Στο τραπέζι η μεταφορά της πυροβολαρχίας Καρπάθου στη Σούδα μετά τις ιρανικές απειλές

• Το υπουρ­γείο Εθνι­κής Άμυ­νας εξε­τά­ζει τη με­τα­κί­νη­ση της συ­στοι­χί­ας που από τον πε­ρα­σμέ­νο Μάρ­τιο έχει ανα­πτυ­χθεί στην Κάρ­πα­θο, καθώς οι πλη­ρο­φο­ρί­ες για πι­θα­νά ιρα­νι­κά πλήγ­μα­τα σε αμε­ρι­κα­νι­κές εγκα­τα­στά­σεις στην Ευ­ρώ­πη φέρ­νουν τη στρα­τιω­τι­κή βάση της Κρή­της στην πρώτη γραμ­μή του αμυ­ντι­κού σχε­δια­σμού

Η κλι­μά­κω­ση στο πο­λε­μι­κό μέ­τω­πο της Μέσης Ανα­το­λής θέτει το ελ­λη­νι­κό Πε­ντά­γω­νο σε κα­τά­στα­ση αυ­ξη­μέ­νης επι­φυ­λα­κής και ανοί­γει εκ νέου τον φά­κε­λο της διά­τα­ξης των αντια­ε­ρο­πο­ρι­κών συ­στη­μά­των της χώρας.

Τη με­τα­φο­ρά στη Σούδα της πυ­ρο­βο­λαρ­χί­ας Patriot, η οποία από τον πε­ρα­σμέ­νο Μάρ­τιο βρί­σκε­ται ανα­πτυγ­μέ­νη στην Κάρ­πα­θο, εξε­τά­ζει το υπουρ­γείο Εθνι­κής Άμυ­νας, σύμ­φω­να με καλά ενη­με­ρω­μέ­νες πηγές. Η εξέ­λι­ξη απο­κτά ιδιαί­τε­ρη βα­ρύ­τη­τα μετά το δη­μο­σί­ευ­μα των Financial Times, σύμ­φω­να με το οποίο το Ιράν εν­δέ­χε­ται να εξε­τά­ζει επι­θέ­σεις ενα­ντί­ον αμε­ρι­κα­νι­κών στό­χων στην Ευ­ρώ­πη, εφό­σον υπάρ­ξει πε­ραι­τέ­ρω κλι­μά­κω­ση των αμε­ρι­κα­νι­κών στρα­τιω­τι­κών επι­χει­ρή­σε­ων.

Το σκε­πτι­κό της εν­δε­χό­με­νης με­τα­κί­νη­σης

Σύμ­φω­να με πλη­ρο­φο­ρί­ες, η με­τα­φο­ρά της πυ­ρο­βο­λαρ­χί­ας από την Κάρ­πα­θο στην Κρήτη δεν απο­τε­λεί ει­λημ­μέ­νη από­φα­ση, αλλά εξε­τά­ζε­ται στο πλαί­σιο της διαρ­κούς αξιο­λό­γη­σης της απει­λής. Εφό­σον κρι­θεί ότι η Σούδα βρί­σκε­ται αντι­μέ­τω­πη με ση­μα­ντι­κό κίν­δυ­νο, η συ­στοι­χία εν­δέ­χε­ται να με­τα­κι­νη­θεί εκεί, προ­κει­μέ­νου να ενι­σχυ­θεί η αντια­ε­ρο­πο­ρι­κή άμυνα και να εξα­σφα­λι­στεί πλη­ρέ­στε­ρη κά­λυ­ψη των εγκα­τα­στά­σε­ων της στρα­τιω­τι­κής βάσης.

