Απέρριψε το Περιφερειακό Συμβούλιο την απόφαση – πρόταση της ΔΕΥΑΡ για την Προγραμματική Σύμβαση του Φράγματος Γαδουρά

“Η σημε­ρινή μας ψήφος δεν είναι ψήφος κατά της ΔΕΥΑΡ και του Δήμου Ρόδου. Είναι ψήφος υπέρ της νομι­μό­τη­τας, υπέρ της διοι­κη­τι­κής συνέ­πειας και, πάνω απ’ όλα, υπέρ του δικαιώ­μα­τος της Ρόδου να έχει νερό κάθε ημέρα, χωρίς αβε­βαιό­τητα και χωρίς πολι­τικά παι­χνί­δια”

Τα κύρια σημεία του κει­μέ­νου

• Όχι” του Περι­φε­ρεια­κού Συμ­βου­λίου στην πρόταση της ΔΕΥΑΡ για το Φράγμα Γαδουρά. Απορ­ρί­φθηκε κατά πλειο­ψη­φία ως νομικά ανέ­φι­κτη, οικο­νο­μικά αδιέ­ξοδη και επι­κίν­δυνη για την απρό­σκο­πτη υδρο­δό­τηση της Ρόδου.
• Η πρόταση της ΔΕΥΑΡ δημιουρ­γεί χρη­μα­το­δο­τικό κενό και μετα­φέ­ρει το κόστος στους νησιώ­τες.
• Σοβαρή προει­δο­ποί­ηση προς ΔΕΥΑΡ και Δήμο Ρόδου για τον κίνδυνο δια­κο­πής της υδρο­δό­τη­σης. Η Περι­φέ­ρεια απαιτεί την εκπλή­ρωση των συμ­βα­τι­κών υπο­χρε­ώ­σεών τους.

Το Περι­φε­ρειακό Συμ­βού­λιο Νοτίου Αιγαίου, κατά τη σημε­ρινή του συνε­δρί­αση και μετά από ανα­λυ­τική εισή­γηση του Προ­έ­δρου της Επι­τρο­πής Παρα­κο­λού­θη­σης της Προ­γραμ­μα­τι­κής Σύμ­βα­σης για το Φράγμα Γαδουρά. Αντι­πε­ρι­φε­ρειάρχη Χρήστου Ευστρα­τίου και του Προϊ­στα­μέ­νου της Νομικής Υπη­ρε­σίας της Περι­φέ­ρειας Γιώργου Μαυ­ρομ­μάτη και μετά από εκτενή συζή­τηση που ακο­ού­θησε: απο­φά­σισε κατά πλειο­ψη­φία τα εξής:

1. Να απορ­ρί­ψει στο σύνολό της την απόφαση–πρόταση 667/06.10.2026 του Διοι­κη­τι­κού Συμ­βου­λίου της ΔΕΥΑΡ, επειδή σε αντί­θετη περί­πτωση θα έπαιρνε απόφαση που θα ερχόταν σε ευθεία αντί­θεση με τις προ­βλέ­ψεις της νομο­θε­σίας.
2. Να δώσει ρητή εντολή στους εκπρο­σώ­πους της Περι­φέ­ρειας Νοτίου Αιγαίου στην Επι­τροπή Παρα­κο­λού­θη­σης να κατα­ψη­φί­σουν την πρόταση της ΔΕΥΑΡ και κάθε κείμενο με το ίδιο ουσια­στικό περιε­χό­μενο.
3. Να δια­κη­ρύ­ξει ότι η από 06.06.2022 Προ­γραμ­μα­τική Σύμβαση και η ενεργή δημόσια σύμβαση λει­τουρ­γίας και συντή­ρη­σης εξα­κο­λου­θούν να δεσμεύ­ουν τα μέρη μέχρι να τρο­πο­ποι­η­θούν ή να λήξουν με τον νόμιμο τρόπο. Καμία μονο­με­ρής απόφαση της ΔΕΥΑΡ δεν ανα­στέλ­λει την εφαρ­μογή τους.
4. Να καλέσει τη ΔΕΥΑΡ να εξοφλεί εμπρό­θε­σμα τους εγκε­κρι­μέ­νους λογα­ρια­σμούς και τον Δήμο Ρόδου, υπό την ιδιό­τητά του ως εγγυητή, να εκπλη­ρώ­σει την αυτο­τελή συμ­βα­τική υπο­χρέ­ωσή του για κάθε οφειλή που έχει κατα­στεί απαι­τητή σύμφωνα με τους όρους της σύμ­βα­σης.
5. Να εξου­σιο­δο­τή­σει τις αρμό­διες υπη­ρε­σίες και τα όργανα της Περι­φέ­ρειας να συνε­χί­σουν, με πλήρη τήρηση κάθε δικα­στι­κής από­φα­σης, όλα τα νόμιμα μέτρα βεβαί­ω­σης και είσπρα­ξης, ώστε να εξα­σφα­λί­ζο­νται οι πόροι που απαι­τού­νται για τη λει­τουρ­γία του Φράγ­μα­τος και του Υδρα­γω­γείου.

