Πέθανε ο Αρχιεπίσκοπος Αλβανίας Αναστάσιος – Η ζωή και το μεγάλο έργο του

Ο Αρχιε­πί­σκο­πος Αλβα­νίας Ανα­στά­σιος πέθανε σήμερα, έπειτα από πολυ­ή­μερη νοση­λεία στο νοσο­κο­μείο «Ευαγ­γε­λι­σμός», όπου είχε μετα­φερ­θεί εσπευ­σμένα από τα Τίρανα.

Όλα ξεκί­νη­σαν λίγο πριν την εκπνοή του 2024, όταν εισήχθη στο νοσο­κο­μείο «Υγεία» Τιράνων με εποχική ίωση.

Η κατά­σταση της υγείας του επι­δει­νώ­θηκε τις επό­με­νες ημέρες, εξαι­τίας γαστρορ­ρα­γίας. Για τον λόγο αυτό, χρειά­στηκε να γίνει στις 3/1 η αερο­δια­κο­μιδή του από τα Τίρανα στην Αθήνα με αερο­σκά­φος C-27J, το οποίο διέ­θε­σαν οι Ένοπλες Δυνά­μεις, κατόπιν σχε­τι­κού αιτή­μα­τος του Εθνικού Κέντρου Άμεσης Βοή­θειας (ΕΚΑΒ).

Ο Αρχιε­πί­σκο­πος εισήχθη στο νοσο­κο­μείο «Ευαγ­γε­λι­σμός», όπου λίγες μέρες μετά η κατά­στασή του παρου­σί­ασε ραγδαία επι­δεί­νωση και δια­σω­λη­νώ­θηκε. Ωστόσο, η υγεία του ήταν αρκετά επι­βα­ρυ­μένη και μετά από αρκετές μέρες νοση­λείας, ο Αρχιε­πί­σκο­πος Αλβα­νίας Ανα­στά­σιος εκοι­μήθη.

Ποιος ήταν ο Αρχιε­πί­σκο­πος Αλβα­νίας Ανα­στά­σιος

Γεν­νη­μέ­νος στις 4 Νοεμ­βρίου 1929 στον Πειραιά, ο κατά κόσμον Ανα­στά­σιος Γιαν­νου­λά­τος, ήταν προ­κα­θή­με­νος της Ορθό­δο­ξης Εκκλη­σίας της Αλβα­νίας.

Θεο­λό­γος, κλη­ρι­κός, συγ­γρα­φέας, ομό­τι­μος Καθη­γη­τής του Εθνικού και Καπο­δι­στρια­κού Πανε­πι­στη­μίο Αθηνών, επίτιμο μέλος της Ακα­δη­μίας Αθηνών, ο Αρχιε­πί­σκο­πος Τιράνων, Δυρ­ρα­χίου και πάσης Αλβα­νίας, Ανα­στά­σιος αφήνει πίσω του μία πλούσια παρα­κα­τα­θήκη ενώ το 2000 είχε προ­τα­θεί για Νόμπελ Ειρήνης.

Η δια­δρομή του Ανα­στά­σιου

Αρι­στού­χος από­φοι­τος του Β’ Γυμνα­σίου Αρρένων Αθηνών, σπού­δασε στη Θεο­λο­γική Σχολή Αθηνών του Εθνικού και Καπο­δι­στρια­κού Πανε­πι­στη­μίου για να λάβει το πτυχίο του το 1952, επίσης με άριστα, επι­τυγ­χά­νο­ντας την υψη­λό­τερη βαθ­μο­λο­γία πτυ­χιού­χου της Θεο­λο­γι­κής Σχολής Αθηνών – 9,53. Συνέ­χισε μετα­πτυ­χια­κές σπουδές Θρη­σκειο­λο­γίας, Eθνολογίας, Iεραποστολικής, Aφρικανολογίας, στα Πανε­πι­στή­μια Aμβούργου και Mαρβούργου Γερ­μα­νίας (1965-69), ως υπό­τρο­φος του γερ­μα­νι­κού Ιδρύ­μα­τος Alexander von Humboldt.

