Ερχεται αναδιάρθρωση 60 δισ.!

Γε­γο­νό­τα επί γε­γο­νό­των και εξε­λί­ξεις επί εξε­λί­ξε­ων δεν αφή­νουν τη χώρα να κε­φα­λαιο­ποι­ή­σει ούτε καν το απο­τέ­λε­σμα τόσων και τόσων θυ­σιών στα πολλά χρό­νια της με­γά­λης οι­κο­νο­μι­κής κρί­σης.

Oσοι πα­ρα­κο­λου­θούν από κοντά την οι­κο­νο­μι­κή πο­ρεία της χώρας δια­πι­στώ­νουν μεν τη δη­μο­σιο­νο­μι­κή πρό­ο­δο, αλλά πα­ρα­τη­ρούν ότι η ανά­πτυ­ξη πα­ρα­μέ­νει αναι­μι­κή, μη δυ­νά­με­νη να προ­σφέ­ρει την απαι­τού­με­νη ορμή προ­κει­μέ­νου να ελευ­θε­ρω­θούν η χώρα και οι χει­μα­ζό­με­νοι πο­λί­τες της. Επι­χει­ρη­μα­τί­ες και τρα­πε­ζί­τες δια­τη­ρούν έντο­νες επι­φυ­λά­ξεις για την πο­ρεία των πραγ­μά­των στο επό­με­νο διά­στη­μα.

Ο του­ρι­σμός, πα­ρό­τι ενι­σχύ­ε­ται, αρ­χί­ζει να δεί­χνει ση­μά­δια κό­πω­σης. Οι αφί­ξεις ξένων του­ρι­στών είναι μεν αυ­ξη­μέ­νες, αλλά τα έσοδα του του­ρι­στι­κού τομέα πα­ρα­μέ­νουν στά­σι­μα, δεν ακο­λου­θούν το ρεύμα επι­σκε­πτών των τε­λευ­ταί­ων ετών. Εκτι­μά­ται δε ότι την επό­με­νη χρο­νιά η κό­πω­ση θα είναι εμ­φα­νέ­στε­ρη και σε επί­πε­δο αφί­ξε­ων. Ηδη οι αντα­γω­νι­στι­κοί προς την Ελ­λά­δα γει­το­νι­κοί προ­ο­ρι­σμοί ανα­συ­γκρο­τού­νται και κα­λύ­πτουν σιγά-σιγά τις απώ­λειες των προη­γού­με­νων πέντε ετών. Επι­πλέ­ον, η αύ­ξη­ση των εξα­γω­γών – ση­μα­ντι­κή και εν­δια­φέ­ρου­σα – δεν αρκεί να κα­λύ­ψει το κενό ανά­πτυ­ξης της τε­λευ­ταί­ας οκτα­ε­τί­ας. Και οι επεν­δυ­τι­κές πρω­το­βου­λί­ες δεν είναι τέ­τοιες ακόμη ούτε ικα­νές να δη­μιουρ­γή­σουν κύμα προ­ό­δου και εκτί­να­ξης της οι­κο­νο­μι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας. Επί­σης, η κα­τα­νά­λω­ση πα­ρα­μέ­νει λειψή εξαι­τί­ας των αναι­μι­κών ει­σο­δη­μά­των, καθώς η ανερ­γία δια­τη­ρεί­ται στα επί­πε­δα το 20%, και τί­πο­τε δεν βε­βαιώ­νει ότι προ­σε­χώς θα ανοί­ξουν νέες δου­λειές, ικα­νές να απορ­ρο­φή­σουν μα­ζι­κά ερ­γα­ζο­μέ­νους και να ενι­σχύ­σουν κα­θο­ρι­στι­κά τα ει­σο­δή­μα­τα των πο­λι­τών.

Ετσι, επι­φα­νείς τρα­πε­ζί­τες εκτι­μούν ότι ο ρυθ­μός ανά­πτυ­ξης το 2018 θα προ­σεγ­γί­σει με δυ­σκο­λία το 2% και σί­γου­ρα δεν θα το υπερ­βεί.

Στις ιδιαί­τε­ρες συ­νο­μι­λί­ες τους ση­μειώ­νουν βε­βαί­ως ότι η πε­ριο­ρι­σμέ­νη ανά­πτυ­ξη έχει αξία, δεν είναι αδιά­φο­ρο γε­γο­νός. Γιατί απλού­στα επι­τυγ­χά­νε­ται σε συν­θή­κες υπο­χρη­μα­το­δό­τη­σης και είναι απο­τέ­λε­σμα συ­γκε­κρι­μέ­νων επι­χει­ρη­μα­τι­κών επι­λο­γών και απο­φά­σε­ων, κατά βάση αυ­το­χρη­μα­το­δο­τού­με­νων.