“Η σημε­ρινή μας ψήφος δεν είναι ψήφος κατά της ΔΕΥΑΡ και του Δήμου Ρόδου. Είναι ψήφος υπέρ της νομι­μό­τη­τας, υπέρ της διοι­κη­τι­κής συνέ­πειας και, πάνω απ’ όλα, υπέρ του δικαιώ­μα­τος της Ρόδου να έχει νερό κάθε ημέρα, χωρίς αβε­βαιό­τητα και χωρίς πολι­τικά παι­χνί­δια.

Δεν θα συναι­νέ­σουμε να γίνει η συνταγ­μα­τική υπο­χρέ­ωση της αδιά­λει­πτης υδρο­δό­τη­σης εργα­λείο εκβια­σμού της Περι­φέ­ρειας. Δεν θα απο­δε­χθούμε να παρα­μέ­νει ο ανά­δο­χος πλη­ρω­τέος, η ΔΕΥΑΡ και ο Δήμος Ρόδου να μάχο­νται κατά της εκπλή­ρω­σης των υπο­χρε­ώ­σεων τους και ο λογα­ρια­σμός να μετα­φέ­ρε­ται σιωπηρά σε όλους τους νησιώ­τες του Νοτίου Αιγαίου. Και δεν θα επι­τρέ­ψουμε να οδη­γη­θεί η Ρόδος σε διακοπή υδρο­δό­τη­σης από ανεύ­θυ­νες πολι­τι­κές επι­λο­γές που σήμερα γνω­ρί­ζουμε και μετράμε.

Ανευ­θυ­νό­τητα είναι ο πιο ευγε­νι­κός χαρα­κτη­ρι­σμός για μια διοί­κηση που γνω­ρί­ζει τον κίνδυνο, έχει υπο­γρά­ψει τις υπο­χρε­ώ­σεις της και παρ’ όλα αυτά επι­λέ­γει να βαδίζει προς το αδιέ­ξοδο. Δική μας υπο­χρέ­ωση είναι να αγω­νι­στούμε να στα­μα­τή­σουμε αυτή την πορεία” ανα­φέ­ρε­ται στην εισή­γηση:

Την εισή­γηση κατα­ψή­φι­σαν οι παρα­τά­ξεις της μειο­ψη­φίας.

Ολό­κληρη η εισή­γηση:

Η ανωτέρω “απόφαση” του Διοι­κη­τι­κού Συμ­βου­λίου της ΔΕΥΑΡ εντάσ­σε­ται στην στρα­τη­γική που η ΔΕΥΑΡ και ο Δήμος Ρόδου έχουν επι­λέ­ξει για σύγκρουση χωρίς όρια και δια­χεί­ριση της σύγκρου­σης αυτής με όρους επι­κοι­νω­νίας μόνο. Ενώ εμφα­νί­ζε­ται ως πρόταση μείωσης κόστους, ουσια­στικά προ­τεί­νει να μείνει η Περι­φέ­ρεια δεσμευ­μένη απέ­να­ντι σε ενεργή σύμβαση με ανάδοχο χωρίς την ίδια ώρα να έχει, η Περι­φέ­ρεια, τα έσοδα με τα οποία αυτή η σύμβαση θα μπο­ρούσε να εξυ­πη­ρε­τη­θεί. Προ­τεί­νει δηλαδή την μεγέ­θυνση του κιν­δύ­νου δια­κο­πής υδρο­δό­τη­σης της Ρόδου και μετα­φορά ολό­κλη­ρου του κιν­δύ­νου αυτού στους πολίτες της Ρόδου.

Αυτό είναι το ουσια­στικό περιε­χό­μενο της πρό­τα­σης επί της οποίας καλεί­ται το Περι­φε­ρειακό Συμ­βού­λιο να τοπο­θε­τη­θεί. Το Περι­φε­ρειακό Συμ­βού­λιο καλεί­ται να απο­φα­σί­σει αν η Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου θα συναι­νέ­σει σε μια αλλαγή που, ενώ , επι­κοι­νω­νιακά, εμφα­νί­ζε­ται ως δήθεν μείωση κόστους, αφήνει την Περι­φέ­ρεια δεσμευ­μένη απέ­να­ντι σε ενεργή σύμβαση με ανάδοχο, αφαιρεί τα έσοδα με τα οποία αυτή η σύμβαση πλη­ρώ­νε­ται και μετα­φέ­ρει ολό­κληρο τον κίνδυνο στους πολίτες της Ρόδου.

Η απά­ντηση δεν μπορεί παρά να είναι εξαι­ρε­τικά καθαρή: όχι. Όχι για λόγους αντι­πα­ρά­θε­σης. Όχι για λόγους γοήτρου. Αλλά επειδή η πρόταση είναι νομικά ανέ­φι­κτη, οικο­νο­μικά αδιέ­ξοδη και επι­χει­ρη­σιακά επι­κίν­δυνη. Αν γινόταν δεκτή όπως κατα­τέ­θηκε, θα δημιουρ­γούσε ένα νέο αδιέ­ξοδο που με μαθη­μα­τική ακρί­βεια θα οδη­γούσε σε αδυ­να­μία πλη­ρω­μής της λει­τουρ­γίας του έργου και, αργά ή γρήγορα, σε κίνδυνο δια­κο­πής της υδρο­δό­τη­σης της Ρόδου.

