Κλιματική αλλαγή: H Mεσόγειος φλέγεται

H Μεσό­γειος με τους 500 εκα­τομ­μύ­ρια κατοί­κους, είναι η 2η περιοχή παγκο­σμίως μετά την Αρκτική που ανα­μέ­νε­ται να επη­ρε­α­στεί περισ­σό­τερο από την Κλι­μα­τική Αλλαγή.

Αυτά υπο­στη­ρί­ζουν, ο διευ­θυ­ντής ερευνών στο Εθνικό Αστε­ρο­σκο­πείο Αθηνών Χρήστος Γιαν­να­κό­που­λος και οι συνερ­γά­τες του ‘Αννα Καράλη και Γιάννα Κιτσαρά, σε άρθρο που δημο­σιεύ­τηκε στο τελευ­ταίο newsletter του Εθνικού Δικτυού για την Κλι­μα­τική Αλλαγή –Climpact

Όπως ανα­φέ­ρουν ( επι­κα­λού­με­νοι την πρό­σφατη έκθεση του δικτύου MedECC/2020),  οι ακραίες υψηλές θερ­μο­κρα­σίες του αέρα που ανα­μέ­νε­ται να επι­κρα­τή­σουν θα συμ­βάλ­λουν άμεσα (μέσω της θερ­μι­κής πίεσης) και έμμεσα (μέσω αυξη­μέ­νων επι­πέ­δων όζοντος κι άλλων δευ­τε­ρο­γε­νών ρύπων) σε αύξηση των ασθε­νειών του κυκλο­φο­ρι­κού, καρ­δια­κού, ανα­πνευ­στι­κού συστή­μα­τος, καθώς και των θανάτων –ιδίως ηλι­κιω­μέ­νων, παιδιών, ατόμων με χρόνια ιατρικά προ­βλή­ματα, καθώς και των ομάδων χαμη­λό­τε­ρου κοι­νω­νι­κού –οικο­νο­μι­κού προφίλ.

Την ίδια ώρα, η Ελλάδα ως μέρος της Μεσο­γείου είναι ιδιαί­τερα ευάλωτη σε κιν­δύ­νους για την υγεία και στην ποιό­τητα ζωής των ανθρώ­πων ως απο­τέ­λε­σμα της επί­δρα­σης της Κλι­μα­τι­κής Αλλαγής.

Και δεν είναι μόνο η Ελλάδα και η Μεσό­γειος. Η Υγεία των Ευρω­παίων ανα­μέ­νε­ται να επη­ρε­α­στεί δυσμε­νώς από την Κλι­μα­τική Αλλαγή. Πως θα γίνει αυτό; Θα γίνει, σύμφωνα με την Ευρω­παϊκή Επι­τροπή Περι­βάλ­λο­ντος, μέσω της αύξησης των πολύ υψηλών θερ­μο­κρα­σιών  και των πλημ­μυ­ρών, αλλά και εξαι­τίας των αλλαγών στην γεω­γρα­φική κατα­νομή μετα­δο­τι­κών ασθε­νειών.

Επι­πλέον, η απώλεια της βιο­ποι­κι­λό­τη­τας και η υπο­βάθ­μιση της γης (ως επι­πτώ­σεις από την Κλι­μα­τική Αλλαγή) μπορούν επίσης να επη­ρε­ά­σουν την ανθρώ­πινη ευη­με­ρία απει­λώ­ντας την πρό­σβαση σε πόσιμο νερό και την παρά­γωγη τρο­φί­μων.

Αύξηση της θνη­σι­μό­τη­τας 1,66 έως 2,1% – Θερμικό στρες

Όπως ανα­φέ­ρουν, οι επι­στή­μο­νες του Εθνικού Αστε­ρο­σκο­πείου, λόγω των καυ­σώ­νων ανα­μέ­νε­ται στα επόμενα χρόνια αυξη­μένο θερμικό στρες και αύξηση των θανάτων σε εργάτες γης, ηλι­κιω­μέ­νους και ευά­λω­τες κοι­νω­νι­κές ομάδες ιδιαί­τερα στα μεγάλα αστικά κέντρα.