Ανα­γο­ρεύ­θηκε Διδά­κτωρ της Θεο­λο­γι­κής Σχολής του Πανε­πι­στη­μίου Αθηνών (1970, ομόφωνα άριστα, με ειδικό βραβείο). Στη διάρ­κεια της στρα­τιω­τι­κής του θητείας (1952-54) φοίτησε στις Σχολές Εφέδρων Αξιω­μα­τι­κών Σύρου και Δια­βι­βά­σεων Χαϊ­δα­ρίου, στις οποίες πρώ­τευσε και έγινε «Αρχηγός Σχολής».

Ανα­γο­ρεύ­τηκε σε έκτακτο Καθη­γητή Ιστο­ρίας των Θρη­σκευ­μά­των στο Πανε­πι­στή­μιο Αθηνών, ορί­στηκε Διευ­θυ­ντής του Τομέα Θρη­σκειο­λο­γίας και Κοι­νω­νιο­λο­γίας (1983-1986) και από το 1976 τακτι­κός καθη­γη­τής και κοσμή­το­ρας της Θεο­λο­γι­κής Σχολής του Πανε­πι­στη­μίου Αθηνών (1983-1987), από το οποίο απο­χώ­ρησε το 1997 ως ομό­τι­μος Καθη­γη­τής, έχοντας ανα­πτύ­ξει σημα­ντικό επι­στη­μο­νικό έργο.

Στην Ελλάδα, υπη­ρέ­τησε ως λαϊκός θεο­λό­γος αρχικά και εργά­σθηκε σε διά­φο­ρους τομείς της εσω­τε­ρι­κής ιερα­πο­στο­λής – κήρυγμα, χρι­στια­νική αρθρο­γρα­φία, κατή­χηση, οργά­νωση κύκλων βιβλι­κών μελετών, νεα­νι­κών και φοι­τη­τι­κών κατα­σκη­νώ­σεων.

Δρα­στη­ριο­ποι­ή­θηκε έντονα σε οργα­νώ­σεις ορθό­δο­ξης νεο­λαίας και το 1959 ίδρυσε το πρώτο ιερα­πο­στο­λικό περιο­δικό στην Ελλάδα με τίτλο «Πορευ­θέ­ντες». Θεμε­λί­ωσε δε την ελλη­νό­φωνη ιερα­πο­στο­λική συνεί­δηση τον 20ο αιώνα, με την ίδρυση του «Διορ­θό­δο­ξου Ιερα­πο­στο­λι­κού Κέντρου».

Στην Ανα­το­λική Αφρική

Αρχι­μαν­δρί­της ων από το 1964, ο Ανα­στά­σιος έστρεψε το έργο του στην Αφρική και κυρίως στην Ουγκά­ντα αλλά και στην Ταν­ζα­νία και την Κένυα διε­ρευ­νώ­ντας τις δυνα­τό­τη­τες συστη­μα­τι­κής Ορθο­δό­ξου Ιερα­πο­στο­λής.

Ίδρυσε και οργά­νωσε, στη συνέ­χεια, την Πατριαρ­χική Σχολή «Aρχιεπίσκοπος Kύπρου Mακάριος», την οποία διηύ­θυνε επί δεκα­ε­τία. Xειροτόνησε 62 αφρι­κα­νούς κλη­ρι­κούς και χει­ρο­θέ­τησε 42 ανα­γνώ­στες – κατη­χη­τές προ­ερ­χό­με­νους από οκτώ αφρι­κα­νι­κές φυλές, μεταξύ των οποίων τους τέσ­σε­ρις πρώτους κλη­ρι­κούς Ταν­ζα­νούς. Συγ­χρό­νως προ­ώ­θησε τις μετα­φρά­σεις της Θείας Λει­τουρ­γίας σε 4 αφρι­κα­νι­κές γλώσσες.