Και ας το πούμε από την αρχή με τις σωστές λέξεις. Ανευ­θυ­νό­τητα είναι ο πιο ευγε­νι­κός χαρα­κτη­ρι­σμός που μπορεί να δοθεί στην επιλογή μιας εκλεγ­μέ­νης διοί­κη­σης να αρνεί­ται επίμονα τις οικο­νο­μι­κές υπο­χρε­ώ­σεις που η ίδια ανέλαβε, να εμπο­δί­ζει κάθε νόμιμη προ­σπά­θεια είσπρα­ξης και, ταυ­τό­χρονα, να προ­τεί­νει μια λύση που αφήνει απλή­ρωτη την ενεργή λει­τουρ­γία της κρι­σι­μό­τε­ρης υδρευ­τι­κής υπο­δο­μής του νησιού.

Στις 6 Ιουνίου 2022 η Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου, ο Δήμος Ρόδου και η ΔΕΥΑΡ, αφού πρώτα έλαβαν θετικές απο­φά­σεις στα συλ­λο­γικά τους όργανα,  υπέ­γρα­ψαν Προ­γραμ­μα­τική Σύμβαση για την οργά­νωση και ανάθεση των υπη­ρε­σιών δια­χεί­ρι­σης, λει­τουρ­γίας, συντή­ρη­σης, επι­σκευής και παρα­κο­λού­θη­σης των έργων ύδρευ­σης της Ρόδου από το Φράγμα Γαδουρά. Η Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου, ο Δήμος Ρόδου και η ΔΕΥΑΡ δεν υπέ­γρα­ψαν ένα μνη­μό­νιο αλλη­λο­κα­τα­νό­η­σης ή μια δήλωση πολι­τι­κών προ­θέ­σεων. Υπέ­γρα­ψαν μια δεσμευ­τική διοι­κη­τική σύμβαση, με συγκε­κρι­μένα δικαιώ­ματα, συγκε­κρι­μέ­νες οικο­νο­μι­κές υπο­χρε­ώ­σεις και συγκε­κρι­μένο μηχα­νι­σμό παρα­κο­λού­θη­σης.

Η συμ­φω­νία στη­ρί­χθηκε σε μία απλή και απο­λύ­τως λογική κατα­νομή ευθύνης στο πλαίσιο των ρόλων που και η νομο­θε­σία ορίζει. Η Περι­φέ­ρεια ανέλαβε να οργα­νώ­σει και να ανα­θέ­σει, μέσω δημό­σιας δια­γω­νι­στι­κής δια­δι­κα­σίας, την καθη­με­ρινή λει­τουρ­γία και συντή­ρηση του σύν­θε­του αυτού συστή­μα­τος. Η ΔΕΥΑΡ, ως ο φορέας που εισπράτ­τει το τίμημα του νερού από τους κατα­να­λω­τές, ανέλαβε να κατα­βάλ­λει το κόστος. Ο Δήμος Ρόδου ανέλαβε ρητά εγγυ­η­τική ευθύνη: αν η ΔΕΥΑΡ δεν εξο­φλή­σει λογα­ρια­σμό μέσα στην προ­βλε­πό­μενη προ­θε­σμία, ο Δήμος οφείλει να τον κατα­βά­λει και να στραφεί κατόπιν κατά της ΔΕΥΑΡ.

Πριν από την υπο­γραφή της, το σχέδιο ελέγ­χθηκε από το Ελεγ­κτικό Συνέ­δριο.

Με την Πράξη 272/2022 το Δικα­στή­ριο έκρινε ότι το έργο υπη­ρε­τεί την απρό­σκο­πτη παροχή πόσιμου νερού, δηλαδή ένα αγαθό απα­ραί­τητο για την ανθρώ­πινη επι­βί­ωση, και ότι δεν επι­τρέ­πε­ται αβε­βαιό­τητα ως προς τη συνέ­χεια της υπη­ρε­σίας. Γι’ αυτό απαί­τησε να αφαι­ρε­θούν οι όροι που θα επέ­τρε­παν στην Περι­φέ­ρεια να δια­κό­ψει το νερό λόγω μη πλη­ρω­μής ή σε οποιο­δή­ποτε μέρος να καταγ­γεί­λει την Προ­γραμ­μα­τική Σύμβαση.

Η κρίση αυτή του Ελεγ­κτι­κού Συνε­δρίου προ­στα­τεύει τους πολίτες χωρίς να χαρίζει τις οφειλές της ΔΕΥΑΡ και χωρίς να μετα­τρέ­πει την Περι­φέ­ρεια σε μόνιμο χρη­μα­το­δότη μιας δημο­τι­κής επι­χεί­ρη­σης. Και ασφαλώς χωρίς να δίνει σε κανέναν το δικαί­ωμα να εκμε­ταλ­λεύ­ε­ται τη συνταγ­μα­τική υπο­χρέ­ωση συνε­χούς υδρο­δό­τη­σης ως ασπίδα μόνιμης άρνησης πλη­ρω­μής.

