Παναγιώτης Παπαχατζής, επικοινωνιολόγος: «Στις αυτοδιοικητικές εκλογές οι υποψήφιοι πρέπει να λιώσουν πολλά παπούτσια και να περπατήσουν πολλά χιλιόμετρα»

Κύριε Παπα­χα­τζή, σε δύο εβδο­μά­δες ανοί­γουν οι κάλπες και θα ήθελα να σας ρωτήσω πού πρέπει να επι­κε­ντρω­θούν οι υπο­ψή­φιοι δήμαρ­χοι και περι­φε­ρειάρ­χες μέχρι την Κυριακή 8 Οκτω­βρίου;

Αυτές οι εκλογές έχουν δύο ιδιο­μορ­φίες… Από τη μια οι διπλές εθνικές εκλογές και από την άλλη ως συνέ­πεια αυτών η καθυ­στέ­ρηση που παρου­σιά­στηκε από τα κόμματα να δώσουν χρί­σματα και στη­ρί­ξεις σε υπο­ψη­φί­ους δημάρ­χους και περι­φε­ρειάρ­χες έκαναν πολύ μικρή, «κόντυ­ναν» ας το πούμε, την προ­ε­κλο­γική περίοδο των αυτο­διοι­κη­τι­κών εκλογών. Αυτές οι δύο εβδο­μά­δες που απο­μέ­νουν μέχρι τις εκλογές στην ουσία είναι μια τελική ευθεία, άρα αυτό που πρέπει να κάνουν οι υπο­ψή­φιοι είναι, πάνω στην στρα­τη­γική που έχουν ήδη χαράξει, να επι­κε­ντρω­θούν σε τρία θέματα που θέλουν να επι­κοι­νω­νή­σουν στον κόσμο και σε τρία πράγ­ματα που θέλουν να μάθει ο κόσμος για τους ίδιους, χωρίς να απο­προ­σα­να­το­λί­ζο­νται με άλλα δεδο­μένα και πλη­ρο­φο­ρίες.

Χωράει θα λέγατε κι άλλη πλη­ρο­φο­ρία στο κεφάλι των ψηφο­φό­ρων οι οποίοι από τις αρχές του χρόνου, λαμ­βά­νο­ντας υπ΄οψιν και τις εθνικές εκλογές, δέχο­νται καται­γι­σμό προ­σεγ­γί­σεων από υπο­ψη­φί­ους σε όλα τα επίπεδα;

Και δεν είναι μόνο αυτό… Είναι και όλα τα γεγο­νότα που έχουν μεσο­λα­βή­σει μέσα στο καλο­καίρι. Η αλήθεια είναι ότι η πλη­ρο­φο­ρία που μπορεί να αφο­μοιώ­σει ένας ψηφο­φό­ρος είναι πλέον περιο­ρι­σμένη. Ας μη γελιό­μα­στε, ειδικά στο κομμάτι της Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης, στις προ­γραμ­μα­τι­κές θέσεις μεταξύ των υπο­ψη­φίων δημάρ­χων υπάρ­χουν πολύ μικρές απο­κλί­σεις. Είναι άλλωστε τέτοιος ο ρόλος της Αυτο­διοί­κη­σης και οι αρμο­διό­τη­τες που είναι πάρα πολύ συγκε­κρι­μένα αυτά για τα οποία μπορεί ένας υπο­ψή­φιος να δεσμευ­τεί και αυτά που μπορεί να υπο­σχε­θεί. Αυτό σημαί­νει ότι ο ψηφο­φό­ρος επι­λέ­γει πρόσωπο πολύ περισ­σό­τερο από προ­γραμ­μα­τι­κές θέσεις. Επίσης δεν θα πρέπει να ξεχνάμε ότι στις εκλογές της Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης πολύ σημα­ντικό και κατα­λυ­τικό ρόλο παίζουν και οι υπο­ψή­φιοι δημο­τι­κοί, τοπικοί και περι­φε­ρεια­κοί σύμ­βου­λοι.