Μερί­μνησε για τη στα­θε­ρο­ποί­ηση 150 περίπου Ορθο­δό­ξων ενοριών και πυρήνων και την ανέ­γερση δεκάδων ναών˙ ανή­γειρε επτά ιερα­πο­στο­λι­κούς σταθ­μούς, φρό­ντισε για τη δημιουρ­γία σχο­λείων και ιατρι­κών σταθμών. Ανα­γνω­ρί­σθηκε «Μέγας Ευερ­γέ­της» του Πατριαρ­χείου Αλε­ξάν­δρειας (2009).

Να σημειω­θεί ότι, στη διάρ­κεια των ιερα­πο­στο­λι­κών του εξορ­μή­σεων, φρό­ντισε να εντρυ­φή­σει στις τοπικές δια­λέ­κτους, προ­κει­μέ­νου να έχει άμεση επι­κοι­νω­νία με το ποίμνιό του. Επο­μέ­νως, εκτός της μητρι­κής και της αρχαίας ελλη­νι­κής, ο Ανα­στά­σιος μιλούσε αγγλικά, γαλλικά, γερ­μα­νικά, αλβα­νικά και είχε γνώσεις λατι­νι­κής, ισπα­νι­κής, ιτα­λι­κής, ρωσικής, κισουα­χίλι.

Επίσης, μελέ­τησε τα διάφορα θρη­σκεύ­ματα (Αφρι­κα­νικά θρη­σκεύ­ματα, Ινδου­ϊ­σμό, Βουδ­δι­σμό, Ταοϊσμό, Κομ­φου­κια­νι­σμό, Ισλάμ) στις χώρες που ακμά­ζουν (Κένυα, Ουγκά­ντα, Ταν­ζα­νία, Νιγηρία, Ινδία, Ταϋ­λάνδη, Κεϋλάνη, Κορέα, Ιαπωνία, Kίνα, Βρα­ζι­λία, Καρα­βαϊκή, Λίβανο, Συρία, Αίγυπτο, Τουρκία κ.α.).

Χρειά­στηκε, να δια­κό­ψει το ιερα­πο­στο­λικό του έργο στην Αφρική όταν προ­σβλή­θηκε από ελο­νο­σία. Ο Ανα­στά­σιος ίδρυσε το ιερα­πο­στο­λικό περιο­δικό Πάντα τα Έθνη, το οποίο διεύ­θυνε από το 1981 μέχρι το 1991 και το ίδιο διά­στημα, (1981 – 1991), βρέθηκε ξανά στην Αφρική υπη­ρε­τώ­ντας ως Μητρο­πο­λί­της Ανα­το­λι­κής Αφρικής.

Εκκλη­σια­στική και κοι­νω­νική δια­κο­νία

Ο Ανα­στά­σιος εκάρη μοναχός στην Ιερά Μονή Ασω­μά­των – Πετράκη (1.8.1960). Ακο­λού­θως, χει­ρο­το­νή­θηκε Ιερο­διά­κο­νος, Πρε­σβύ­τε­ρος με το οφίκιο του Αρχι­μαν­δρί­του, Τιτου­λά­ριος Επί­σκο­πος Aνδρούσης για την οργα­νική θέση του Γενικού Διευ­θυ­ντού της «Aποστολικής Δια­κο­νίας της Eκκλησίας της Eλλάδος».

Από τη θέση του Γενικού Διευ­θυ­ντού της «Απο­στο­λι­κής Δια­κο­νίας», προ­ώ­θησε διάφορα θεο­λο­γικά, εκπαι­δευ­τικά, οικο­δο­μικά και εκδο­τικά προ­γράμ­ματα της Eκκλησίας.

Με εντολή της Ιεράς Συνόδου της Εκκλη­σίας της Ελλάδος, συνέ­γραψε τρία Κατη­χη­τικά Βοη­θή­ματα για τους διδά­σκο­ντες στα Μέσα Κατη­χη­τικά Σχολεία της Εκκλη­σίας της Ελλάδος.

Στη διάρ­κεια των σπουδών του στη Γερ­μα­νία, εξυ­πη­ρέ­τησε ιερα­τι­κώς τους εκεί Έλληνες εργάτες και φοι­τη­τές.

