Η ΔΕΘ, οι εσωκομματικές στη ΝΔ και οι εθνικές κάλπες: Ανακατατάξεις και νέοι συσχετισμοί

Σε­νά­ρια για πρό­ω­ρες κάλ­πες και εσω­κομ­μα­τι­κές διερ­γα­σί­ες • Η πο­λι­τι­κή ατζέ­ντα πυ­κνώ­νει με τη ΔΕΘ να προη­γεί­ται, τις εσω­κομ­μα­τι­κές εκλο­γές στη Νέα Δη­μο­κρα­τία να ακο­λου­θούν και το σε­νά­ριο πρό­ω­ρης εθνι­κής κάλ­πης να πα­ρα­μέ­νει στο τρα­πέ­ζι, ενώ οι αλ­λα­γές στο σύ­στη­μα της αυ­το­διοί­κη­σης προ­μη­νύ­ουν με­γά­λες ανα­τρο­πές

Το φθι­νό­πω­ρο βρί­σκει το πο­λι­τι­κό σκη­νι­κό σε έντο­νη κι­νη­τι­κό­τη­τα και ρευ­στό­τη­τα. Στο επί­κε­ντρο το­πο­θε­τεί­ται η Διε­θνής Έκ­θε­ση Θεσ­σα­λο­νί­κης (ΔΕΘ), η οποία θα λει­τουρ­γή­σει ως βα­ρό­με­τρο για τις επό­με­νες κι­νή­σεις της κυ­βέρ­νη­σης. Η ΔΕΘ προη­γεί­ται χρο­νι­κά των εσω­κομ­μα­τι­κών εκλο­γών στη Νέα Δη­μο­κρα­τία και, πα­ρό­τι οι πρό­ω­ρες εθνι­κές εκλο­γές θε­ω­ρού­νται δύ­σκο­λο να προ­κύ­ψουν άμεσα, το εν­δε­χό­με­νο αυτό δεν πρέ­πει να απο­κλεί­ε­ται, καθώς το πο­λι­τι­κό τοπίο είναι δυ­να­μι­κό και απρό­βλε­πτο.

Οι εθνι­κές κάλ­πες, όποτε κι αν στη­θούν, ανα­μέ­νε­ται να φέ­ρουν ση­μα­ντι­κές ανα­κα­τα­τά­ξεις, ενώ αμέ­σως μετά θα ακο­λου­θή­σουν οι δη­μο­τι­κές και πε­ρι­φε­ρεια­κές εκλο­γές με νέο εκλο­γι­κό πλαί­σιο, το οποίο ήδη προ­κα­λεί συ­ζη­τή­σεις για το πώς θα επη­ρε­ά­σει τις ισορ­ρο­πί­ες στην το­πι­κή αυ­το­διοί­κη­ση.

Η ΔΕΘ και το εν­δε­χό­με­νο αιφ­νι­δια­σμού

Η φε­τι­νή ΔΕΘ απο­τε­λεί κρί­σι­μο σταυ­ρο­δρό­μι. Ο πρω­θυ­πουρ­γός ανα­μέ­νε­ται να ανα­κοι­νώ­σει μέτρα ύψους του­λά­χι­στον 1,5 δισ. ευρώ, επι­κε­ντρω­μέ­να στη με­σαία τάξη, στον ΕΝΦΙΑ και στη φο­ρο­λο­γία των ελευ­θέ­ρων επαγ­γελ­μα­τιών. Στο Μέ­γα­ρο Μα­ξί­μου θε­ω­ρούν ότι αυτές οι πα­ρεμ­βά­σεις μπο­ρούν να αλ­λά­ξουν το πο­λι­τι­κό κλίμα και να προ­σφέ­ρουν ανάσα στην κυ­βέρ­νη­ση, η οποία αντι­με­τω­πί­ζει τις πιέ­σεις από την ακρί­βεια και τη στε­γα­στι­κή κρίση.

Παρά τις δη­μό­σιες δια­βε­βαιώ­σεις του πρω­θυ­πουρ­γού ότι οι εκλο­γές θα διε­ξα­χθούν το 2027, στε­λέ­χη της ΝΔ δεν απο­κλεί­ουν την πι­θα­νό­τη­τα πρό­ω­ρης κάλ­πης, αξιο­ποιώ­ντας το θε­τι­κό momentum μετά τη ΔΕΘ.