Οι υπο­ψή­φιοι δημο­τι­κοί και περι­φε­ρεια­κοί σύμ­βου­λοι, λοιπόν, τι θα πρέπει να κάνουν στις επό­με­νες δύο εβδο­μά­δες;

Τον σταυρό τους! Χαρι­το­λο­γώ­ντας το λέω βέβαια, διότι έχουν δύο εβδο­μά­δες που τους περι­μέ­νει πολλή δουλειά και τρέξιμο κι αυτό γιατί ξέρετε πολύ καλά πόσο πολυ­πλη­θές είναι το κομμάτι των υπο­ψη­φίων. Θα πρέπει να κάνουν ο,τι καλύ­τερο μπορούν στις επό­με­νες δύο εβδο­μά­δες, να πάρουν τα πόδια τους, να πάρουν φυλ­λά­δια στα χέρια και να προ­σπα­θή­σουν να γυρί­σουν όσες περισ­σό­τε­ρες γει­το­νιές και όσα περισ­σό­τερα χωριά μπορούν στο­χεύ­ο­ντας εκεί που τους γνω­ρί­ζουν.

Κι έχει πολύ μεγάλη σημασία αυτό, διότι μιλάμε για πάρα πολλούς υπο­ψη­φί­ους δημο­τι­κούς και τοπι­κούς συμ­βού­λους, ο αντα­γω­νι­σμός είναι τερά­στιος και δεν θα πρέπει να χάσουν χρόνο πια στο­χεύ­ο­ντας να τους γνω­ρί­σουν όσο το δυνατόν περισ­σό­τε­ροι άνθρω­ποι, αλλά θα πρέπει να στο­χεύ­σουν στο να εξα­ντλή­σουν κάθε πιθα­νό­τητα να πάρουν τον σταυρό εκείνων που ήδη τους γνω­ρί­ζει.

Και τι δεν πρέπει να κάνει ένας υπο­ψή­φιος;

Δεν πρέπει να βγάλει τοξι­κό­τητα. Ο κόσμος πλέον έχει κου­ρα­στεί από την τοξι­κό­τητα. Ειδικά το 2023 ήταν μια ιδιαί­τερη χρονιά με πολλά γεγο­νότα που βάρυναν και βαρύ­νουν την καθη­με­ρι­νό­τητα του κόσμου. Θα πρέπει λοιπόν οι υπο­ψή­φιοι να απο­φύ­γουν την τοξι­κό­τητα και τους τσα­κω­μούς ειδικά στο δια­δί­κτυο, με μέλη αντί­πα­λων συν­δυα­σμών ή με υπο­στη­ρι­κτές άλλων παρα­τά­ξεων. Δεν πρέπει επίσης να εμπι­στεύ­ε­ται εκεί­νους που του υπό­σχο­νται ότι μπορούν να του «φέρουν» σταυ­ρούς και να θυμού­νται ότι πάνω από το 50% των ψηφο­δελ­τίων πέφτουν στις κάλπες ασταύ­ρωτα.

Γιατί να επι­λέ­ξει κανείς να ρίξει στην κάλπη ασταύ­ρωτο ψηφο­δέλ­τιο;

Για διά­φο­ρους λόγους. Γιατί ο κόσμος έχει κου­ρα­στεί, έχει «μπου­κώ­σει» ή και γιατί μπορεί να μην γνω­ρί­ζει καλά ή και καθόλου τους υπο­ψή­φιους. Αρα λοιπόν οι υπο­ψή­φιοι έχουν ένα ευρύ πεδίο στον κύκλο τους, για να πείσουν ανθρώ­πους να τους ψηφί­σουν.

