Γ. Ρέτσος: «H Ελλάδα είναι στους 10 μεγαλύτερους τουριστικούς προορισμούς»

Από τον 10ο όροφο του πρώην υπουρ­γείου Παι­δείας, η θέα της Αθήνας και του Παρ­θε­νώνα είναι εκθαμ­βω­τική. Εκεί που επί πολλά χρόνια κατέ­λη­γαν οι μαθη­τι­κές και φοι­τη­τι­κές πορείες ή η οσμή των δακρυ­γό­νων από τη γεμάτη ένταση «μνη­μο­νιακή» περίοδο 2010-2012 λει­τουρ­γεί πλέον ένα ξενο­δο­χείο 5 αστέρων.

«Η Αθήνα είναι του­ρι­στικά η πόλη που υπέστη τη μεγα­λύ­τερη ζημιά στις αρχές της δεκα­ε­τίας, όταν εμπρη­σμοί, δια­δη­λώ­σεις, βία και μολότοφ ήταν στην ημε­ρή­σια διάταξη», σημειώ­νει ο πρό­ε­δρος του Συν­δέ­σμου Ελλη­νι­κών Του­ρι­στι­κών Επι­χει­ρή­σεων (ΣΕΤΕ) Γιάννης Ρέτσος.

Η πόλη τείνει να ανα­κάμ­ψει, αν και έχει εξα­ντλή­σει ένα πολύ μικρό μέρος της του­ρι­στι­κής δυνα­μι­κής της, λέει. «Συμ­βαί­νουν πράγ­ματα στην Αθήνα που είμαι σχεδόν βέβαιος ότι θα της εξα­σφα­λί­σουν υψηλή δυνα­μική… Είναι μια μεγάλη πόλη, η μονα­δική ευρω­παϊκή πρω­τεύ­ουσα με παρα­λιακό μέτωπο, ενώ τα σχέδια που εξε­λίσ­σο­νται, με πρώτο το Ελλη­νικό, θα μπο­ρού­σαν να αλλά­ξουν την εικόνα της Αττικής μέσα στα επόμενα 10 χρόνια». Την προ­ο­πτική αυτή ανα­γνω­ρί­ζουν, όπως σημειώ­νει, και διε­θνείς επεν­δυ­τές, καθώς μεγάλοι όμιλοι ενδια­φέ­ρο­νται να τοπο­θε­τη­θούν στον ξενο­δο­χειακό χάρτη της πρω­τεύ­ου­σας.

Η συνά­ντηση με τον επι­κε­φα­λής του ΣΕΤΕ γίνεται σε μια περίοδο όπου συνε­χί­ζο­νται οι κρα­τή­σεις για την καλο­και­ρινή περίοδο. «Επι­βε­βαιώ­νε­ται ότι η Ελλάδα περι­λαμ­βά­νε­ται πλέον στους 10 μεγα­λύ­τε­ρους του­ρι­στι­κούς προ­ο­ρι­σμούς παγκο­σμίως, υπάρχει πάρα πολύ μεγάλη ζήτηση», ανα­γνω­ρί­ζει ο κ. Ρέτσος. Ως απο­τέ­λε­σμα, για την αιχμή της σεζόν, σε πολλές περιο­χές παρα­τη­ρού­νται αυξη­μέ­νες πλη­ρό­τη­τες στα του­ρι­στικά κατα­λύ­ματα.

Του μετα­φέρω και τη δική μου εμπει­ρία. Αν και η ανα­ζή­τηση κατα­λύ­μα­τος ξεκί­νησε στα μέσα Απρι­λίου, βρέθηκα αντι­μέ­τω­πος είτε με εξα­ντλη­μένη δια­θε­σι­μό­τητα είτε με απα­γο­ρευ­τι­κές τιμές. «Είναι θετικό ότι οι Ελληνες ξεκι­νούν να ψάχνουν από τον Απρίλιο για να βρουν δωμάτια για το καλο­καίρι», σχο­λιά­ζει ο επι­κε­φα­λής του ομίλου Electra Hotels, απο­δί­δο­ντας στην ελλη­νική συνή­θεια της «τελευ­ταίας στιγμής» το ότι τελικά ο Ελληνας βρί­σκε­ται αντι­μέ­τω­πος με «λίγα δια­θέ­σιμα δωμάτια και με υψη­λό­τε­ρες τιμές». Από την άλλη, όμως, ανα­γνω­ρί­ζει ότι η κρίση έπληξε βάναυσα τη δυνα­τό­τητα του μέσου Ελληνα για δια­κο­πές. Η αγορά του εσω­τε­ρι­κού του­ρι­σμού κατα­βα­ρα­θρώ­θηκε από τα 3 δισ. ευρώ το 2010 στο 1,5 δισ. το 2015. «Η ελλη­νική αγορά θα ανα­κάμ­ψει μαζί με την ελλη­νική οικο­νο­μία, ακόμη βρι­σκό­μα­στε σε αναι­μική ανά­πτυξη κι αυτό θα αργήσει να περάσει στην καθη­με­ρι­νό­τητα του πολίτη… Αλλωστε, ο του­ρι­σμός επη­ρε­ά­ζε­ται και από την ψυχο­λο­γία, και στην Ελλάδα, εδώ και αρκετά χρόνια, δεν βρί­σκουμε και πολλούς λόγους να αισιο­δο­ξούμε», λέει.

