Αύξηση των πασχόντων από διαβήτη στη χώρα σε τρεις δεκαετίες – 37.535 ασθενείς στο Νότιο Αιγαίο

Μία σταθερή αλλά συνεχή ετήσια αύξηση στον αριθμό των δια­γνω­σμέ­νων περι­στα­τι­κών με σακ­χα­ρώδη διαβήτη δεί­χνουν τα στοι­χεία που παρου­σιά­ζει η «Κ» για την τετρα­ε­τία 2021-2024, γεγονός που εγείρει σημα­ντικά ερω­τή­ματα σχετικά με τους παρά­γο­ντες που επη­ρε­ά­ζουν την εξέλιξη της νόσου αλλά και την αντι­με­τώ­πισή της.

Με τους πάσχο­ντες από σακ­χα­ρώδη διαβήτη αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα να υπο­λο­γί­ζο­νται στους 1.242.340, οι νέοι ασθε­νείς ξεπερ­νούν τους 50.000 κάθε χρόνο, σύμφωνα με την Πανελ­λή­νια Ομο­σπον­δία Σωματείων-Συλλόγων Ατόμων με Σακ­χα­ρώδη Διαβήτη (ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ).

Πιο ανα­λυ­τικά, μεταξύ των ετών 2021 και 2022, ο αριθμός των ασθενών αυξή­θηκε κατά 60.436 άτομα, γεγονός που αντι­στοι­χεί σε ποσο­στιαία μετα­βολή της τάξεως του 5,66%. Κατά το διά­στημα 2022–2023, η αύξηση συνε­χί­στηκε με ρυθμό 62.111 νέων περι­πτώ­σεων, αντι­προ­σω­πεύ­ο­ντας ποσοστό 5,51%, ενώ , μεταξύ 2023 και 2024, παρα­τη­ρεί­ται προ­σθήκη 52.628 νέων περι­στα­τι­κών, σημειώ­νο­ντας ωστόσο μια ελαφρά μείωση στο ποσοστό αύξησης, το οποίο ανέρ­χε­ται στο 4,42%.

Τετρα­πλα­σια­σμός δια­βη­τι­κών σε 30 χρόνια

Μιλώ­ντας για την μεγάλη εικόνα πίσω από την αύξηση των ασθενών με σακ­χα­ρώδη διαβήτη στην Ελλάδα, ο Χρήστος Δαρα­μή­λας, βιο­λό­γος και Πρό­ε­δρος της ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ γυρίζει στο μακρινό 1997. «Τότε είχε πραγ­μα­το­ποι­η­θεί μία μελέτη σε επτά δια­βη­το­λο­γικά κέντρα της τότε εποχής στην Ελλάδα και είχε βγει ένα σύνολο 350.000 πασχό­ντων από διαβήτη στην Ελλάδα. Οπως κατα­λα­βαί­νετε αυτό το νούμερο έχει τετρα­πλα­σια­στεί μέσα σε ούτε 30 χρόνια», σημειώ­νει.

Παγκό­σμιος συνα­γερ­μός

Τα παρα­πάνω νούμερα δεν προ­κα­λούν εντύ­πωση αν λάβουμε υπόψη τη μεγάλη εικόνα, καθώς όπως ανα­δει­κνύει πρό­σφατη διεθνή μελέτη περισ­σό­τε­ροι από 800 εκα­τομ­μύ­ρια άνθρω­ποι παγκο­σμίως έχουν διαβήτη.

Συγκε­κρι­μένα, η παγκό­σμια ανάλυση που δημο­σιεύ­θηκε στο Lancet δια­πί­στωσε ότι τα ποσοστά του διαβήτη στους ενή­λι­κες διπλα­σιά­στη­καν από περίπου 7% σε περίπου 14% μεταξύ 1990 και 2022, με τη μεγα­λύ­τερη αύξηση να δια­πι­στώ­νε­ται στις χώρες χαμηλού και μεσαίου εισο­δή­μα­τος.

Σχο­λιά­ζο­ντας τα παρα­πάνω νούμερα, ο κ. Δαρα­μή­λας σημειώ­νει πως τέτοιους αριθ­μούς η ιατρική κοι­νό­τητα είχε υπο­λο­γί­σει πως θα υπάρ­χουν το 2035. «Το ότι ο πλη­θυ­σμός με διαβήτη ξεπερνά κατά δύο φορές τον πλη­θυ­σμό της Αμε­ρι­κής και μάλιστα νωρί­τερα από το ανα­με­νό­μενο ανα­δει­κνύει το μέγεθος του προ­βλή­μα­τος», προ­σθέ­τει.