Ποιος είναι τελικά ο ρόλος των social media στις εκλογές και ειδικά στις αυτο­διοι­κη­τι­κές; Θα λέγατε ότι είναι υπε­ρε­κτι­μη­μέ­νος ίσως;

Ο ρόλος των social media βοηθάει και μάλιστα σημα­ντικά. Μπορεί να παίξει και καθο­ρι­στικό ρόλο

στην επιλογή της ψήφου αρκεί να μην έχουν αφήσει οι υπο­ψή­φιοι αυτό το κομμάτι για την τελευ­ταία στιγμή, τον τελευ­ταίο μήνα δηλαδή. Θα πρέπει να έχουν φρο­ντί­σει να «χτίσουν» μια παρου­σία και βέβαια είναι σημα­ντικό το κομμάτι αυτό να το έχουν ανα­λά­βει επαγ­γελ­μα­τίες. Αυτό όμως αφορά τους υπο­ψη­φί­ους δημάρ­χους και περι­φε­ρειάρ­χες.

Οι υπο­ψή­φιοι δημο­τι­κοί, τοπικοί και περι­φε­ρεια­κοί σύμ­βου­λοι πιθανόν να μην έχουν να δια­θέ­σουν χρήματα για να έχουν μια επαγ­γελ­μα­τική υπο­στή­ριξη στα social media. Παρόλα αυτά όμως τα social media βοηθούν τους υπο­ψή­φιους να γνω­στο­ποι­ή­σουν στον κύκλο τους ότι κατε­βαί­νουν ως υπο­ψή­φιοι στις εκλογές και ότι ζητούν τον σταυρό τους.

Δεν υπο­κα­θι­στούν όμως τα κοι­νω­νικά δίκτυα, αν αντι­λαμ­βά­νο­μαι σωστά, τον τρόπο της παρα­δο­σια­κής θα λέγαμε προ­σέγ­γι­σης. Της επί­σκε­ψης δηλαδή πόρτα-πόρτα και της άμεσης επαφής με την κοι­νω­νία.

Σε μια καμπά­νια, τίποτα δεν υπο­κα­θι­στά το άλλο. Το καθένα έχει τον ρόλο του και όλα μαζί συν­δυα­στικά βοηθούν να επι­τύ­χεις το καλύ­τερο δυνατό απο­τέ­λε­σμα.

Τι είναι αυτό που κερ­δί­ζει τους ψηφο­φό­ρους, αν εξαι­ρέ­σουμε τις δεσμεύ­σεις που δημιουρ­γού­νται στις τοπικές κοι­νω­νίες από τους συγ­γε­νι­κούς, φιλι­κούς και κοι­νω­νι­κούς δεσμούς;

Αυτό που κερ­δί­ζει έναν ψηφο­φόρο είναι να νιώσει ότι μπορεί να ταυ­τι­στεί με τον υπο­ψή­φιο. Να νιώσει ότι τον κατα­λα­βαί­νει, ότι αντι­λαμ­βά­νε­ται τα προ­βλή­ματά του και τις ανη­συ­χίες του.

Μιας και μιλάμε για το εκλο­γικό σώμα θα ήθελα να σας ρωτήσω για τις ιδιαι­τε­ρό­τη­τες των νέων ψηφο­φό­ρων, τους 17ρηδες δηλαδή και της νεο­λαίας γενι­κό­τερα, πώς ψηφίζει αυτή η γενιά;

Η γενιά αυτή, ανε­ξάρ­τητα αν μιλάμε για αυτο­διοι­κη­τι­κές εκλογές, εθνικές ή ευρω­ε­κλο­γές πηγαί­νει σε πολύ μικρό­τερο ποσοστό στις κάλπες σε σχέση με τα υπό­λοιπα ηλι­κιακά γκρουπ και ένα μεγάλο μέρος των νέων ψηφίζει αντι­συμ­βα­τικά.

Αντι­δρα­στικά δηλαδή;

Όχι απα­ραί­τητα αντι­δρα­στικά. Κυρίως αντι­συμ­βα­τικά. Για να μπο­ρέ­σουν να μιλή­σουν σε αυτή τη γενιά ειδικά οι μεγα­λύ­τε­ρης ηλικίας υπο­ψή­φιοι, το μόνο που δεν πρέπει να κάνουν είναι να επι­χει­ρή­σουν να μιλή­σουν τα «νεο­λαι­ί­στικα» και αυτό είναι μεγάλο λάθος. Στην περί­πτωση αυτή, ο υπο­ψή­φιος γίνεται εκείνος ο «θείος που κάθεται με την νεολαία».