Ανέ­κα­θεν στάθηκε κοντά στους νέους και κυρίως στους φοι­τη­τές, δια­κο­νώ­ντας τους. Μάλιστα, το Φεβρουά­ριο του 1973 είχε μεταβεί στην κατει­λημ­μένη από φοι­τη­τές που δια­μαρ­τύ­ρο­νταν ενα­ντίον της δικτα­το­ρίας Νομική σχολή του Πανε­πι­στη­μίου Αθηνών μετα­φέ­ρο­ντας τρόφιμα και για να εμψυ­χώ­σει τους έγκλει­στους. Δεν δίστασε δε αργό­τερα, να δια­μαρ­τυ­ρη­θεί στην ΕΣΑ για τις συν­θή­κες κρά­τη­σης.

Επι­πλέον, ο Ανα­στά­σιος κινη­το­ποί­ησε τους αρμο­δί­ους παρά­γο­ντες του Υπουρ­γείου Πολι­τι­σμού και τις Ιερές Μητρο­πό­λεις της Ελλάδος για την κατα­γραφή της εκκλη­σια­στι­κής κει­μη­λια­κής περιου­σίας.

Ιδιαί­τερα ανέ­πτυξε τον τομέα εξω­τε­ρι­κής ιερα­πο­στο­λής με τη συνεχή συμπα­ρά­σταση στα ιερα­πο­στο­λικά κλι­μά­κια Kορέας, Iνδίας, Aφρικής και με την οργά­νωση της Eβδομάδος Eξωτερικής Iεραποστολής.

Ο Ανα­στά­σιος στην Αλβανία

Tο εκκλη­σια­στικό έργο του Aναστασίου κορυ­φώ­νε­ται στην απο­στολή που του ζητή­θηκε από το Oικουμενικό Πατριαρ­χείο για την εκ των ερει­πίων ανα­στή­λωση της Oρθοδόξου Aυτοκεφάλου Eκκλησίας της Aλβανίας, η οποία είχε καταρ­ρεύ­σει ύστερα από τον επί 46 έτη διωγμό υπό του μονα­δι­κού «αθεϊ­στι­κού κράτους» της υφηλίου.

Αρχικά εργά­σθηκε ως Πατριαρ­χι­κός Έξαρχος (Iαν. 1991 – Iούν. 1992). Ανυ­ψώ­θηκε σε Μητρο­πο­λίτη Aνδρούσης (Aυγ. 1991 – Iούν. 1992) και εξελέγη Aρχιεπίσκοπος Tιράνων και πάσης Αλβα­νίας (24 Ιουνίου 1992).

Μέσα σε τερά­στιες δυσκο­λίες, κατόρ­θωσε να ανα­συ­γκρο­τή­σει εκ βάθρων την Αυτο­κέ­φαλη Eκκλησία της Aλβανίας και δια­μόρ­φωσε νέο Κατα­στα­τικό Χάρτη (2006).

Με επίσημη Συμ­φω­νία με την Κυβέρ­νηση της Αλβα­νίας, η οποία έγινε νόμος του Κράτους το 2009, καθο­ρί­σθη­καν οι σχέσεις Εκκλη­σίας και Πολι­τείας. Συγκρο­τή­θη­καν πάνω από 400 ενορίες. Ίδρυσε τη Θεολογική-Iερατική Σχολή (Aκαδημία) «Aνάστασις» στο Δυρ­ρά­χιο το 1992, το Eκκλησιαστικό Λύκειο «Tίμιος Σταυρός» στο Aργυρόκαστρο και στο Σούκθ-Δυρράχιο όπως και Σχολή της Βυζα­ντι­νής Μου­σι­κής στα Τίρανα. Σημειω­τέον, όλα λει­τουρ­γούν σε ιδιό­κτητα συγκρο­τή­ματα με οικο­τρο­φεία.