Ανη­συ­χη­τική αύξηση του διαβήτη τύπου 2

Επι­στρέ­φο­ντας στην Ελλάδα, η μεγα­λύ­τερη αύξηση των περι­στα­τι­κών σακ­χα­ρώδη διαβήτη αφορά τον διαβήτη τύπου 2, ο οποίος παρου­σί­ασε σημα­ντική αύξηση από 1.023.341 ασθε­νείς το 2021 σε 1.184.868 το 2024, δηλαδή αύξηση 161.527 ατόμων (περίπου 15,78%) σε τέσσερα χρόνια.

Την ίδια ώρα ο δια­βή­της τύπου 1 παρα­μέ­νει σχετικά στα­θε­ρός, καθώς ο αριθμός των ασθενών αυξή­θηκε ήπια από 48.373 το 2021 σε 49.214 το 2024, κατα­γρά­φο­ντας μια αύξηση μόλις 841 ατόμων (περίπου 1,74%) μέσα σε τέσσερα χρόνια.

Ανη­συ­χη­τική αύξηση στα παιδιά

Σύμφωνα με την Εριφύλη Χατζηαγ­γε­λάκη, ομότιμη καθη­γή­τρια παθολογίας-μεταβολικών νοση­μά­των στην Β’ Παθο­λο­γική Κλινική, Μονάδα Ερευνας και Δια­βη­το­λο­γικό Κέντρο Ιατρι­κής Σχολής του Πανε­πι­στη­μίου Αθηνών, στο Π.Γ.Ν. «Αττικόν», τα αίτια εμφά­νι­σης του διαβήτη τύπου 2 είναι γνωστά. Το θέμα είναι αν ακο­λου­θού­νται τα μέτρα πρό­λη­ψης για τη μη εμφά­νισή του. «Ο δια­βή­της τύπου 2 αυξά­νε­ται συνεχώς και τα επόμενα χρόνια θα αυξηθεί ακόμη περισ­σό­τερο σε όλες τις χώρες. Η εμφά­νισή του συν­δέ­ε­ται με την παχυ­σαρ­κία, την κακή δια­τροφή και την καθι­στική ζωή», σχο­λιά­ζει.

Αυτό που προ­κα­λεί ιδιαί­τερη ανη­συ­χία σύμφωνα με τους ειδι­κούς είναι η εμφά­νισή του στις μικρό­τε­ρες ηλικίες. «Συνήθως ο δια­βή­της τύπου 2 εμφα­νι­ζό­ταν μετά τα 45 έτη. Τώρα βλέ­πουμε παιδιά που έχουν διαβήτη από 9 ετών. Ειδι­κό­τερα, ενώ το 2008 τα παιδιά με διαβήτη τύπου 2 υπο­λο­γί­ζο­νταν στην Ελλάδα σε 15-20, τα τελευ­ταία χρόνια γίνεται διά­γνωση σε 150 περι­στα­τικά ανά έτος», εξηγεί ο κ. Δαρα­μή­λας.

Ποιοι έχουν τις περισ­σό­τε­ρες πιθα­νό­τη­τες να εμφα­νί­σουν σακ­χα­ρώδη διαβήτη

Σύμφωνα με την κα. Χατζηαγ­γε­λάκη, οι ομάδες που έχουν περισ­σό­τε­ρες πιθα­νό­τη­τες να εμφα­νί­σουν σακ­χα­ρώδη διαβήτη είναι οι εξής:

Όσοι έχουν επι­βα­ρυ­μένο οικο­γε­νειακό ιστο­ρικό, δηλαδή έχουν συγ­γε­νείς πρώτου βαθμού με διαβήτη (μητέρα, πατέρα, αδέλφια).

Ανθρω­ποι που έχουν υπέρ­ταση.

Όσοι έχουν δυσλι­πι­δαι­μία.

Γυναί­κες που έχουν γεν­νή­σει παιδιά πάνω από 4 κιλά και είχαν διαβήτη κατά την κύηση.

« Όλοι οι παρα­πάνω θα πρέπει να έχουν κατά νου και να ελέγ­χουν το διαβήτη τους γιατί ο κίν­δυ­νος ανά­πτυ­ξής του είναι πολύ μεγάλος», σχο­λιά­ζει.