Πρό­κει­ται όμως για τακτική που βλέ­πουμε συχνά από τους υπο­ψή­φιους.

Προ­φα­νώς, αλλά είναι λάθος. Εγώ αν είχα δύο εβδο­μά­δες πριν από τις εκλογές και δεν είχα κάνει τίποτα για να προ­σεγ­γίσω αυτές τις ηλικίες σε όλο το διά­στημα της προ­ε­κλο­γι­κής μου καμπά­νιας, δεν θα έμπαινα στη δια­δι­κα­σία να στο­χεύσω σε αυτές τις ηλικίες δύο εβδο­μά­δες πριν από τις εκλογές.

Κλεί­νο­ντας θα ήθελα από την εμπει­ρία σας να δώσετε οδηγίες προς «ναυ­τιλ­λο­μέ­νους» για τις λίγες ημέρες που απο­μέ­νουν μέχρι το άνοιγμα της κάλπης.

Το καλύ­τερο που μπορούν να κάνουν είναι να βρουν τρία θέματα για τα οποία πρέπει να μιλή­σουν και να βρουν τρία χαρα­κτη­ρι­στικά τους τα οποία θέλουν να επι­κοι­νω­νή­σουν και αυτά να τα κάνουν προ­με­τω­πίδα της καμπά­νιας τους τόσο στα social media όσο και στις επαφές με τους πολίτες. Στις δημο­τι­κές εκλογές οι υπο­ψή­φιοι πρέπει να λιώσουν πολλά παπού­τσια και να περ­πα­τή­σουν πολλά χιλιό­με­τρα. Στις περι­φε­ρεια­κές εκλογές οι συν­θή­κες είναι δια­φο­ρε­τι­κές, και ειδικά στην Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου λόγω και της γεω­γρα­φι­κής ιδιαι­τε­ρό­τη­τάς της, οι υπο­ψή­φιοι περι­φε­ρειάρ­χες και περι­φε­ρεια­κοί σύμ­βου­λοι χρειά­ζο­νται προβολή μέσω των τοπικών εφη­με­ρί­δων και τοπικών site και οπωσ­δή­ποτε πιο δυνα­μική δια­φή­μιση στα social media για τους συμ­βού­λους. Όμως, δεν μπορείς μέσα σε δύο εβδο­μά­δες να τα κάνεις όλα. Οσοι σε μάθανε, σε μάθανε. Σε αυτές τις δύο εβδο­μά­δες οι υπο­ψή­φιοι πρέπει να επι­κε­ντρω­θούν σε όσους ήδη γνω­ρί­ζουν για την υπο­ψη­φιό­τητά τους και να τους πείσουν να τους ψηφί­σουν. Θα πρέπει να υπάρχει μια συνέ­χεια σε κάθε καμπά­νια. Στην πρώτη φάση της καμπά­νιας γνω­στο­ποιείς ότι είσαι υπο­ψή­φιος και προ­σπα­θείς να το μάθουν όσο περισ­σό­τε­ροι γίνεται. Πολλοί να ξέρετε, χάνουν τις εκλογές επειδή οι κατάλ­λη­λοι άνθρω­ποι δεν έχουν μάθει ότι είναι υπο­ψή­φιοι. Στη δεύτερη φάση σε αυτούς που έχουν μάθει ότι είσαι υπο­ψή­φιος, προ­σπα­θείς να τους παρου­σιά­σεις τους λόγους για τους οποίους θα πρέπει να σε ψηφί­σουν και στην τρίτη φάση που αφορά στις τελευ­ταίες μέρες, στην τελευ­ταία εβδο­μάδα ουσια­στικά πριν από την κάλπη, να πάρεις τον σταυρό εκείνων που ξέρουν ότι είσαι υπο­ψή­φιος. Δύο εβδο­μά­δες πριν από τις κάλπες δεν έχει καμία σημασία να επεν­δύ­σεις χρόνο για να σε μάθουν όσοι δεν σε γνω­ρί­ζουν.