Mόρφωσε και χει­ρο­τό­νησε 168 νέους κλη­ρι­κούς. Ίδρυσε Κέντρα Νεο­λαίας σε διά­φο­ρες πόλεις. Φρό­ντισε για τη μετα­φρα­στική προ­σπά­θεια, την έκδοση λει­τουρ­γι­κών και άλλων θρη­σκευ­τι­κών βιβλίων. Συνέ­στησε Τεχνική Υπη­ρε­σία της Eκκλησίας και μερί­μνησε για την ανοι­κο­δό­μηση 150 νέων ναών, ανα­στή­λωσε 60 ναούς και μοναστήρια-πολιτιστικά μνημεία και επι­σκεύ­ασε 160 ναούς και 70 εκκλη­σια­στικά κτίρια για σχολεία, νεανικά κέντρα, κέντρα υγείας, ξενώνες, εργα­στή­ρια, συσ­σί­τια για τους φτωχούς κ.λ.π., στο σύνολο 450 κτίρια. Ανέ­πτυξε τη φιλαν­θρω­πική μέριμνα της Εκκλη­σίας, με διανομή εκα­το­ντά­δων τόνων τρο­φί­μων, ιμα­τι­σμού, φαρ­μά­κων.

Ίδρυσε την πρώτη Ορθό­δοξη αλβα­νική εφη­με­ρίδα Ngjallja «Aνάστασις», το παιδικό περιο­δικό Gëzohu «Χαίρε», το νεανικό περιο­δικό Kambanat «Καμπά­νες», την επι­στη­μο­νική επι­θε­ώ­ρηση Kërkim «Έρευνα», το δελτίο «News from Orthodoxy in Albania» καθώς και Ραδιο­φω­νικό σταθμό Radio-Ngjallja. Μερί­μνησε για τη δημιουρ­γία Εργα­στη­ρίων της Εκκλη­σίας (τυπο­γρα­φείο, κηρο­πλα­στείο, ξυλουρ­γείο, εργα­στή­ρια αγιο­γρα­φίας και απο­κα­τα­στά­σεως εικόνων). Αγω­νί­σθηκε για τη διεκ­δί­κηση της εκκλη­σια­στι­κής περιου­σίας.

Παράλ­ληλα με την ανα­σύ­σταση της Ορθο­δό­ξου Εκκλη­σίας, ανέ­πτυξε πρω­το­πο­ριακά προ­γράμ­ματα στους τομείς εκπαι­δεύ­σεως, υγείας, κοι­νω­νι­κής προ­νοίας, αγρο­τι­κής ανα­πτύ­ξεως, πολι­τι­σμού και οικο­λο­γίας. Ίδρυσε την Ορθό­δοξο Κλινική «Ευαγ­γε­λι­σμός» (Δια­γνω­στικό Ιατρικό Κέντρο) με 24 ειδι­κό­τη­τες και τρία πολυ­ϊ­α­τρεία σε άλλες πόλεις· Επίσης το Ινστι­τούτο Επαγ­γελ­μα­τι­κής Καταρ­τί­σεως, με έξι ειδι­κό­τη­τες στα Tίρανα και τέσ­σε­ρις ειδι­κό­τη­τες στο Αργυ­ρό­κα­στρο, το οποίο λει­τούρ­γησε μεταξύ 1998-2008 και ανα­βαθ­μί­στηκε εν συνε­χεία στο Πανε­πι­στη­μιακό Κολέγιο «Λόγος».

Γενικό και Επαγ­γελ­μα­τικό Λύκειο στο Μεσο­πό­ταμο. Τρία εννιά­χρονα Σχολεία και Λύκεια στα Τίρανα, στο Δυρ­ρά­χιο, στην Κορυτσά και στο Αργυ­ρό­κα­στρο, οικο­τρο­φείο Μαθη­τριών Λυκείου στο Βου­λια­ράτι, 19 νηπια­γω­γεία σε διά­φο­ρες πόλεις. Φρό­ντισε για την κατα­σκευή δρόμων, υδρα­γω­γείων, γεφυρών, την επι­σκευή δημο­σίων σχο­λείων, κ.α.