Το βα­σι­κό επι­χεί­ρη­μα υπέρ μιας τέ­τοιας κί­νη­σης είναι ότι θα προ­λά­βει την ορ­γα­νω­τι­κή συ­γκρό­τη­ση νέων κομ­μά­των, τόσο στα δεξιά όσο και στα αρι­στε­ρά της ΝΔ, ενώ πα­ράλ­λη­λα θα αξιο­ποι­ή­σει το κλίμα συ­σπεί­ρω­σης.

Από την άλλη, η εμπει­ρία δεί­χνει ότι οι κυ­βερ­νή­σεις που προ­κή­ρυ­ξαν εκλο­γές αμέ­σως μετά από εξαγ­γε­λί­ες βρέ­θη­καν σε δύ­σκο­λη θέση, καθώς οι πο­λί­τες δεν είχαν προ­λά­βει να δουν στην πράξη τα μέτρα. Συ­νε­πώς, το σε­νά­ριο αιφ­νι­δια­σμού δεν συ­γκε­ντρώ­νει με­γά­λες πι­θα­νό­τη­τες, αν και κα­νείς δεν μπο­ρεί να το απο­κλεί­σει απο­λύ­τως.

Τα επι­χει­ρή­μα­τα υπέρ και κατά των πρό­ω­ρων εκλο­γών

Υπέρ της προ­σφυ­γής στις κάλ­πες το φθι­νό­πω­ρο προ­βάλ­λε­ται το επι­χεί­ρη­μα ότι η κυ­βέρ­νη­ση θα προ­λά­βει την ορ­γά­νω­ση νέων κομ­μά­των τόσο στα δεξιά όσο και στα αρι­στε­ρά της ΝΔ. Ο Αντώ­νης Σα­μα­ράς εφέ­ρε­το να διε­ρευ­νά το εν­δε­χό­με­νο ίδρυ­σης νέου δε­ξιού κόμ­μα­τος, ενώ ο Αλέ­ξης Τσί­πρας φέ­ρε­ται να εξε­τά­ζει σο­βα­ρά την ανα­κοί­νω­ση νέου πο­λι­τι­κού φορέα.

Από την άλλη πλευ­ρά, έμπει­ρα στε­λέ­χη της ΝΔ υπεν­θυ­μί­ζουν ότι όποια κυ­βέρ­νη­ση εξήγ­γει­λε μέτρα και προ­χώ­ρη­σε άμεσα σε εκλο­γές βρέ­θη­κε τε­λι­κά σε δυ­σμε­νή θέση. Η λο­γι­κή της «πρώτα εφαρ­μο­γής, μετά κάλ­πες» θε­ω­ρεί­ται ασφα­λέ­στε­ρη, καθώς οι πο­λί­τες κα­λού­νται να κρί­νουν με βάση το απτό απο­τέ­λε­σμα στην κα­θη­με­ρι­νό­τη­τά τους. Επο­μέ­νως, το σε­νά­ριο των εκλο­γών το 2027 εξα­κο­λου­θεί να δια­τη­ρεί ισχυ­ρή δυ­να­μι­κή.

Το σε­νά­ριο των τρι­πλών εκλο­γών

Σύμ­φω­να με τα τε­λευ­ταία σε­νά­ρια που εξε­τά­ζει το Μέ­γα­ρο Μα­ξί­μου, δεν απο­κλεί­ε­ται η χώρα να οδη­γη­θεί σε τρεις απα­νω­τές εκλο­γι­κές ανα­με­τρή­σεις το 2027, λόγω της αδυ­να­μί­ας σχη­μα­τι­σμού αυ­το­δύ­να­μης κυ­βέρ­νη­σης.

Το εν­δε­χό­με­νο αυτό δεί­χνει πόσο αστα­θές είναι το πο­λι­τι­κό τοπίο και πόσο δύ­σκο­λο είναι να προ­βλε­φθούν οι εξε­λί­ξεις. Η συ­γκρό­τη­ση κυ­βέρ­νη­σης συ­να­σπι­σμού φα­ντά­ζει πε­ριο­ρι­σμέ­νη, καθώς οι δια­φο­ρές με­τα­ξύ των κομ­μά­των πα­ρα­μέ­νουν χα­ο­τι­κές.

