κυριαρ­χεί, συγκε­ντρώ­νο­ντας περίπου το ένα τρίτο των αγγε­λιών συνο­λικά, και πρω­το­πό­ρους την Κω (5,7%), τη Ρόδο (5,5%), τη Σαντο­ρίνη (8,5%) και τη Μύκονο (7,7%). Ακο­λου­θούν η Κρήτη (18,3%), η οποία εμφα­νί­ζει σχετικά ισομερή κατα­νομή αγγε­λιών στο εσω­τε­ρικό της, η Αττική και κυρίως ο Κεντρι­κός Τομέας Αθηνών (9,3%), η Κεντρική Μακε­δο­νία με επί­κε­ντρο τη Χαλ­κι­δική (9,3%), και τα Ιόνια Νησιά με επί­κε­ντρο την Κέρκυρα (5,2%) και τη Ζάκυνθο (3,1%). Στον αντί­ποδα, ηπει­ρω­τι­κές περι­φέ­ρειες χωρίς πρό­σβαση στη θάλασσα όπως η Δυτική Μακε­δο­νία και τμήματα της Θεσ­σα­λίας υστε­ρούν σημα­ντικά, γεγονός που ανα­δει­κνύει τη μονο­καλ­λιέρ­γεια του παρα­θα­λάσ­σιου του­ρι­σμού.

Ωστόσο, το πιο ενδια­φέ­ρον στοι­χείο αφορά τη διάρ­θρωση των επαγ­γελ­μά­των. Στην κορυφή της ζήτησης βρί­σκο­νται οι μάγει­ρες, οι οποίοι αντι­στοι­χούν περίπου στο 14% των αγγε­λιών. Ακο­λου­θούν επαγ­γέλ­ματα πρώτης γραμμής: υπάλ­λη­λοι υπο­δο­χής, σερ­βι­τό­ροι, καμα­ριέ­ρες και μπάρμαν. Πρό­κει­ται για θέσεις που σχε­τί­ζο­νται άμεσα με την εξυ­πη­ρέ­τηση των επι­σκε­πτών και επι­βε­βαιώ­νουν τον έντονα λει­τουρ­γικό και εποχικό χαρα­κτήρα του ελλη­νι­κού του­ρι­σμού.

Αντί­θετα, οι θέσεις διοί­κη­σης και συντο­νι­σμού εμφα­νί­ζο­νται αισθητά περιο­ρι­σμέ­νες στις αγγε­λίες. Διευ­θυ­ντές ξενο­δο­χείων, υπεύ­θυ­νοι υπο­δο­χής ή εστια­το­ρίων και στελέχη οργά­νω­σης φαί­νε­ται είτε να είναι λιγό­τε­ρες είτε να καλύ­πτο­νται μέσω άτυπων μηχα­νι­σμών, όπως εσω­τε­ρι­κές προ­α­γω­γές και προ­σω­πικά δίκτυα.

Ανάλογη είναι και η εικόνα στις δεξιό­τη­τες που ζητού­νται. Οι εργο­δό­τες δίνουν σαφή προ­τε­ραιό­τητα σε δεξιό­τη­τες εξυ­πη­ρέ­τη­σης πελατών και επι­κοι­νω­νίας, οι οποίες απο­τε­λούν τη «ραχο­κο­κα­λιά» της του­ρι­στι­κής εμπει­ρίας. Παράλ­ληλα, σημα­ντικό ρόλο παίζουν πρα­κτι­κές και τεχνι­κές δεξιό­τη­τες, καθώς και βασικά στοι­χεία επαγ­γελ­μα­τι­κής συμπε­ρι­φο­ράς, όπως η ομα­δι­κό­τητα, η προ­σαρ­μο­στι­κό­τητα και η συμ­μόρ­φωση με τους κανόνες λει­τουρ­γίας.

Εκεί όπου εντο­πί­ζε­ται το μεγα­λύ­τερο έλλειμμα είναι στις λεγό­με­νες «δεξιό­τη­τες του μέλ­λο­ντος». Οι ψηφια­κές δεξιό­τη­τες εμφα­νί­ζο­νται περιο­ρι­σμένα στις αγγε­λίες, παρά την αυξα­νό­μενη σημασία των τεχνο­λο­γιών στη δια­χεί­ριση κρα­τή­σεων, στην ανάλυση δεδο­μέ­νων πελατών και στην προβολή προ­ο­ρι­σμών. Ακόμη πιο περιο­ρι­σμένη είναι η αναφορά σε «πρά­σι­νες» δεξιό­τη­τες, που σχε­τί­ζο­νται με τη βιω­σι­μό­τητα, την εξοι­κο­νό­μηση πόρων και τη δια­χεί­ριση περι­βαλ­λο­ντι­κών επι­πτώ­σεων. Οπως επι­ση­μαί­νει ο κ. Γκιάλης, η περιο­ρι­σμένη ζήτηση για τέτοιες δεξιό­τη­τες υπο­δη­λώ­νει ότι ο ελλη­νι­κός του­ρι­σμός δεν έχει ακόμη ενσω­μα­τώ­σει πλήρως τις αλλαγές που συντε­λού­νται διεθνώς.

Σε αυτό το πλαίσιο, το έργο Skillscapes αποκτά ιδιαί­τερη αξία, όχι μόνο ως ερευ­νη­τικό εργα­λείο αλλά και ως εργα­λείο πολι­τι­κής. Η δυνα­τό­τητα παρα­κο­λού­θη­σης της αγοράς εργα­σίας σε πραγ­μα­τικό χρόνο μπορεί να βοη­θή­σει τόσο την πολι­τεία όσο και τους εκπαι­δευ­τι­κούς φορείς να σχε­διά­σουν πιο στο­χευ­μέ­νες παρεμ­βά­σεις κατάρ­τι­σης. Παράλ­ληλα, προ­σφέ­ρει στους εργο­δό­τες μια πιο καθαρή εικόνα των τάσεων και των αναγκών του κλάδου.

Πηγή: moneyreview.gr