Οποιοι βά­ζουν χρή­μα­τα σή­με­ρα στην ελ­λη­νι­κή οι­κο­νο­μία το κά­νουν με­λε­τη­μέ­να και αυ­στη­ρά κο­στο­λο­γη­μέ­να, δεν υπάρ­χουν οι υπερ­βο­λές των χρό­νων του υπερ­δα­νει­σμού, ούτε εξε­λίσ­σο­νται πρό­τζεκτ ατελή, χωρίς υπο­λο­γι­σμό του ρί­σκου και των κιν­δύ­νων που τα πε­ρι­βάλ­λουν. Με άλλα λόγια, οι επι­χει­ρού­με­νες επεν­δύ­σεις είναι λε­λο­γι­σμέ­νες και εξ αυτού του λόγου υγιέ­στε­ρες. Ωστό­σο δεν συ­γκρο­τούν ισχυ­ρό ρεύμα που θα πα­ρα­σύ­ρει όλη την οι­κο­νο­μία. Ο ανε­ξάρ­τη­τος πα­ρα­τη­ρη­τής αντι­λαμ­βά­νε­ται ότι κάτι πολύ με­γά­λο συ­νε­χί­ζει να δε­σμεύ­ει τη χώρα και τους επεν­δυ­τές. Και δεν είναι άλλο από το έλ­λειμ­μα εμπι­στο­σύ­νης και το πε­ρίσ­σευ­μα δυ­σπι­στί­ας που συ­νε­χί­ζει να ανα­στέλ­λει και να εμπο­δί­ζει.

Ο προ­βλη­μα­τι­σμός των τρα­πε­ζι­τών 

Οι τρα­πε­ζί­τες, όταν ερω­τώ­νται γιατί τα πι­στω­τι­κά ιδρύ­μα­τα δεν μπο­ρούν να ανα­λά­βουν πρω­το­βου­λί­ες και να οδη­γή­σουν την οι­κο­νο­μία, δεν κρύ­βουν τα προ­βλή­μα­τά τους. Εξη­γούν σε κάθε ευ­και­ρία ότι οι τέσ­σε­ρις συ­στη­μι­κές τρά­πε­ζες πα­ρα­μέ­νουν δε­σμευ­μέ­νες από τον με­γά­λο όγκο λη­ξι­πρό­θε­σμων δα­νεί­ων, το ύψος των οποί­ων ανέρ­χε­ται σε πε­ρί­που 90 δισ. ευρώ. Και εξη­γούν πως αν δεν αντι­με­τω­πι­στεί με δρα­στι­κό τρόπο το φαι­νό­με­νο, δεν θα μπο­ρέ­σουν να παί­ξουν τον ρόλο τους στην οι­κο­νο­μία.

Τον προ­σε­χή Σε­πτέμ­βριο, οι Παύ­λος Μυ­λω­νάς της Εθνι­κής Τρά­πε­ζας, Δήμος Μαν­τζού­νης της Αlpha Bank – ή ο διά­δο­χός του στον βαθμό που αλ­λά­ξει η διοί­κη­ση -, Φω­κί­ων Κα­ρα­βί­ας της Eurobank και Χρη­στος Με­γά­λου της Τρά­πε­ζας Πει­ραιώς θα πρέ­πει να πα­ρου­σιά­σουν στις ευ­ρω­παϊ­κές επο­πτι­κές αρχές νέα δρα­στι­κά σχέ­δια μεί­ω­σης των μη εξυ­πη­ρε­τού­με­νων δα­νεί­ων.

Μέχρι τώρα οι ρυθ­μοί μεί­ω­σής τους είναι πε­ριο­ρι­σμέ­νοι και μη ικα­νοί να ελευ­θε­ρώ­σουν τις τρά­πε­ζες. Οπως ση­μειώ­νει στις ιδιαί­τε­ρες συ­νο­μι­λί­ες του ο διευ­θύ­νων σύμ­βου­λος της Eurobank, «αν θέ­λου­με να πε­ριο­ρί­σου­με το ύψος των μη εξυ­πη­ρε­τού­με­νων δα­νεί­ων κάτω των 30 δισ. ευρώ το 2021, δεν θα μπο­ρέ­σου­με τε­λι­κά να απο­φύ­γου­με τις πω­λή­σεις επι­χει­ρη­μα­τι­κών δα­νεί­ων σε διε­θνείς επεν­δυ­τι­κούς ορ­γα­νι­σμούς».