Το ελ­λη­νι­κό Πε­ντά­γω­νο κα­λεί­ται ου­σια­στι­κά να ισορ­ρο­πή­σει ανά­με­σα σε δύο δια­φο­ρε­τι­κές ανά­γκες, τη δια­τή­ρη­ση ισχυ­ρής αντια­ε­ρο­πο­ρι­κής κά­λυ­ψης στην ανα­το­λι­κή Ελ­λά­δα και τη θω­ρά­κι­ση της Σού­δας, η οποία συ­γκα­τα­λέ­γε­ται στις ση­μα­ντι­κό­τε­ρες στρα­τη­γι­κές εγκα­τα­στά­σεις της Ανα­το­λι­κής Με­σο­γεί­ου. Η βάση απο­τε­λεί υπο­δο­μή κρί­σι­μης ση­μα­σί­ας λόγω της πα­ρου­σί­ας αμε­ρι­κα­νι­κών στρα­τιω­τι­κών δυ­νά­με­ων και της γε­ω­πο­λι­τι­κής της θέσης, με τον ρόλο της στις επι­χει­ρή­σεις και στη στρα­τη­γι­κή προ­βο­λή ισχύ­ος στην πε­ριο­χή να την κα­θι­στά πι­θα­νό στόχο σε ένα σε­νά­ριο ευ­ρύ­τε­ρης πε­ρι­φε­ρεια­κής σύ­γκρου­σης. Στη βάση έχουν ήδη λη­φθεί αυ­ξη­μέ­να μέτρα ασφα­λεί­ας.

Οι απο­κα­λύ­ψεις των Financial Times για τα ιρα­νι­κά σχέ­δια

Το δη­μο­σί­ευ­μα που πυ­ρο­δό­τη­σε τον νέο κύκλο ανη­συ­χί­ας θέλει το Ιράν να έχει εξε­τά­σει το εν­δε­χό­με­νο επί­θε­σης σε αμε­ρι­κα­νι­κούς στρα­τιω­τι­κούς στό­χους στην Ευ­ρώ­πη, σε πε­ρί­πτω­ση που ο Donald Trump κλι­μα­κώ­σει τον πό­λε­μο. Δύο πρό­σω­πα από το εσω­τε­ρι­κό του ιρα­νι­κού κα­θε­στώ­τος δή­λω­σαν στους Financial Times ότι οι ιρα­νι­κές δυ­νά­μεις έχουν με­λε­τή­σει πλήγ­μα­τα σε αμε­ρι­κα­νι­κές εγκα­τα­στά­σεις σε χώρες της νο­τιο­α­να­το­λι­κής Ευ­ρώ­πης, όπως η Βουλ­γα­ρία, η οποία τον πε­ρα­σμέ­νο μήνα ενέ­κρι­νε τη χρήση της αε­ρο­πο­ρι­κής βάσης Bezmer από αμε­ρι­κα­νι­κά αε­ρο­σκά­φη ανε­φο­δια­σμού.

Στο κάδρο των πι­θα­νών αντι­ποί­νων φέ­ρε­ται να πε­ρι­λαμ­βά­νε­ται και η Κύ­προς, όπου βρε­τα­νι­κή αε­ρο­πο­ρι­κή βάση επλή­γη από μη επαν­δρω­μέ­νο αε­ρο­σκά­φος τον Μάρ­τιο. Οι ίδιες πηγές ανέ­φε­ραν ότι οι ιρα­νι­κές δυ­νά­μεις έχουν εξε­τά­σει ξε­χω­ρι­στά και το εν­δε­χό­με­νο επί­θε­σης σε υπο­θα­λάσ­σια κα­λώ­δια οπτι­κών ινών στα Στενά του Hormuz, σε πε­ρί­πτω­ση κλι­μά­κω­σης.

Το κλίμα επι­βα­ρύ­νουν και οι δη­λώ­σεις του αρ­χη­γού του επι­τε­λεί­ου των ιρα­νι­κών ενό­πλων δυ­νά­με­ων Ali Abdollahi, ο οποί­ος προει­δο­ποί­η­σε τα κράτη του Κόλ­που να μην πα­ρέ­χουν βο­ή­θεια στον αμε­ρι­κα­νι­κό στρα­τό, το­νί­ζο­ντας ότι τί­πο­τα δεν δια­φεύ­γει της προ­σο­χής της Τε­χε­ρά­νης. Σε δή­λω­ση που με­τέ­δω­σε το ιρα­νι­κό πρα­κτο­ρείο Fars, ο Abdollahi υπο­στή­ρι­ξε ότι η πα­ρου­σία τόσο με­γά­λου αριθ­μού στρα­τιω­τι­κών αε­ρο­σκα­φών, ιδίως αε­ρο­σκα­φών ενα­έ­ριου ανε­φο­δια­σμού, σε βά­σεις της πε­ριο­χής δύ­σκο­λα θα μπο­ρού­σε να συμ­βαί­νει χωρίς τη γνώση των χωρών που τις φι­λο­ξε­νούν, ενώ ξε­κα­θά­ρι­σε ότι οποια­δή­πο­τε διευ­κό­λυν­ση προς τον αμε­ρι­κα­νι­κό στρα­τό ισο­δυ­να­μεί με συμ­με­το­χή στο πλευ­ρό του.