Οι εσω­κομ­μα­τι­κές εκλο­γές στη Νέα Δη­μο­κρα­τία

Αμέ­σως μετά τη ΔΕΘ θα ακο­λου­θή­σουν οι εσω­κομ­μα­τι­κές εκλο­γές στη Νέα Δη­μο­κρα­τία, στις 23 Νο­εμ­βρί­ου. Οι δια­δι­κα­σί­ες αυτές απο­κτούν ιδιαί­τε­ρο βάρος, καθώς θα ανα­δεί­ξουν νέες το­πι­κές και νο­μαρ­χια­κές ηγε­σί­ες που θα απο­τε­λέ­σουν το βα­σι­κό κορμό του κομ­μα­τι­κού μη­χα­νι­σμού ενό­ψει των εθνι­κών εκλο­γών.

Στη Δω­δε­κά­νη­σο, η μο­να­δι­κή μέχρι στιγ­μής υπο­ψη­φιό­τη­τα είναι αυτή της κ. Έφης Χα­ρα­λα­μπο­πού­λου, γε­γο­νός που κα­τα­δει­κνύ­ει ότι οι ισορ­ρο­πί­ες πα­ρα­μέ­νουν συ­γκε­κρι­μέ­νες, εκτός αν στο με­σο­διά­στη­μα εμ­φα­νι­στεί νέος υπο­ψή­φιος.

Οι δη­μο­σκο­πι­κές τά­σεις και οι πι­θα­νές ανα­κα­τα­τά­ξεις

Οι τε­λευ­ταί­ες δη­μο­σκο­πή­σεις κα­τα­γρά­φουν μια ιδιό­τυ­πη στα­σι­μό­τη­τα: η ΝΔ πα­ρα­μέ­νει πρώτη με πο­σο­στά γύρω στο 25%–30%, όμως η δια­φο­ρά με τα υπό­λοι­πα κόμ­μα­τα δια­τη­ρεί­ται σε δι­ψή­φια επί­πε­δα. Η αντι­πο­λί­τευ­ση, και ει­δι­κό­τε­ρα το ΠΑΣΟΚ, δεί­χνει αδυ­να­μία να κε­φα­λαιο­ποι­ή­σει τη φθορά της κυ­βέρ­νη­σης.

Ο Νίκος Αν­δρου­λά­κης βρί­σκε­ται υπό πίεση, με το κόμμα του να απει­λεί­ται από μι­κρό­τε­ρους σχη­μα­τι­σμούς, ενώ η εσω­τε­ρι­κή αμ­φι­σβή­τη­ση εντεί­νε­ται. Το εν­δε­χό­με­νο μιας νέας απο­τυ­χί­ας στις εθνι­κές εκλο­γές θα μπο­ρού­σε να οδη­γή­σει ακόμη και σε αλ­λα­γή ηγε­σί­ας.

Σε κάθε πε­ρί­πτω­ση, οι εθνι­κές εκλο­γές ανα­μέ­νε­ται να φέ­ρουν με­γά­λες ανα­κα­τα­τά­ξεις. Η πι­θα­νό­τη­τα δη­μιουρ­γί­ας νέων κομ­μά­των, η αστά­θεια στο ΠΑΣΟΚ και η προ­σπά­θεια του ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ να ανα­κτή­σει πο­λι­τι­κή δυ­να­μι­κή συν­θέ­τουν ένα ρευ­στό πο­λι­τι­κό πε­ρι­βάλ­λον.