Ο 49χρονος Γιάννης Ρέτσος συμπλή­ρωσε χθες ένα χρόνο στο τιμόνι του ΣΕΤΕ, έχοντας στο παρελ­θόν δια­τε­λέ­σει και πρό­ε­δρος της Πανελ­λή­νιας Oμοσπονδίας Ξενο­δό­χων. Γιατί κάποιος εμπλέ­κε­ται με τον «συν­δι­κα­λι­σμό», τον ρωτάω. «Στην Ελλάδα έχουμε μια πολύ σημα­ντική ευκαι­ρία αλλαγής, που δυστυ­χώς παρου­σιά­στηκε μέσα από τη μεγα­λύ­τερη μετα­πο­λε­μικά ύφεση σε χώρα του δυτικού κόσμου… Αξίζει, λοιπόν, όσοι το πιστεύ­ουν και μπορούν να το κάνουν να ενερ­γούν πιο ορα­μα­τικά, έχοντας στο μυαλό τις επό­με­νες δεκα­ε­τίες και προ­σπα­θώ­ντας με τις δυνά­μεις τους να βοη­θή­σουν τον τομέα τους να αντι­με­τω­πί­σει αυτές τις αλλαγές».

Η επι­θυ­μία του ιδίου είναι «να ξεχα­στεί ορι­στικά η συζή­τηση για τα γκαρ­σό­νια των Ευρω­παίων». «Θα ήθελα να δω», συνε­χί­ζει, «νέους ανθρώ­πους να επι­λέ­γουν τον του­ρι­σμό ως δρα­στη­ριό­τητα καριέ­ρας και όχι ως ένα μετα­βα­τικό στάδιο προς μία άλλη δουλειά, να δω περισ­σό­τε­ρους επαγ­γελ­μα­τίες από άλλους τομείς, όπως ο πρω­το­γε­νής και όχι μόνον, να επι­διώ­κουν τη δια­σύν­δεση με τον του­ρι­σμό». Οπως επι­ση­μαί­νει, με βάση και τα πλέον πρό­σφατα δεδο­μένα από τις ποιο­τι­κές έρευνες του ΚΕΠΕ και του ΙΟΒΕ, οι πολ­λα­πλα­σια­στές για το του­ρι­στικό έσοδο είναι 2,2 έως 2,65, κάτι που πρα­κτι­κώς σημαί­νει πως για κάθε ευρώ από τον του­ρι­σμό δημιουρ­γού­νται 2,2 έως 2,65 ευρώ επι­πλέον στην οικο­νο­μία. Με άλλα λόγια, η πραγ­μα­τική επί­δραση των περίπου 18 δισ. ευρώ από τον του­ρι­σμό και τις μετα­φο­ρές το 2017 ήταν της τάξεως των 44 δισ. ή το ένα τέταρτο του ελλη­νι­κού ΑΕΠ.

Ο ίδιος απο­στα­σιο­ποιεί­ται, πάντως, από τους πανη­γυ­ρι­κούς τόνους, καθώς, όπως σημειώ­νει, νομο­τε­λειακά η ανοδική τάση ακο­λου­θεί­ται πάντοτε από μία καθο­δική. Εξάλλου, η Ελλάδα βρί­σκε­ται πολύ κοντά στη δια­κε­καυ­μένη ζώνη, έχει πολλές εστίες έντασης γύρω της. «Ακόμη και στο καλό σενάριο, που τίποτε κακό δεν θα συμβεί, το γεγονός ότι κάποια στιγμή θα ανα­κάμ­ψουν οι αγορές που βρί­σκο­νται σε κρίση δημιουρ­γεί προ­κλή­σεις», υπο­στη­ρί­ζει ο κ. Ρέτσος, κατα­λή­γο­ντας πως «όποιος θέλει να είναι σοβαρός, είτε ονο­μά­ζε­ται κυβέρ­νηση είτε ιδιω­τι­κός τομέας, πρέπει να σχε­διά­ζει για το αρνη­τικό σενάριο, για τον καθο­δικό κύκλο και όχι μόνον να χαί­ρε­ται για την άνοδο».

Αλλαγή νοο­τρο­πίας

Λίγες ημέρες μετά τη δημιουρ­γία ενός ακόμη φορέα από την κυβέρ­νηση για την ανά­πλαση της Αθήνας, ο κ. Ρέτσος σημειώ­νει ότι «δεν χρεια­ζό­μα­στε άλλους φορείς που, συνήθως, περι­πλέ­κουν τα πράγ­ματα». Χρεια­ζό­μα­στε, λέει, αλλαγή νοο­τρο­πίας και υπο­δείγ­μα­τος. Για παρά­δειγμα, στο ζήτημα της δια­σύν­δε­σης του πολι­τι­σμού με τον του­ρι­σμό: «Εχουν υιο­θε­τη­θεί πρα­κτι­κές που έχουν αφήσει τα μνημεία, τα μεγάλα μουσεία, ιστο­ρι­κούς αρχαιο­λο­γι­κούς χώρους υπο­βαθ­μι­σμέ­νους… πρέπει με ορθές πρα­κτι­κές να αξιο­ποι­ή­σουμε την πολι­τι­στική μας κλη­ρο­νο­μιά, να σπά­σουμε συντε­χνιακά συμ­φέ­ρο­ντα και να επι­διώ­ξουμε εμπλοκή του ιδιω­τι­κού τομέα τόσο στον χώρο της φύλαξης, των ανα­ψυ­κτη­ρίων και των πωλη­τη­ρίων σε αρχαιο­λο­γι­κούς χώρους όσο και στη διορ­γά­νωση –πάντα με κανόνες– μεγάλων εκδη­λώ­σεων στα ιστο­ρικά μας μνημεία».