Μετά την Προ­γραμ­μα­τική Σύμβαση υπο­γρά­φηκε αυτο­τε­λής δημόσια σύμβαση παροχής υπη­ρε­σιών με τον ανάδοχο, διάρ­κειας 6,5 ετών και συνο­λι­κού τιμή­μα­τος 18.344.717 ευρώ χωρίς ΦΠΑ. Η σύμβαση αυτή είναι ενεργή. Δημιουρ­γεί ευθέως δικαιώ­ματα και υπο­χρε­ώ­σεις μεταξύ Περι­φέ­ρειας και ανα­δό­χου. Δεν αλλάζει επειδή ένα από τα τρία μέρη της Προ­γραμ­μα­τι­κής Σύμ­βα­σης απο­φά­σισε, τρία χρόνια αργό­τερα, ότι θα ήθελε δια­φο­ρε­τικό τίμημα.

Η πορεία που ακο­λού­θησε η ΔΕΥΑΡ δεν είναι πορεία συνε­πούς συμ­βαλ­λό­με­νου που ζητά έναν καλό­πι­στο λογι­στικό έλεγχο. Είναι μια ακο­λου­θία καθυ­στε­ρή­σεων, αμφι­σβη­τή­σεων και επι­θε­τι­κών ενερ­γειών. Η εικόνα ασυ­νέ­πειας είναι απο­κα­λυ­πτική. Υπο­χρε­ώ­σεις από την πρώτη Προ­γραμ­μα­τική Σύμβαση, η οποία έληξε το 2023, εξα­κο­λου­θούν να εξο­φλού­νται ακόμη το 2026 σε μηνιαίες δόσεις. Και υπο­χρε­ώ­σεις του πρώτου δια­στή­μα­τος της δεύ­τε­ρης σύμ­βα­σης εξυ­πη­ρε­τού­νται επίσης με ρύθμιση μέσω της φορο­λο­γι­κής διοί­κη­σης. Δηλαδή, πριν καν κλείσει ο κύκλος της προη­γού­με­νης οφειλής, δημιουρ­γή­θηκε νέος κύκλος ληξι­πρό­θε­σμων υπο­χρε­ώ­σεων.

Στη σημε­ρινή Προ­γραμ­μα­τική Σύμβαση οι λογα­ρια­σμοί εξε­τά­στη­καν από το αρμόδιο όργανο, εγκρί­θη­καν και οι απαι­τή­σεις βεβαιώ­θη­καν. Η ΔΕΥΑΡ αντί να κατα­βά­λει τα οφει­λό­μενα ή να προ­τεί­νει μια νόμιμη μετα­βα­τική χρη­μα­το­δό­τηση, επέλεξε τη διαρκή σύγκρουση: αμφι­σβή­τησε δια­δο­χικά τους λογα­ρια­σμούς, προ­σέ­βαλε τη σύνθεση της Επι­τρο­πής Παρα­κο­λού­θη­σης, ζήτησε ανα­στο­λές και ακυ­ρώ­σεις, εξέδωσε τιμο­λό­για παροχής ανύ­παρ­κτων υπη­ρε­σιών προς την Περι­φέ­ρεια για τα οποία η Περι­φέ­ρεια έχει προ­σφύ­γει στη Δικαιο­σύνη, πολέ­μησε κάθε μέτρο είσπρα­ξης, στρά­φηκε κατά κατα­σχέ­σεων εις χείρας τρα­πε­ζών και τρίτων και απηύ­θυνε δημό­σιες παρεμ­βά­σεις προς συναλ­λασ­σό­με­νους της επι­χεί­ρη­σης ώστε να μη διευ­κο­λυν­θεί η είσπραξη.

Πολι­τικά, όμως, το συνο­λικό απο­τέ­λε­σμα δεν επι­δέ­χε­ται αμφι­σβή­τηση: κάθε δρόμος που θα μπο­ρούσε να οδη­γή­σει στην πληρωμή επι­χει­ρεί­ται να κλείσει.

Ταυ­τό­χρονα δια­κι­νεί­ται ο ψευδής ισχυ­ρι­σμός ότι η λει­τουρ­γία του έργου δεν κιν­δυ­νεύει επειδή δήθεν η Περι­φέ­ρεια λαμ­βά­νει ειδική κρατική χρη­μα­το­δό­τηση για να πλη­ρώ­νει τον ανάδοχο. Ο ισχυ­ρι­σμός αυτός έχει δια­ψευ­στεί εγγρά­φως από την αρμόδια υπη­ρε­σία του Υπουρ­γείου Εθνικής Οικο­νο­μίας και Οικο­νο­μι­κών αλλά η ΔΕΥΑΡ συνε­χί­ζει να δια­δί­δει τον παρα­πάνω ψευδή ισχυ­ρι­σμό.