Κατά την περίοδο 2013 – 2019 πραγ­μα­το­ποι­ή­θηκε η κατα­σκευή τριών υδροη­λε­κτρι­κών έργων συνο­λι­κής ισχύος 19 MW (Librazhd, Llenge, Sllabinja), τα οποία συμ­βάλ­λουν στην ενί­σχυση των υπο­δο­μών της χώρας και έχει σαφή κοι­νω­νικό σκοπό. Με τα έσοδά τους, η Ορθό­δο­ξος Αυτο­κέ­φα­λος Εκκλη­σία της Αλβα­νίας θα συνε­χί­σει τις πνευ­μα­τι­κές, φιλαν­θρω­πι­κές και εκπαι­δευ­τι­κές προ­σπά­θειες. Μετα την εξό­φληση των δανείων ένα ποσοστό θα δια­τί­θε­ται για πτω­χό­τε­ρες Ορθό­δο­ξες Εκκλη­σίες.

Mε όλες αυτές τις πρω­το­βου­λίες δόθηκε εργασία σε χιλιά­δες ανθρώ­πους, δημιουρ­γή­θη­καν σοβαρά έργα κοι­νω­νι­κής υπο­δο­μής και η Ορθό­δο­ξος Εκκλη­σία της Αλβα­νίας ανα­δεί­χθηκε σε πολυ­δύ­ναμο πνευ­μα­τικό και ανα­πτυ­ξιακό παρά­γο­ντα.

Ο Αρχιε­πί­σκο­πος υπήρξε επίσης, ιδρυ­τικό μέλος και κατά δια­στή­ματα Πρό­ε­δρος της Διο­μο­λο­για­κής Βιβλι­κής Εται­ρείας της Αλβα­νίας και του Δια­θρη­σκεια­κού Συμ­βου­λίου της Αλβα­νίας, το οποίο τιμή­θηκε απο τον Πρόεδρο της Δημο­κρα­τίας με το ανώτατο παρά­σημο “Nderi i Kombit” (Τιμή του Έθνους) (2021).

Στην κρίση του Κοσ­συ­φο­πε­δίου (1999) οργά­νωσε ευρύ­τατο ανθρω­πι­στικό πρό­γραμμα, το οποίο βοήθησε 33.000 περίπου πρό­σφυ­γες σε διάφορα μέρη της Αλβα­νίας. Συνέ­δεσε την Εκκλη­σία της Αλβα­νίας με διε­θνείς Εκκλη­σια­στι­κούς Οργα­νι­σμούς. Kατά την ένταση μεταξύ Ελλάδος – Αλβα­νίας συνέ­βαλε στην εκτό­νωσή της και στην προ­σέγ­γιση των δύο χωρών. Συγ­χρό­νως αγω­νί­σθηκε για την άμβλυνση των αντι­θέ­σεων στα Βαλ­κά­νια. Το 2000, κατόπιν προ­τά­σεως 33 Ακα­δη­μαϊ­κών της Ακα­δη­μίας Αθηνών και πολλών προ­σω­πι­κο­τή­των της Αλβα­νίας, υπήρξε υπο­ψή­φιος για το Βραβείο Νόμπελ της Ειρήνης.

Το διεθνές έργο του Ανα­στά­σιου

Ο Αρχιε­πί­σκο­πος Αλβα­νίας Ανα­στά­σιος, ανέ­πτυξε έντονη διεθνή διεκ­κλη­σια­στική δρα­στη­ριό­τητα. Συμ­με­τείχε σε διε­θνείς οργα­νι­σμούς και επι­στη­μο­νι­κές επι­τρο­πές. Μετείχε σε πολλά διεθνή συνέ­δρια, διορ­θό­δο­ξες, δια­χρι­στια­νι­κές και δια­θρη­σκεια­κές συσκέ­ψεις, εκπρο­σω­πώ­ντας την Εκκλη­σία ή την επι­στήμη σε δια­φό­ρους διε­θνείς Οργα­νι­σμούς. Έδωσε δια­λέ­ξεις σε πανε­πι­στή­μια του εξω­τε­ρι­κού κυρίως επάνω σε θέματα σχετικά με τη σύγ­χρονη χρι­στια­νική σκέψη, τον δια­θρη­σκειακό διάλογο, την παγκό­σμια αλλη­λεγ­γύη και ειρήνη. Διε­τέ­λεσε, μεταξύ άλλων, Πρό­ε­δρος του Παγκο­σμίου Συμ­βου­λίου Εκκλη­σιών (2006) και Επί­τι­μος Πρό­ε­δρος της «Παγκο­σμίου Δια­σκέ­ψεως των Θρη­σκειών για την Ειρήνη» (2006).