1/3 των περι­στα­τι­κών στην Αττική

Με την κακή δια­τροφή αλλά και τον γενι­κό­τερο τρόπο ζωής να συμ­βά­λει στην πρόωρη εμφά­νιση διαβήτη, η Αττική έχει την πρωτιά στα περι­στα­τικά σύμφωνα με τα στοι­χεία του 2023. Ανα­λυ­τικά, η Αττική κατα­γρά­φει τον μεγα­λύ­τερο αριθμό ασθενών, με 436.710 άτομα, γεγονός που αντι­στοι­χεί σχεδόν στο 1/3 των συνο­λι­κών περι­στα­τι­κών, πιθανώς λόγω του μεγάλου πλη­θυ­σμού της περιο­χής.

Ακο­λου­θεί η Κεντρική Μακε­δο­νία, με 205.604 ασθε­νείς, κατα­λαμ­βά­νο­ντας τη δεύτερη θέση. Στις περιο­χές με τον μικρό­τερο αριθμό περι­στα­τι­κών βρί­σκο­νται το Βόρειο Αιγαίο με 22.320 και τα Ιόνια Νησιά με 23.418 ασθε­νείς. Αλλες αξιο­ση­μεί­ω­τες περιο­χές περι­λαμ­βά­νουν την Κρήτη με 71.494, τη Θεσ­σα­λία με 78.805 και τη Δυτική Ελλάδα με 74.221 ασθε­νείς. Στο Νότιο Αιγαίο σύμφωνα με το δια­δρα­στικό χάρτη οι ασθε­νείς είναι 37.535.

Επι­βά­ρυνση του ΕΣΥ

Με την αύξηση των περι­στα­τι­κών διαβήτη να συνε­πά­γε­ται και την αύξηση του κόστους στο ΕΣΥ, η κ. Χατζηαγ­γε­λάκη τονίζει πως οι δαπάνες είναι πολύ περισ­σό­τε­ρες όταν η πάθηση συν­δέ­ε­ται με άλλες επι­πλο­κές, δηλαδή με την εμφά­νιση γάγ­γραι­νας, νεφρι­κής ανε­πάρ­κειας, νευ­ρο­πά­θειας,καρ­διαγ­γειακά νοσή­ματα, δια­βη­τική αμφι­βλη­στροει­δο­πά­θεια, κ.α.

Πρέπει η Πολι­τεία να επεν­δύ­σει στη μείωση εμφά­νι­σης επι­πλο­κών στους ασθε­νείς με διαβήτη και κατ΄ε­πέ­κταση στη γρήγορη και έγκαιρη διά­γνωση. Η δημιουρ­γία εθνικού σχεδίου δράσης για τον σακ­χα­ρώδη διαβήτη αλλά και η θέσπιση προ­γραμ­μά­των πρό­λη­ψης, όπως γίνεται για τα καρ­διαγ­γειακά, θα ήταν μία ουσια­στική αρχή.

Σύμφωνα με τα λεγό­μενα του κ. Δαρα­μήλα, η αντι­με­τώ­πιση του διαβήτη απορ­ροφά το ¼ του προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού της υγείας, καθώς αν η ετήσια δαπάνη κατά μέσο όρο για έναν άνθρωπο με διαβήτη τύπου 2 φτάνει τα 1.500 ευρώ, τότε σε περί­πτωση επι­πλο­κών η δαπάνη με την οποία θα επι­βα­ρυν­θεί πολίτης και κράτος εκτι­νάσ­σε­ται σε κατά μέσο όρο 7.500 ευρώ ανά έτος.

Οι ειδικοί κατα­λή­γουν πως για να απο­φευ­χθεί αυτή η επι­βά­ρυνση, πρέπει η Πολι­τεία να επεν­δύ­σει στην μείωση εμφά­νι­σης επι­πλο­κών στους ασθε­νείς με διαβήτη και κατ΄ε­πέ­κταση στη γρήγορη και έγκαιρη διά­γνωση. Η δημιουρ­γία εθνικού σχεδίου δράσης για τον σακ­χα­ρώδη διαβήτη αλλά και η θέσπιση προ­γραμ­μά­των πρό­λη­ψης, όπως γίνεται για τα καρ­διαγ­γειακά, θα ήταν μία ουσια­στική αρχή.

Πηγή : kathimerini.gr