Με την απόφαση 667/06.10.2026 η ΔΕΥΑΡ  ζητά να ξανα­γρα­φεί εκ των υστέρων ο βασικός οικο­νο­μι­κός και διοι­κη­τι­κός μηχα­νι­σμός της συμ­φω­νίας. Ζητά να μειωθεί ο συνο­λι­κός προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός σε περίπου 10,32 εκα­τομ­μύ­ρια ευρώ. Ζητά ο νέος υπο­λο­γι­σμός να ισχύσει ανα­δρο­μικά από την 1η Ιουλίου 2023, να επα­νυ­πο­λο­γι­στούν οι ήδη εγκε­κρι­μέ­νοι λογα­ρια­σμοί και να ανα­κλη­θούν βεβαιώ­σεις οφειλών και μέτρα είσπρα­ξης. Τέλος, προ­τεί­νε­ται από την 1η Ιουλίου 2027 η λει­τουρ­γία να περάσει στη ΔΕΥΑΡ, εκτός αν η νέα Επι­τροπή συμ­φω­νή­σει στην άσκηση της συμ­βα­τι­κής προ­αί­ρε­σης, με εκπαί­δευση του προ­σω­πι­κού της επι­χεί­ρη­σης για έξι μήνες.

Το πρώτο και καθο­ρι­στικό νομικό πρό­βλημα είναι ότι υπάρ­χουν δύο δια­φο­ρε­τι­κές συμ­βά­σεις. Η Προ­γραμ­μα­τική Σύμβαση ρυθ­μί­ζει τις σχέσεις Περι­φέ­ρειας, Δήμου και ΔΕΥΑΡ. Η δημόσια σύμβαση με τον ανάδοχο ρυθ­μί­ζει την πραγ­μα­τική παροχή των υπη­ρε­σιών λει­τουρ­γίας και συντή­ρη­σης. Η δεύτερη υπο­γρά­φηκε μετά από διεθνή δια­γω­νι­σμό και απο­τε­λεί δεσμευ­τική, ενεργή σύμβαση. Η τρο­πο­ποί­ηση της πρώτης δεν τρο­πο­ποιεί αυτο­μά­τως τη δεύτερη και δεν αφαιρεί ούτε ένα ευρώ από τις αξιώ­σεις του ανα­δό­χου.

Με απλά λόγια: ακόμη και αν η Περι­φέ­ρεια απα­ντούσε θετικά στο αίτημα της ΔΕΥΑΡ να πλη­ρώ­νει περίπου τα μισά, η Περι­φέ­ρεια θα εξα­κο­λου­θούσε να οφείλει στον ανάδοχο όσα προ­βλέ­πει η ενεργή εργο­λα­βική σύμβαση. Η διαφορά δεν εξα­φα­νί­ζε­ται. Μετα­φέ­ρε­ται στον προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό της Περι­φέ­ρειας. Και επειδή ο προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός δεν δια­θέ­τει ελεύ­θε­ρους πόρους για να καλύψει επ’ αόρι­στον αυτή τη διαφορά, το απο­τέ­λε­σμα θα ήταν ένα βέβαιο χρη­μα­το­δο­τικό κενό.

Το άρθρο 132 του ν. 4412/2016, που ενσω­μα­τώ­νει το άρθρο 72 της Οδηγίας 2014/24/ΕΕ, επι­τρέ­πει αλλαγές σε ενεργή δημόσια σύμβαση χωρίς νέο δια­γω­νι­σμό μόνο σε συγκε­κρι­μέ­νες και περιο­ρι­στικά προ­βλε­πό­με­νες περι­πτώ­σεις: όταν υπάρχει σαφής ρήτρα ανα­θε­ώ­ρη­σης, όταν συντρέ­χουν ειδικές απρό­βλε­πτες περι­στά­σεις χωρίς αλλαγή της συνο­λι­κής φύσης της σύμ­βα­σης ή όταν η μετα­βολή βρί­σκε­ται μέσα στα νόμιμα όρια. Μια ανα­δρο­μική μείωση της οικο­νο­μι­κής βάσης η οποία δεν προ­κύ­πτει από ρήτρα της εργο­λα­βι­κής σύμ­βα­σης αλλά από μετα­γε­νέ­στερη ιδιω­τική τεχνική έκθεση της ΔΕΥΑΡ, δεν μπορεί να επι­βλη­θεί μονο­με­ρώς στον ανάδοχο.