Η πα­ρά­με­τρος της Βουλ­γα­ρί­ας και οι δυ­νά­μεις στην Κύπρο

Πα­ράλ­λη­λα με το ζή­τη­μα της Σού­δας, στον σχε­δια­σμό επα­νέρ­χε­ται και το εν­δε­χό­με­νο αι­τή­μα­τος από τη Σόφια. Σύμ­φω­να με πηγές του υπουρ­γεί­ου Εθνι­κής Άμυ­νας, δεν έχει λη­φθεί από­φα­ση για την απο­στο­λή ελ­λη­νι­κών Patriot στη Βουλ­γα­ρία. Εφό­σον, ωστό­σο, η βουλ­γα­ρι­κή πλευ­ρά υπο­βά­λει επί­ση­μο αί­τη­μα για συν­δρο­μή στην κά­λυ­ψη του ενα­έ­ριου χώρου της με ελ­λη­νι­κές συ­στοι­χί­ες, το ζή­τη­μα θα εξε­τα­στεί από το Κυ­βερ­νη­τι­κό Συμ­βού­λιο Εθνι­κής Ασφά­λειας. Η Αθήνα, συ­νε­πώς, δεν απο­κλεί­ει το εν­δε­χό­με­νο, χωρίς όμως να υφί­στα­ται μέχρι στιγ­μής ει­λημ­μέ­νη από­φα­ση.

Την ίδια ώρα, στην Κύπρο πα­ρα­μέ­νουν οι ελ­λη­νι­κές δυ­νά­μεις που έχουν ανα­πτυ­χθεί στο πλαί­σιο του υφι­στά­με­νου σχε­δια­σμού. Πρό­κει­ται για 4 μα­χη­τι­κά F-16 και τη φρε­γά­τα «Νι­κη­φό­ρος Φωκάς», με την ελ­λη­νι­κή πλευ­ρά να πα­ρα­κο­λου­θεί στενά την εξέ­λι­ξη της κα­τά­στα­σης στην ευ­ρύ­τε­ρη πε­ριο­χή. Η πα­ρου­σία αυτή εντάσ­σε­ται στο συ­νο­λι­κό­τε­ρο πλέγ­μα μέ­τρων που λαμ­βά­νει η Αθήνα υπό το βάρος της γε­ω­πο­λι­τι­κής αστά­θειας στην Ανα­το­λι­κή Με­σό­γειο.

Το πα­ρα­σκή­νιο από τον Μάρ­τιο και οι τουρ­κι­κές αντι­δρά­σεις

Η ιστο­ρία της συ­γκε­κρι­μέ­νης πυ­ρο­βο­λαρ­χί­ας ξε­κι­νά στις αρχές Μαρ­τί­ου 2026, όταν η κυ­βέρ­νη­ση απο­φά­σι­σε την ανά­πτυ­ξή της στην Κάρ­πα­θο. Η με­τα­φο­ρά του αμε­ρι­κα­νι­κής κα­τα­σκευ­ής αντια­ε­ρο­πο­ρι­κού συ­στή­μα­τος είχε κρι­θεί τότε απα­ραί­τη­τη μετά τις απει­λές των Φρου­ρών της Επα­νά­στα­σης του Ιράν και της Χεζ­μπο­λάχ για πλήγ­μα­τα σε αμε­ρι­κα­νι­κούς στό­χους, με την Ελ­λά­δα και την Ολ­λαν­δία να είναι οι μόνες ευ­ρω­παϊ­κές χώρες για τις οποί­ες οι ΗΠΑ έχουν απο­δε­σμεύ­σει συ­στή­μα­τα Patriot. Πα­ράλ­λη­λα, δεύ­τε­ρη πυ­ρο­βο­λαρ­χία δια­τη­ρή­θη­κε στην Κρήτη για την προ­στα­σία κρί­σι­μων πε­ριο­χών και βά­σε­ων.

