Η Εθνική Αρχή Διαφάνειας ανοίγει τους ηλεκτρονικούς φακέλους και ελέγχει τριάντα εννέα υποθέσεις του ΣΥΠΟΘΑ για το σκάνδαλο της Πολεοδομίας

• Συστη­μι­κός έλεγχος στην Υπη­ρε­σία Δόμησης και παράλ­ληλη έρευνα από την Υπη­ρε­σία Εσω­τε­ρι­κών Υπο­θέ­σεων για άδειες με υπο­γρα­φές απο­βιω­σά­ντων και παρεμ­βά­σεις σε βιβλία πρω­το­κόλ­λου

Η διοι­κη­τική πραγ­μα­τι­κό­τητα στη Ρόδο εισέρ­χε­ται σε φάση πλήρους δια­φά­νειας και αυστη­ρής λογο­δο­σίας. Η Εθνική Αρχή Δια­φά­νειας ενερ­γο­ποί­ησε και συστη­μικό έλεγχο που επε­κτεί­νε­ται πλέον και σε τριάντα εννέα φακέ­λους του Συμ­βου­λίου Πολε­ο­δο­μι­κών Θεμάτων και Αμφι­σβη­τή­σεων.

Το βάρος πέφτει στους πλήρεις ηλε­κτρο­νι­κούς φακέ­λους, στις ακρι­βείς ακο­λου­θίες ενερ­γειών και στη δια­σταύ­ρωση στοι­χείων για προ­σφυ­γές κατά εκθέ­σεων αυτο­ψίας αυθαι­ρέ­των.

Παράλ­ληλα, η Υπη­ρε­σία Εσω­τε­ρι­κών Υπο­θέ­σεων της Ελλη­νι­κής Αστυ­νο­μίας κινεί­ται σε παράλ­ληλη πορεία διε­ρευ­νώ­ντας καταγ­γε­λίες για οικο­δο­μι­κές άδειες που φέρο­νται να έχουν εκδοθεί με υπο­γρα­φές ιδιωτών μηχα­νι­κών που δεν βρί­σκο­νται πλέον εν ζωή, αλλά και για παρεμ­βά­σεις στα βιβλία πρω­το­κόλ­λου.

Το περι­βάλ­λον ελέγχου είναι πυκνό, η θεσμική πίεση αυξά­νε­ται και το ζητού­μενο είναι σαφές. Απο­κα­τά­σταση αξιο­πι­στίας με δια­δι­κα­σίες που αντέ­χουν σε κάθε έλεγχο.

Το νέο πλαίσιο ελέγχου και η κατα­γραφή των υπο­θέ­σεων

Με επίσημο έγγραφο της Εθνικής Αρχής Δια­φά­νειας που φέρει ημε­ρο­μη­νία 16 Νοεμ­βρίου 2025, ζητή­θηκε από τη Διεύ­θυνση Πολε­ο­δο­μι­κών Εφαρ­μο­γών του Δήμου Ρόδου και από το ΣΥΠΟΘΑ της Περι­φε­ρεια­κής Ενό­τη­τας Ρόδου η απο­στολή ανα­λυ­τι­κών στοι­χείων για τις απο­φά­σεις που αφορούν προ­σφυ­γές κατά εκθέ­σεων αυτο­ψίας αυθαί­ρε­των κατα­σκευών στο διά­στημα από 1 Νοεμ­βρίου 2022 έως 31 Δεκεμ­βρίου 2024.

Η επι­στολή συνο­δεύ­ε­ται από επε­ξερ­γά­σιμο πίνακα που πρέπει να συμπλη­ρω­θεί με την έκθεση αυτο­ψίας, τα στοι­χεία της προ­σφυ­γής, τα δια­βι­βα­στικά, τις συνε­δριά­σεις και τις πράξεις του ΣΥΠΟΘΑ καθώς και τα σχετικά δια­βι­βα­στικά των απο­φά­σεων προς την Υπη­ρε­σία Δόμησης.