Πλη­ρο­φο­ρί­ες ανα­φέ­ρουν ότι στο ψη­φο­δέλ­τιο της ΝΔ στις εθνι­κές εκλο­γές θα υπάρ­ξουν εκ­πλή­ξεις στα Δω­δε­κά­νη­σα, με τη συμ­με­το­χή νέων αυ­το­διοι­κη­τι­κών στε­λε­χών που προ­έρ­χο­νται από την το­πι­κή κοι­νω­νία και φι­λο­δο­ξούν να ανα­νε­ώ­σουν το πο­λι­τι­κό προ­σω­πι­κό του κόμ­μα­τος. Η επι­λο­γή αυτή δεί­χνει τη διά­θε­ση του κυ­βερ­νώ­ντος κόμ­μα­τος να ενι­σχύ­σει την απή­χη­σή του σε πε­ρι­φε­ρεια­κό επί­πε­δο και να προ­σελ­κύ­σει ψη­φο­φό­ρους που επι­ζη­τούν φρέ­σκα πρό­σω­πα.

Οι δη­μο­τι­κές και πε­ρι­φε­ρεια­κές εκλο­γές με νέο σύ­στη­μα

Μετά τις εθνι­κές εκλο­γές θα ακο­λου­θή­σουν οι δη­μο­τι­κές και οι πε­ρι­φε­ρεια­κές, με νέο εκλο­γι­κό σύ­στη­μα που αλ­λά­ζει ρι­ζι­κά τους όρους του παι­χνι­διού. Ο νέος Κώ­δι­κας Αυ­το­διοί­κη­σης ει­σά­γει την «εναλ­λα­κτι­κή ψήφο» και κα­ταρ­γεί τη δεύ­τε­ρη Κυ­ρια­κή, προ­βλέ­πο­ντας την ανά­δει­ξη δη­μάρ­χων και πε­ρι­φε­ρειαρ­χών σε έναν μόνο γύρο.

Το νέο πλαί­σιο ανα­μέ­νε­ται να οδη­γή­σει σε πο­λυ­συλ­λε­κτι­κά ψη­φο­δέλ­τια και ευ­ρύ­τε­ρες συ­νερ­γα­σί­ες, καθώς η ανά­γκη εξα­σφά­λι­σης πλειο­ψη­φί­ας από την πρώτη Κυ­ρια­κή θα ωθή­σει σε ενώ­σεις κομ­μά­των και συν­δυα­σμών. Οι αυ­το­διοι­κη­τι­κές εκλο­γές θα απο­τε­λέ­σουν, επο­μέ­νως, κρί­σι­μο πεδίο ανα­μέ­τρη­σης και για την κε­ντρι­κή πο­λι­τι­κή σκηνή, αφού τα απο­τε­λέ­σμα­τά τους θα επη­ρε­ά­σουν άμεσα τον συ­σχε­τι­σμό δυ­νά­με­ων.

Η πο­λι­τι­κή πε­ρί­ο­δος που ξε­κι­νά θα είναι από τις πιο κρί­σι­μες της τε­λευ­ταί­ας δε­κα­ε­τί­ας. Η ΔΕΘ θα κα­θο­ρί­σει εάν η κυ­βέρ­νη­ση θα επι­χει­ρή­σει να κε­φα­λαιο­ποι­ή­σει άμεσα τις εξαγ­γε­λί­ες της ή θα επι­μεί­νει στην ολο­κλή­ρω­ση της τε­τρα­ε­τί­ας. Οι εσω­κομ­μα­τι­κές εκλο­γές στη ΝΔ θα απο­τυ­πώ­σουν τις εσω­τε­ρι­κές ισορ­ρο­πί­ες και θα δεί­ξουν τη δυ­να­μι­κή των νέων στε­λε­χών.

Οι εθνι­κές κάλ­πες, όποτε κι αν διε­ξα­χθούν, θα φέ­ρουν ανα­κα­τα­τά­ξεις και πι­θα­νές εκ­πλή­ξεις, ενώ οι δη­μο­τι­κές και πε­ρι­φε­ρεια­κές εκλο­γές με το νέο σύ­στη­μα θα ανα­μορ­φώ­σουν τους συ­σχε­τι­σμούς στην το­πι­κή αυ­το­διοί­κη­ση. Το μόνο βέ­βαιο είναι ότι η χώρα ει­σέρ­χε­ται σε μια πε­ρί­ο­δο πο­λι­τι­κής ρευ­στό­τη­τας, όπου τί­πο­τα δεν μπο­ρεί να θε­ω­ρη­θεί δε­δο­μέ­νο.