Η κί­νη­ση εκεί­νη είχε προ­κα­λέ­σει έντο­νη αντί­δρα­ση της Άγκυ­ρας, η οποία επα­νέ­φε­ρε το πάγιο αφή­γη­μά της περί απο­στρα­τιω­τι­κο­ποι­η­μέ­νου κα­θε­στώ­τος των νη­σιών. Το τουρ­κι­κό υπουρ­γείο Εξω­τε­ρι­κών είχε χα­ρα­κτη­ρί­σει τις ελ­λη­νι­κές ενέρ­γειες αντί­θε­τες προς το κα­θε­στώς απο­στρα­τιω­τι­κο­ποί­η­σης, επι­κα­λού­με­νο τη Συν­θή­κη της Λω­ζά­νης του 1923 και τη Συν­θή­κη Ει­ρή­νης των Πα­ρι­σί­ων του 1947 για το Ανα­το­λι­κό Αι­γαίο και τα Δω­δε­κά­νη­σα. Η απά­ντη­ση της Αθή­νας υπήρ­ξε άμεση και κα­τη­γο­ρη­μα­τι­κή. Το ελ­λη­νι­κό υπουρ­γείο Εξω­τε­ρι­κών χα­ρα­κτή­ρι­σε τις σχε­τι­κές αι­τιά­σεις ανυ­πό­στα­τες, υπο­γραμ­μί­ζο­ντας ότι μο­νο­με­ρείς ισχυ­ρι­σμοί περί απο­στρα­τιω­τι­κο­ποί­η­σης των νη­σιών του Αι­γαί­ου έχουν απορ­ρι­φθεί επα­νει­λημ­μέ­νως στο σύ­νο­λό τους. Αξί­ζει να ση­μειω­θεί ότι και η νέα εξέ­λι­ξη κα­λύ­φθη­κε ήδη από τουρ­κι­κά μέσα ενη­μέ­ρω­σης, γε­γο­νός που δεί­χνει ότι η Άγκυ­ρα πα­ρα­κο­λου­θεί στενά κάθε με­τα­βο­λή στη διά­τα­ξη των ελ­λη­νι­κών αντια­ε­ρο­πο­ρι­κών μέσων στο Αι­γαίο.

Οι επό­με­νες κι­νή­σεις

Στο εν­διά­με­σο διά­στη­μα, το σύ­στη­μα είχε γνω­ρί­σει και μια πρώτη με­τα­κί­νη­ση. Τον Μάιο, όταν επι­κρα­τού­σε η εκτί­μη­ση ότι το μέ­τω­πο οδη­γού­νταν προς απο­κλι­μά­κω­ση, η πυ­ρο­βο­λαρ­χία είχε επι­στρέ­ψει στην αρ­χι­κή της θέση. Η ση­με­ρι­νή επα­νε­ξέ­τα­ση του ζη­τή­μα­τος κα­τα­δει­κνύ­ει ότι ο κύ­κλος της αβε­βαιό­τη­τας δεν έχει κλεί­σει. Το βα­σι­κό ζη­τού­με­νο για την Αθήνα είναι πλέον η προ­στα­σία των κρί­σι­μων στρα­τιω­τι­κών υπο­δο­μών της χώρας, με τη με­τα­κί­νη­ση της πυ­ρο­βο­λαρ­χί­ας Patriot από την Κάρ­πα­θο στη Σούδα να απο­τε­λεί ένα από τα σε­νά­ρια που βρί­σκο­νται στο τρα­πέ­ζι, εφό­σον η απει­λή για την Κρήτη κρι­θεί ότι έχει αυ­ξη­θεί ση­μα­ντι­κά. Η τε­λι­κή από­φα­ση ανα­μέ­νε­ται να λη­φθεί με βάση την εξέ­λι­ξη των επι­χει­ρή­σε­ων στη Μέση Ανα­το­λή και τη διαρ­κή αξιο­λό­γη­ση των δε­δο­μέ­νων ασφα­λεί­ας, χωρίς να απο­κλεί­ε­ται καμία ανα­διά­τα­ξη εφό­σον οι συν­θή­κες το επι­βά­λουν.