Πράγ­μα που ση­μαί­νει ότι προ­σε­χώς θα πω­λη­θούν μα­ζι­κά επι­χει­ρη­μα­τι­κά δά­νεια στο 20% με 30% της αξίας τους, επι­βάλ­λο­ντας στην εγ­χώ­ρια αγορά ένα πρω­το­φα­νές κύμα ανα­διάρ­θρω­σης και ανα­κα­τά­τα­ξης δυ­νά­με­ων, καθώς οι υφι­στά­με­νοι ιδιο­κτή­τες και μη δυ­νά­με­νοι να εξυ­πη­ρε­τή­σουν τον δα­νει­σμό τους θα απο­κλει­στούν από τις δια­δι­κα­σί­ες εξα­γο­ράς των δα­νεί­ων τους και θα χά­σουν τις επι­χει­ρή­σεις τους εν ριπή οφθαλ­μού.

Θα πρό­κει­ται για μο­να­δι­κή στην ελ­λη­νι­κή οι­κο­νο­μι­κή ιστο­ρία δια­δι­κα­σία με­τα­βί­βα­σης επι­χει­ρή­σε­ων και για ορι­σμέ­νους απαρ­χή μιας νέας ανα­πτυ­ξια­κής πε­ριό­δου, επει­δή με την ευ­και­ρία θα κι­νη­το­ποι­η­θούν εγ­χώ­ριοι και διε­θνείς πόροι και θα ελευ­θε­ρω­θούν τα πι­στω­τι­κά ιδρύ­μα­τα που σή­με­ρα πα­ρα­μέ­νουν δε­σμευ­μέ­να και ακι­νη­το­ποι­η­μέ­να.

Ωστό­σο στο με­σο­διά­στη­μα, στην τριε­τία δη­λα­δή της ανα­διάρ­θρω­σης σε μι­κρο­οι­κο­νο­μι­κό επί­πε­δο, θα χρεια­στούν ενέ­σεις ανά­καμ­ψης και ανά­πτυ­ξης. Οι εται­ρεί­ες που θα με­τα­βι­βα­στούν θα χρεια­στεί προ­φα­νέ­στα­τα να εξυ­γιαν­θούν, να ελέγ­ξουν το κό­στος λει­τουρ­γί­ας τους· δεν θα πρό­κει­ται δη­λα­δή για επι­χεί­ρη­ση «αναί­μα­κτη», χωρίς ει­σο­δη­μα­τι­κούς πε­ριο­ρι­σμούς και απώ­λειες θέ­σε­ων ερ­γα­σί­ας.

Οι τρα­πε­ζί­τες θε­ω­ρούν ότι το κύμα ανα­διάρ­θρω­σης του ιδιω­τι­κού τομέα της οι­κο­νο­μί­ας θα πρέ­πει να συ­νο­δευ­τεί από εμ­βλη­μα­τι­κού χα­ρα­κτή­ρα επεν­δύ­σεις, όπως π.χ. αυτή του Ελ­λη­νι­κού, η οποία από μόνη της μπο­ρεί να ει­σφέ­ρει μέχρι και μία πο­σο­στιαία μο­νά­δα στην κατ’ έτος ανά­πτυ­ξη της χώρας. Γε­γο­νός που κα­θι­στά σχε­δόν εγκλη­μα­τι­κή κάθε κα­θυ­στέ­ρη­ση στην έναρ­ξη της επέν­δυ­σης.

Επί­σης, τρα­πε­ζί­τες και επι­χει­ρη­μα­τί­ες επι­μέ­νουν πως η Ελ­λά­δα οφεί­λει να κα­τα­στρώ­σει ευ­κρι­νή εθνι­κή οι­κο­νο­μι­κή στρα­τη­γι­κή και να εκ­με­ταλ­λευ­θεί το γε­ω­πο­λι­τι­κό πλε­ο­νέ­κτη­μα που πη­γά­ζει από τη γε­ω­γρα­φία της και τις ξε­χω­ρι­στές συν­θή­κες που δια­μορ­φώ­νο­νται στον κόσμο.