Η τεχνική έκθεση κοστο­λό­γη­σης που επι­κα­λεί­ται η ΔΕΥΑΡ χρη­σι­μο­ποιεί­ται από αυτήν ως  ένα ακόμα επι­κοι­νω­νιακό της όπλο. Η ίδια η «μελέτη», όπως μόνο η ΔΕΥΑΡ την ονο­μά­ζει, δεν αντέχει σε στοι­χειώδη τεχνικό έλεγχο, καθώς στη­ρί­ζε­ται σε αυθαί­ρε­τες παρα­δο­χές, περιέ­χει πραγ­μα­τικά σφάλ­ματα, παρα­λεί­πει κρίσιμα δεδο­μένα του συμ­βα­τι­κού αντι­κει­μέ­νου και οδη­γεί­ται σε συμπε­ρά­σματα που δεν προ­κύ­πτουν από τις πραγ­μα­τι­κές συν­θή­κες λει­τουρ­γίας του έργου. Δεν πρό­κει­ται, επο­μέ­νως, για ανε­ξάρ­τητη και αντι­κει­με­νική κοστο­λο­γική απο­τί­μηση, αλλά για ένα μονο­με­ρές κείμενο υπο­στή­ρι­ξης της ήδη δια­τυ­πω­μέ­νης θέσης της ΔΕΥΑΡ, του οποίου οι μεθο­δο­λο­γι­κές αδυ­να­μίες καθι­στούν τα πορί­σματα επι­σφαλή και, σε κάθε περί­πτωση, ανε­παρκή για να ανα­τρέ­ψουν νόμιμα ανα­λη­φθεί­σες συμ­βα­τι­κές υπο­χρε­ώ­σεις.

Το ίδιο ισχύει για την απαί­τηση ανά­κλη­σης των βεβαιώ­σεων και των μέτρων είσπρα­ξης. Ένα συλ­λο­γικό όργανο δεν μπορεί να δια­γρά­ψει δημόσια απαί­τηση επειδή ο οφει­λέ­της την αμφι­σβη­τεί. Χρειά­ζε­ται συγκε­κρι­μένη νόμιμη βάση, πλήρης τεχνική και οικο­νο­μική εκκα­θά­ριση και απόφαση του αρμό­διου οργάνου ή δικα­στη­ρίου. Δια­φο­ρε­τικά, τα μέλη που θα συναι­νού­σαν θα ανα­λάμ­βα­ναν σοβαρή ευθύνη για παραί­τηση από περιου­σιακό δικαί­ωμα της Περι­φέ­ρειας και για επι­βά­ρυνση του προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού χωρίς νόμιμο έρεισμα.

Υπάρχει και ένα δεύτερο, εξίσου απλό, συμ­βα­τικό εμπόδιο. Καμία Προ­γραμ­μα­τική Σύμβαση δεν αλλάζει μονο­με­ρώς. Χρειά­ζε­ται έγκυρη συμ­φω­νία όλων των συμ­βαλ­λο­μέ­νων, απο­φά­σεις των αρμό­διων οργάνων, πλήρης τεχνική και οικο­νο­μική τεκ­μη­ρί­ωση και, όπου συντρέ­χουν οι νόμιμες προ­ϋ­πο­θέ­σεις, νέος έλεγχος από το Ελεγ­κτικό Συνέ­δριο. Η απόφαση του Δ.Σ. της ΔΕΥΑΡ είναι πρόταση. Δεν είναι τρο­πο­ποί­ηση και δεν παράγει από μόνη της κανένα δεσμευ­τικό απο­τέ­λε­σμα για την Περι­φέ­ρεια.

Στις 12 Οκτω­βρίου 2026 το Παρα­τη­ρη­τή­ριο Οικο­νο­μι­κής Αυτο­τέ­λειας των Ο.Τ.Α. του Υπουρ­γείου Εσω­τε­ρι­κών, ελέγ­χο­ντας την εκτέ­λεση του προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού της Περι­φέ­ρειας για το διά­στημα Ιανουα­ρίου–Αυγού­στου 2026, κατέ­γραψε αυτό που το χαρα­κτή­ρισε ως δυσμενή από­κλιση, την συσ­σώ­ρευση απλή­ρω­των υπο­χρε­ώ­σεων καθ’ υπέρ­βαση των πιστώ­σεων του προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού ύψους 3.990.779,79 ευρώ. Και ζήτησε εξη­γή­σεις και διορ­θω­τι­κές ενέρ­γειες.

Το έγγραφο αυτό απο­δει­κνύει κάτι που κανείς υπεύ­θυ­νος αιρετός δεν δικαιού­ται πλέον να αγνοεί: η Περι­φέ­ρεια δεν έχει απε­ριό­ρι­στη οικο­νο­μική δυνα­τό­τητα να χρη­μα­το­δο­τεί με δικούς της πόρους μια υπο­χρέ­ωση που συμ­βα­τικά βαρύνει τη ΔΕΥΑΡ και, μετά την πάροδο της προ­βλε­πό­με­νης προ­θε­σμίας, τον εγγυητή Δήμο Ρόδου. Αυτό που πολι­τικά περι­γρά­φουμε ως οικο­νο­μικό στραγ­γα­λι­σμό έχει πλέον μετρή­σιμη δημο­σιο­νο­μική απο­τύ­πωση.

Ούτε μπορεί η Περι­φέ­ρεια να παίρνει χρήματα δεσμευ­μένα για δρόμους, σχολεία, αντι­πλημ­μυ­ρικά έργα, κοι­νω­νι­κές δομές, κοι­νω­νι­κές δράσεις ή συγ­χρη­μα­το­δο­τού­με­νες πράξεις και να τα μετα­φέ­ρει αυθαί­ρετα για να πλη­ρώ­νει τα χρέη μιας άλλης αυτο­τε­λούς νομικής οντό­τη­τας.