Συγ­γρα­φικό έργο

Ο Αρχιε­πί­σκο­πος Αλβα­νίας Ανα­στά­σιος είχε συγ­γρά­ψει και εκδώσει 24 βιβλία (θρη­σκειο­λο­γι­κές εύρυνες, ιερα­πο­στο­λικά δοκίμια, Ορθο­δό­ξου πνευ­μα­τι­κό­τη­τος) και πλέον των 200 μελετών και άρθρων θεο­λο­γι­κού ή θρη­σκειο­λο­γι­κού περιε­χο­μέ­νου. Βιβλία και διάφορα κείμενά του έχουν μετα­φρα­στεί σε 17 γλώσσες. Κατά τη μακρό­χρονη Ορθό­δοξη μαρ­τυ­ρία του, συν­δύ­ασε θεο­λο­γική γνώση και θρη­σκειο­λο­γική έρευνα με ιερα­πο­στο­λική και ποι­μα­ντική δια­κο­νία, με κοι­νω­νική ευαι­σθη­σία και προ­σφορά.

Η συμβολή του στην επι­στήμη, τη σύγ­χρονη χρι­στια­νική μαρ­τυ­ρία, την δια­χρι­στια­νική προ­σέγ­γιση, τον δια­θρη­σκεικό διάλογο και την ειρη­νική συνύ­παρξη λαών και θρη­σκειών τυχ­γά­νει διε­θνούς ανα­γνώ­ρι­σης.

Δια­κρί­σεις

Τιμή­θηκε με τα παρά­σημα του Τιμίου Σταυρού του Απο­στό­λου και Ευαγ­γε­λι­στού Μάρκου, A΄ Τάξεως, του Πατριαρ­χείου Αλε­ξαν­δρείας (1985)· της Αγίας Αικα­τε­ρί­νης της Μονής Σινά (1985)· του Κυρίλ­λου και Μεθο­δίου της Ορθο­δό­ξου Εκκλη­σίας της Τσε­χο­σλο­βα­κίας (1986). Έλαβε το Αργυ­ρούν μετάλ­λιο της Ακα­δη­μίας Αθηνών, «ως εμπνευ­στής και πρω­το­πό­ρος της ιερα­πο­στο­λι­κής θεο­λο­γίας και δράσεως» (1987)˙ από τον Ελλη­νικό Ερυθρό Σταυρό τον Xρυσούν Σταυρόν μετά δάφνης (1994), «για τις πολύ­τι­μες υπη­ρε­σίες του στην Ορθο­δο­ξία, την Εκκλη­σία, τον λαό της Αλβα­νίας και την πολυ­σή­μα­ντη συμβολή του στην προ­ώ­θηση της φιλίας των λαών Ελλάδος και Αλβα­νίας»· τoν Μεγα­λό­σταυρο του Τάγ­μα­τος Τιμής (1997) της Ελλη­νι­κής Δημο­κρα­τίας· το παρά­σημο του Ισα­πο­στό­λου μεγάλου ηγε­μό­νος Βλα­δι­μή­ρου (A’ τάξεως) της Ρωσικής Εκκλη­σίας (1998)· το παρά­σημο του Απο­στό­λου Ανδρέου του Οικου­με­νι­κού Πατριαρ­χείου (1999)· τον Μεγα­λό­σταυρο του Τάγ­μα­τος των Ορθο­δό­ξων Σταυ­ρο­φό­ρων του Πανα­γίου Τάφου (2000).

Tο «βραβείο έργου ζωής» του Συμ­βου­λίου Απο­δή­μου Ελλη­νι­σμού, για τις προ­σπά­θειές του για την ειρήνη και συνερ­γα­σία των λαών της Βαλ­κα­νι­κής και την ενδυ­νά­μωση του οικου­με­νι­κού πνεύ­μα­τος της Ορθο­δο­ξίας (2000).