«Η Ελ­λά­δα», το­νί­ζει ο Φω­κί­ων Κα­ρα­βί­ας, «αν θέλει να ξε­φύ­γει από το κα­θε­στώς της μί­ζε­ρης και αναι­μι­κής ανά­πτυ­ξης, οφεί­λει στην επό­με­νη δε­κα­ε­τία να με­τα­τρα­πεί σε πύλη της Ευ­ρώ­πης για τον υπό­λοι­πο κόσμο και ιδιαι­τέ­ρως για τις τα­χέ­ως ανα­πτυσ­σό­με­νες πο­λυ­πλη­θείς χώρες της Ασίας». Και εξη­γεί ότι «με βάση τα λι­μά­νια του Πει­ραιά, της Θεσ­σα­λο­νί­κης και της Αλε­ξαν­δρού­πο­λης, μπο­ρεί να εξε­λι­χθεί στον χρόνο σε ένα διε­θνές δια­με­τα­κο­μι­στι­κό κέ­ντρο αγα­θών, υπη­ρε­σιών και ενέρ­γειας, όπου όλοι θα θέ­λουν να απο­κτή­σουν μια βάση εμπο­ρί­ου κσι πα­ρα­γω­γι­κής ολο­κλή­ρω­σης».

Στό­χος ο οποί­ος μπο­ρεί να συν­δυα­στεί με ευ­ρύ­τε­ρες ευ­ρω­α­τλα­ντι­κές στρα­τη­γι­κές επι­διώ­ξεις όπως, για πα­ρά­δειγ­μα, η εν­σω­μά­τω­ση των Δυ­τι­κών Βαλ­κα­νί­ων στις ευ­ρω­παϊ­κές δια­δι­κα­σί­ες. Με τη Βουλ­γα­ρία και τη Ρου­μα­νία ενταγ­μέ­νες στην Ευ­ρω­παϊ­κή Ενωση και τα Δυ­τι­κά Βαλ­κά­νια σε αντί­στοι­χη πο­ρεία, ένα σχέ­διο με­τα­τρο­πής της Ελ­λά­δας σε πύλη της Ευ­ρώ­πης θα είχε με­γα­λύ­τε­ρες πι­θα­νό­τη­τες επι­τυ­χί­ας.

Κάτι τέ­τοιο απαι­τεί σχέ­διο ολο­κλη­ρω­μέ­νο και συ­γκε­κρι­μέ­νες εθνι­κές επι­λο­γές. Είναι προ­φα­νές ότι ένα τέ­τοιο σχέ­διο είναι ασύμ­βα­το προς τις ρω­σι­κές επι­διώ­ξεις για την ευ­ρύ­τε­ρη πε­ριο­χή και πιο κοντά στους ευ­ρω­παϊ­κούς και αμε­ρι­κα­νι­κούς προ­σα­να­το­λι­σμούς.

Οπως ση­μειώ­νουν όσοι έχουν επαφή με τα ελ­λη­νι­κά διε­θνι­κά συμ­φέ­ρο­ντα, αυτά δεν εφά­πτο­νται σε κα­νέ­να ση­μείο με τα αντί­στοι­χα ρω­σι­κά, τα οποία αντι­με­τω­πί­ζουν τα Βαλ­κά­νια σχε­δόν σαν ζω­τι­κό τους χώρο. Επι­διώ­κουν τον έλεγ­χό τους, χρη­σι­μο­ποιούν ακόμη και την Τουρ­κία για τον σκοπό αυτόν και σα­φέ­στα­τα πια διεκ­δι­κούν επιρ­ροή στην Ελ­λά­δα προ­κει­μέ­νου να εμπο­δί­σουν το άνοιγ­μα αυτών των διε­θνών και ευ­ρω­παϊ­κών δρό­μων που θα έχουν ως αφε­τη­ρία τα ελ­λη­νι­κά λι­μά­νια του Πει­ραιά, της Θεσ­σα­λο­νί­κης και της Αλε­ξαν­δρού­πο­λης. Κατά κοινή ομο­λο­γία, στην πα­ρού­σα φάση τα ελ­λη­νι­κά εθνι­κά συμ­φέ­ρο­ντα είναι ασύμ­πτω­τα προς εκεί­να των Ρώσων και για λό­γους κα­θα­ρά ανα­πτυ­ξια­κούς και αμι­γώς οι­κο­νο­μι­κούς. Κάτι που θα πρέ­πει άπα­ντες να λά­βουν υπ’ όψιν.