Προ­θε­σμία απο­στο­λής των στοι­χείων τίθεται η Τετάρτη 26 Νοεμ­βρίου 2025.

Αυστηρή τεκ­μη­ρί­ωση και πλήρης  ιχνη­λα­σι­μό­τητα

Η Εθνική Αρχή Δια­φά­νειας δεν περιο­ρί­ζε­ται σε μια στοι­χειώδη αντα­πό­κριση. Ζητά δομη­μένο ηλε­κτρο­νικό φάκελο ανά υπόθεση με όλα τα μετα­δε­δο­μένα που απο­τυ­πώ­νουν τη δια­δρομή της κάθε προ­σφυ­γής. Το ζητού­μενο είναι να ανα­δει­χθεί αν τηρή­θη­καν οι νόμιμες προ­θε­σμίες, αν τα δικαιο­λο­γη­τικά ήταν πλήρη, αν υπήρξαν μετα­βο­λές στο αντι­κεί­μενο μιας αίτησης κατά την εξέλιξή της και αν οι απο­φά­σεις του ΣΥΠΟΘΑ εφαρ­μό­στη­καν ομοιό­μορφα.

Το έγγραφο κατα­γρά­φει με σαφή­νεια το εύρος του ελέγχου και ζητά να δηλω­θούν και τυχόν επι­πλέον εκθέ­σεις αυτο­ψίας της ελεγ­χό­με­νης περιό­δου για τις οποίες κατα­τέ­θη­καν προ­σφυ­γές, αλλά δεν έχουν περι­λη­φθεί στην αρχική κατα­γραφή. Η συστη­μα­τική αυτή προ­σέγ­γιση είναι κρίσιμη για να απο­τυ­πω­θούν τυχόν ασυ­νέ­χειες που θα μπο­ρού­σαν να αλλοιώ­σουν την εικόνα μιας υπό­θε­σης.

Δεύτερο μέτωπο έρευνας και κατε­πεί­γον ενδια­φέ­ρον

Οπως απε­κά­λυψε η «δημο­κρα­τική» την ίδια ώρα, η Υπη­ρε­σία Εσω­τε­ρι­κών Υπο­θέ­σεων της Ελλη­νι­κής Αστυ­νο­μίας ερευνά με αυτο­τελή δικο­γρα­φία καταγ­γε­λίες που αφορούν υπο­γρα­φές απο­βιω­σά­ντων σε οικο­δο­μι­κές άδειες και ενδεί­ξεις παρεμ­βά­σεων στα βιβλία πρω­το­κόλ­λου.

Τα αιτή­ματα χαρα­κτη­ρί­ζο­νται κατε­πεί­γο­ντα. Ζητού­νται αριθμοί αδειών, αντί­γραφα καθώς και οι σχε­τι­κές σελίδες κατα­χώ­ρι­σης ώστε να ελεγ­χθούν ισχυ­ρι­σμοί για προ­χρο­νο­λο­γή­σεις και αλλοιώ­σεις.

Το ζητού­μενο δεν είναι μόνο η ποινική αξιο­λό­γηση. Είναι η πλήρης ιχνη­λα­σι­μό­τητα που θα επι­βε­βαιώ­σει ότι κάθε διοι­κη­τική πράξη αντα­να­κλά πραγ­μα­τικά δεδο­μένα και όχι τεχνη­τές κατα­σκευές. Το πλαίσιο αυτό συν­δέ­ε­ται οργα­νικά με τον συστη­μικό έλεγχο της Εθνικής Αρχής Δια­φά­νειας, ο οποίος αναζητά ενιαία μεθο­δο­λο­γία και καθα­ρούς κανόνες στη δια­χεί­ριση των φακέλων.