Σημειώ­νε­ται πως κάθε χρόνο, περίπου ένα εκα­τομ­μύ­ριο θάνατοι  οφεί­λο­νται στην ατμο­σφαι­ρική ρύπανση σε εξω­τε­ρι­κούς και εσω­τε­ρι­κούς χώρους στις περιο­χές της Ευρώπης και της Ανα­το­λι­κής Μεσο­γείου. Ιδιαί­τερα ανα­φέ­ρο­νται οι συνε­πι­δρά­σεις μεταξύ των επι­πέ­δων του όζοντος και των κλι­μα­τι­κών μετα­βλη­τών, ειδικά κατά τη διάρ­κεια των ημερών καύσωνα, με υψηλή χρονική και χωρική μετα­βλη­τό­τητα. Παρα­τη­ρεί­ται αύξηση της θνη­σι­μό­τη­τας από 1,66 έως 2,1% για κάθε αύξηση της θερ­μο­κρα­σίας κατά ένα βαθμό Κελσίου.

Τα κου­νού­πια και η μετά­δοση των ασθε­νειών

Σύμφωνα με τα στοι­χεία που έχουν συγκε­ντρώ­σει και επε­ξερ­γα­στεί οι προ­α­να­φε­ρό­με­νοι επι­στή­μο­νες στο Εθνικό Αστε­ρο­σκο­πείο Αθηνών, οι πλημ­μύ­ρες με τη σειρά τους μπορεί να έχουν επι­πτώ­σεις στις υπο­δο­μές ύδρευ­σης μολύ­νο­ντας τις προ­μή­θειες πόσιμου νερού αυξά­νο­ντα ς έτσι τον κίνδυνο ασθε­νειών που μετα­δί­δο­νται από το νερό, δημιουρ­γώ­ντας –και- χώρους ανα­πα­ρα­γω­γής εντόμων που μετα­φέ­ρουν τις ασθέ­νειες.

Μάλιστα, οι πρό­σφα­τες αλλαγές του κλί­μα­τος και του τοπίου στη λεκάνη της Μεσο­γείου μπορεί να δημιουρ­γή­σει κατάλ­ληλα περι­βάλ­λο­ντα για κου­νού­πια, τσι­μπού­ρια και άλλους φορείς που είναι ευαί­σθη­τοι στο κλίμα και μπορεί να επι­δει­νώ­νουν ασθέ­νειες που μετα­δί­δο­νται από φορείς αυτού του είδους.

Επι­πλέον, οι αλλαγές στο κλίμα είναι πιθανό να επι­μη­κύ­νουν τις εποχές μετά­δο­σης και τη γεω­γρα­φική κατα­νομή σημα­ντι­κών ασθε­νειών που μετα­δί­δο­νται από ξενι­στές, ενώ ορι­σμένα τοξικά θαλάσ­σια είδη θα μπο­ρού­σαν να επε­κτεί­νουν το εύρος της κατα­νο­μής τους.

Κλι­μα­τική Αλλαγή και Ψυχική Υγεία

Όπως ανα­φέ­ρε­ται στην έρευνα (Χρήστος Γιαν­να­κό­που­λος, ‘Άννα Καράλη και Γιάννα Κιτσαρά), η Κλι­μα­τική Αλλαγή και τα ακραία γεγο­νότα έχουν αρνη­τικό αντί­κτυπο στην ψυχική υγεία για άτομα που βιώνουν απώλεια εισο­δή­μα­τος, στέγης και κατα­στρο­φές σε δημό­σιες υπο­δο­μές.

«Η ετοι­μό­τητα του τομέα της υγείας και η προ­σαρ­μογή στην Κλι­μα­τική αλλαγή, περι­λαμ­βά­νει την προ­σαρ­μογή των συστη­μά­των υγείας στην αυξη­μένη νοση­ρό­τητα λόγω των ακραίων φαι­νο­μέ­νων καθώς και την προ­σαρ­μογή του δομη­μέ­νου περι­βάλ­λο­ντος προ­κει­μέ­νου να αντι­με­τω­πί­σει τις ακραίες και­ρι­κές συν­θή­κες», επι­ση­μαί­νουν χαρα­κτη­ρι­στικά.

Την ίδια ώρα όμως τα συστή­ματα υγείας της Μεσο­γείου, καλού­νται να αντι­με­τω­πί­σουν την Κλι­μα­τική Αλλαγή στο πλαίσιο ενός ολοένα και πιο γερα­σμέ­νου πλη­θυ­σμού, ο οποίος είναι ιδιαί­τερα ευά­λω­τος στις ακραίες θερ­μο­κρα­σίες, τη αύξησης των μετα­δο­τι­κών ασθε­νειών κι άλλων παρα­γό­ντων.

Πηγή ΟΤ

Προ­κό­πης Γιό­για­κας