Οι ειδικώς εγγε­γραμ­μέ­νες πιστώ­σεις έχουν σκοπό, κανόνες επι­λε­ξι­μό­τη­τας και δημο­σιο­νο­μική δέσμευση. Η χρήση τους για άλλο σκοπό δεν είναι πολι­τική επιλογή. Είναι νομικά ανε­πί­τρε­πτη.

Η ΔΕΥΑΡ επι­χει­ρεί να παρου­σιά­σει τη διαφορά ως μια μάχη ανάμεσα σε εκείνη που θέλει δήθεν “δίκαιο κόστος” και σε μια Περι­φέ­ρεια που θέλει “να πλη­ρώ­νουν οι Ροδίτες διπλά­σια”. Αυτή η εικόνα είναι ψευδής. Η Περι­φέ­ρεια έχει ήδη εγκρί­νει δια­δο­χι­κές μειώ­σεις του συμ­βα­τι­κού αντι­κει­μέ­νου και του τιμή­μα­τος του ανα­δό­χου για τα έργα της Β΄ Φάσης που δεν τέθηκαν σε λει­τουρ­γία.

Η λει­τουρ­γία του Φράγ­μα­τος δεν είναι ένας αριθμός σε ένα φύλλο Excel. Είναι προ­σω­πικό σε βάρδιες, εργα­στή­ριο, χημικά, αγωγοί μετα­φο­ράς, αντλιο­στά­σια, βαλ­βί­δες, τηλε­έ­λεγ­χος, προ­λη­πτική συντή­ρηση, επι­σκευές, ασφά­λεια εγκα­τα­στά­σεων και καθη­με­ρινή επι­στη­μο­νική ευθύνη για την ποιό­τητα του πόσιμου νερού. Όλα αυτά κοστί­ζουν. Και αν εκείνος που έχει ανα­λά­βει να πλη­ρώ­νει αρνεί­ται, κανένα δελτίο Τύπου δεν μπορεί να κινήσει τις αντλίες.

Η συνεχής άρνηση της ΔΕΥΑΡ και του Δήμου Ρόδου ως εγγυητή οδηγούν με μαθη­μα­τική ακρί­βεια σε ένα μόνο σημείο: η Περι­φέ­ρεια να βρεθεί χωρίς νόμι­μους και δια­θέ­σι­μους  πόρους να πλη­ρώ­σει τον ανάδοχο. Από εκεί και πέρα, ο κίν­δυ­νος για τη λει­τουρ­γία του έργου δεν είναι ρητο­ρι­κός. Είναι απο­λύ­τως πραγ­μα­τι­κός.

Το Ελεγ­κτικό Συνέ­δριο μάς είπε ήδη ότι αβε­βαιό­τητα στη συνεχή υδρο­δό­τηση δεν συγ­χω­ρεί­ται. Αυτή η επιταγή δεσμεύει όλους: την Περι­φέ­ρεια, τη ΔΕΥΑΡ και τον Δήμο Ρόδου. Δεν μπορεί να δεσμεύει μόνο την Περι­φέ­ρεια να πλη­ρώ­νει και να αφήνει τους άλλους δύο ελεύ­θε­ρους να μην εκπλη­ρώ­νουν όσα υπέ­γρα­ψαν.

Δεν θα απο­δε­χθούμε, λοιπόν, να εμφα­νι­στεί αύριο μια διακοπή υδρο­δό­τη­σης ως “ατύχημα” ή ως “σύγκρουση δύο πλευρών”. Θα είναι το προ­βλέ­ψιμο απο­τέ­λε­σμα συγκε­κρι­μέ­νων απο­φά­σεων: της από­φα­σης να μην πλη­ρώ­νο­νται οι υπο­χρε­ώ­σεις, της από­φα­σης να εμπο­δί­ζε­ται η είσπραξη, της από­φα­σης να καλ­λιερ­γεί­ται η ψευ­δαί­σθηση ότι κάποιος τρίτος θα καλύ­πτει για πάντα το κενό και, τώρα, της πρό­τα­σης να μειωθεί ανα­δρο­μικά η χρη­μα­το­δό­τηση χωρίς να μειώ­νο­νται αντί­στοιχα και νόμιμα οι υπο­χρε­ώ­σεις προς τον ανάδοχο.

Η Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου δεν επι­διώ­κει τη σύγκρουση. Επι­διώ­κει να κρα­τή­σει σε λει­τουρ­γία το Φράγμα και το Υδρα­γω­γείο. Βεβαίως δεν επι­τρέ­πε­ται στο Περι­φε­ρειακό Συμ­βού­λιο να απο­δε­χθεί μια ῾῾πρό­τα­ση῾῾ που μετα­φέ­ρει στο Περι­φε­ρειακό Συμ­βού­λιο την πολι­τική και νομική ευθύνη για ένα προ­α­ναγ­γελ­θέν αδιέ­ξοδο.