Ο όγκος των υπο­θέ­σεων και το θεσμικό βάρος

Στο χρονικό παρά­θυρο που ελέγ­χε­ται έχουν πρω­το­κολ­λη­θεί περίπου δέκα χιλιά­δες πεντα­κό­σιες αιτή­σεις με απο­τύ­πωμα σε χρήσεις γης, περι­βαλ­λο­ντι­κούς περιο­ρι­σμούς και σημα­ντικά οικο­νο­μικά συμ­φέ­ρο­ντα. Παράλ­ληλα έχουν κατα­χω­ρι­στεί περίπου χίλιες πεντα­κό­σιες καταγ­γε­λίες για αυθαί­ρε­τες κατα­σκευές. Ένα σημα­ντικό τμήμα αυτών χρε­ώ­θηκε σε υπαλ­λή­λους που σήμερα βρί­σκο­νται υπό ποινικό και πει­θαρ­χικό έλεγχο.

Περίπου οι μισές υπο­θέ­σεις έχουν συγκε­ντρω­θεί σε έναν υπάλ­ληλο και περίπου τρια­κό­σιες σε δεύτερο, γεγονός που ενι­σχύει τον κίνδυνο θεσμι­κού ελλείμ­μα­τος αξιο­πι­στίας και επι­βάλ­λει αυστηρή επα­να­ξιο­λό­γηση. Τα ποσο­τικά στοι­χεία, όσο εντυ­πω­σιακά και αν είναι, έχουν ουσία μόνο όταν συν­δέ­ο­νται με καθαρό διοι­κη­τικό ίχνος. Αυτός είναι ο λόγος που ο έλεγχος στους τριάντα εννέα φακέ­λους του ΣΥΠΟΘΑ εξε­λίσ­σε­ται σε κλειδί για την απο­τύ­πωση της πραγ­μα­τι­κής εικόνας.

Η σκιά του σκαν­δά­λου και τα πρόσωπα

Το πολύ­κροτο σκάν­δαλο της προη­γού­με­νης περιό­δου περιέ­γραψε ένα λει­τουρ­γικό μοντέλο παρα­κάμ­ψεων με οικο­νο­μικό όφελος. Στον πυρήνα του κατα­γρά­φο­νταν αιτή­ματα χωρίς τήρηση προ­θε­σμιών, αξιο­λο­γή­σεις φακέλων με κενά, εκδό­σεις πράξεων με παρα­λεί­ψεις ή ανα­κρί­βειες. Στο προ­σκή­νιο βρέ­θη­καν επτά βασικοί κατη­γο­ρού­με­νοι. Μεταξύ αυτών δημό­σιοι υπάλ­λη­λοι και ιδιώτες τεχνι­κοί επαγ­γελ­μα­τίες. Συγκε­κρι­μένα περι­λαμ­βά­νο­νται γυναίκα 48 ετών που κατείχε θέση προϊ­στα­μέ­νης, άνδρας 55 ετών ως προϊ­στά­με­νος ελέγχου κατα­σκευών, άνδρας 56 ετών ως ανα­πλη­ρω­τής διευ­θυ­ντής, άνδρας 65 ετών υπάλ­λη­λος, άνδρας 54 ετών υπάλ­λη­λος, γυναίκα 48 ετών ιδιώτης πολι­τι­κός μηχα­νι­κός και άνδρας 68 ετών ιδιώτης αρχι­τέ­κτο­νας μηχα­νι­κός.

Οι διώξεις που ακο­λού­θη­σαν άνοιξαν τον δρόμο για απο­λο­γίες ακόμη είκοσι ενός προ­σώ­πων μεταξύ των οποίων εργο­λά­βοι, ξενο­δό­χοι, τεχνι­κοί και ιδιώτες. Το κατη­γο­ρη­τή­ριο απλώ­νε­ται σε τριάντα τέσ­σε­ρις δια­κρι­τές υπο­θέ­σεις με εκτενές υλικό και περι­πτώ­σεις δωρο­δο­κίας, κατά­χρη­σης εξου­σίας και πλα­στο­γρα­φίας. Η θεσμική απά­ντηση δεν μπορεί παρά να είναι ορι­ζό­ντια και τεκ­μη­ριω­μένη.