Τιμή­θηκε επίσης με τα βραβεία Athenagoras Human Rights Award 2001 (Νέα Υόρκη)· το «Pro Humanitate» (2001), του Ευρω­παϊ­κού Πολι­τι­στι­κού Ιδρύ­μα­τος Pro Europe (Freiburg)· του Μεγα­λό­σταυ­ρου του Τάγ­μα­τος του Απο­στό­λου Παύλου της Εκκλη­σίας της Ελλάδος (2001)· το Χρυσό μετάλ­λιο Τιμής και Ευποι­ΐας της Πόλης των Αθηνών (2001)· το Χρυσό Κλειδί της πόλης Θεσ­σα­λο­νί­κης (2002), της Λαμίας (2002)· το “Οδύσ­σειο βραβείο” της Παγκό­σμιας ομο­σπον­δίας Κεφαλ­λή­νων και Ιθα­κη­σίων (2002)· Επί­τι­μος Δημότης Κεφαλ­λη­νίας (2002)· το Πολω­νικό ανθρω­πι­στικό βραβείο, “Ecce Homo” για τη συνεπή δράση με ανι­διο­τελή αγάπη προς τον συνάν­θρωπο (2003). Μετάλ­λιο της πόλεως των Αθηνών (2003).

Παρά­σημο από τον Πρόεδρο της Ρου­μα­νι­κής Δημο­κρα­τίας (2003). Χρυσό Μετάλ­λιο Α’ Τάξεως Δήμου Πει­ραιώς (2005). Επί­τι­μος δημότης Τιράνων (2005) και Κορυ­τσάς (2007). Βραβείο “δια­κε­κρι­μέ­νων δρα­στη­ριο­τή­των για την ενότητα των Ορθο­δό­ξων Εθνών” (Μόσχα 2006). Παρά­σημο «Πρί­γκι­πος Για­ρο­σλάβ του Σοφού» Γ΄ τάξεως, της Δημο­κρα­τίας της Ουκρα­νίας (2008). «Μέγα Χρυσόν Παρά­ση­μον του Απο­στό­λου Βαρνάβα» της Εκκλη­σίας της Κύπρου (2008).

Μεγα­λό­σταυρο του Απο­στό­λου Μάρκου του Πατριαρ­χείου Αλε­ξαν­δρείας και πάσης Αφρικής (2009). Παρά­σημο «Γεωρ­γίου Καστριώτη – Σκε­ντέρ­μπεη» της Δημο­κρα­τίας της Αλβα­νίας (2010)

Ανώτατο παρά­σημο της Εκκλη­σίας της Σερβίας του Αυτο­κρά­το­ρος Αγίου Κωστα­ντί­νου του Μεγάλου (2013)

Ανώτατο παρά­σημο «Πρί­γκι­πος Για­ρο­σλάβ του Σοφού» Α΄ τάξεως της Δημο­κρα­τίας της Ουκρα­νίας (2013). «Βραβείο δοκι­μίου ελευ­θέ­ρου στο­χα­σμού» Παν. Φωτέα (2015). Παρά­σημο του Αγίου Ιωάννου Βλα­δι­μή­ρου του Πατριαρ­χείου Σερβίας (2016)

Επί­τι­μος δημότης Δυρ­ρα­χίου (2016), Καλα­μά­τας (2016), Λάρισας (2017), Πρέ­βε­ζας (2017). Ιδρύ­μα­τος Μπότση στην 35η απονομή δημο­γρα­φι­κών βρα­βείων – Ειδική τιμη­τική διά­κριση για το όλον έργο του (Ιανουά­ριος 2019). Γερ­μα­νικό βραβείο «Klaus Hemmerle» της κινή­σεως Fokolare για την συμβολή στην προ­σέγ­γιση και ειρη­νική συνύ­παρξη λαών και πολι­τι­σμών (2020). ‎

Πηγή: protothema.gr