Για τους λόγους αυτούς, το Περι­φε­ρειακό Συμ­βού­λιο Νοτίου Αιγαίου καλεί­ται να απο­φα­σί­σει:

1. Να απορ­ρί­ψει στο σύνολό της την απόφαση–πρόταση 667/06.10.2026 του Διοι­κη­τι­κού Συμ­βου­λίου της ΔΕΥΑΡ, επειδή σε αντί­θετη περί­πτωση θα έπαιρνε απόφαση που θα ερχόταν σε ευθεία αντί­θεση με τις προ­βλέ­ψεις της νομο­θε­σίας.
2. Να δώσει ρητή εντολή στους εκπρο­σώ­πους της Περι­φέ­ρειας Νοτίου Αιγαίου στην Επι­τροπή Παρα­κο­λού­θη­σης να κατα­ψη­φί­σουν την πρόταση της ΔΕΥΑΡ και κάθε κείμενο με το ίδιο ουσια­στικό περιε­χό­μενο.
3. Να δια­κη­ρύ­ξει ότι η από 06.06.2022 Προ­γραμ­μα­τική Σύμβαση και η ενεργή δημόσια σύμβαση λει­τουρ­γίας και συντή­ρη­σης εξα­κο­λου­θούν να δεσμεύ­ουν τα μέρη μέχρι να τρο­πο­ποι­η­θούν ή να λήξουν με τον νόμιμο τρόπο. Καμία μονο­με­ρής απόφαση της ΔΕΥΑΡ δεν ανα­στέλ­λει την εφαρ­μογή τους.
4. Να καλέσει τη ΔΕΥΑΡ να εξοφλεί εμπρό­θε­σμα τους εγκε­κρι­μέ­νους λογα­ρια­σμούς και τον Δήμο Ρόδου, υπό την ιδιό­τητά του ως εγγυητή, να εκπλη­ρώ­σει την αυτο­τελή συμ­βα­τική υπο­χρέ­ωσή του για κάθε οφειλή που έχει κατα­στεί απαι­τητή σύμφωνα με τους όρους της σύμ­βα­σης.
5. Να εξου­σιο­δο­τή­σει τις αρμό­διες υπη­ρε­σίες και τα όργανα της Περι­φέ­ρειας να συνε­χί­σουν, με πλήρη τήρηση κάθε δικα­στι­κής από­φα­σης, όλα τα νόμιμα μέτρα βεβαί­ω­σης και είσπρα­ξης, ώστε να εξα­σφα­λί­ζο­νται οι πόροι που απαι­τού­νται για τη λει­τουρ­γία του Φράγ­μα­τος και του Υδρα­γω­γείου.

 

Η σημε­ρινή μας ψήφος δεν είναι ψήφος κατά της ΔΕΥΑΡ και του Δήμου Ρόδου. Είναι ψήφος υπέρ της νομι­μό­τη­τας, υπέρ της διοι­κη­τι­κής συνέ­πειας και, πάνω απ’ όλα, υπέρ του δικαιώ­μα­τος της Ρόδου να έχει νερό κάθε ημέρα, χωρίς αβε­βαιό­τητα και χωρίς πολι­τικά παι­χνί­δια.

Δεν θα συναι­νέ­σουμε να γίνει η συνταγ­μα­τική υπο­χρέ­ωση της αδιά­λει­πτης υδρο­δό­τη­σης εργα­λείο εκβια­σμού της Περι­φέ­ρειας. Δεν θα απο­δε­χθούμε να παρα­μέ­νει ο ανά­δο­χος πλη­ρω­τέος, η ΔΕΥΑΡ και ο Δήμος Ρόδου να μάχο­νται κατά της εκπλή­ρω­σης των υπο­χρε­ώ­σεων τους και ο λογα­ρια­σμός να μετα­φέ­ρε­ται σιωπηρά σε όλους τους νησιώ­τες του Νοτίου Αιγαίου. Και δεν θα επι­τρέ­ψουμε να οδη­γη­θεί η Ρόδος σε διακοπή υδρο­δό­τη­σης από ανεύ­θυ­νες πολι­τι­κές επι­λο­γές που σήμερα γνω­ρί­ζουμε και μετράμε.

Ανευ­θυ­νό­τητα είναι ο πιο ευγε­νι­κός χαρα­κτη­ρι­σμός για μια διοί­κηση που γνω­ρί­ζει τον κίνδυνο, έχει υπο­γρά­ψει τις υπο­χρε­ώ­σεις της και παρ’ όλα αυτά επι­λέ­γει να βαδίζει προς το αδιέ­ξοδο. Δική μας υπο­χρέ­ωση είναι να αγω­νι­στούμε να στα­μα­τή­σουμε αυτή την πορεία.

Χρήστος Ευστρα­τίου                                                    Γεώρ­γιος Μαυ­ρομ­μά­της

Αντι­πε­ρι­φε­ρειάρ­χης Δωδε­κα­νή­σου                               Προϊ­στά­με­νος Νομικής Υπη­ρε­σίας

Πρό­ε­δρος της Επι­τρο­πής Παρα­κο­λού­θη­σης                               Περι­φέ­ρειας Ν. Αιγαίου

Πηγή: Realvoice.gr