Εστίαση σε δια­δι­κα­σίες υψηλού ρίσκου

Στο πεδίο των προ­ε­γκρί­σεων και των βεβαιώ­σεων όρων δόμησης ο έλεγχος στο­χεύει στην τήρηση προ­θε­σμιών και στην πλη­ρό­τητα των δικαιο­λο­γη­τι­κών με ειδική έμφαση στις μετα­βο­λές αντι­κει­μέ­νου αιτή­σεων. Στις καταγ­γε­λίες αυθαι­ρέ­των ζητεί­ται πλήρες ιστο­ρικό ανά υπόθεση με τιμές ζώνης, δεσμεύ­σεις από υπη­ρε­σίες πολι­τι­στι­κής κλη­ρο­νο­μιάς όπου υπάρ­χουν, χρο­νο­λό­γιο αυτο­ψιών, πράξεις επι­βο­λής προ­στί­μων και στοι­χεία εισπρα­ξι­μό­τη­τας. Κομβικό δείκτη απο­τε­λούν οι ανα­συ­στά­σεις φακέλων οικο­δο­μι­κών αδειών.

Ήδη έχουν εντο­πι­στεί δεκάδες περι­πτώ­σεις και ζητού­νται σε ηλε­κτρο­νική μορφή οι απο­φά­σεις με τα μετα­δε­δο­μένα τους ώστε να φανεί αν εφαρ­μό­στηκε ενιαία μεθο­δο­λο­γία και αν απο­κλεί­στη­καν πρα­κτι­κές που αλλοιώ­νουν εκ των υστέρων το περιε­χό­μενο ενός φακέλου. Το οργα­νω­τικό σκέλος συμπλη­ρώ­νε­ται με πλήρη απο­τύ­πωση του προ­σω­πι­κού, των μετα­κι­νή­σεων και της κατα­νο­μής αρμο­διο­τή­των στην ελεγ­χό­μενη περίοδο. Η συνο­λική εικόνα είναι που θα κρίνει την ανθε­κτι­κό­τητα των δια­δι­κα­σιών.

Τι σημαί­νει η δια­σταύ­ρωση με τους φακέ­λους του ΣΥΠΟΘΑ

Οι τριάντα εννέα φάκελοι του ΣΥΠΟΘΑ λει­τουρ­γούν ως κομβικό φίλτρο αξιο­πι­στίας. Το όργανο αυτό κρίνει προ­σφυ­γές κατά εκθέ­σεων αυτο­ψίας και οι απο­φά­σεις του απο­τυ­πώ­νουν τη σχέση μεταξύ διοι­κη­τι­κής πρα­κτι­κής και θεσμι­κού πλαι­σίου. Η Εθνική Αρχή Δια­φά­νειας ζητά όχι μόνο τα κείμενα των απο­φά­σεων αλλά και το χρονικό της δια­κί­νη­σης κάθε υπό­θε­σης από το δια­βι­βα­στικό της Υπη­ρε­σίας Δόμησης μέχρι τη λήψη και κοι­νο­ποί­ηση της από­φα­σης.

Με αυτόν τον τρόπο, οι τυχόν ασυ­νέ­χειες ή καθυ­στε­ρή­σεις δεν μένουν σε επίπεδο εντυ­πώ­σεων. Απο­κτούν μετρή­σιμα χαρα­κτη­ρι­στικά που μπορούν να απο­δο­μη­θούν ή να επι­βε­βαιω­θούν. Το ίδιο το έγγραφο της 16ης Νοεμ­βρίου 2025 περι­γρά­φει ακριβώς αυτή την ανάγκη για πλήρη και ακριβή παροχή πλη­ρο­φο­ριών και παρα­πέ­μπει ρητά στις συνέ­πειες μη συμ­μόρ­φω­σης.