Καθοριστικό βήμα για την πρώτη ερευνητική γεώτρηση στην Ελλάδα μετά από 40 χρόνια

Σε μια εξέλιξη με έντονο ενερ­γειακό και γεω­πο­λι­τικό απο­τύ­πωμα, υπο­γρά­φε­ται σήμερα η σύμβαση γεώ­τρη­σης για το Block 2 στο Βορειο­δυ­τικό Ιόνιο μεταξύ της κοι­νο­πρα­ξίας ExxonMobil – Energean – HELLENiQ Energy και της Stena Drilling, σημα­το­δο­τώ­ντας ένα ακόμη καθο­ρι­στικό βήμα προς την υλο­ποί­ηση της πρώτης ερευ­νη­τι­κής γεώ­τρη­σης στη χώρα μετά από περισ­σό­τερα από 40 χρόνια. Η τελευ­ταία τέτοια γεώ­τρηση πραγ­μα­το­ποι­ή­θηκε το 1981, γεγονός που κατα­δει­κνύει το μεγάλο χρονικό κενό που υπήρξε στις ερευ­νη­τι­κές δρα­στη­ριό­τη­τες.

Η συμ­φω­νία εντάσ­σε­ται στο φιλό­δοξο χρο­νο­διά­γραμμα που έχουν θέσει η ελλη­νική κυβέρ­νηση και οι εται­ρείες, με στόχο την έναρξη της γεώ­τρη­σης στο πρώτο τρίμηνο του 2027. Πρό­κει­ται για μια εξέλιξη που επα­να­φέ­ρει την Ελλάδα στον χάρτη των υπε­ρά­κτιων ερευνών υδρο­γο­ναν­θρά­κων, σε μια περίοδο όπου η Ευρώπη αναζητά εναλ­λα­κτι­κές πηγές εφο­δια­σμού και η Ανα­το­λική Μεσό­γειος ενι­σχύει τη στρα­τη­γική της σημασία.

Η υπο­γραφή της σύμ­βα­σης για το γεω­τρύ­πανο απο­τε­λεί έναν κρίσιμο κρίκο στην αλυσίδα υλο­ποί­η­σης του έργου, καθώς η εξα­σφά­λιση κατάλ­λη­λου εξο­πλι­σμού σε μια αγορά με περιο­ρι­σμένη δια­θε­σι­μό­τητα απο­τε­λεί βασική προ­ϋ­πό­θεση για την τήρηση του χρο­νο­δια­γράμ­μα­τος.

Τα κρίσιμα βήματα μέχρι το 2027

Παρά τη σαφή πρόοδο, η πραγ­μα­το­ποί­ηση της γεώ­τρη­σης κάθε άλλο παρά δεδο­μένη μπορεί να θεω­ρεί­ται, καθώς απο­μέ­νει μια σειρά σύν­θε­των και χρο­νο­βό­ρων δια­δι­κα­σιών.

Καθο­ρι­στι­κής σημα­σίας είναι η ολο­κλή­ρωση και έγκριση της Μελέτης Περι­βαλ­λο­ντι­κών Επι­πτώ­σεων, η οποία θα πρέπει να έχει εγκρι­θεί έως τα τέλη του 2026. Πρό­κει­ται για μια δια­δι­κα­σία που περι­λαμ­βά­νει εκτε­τα­μέ­νες τεχνι­κές αξιο­λο­γή­σεις, θεσμι­κές εγκρί­σεις και δια­βου­λεύ­σεις, με υψηλές απαι­τή­σεις τόσο σε χρόνο όσο και σε τεχνική τεκ­μη­ρί­ωση.

Παράλ­ληλα, απαι­τεί­ται ο συγ­χρο­νι­σμός της περι­βαλ­λο­ντι­κής αδειο­δό­τη­σης με την τεχνική προ­ε­τοι­μα­σία, καθώς και η ορι­στι­κο­ποί­ηση όλων των επι­χει­ρη­σια­κών παρα­μέ­τρων της γεώ­τρη­σης. Ήδη έχει ολο­κλη­ρω­θεί η πρώτη φάση δειγ­μα­το­λη­ψιών στο θαλάσ­σιο περι­βάλ­λον, που απο­τε­λεί τη βάση για τις περι­βαλ­λο­ντι­κές μελέτες, ωστόσο πρό­κει­ται μόνο για το αρχικό στάδιο μιας πολυ­ε­πί­πε­δης δια­δι­κα­σίας.

Η διεθνής αγορά υδρο­γο­ναν­θρά­κων, που κινεί­ται με αυξη­μένη ταχύ­τητα και έντονο αντα­γω­νι­σμό για εξο­πλι­σμό και κεφά­λαια, προ­σθέ­τει έναν ακόμη παρά­γο­ντα αβε­βαιό­τη­τας. Η επι­τυ­χία του εγχει­ρή­μα­τος θα εξαρ­τη­θεί από την ικα­νό­τητα συντο­νι­σμού όλων των επι­μέ­ρους σταδίων χωρίς καθυ­στε­ρή­σεις, σε ένα περι­βάλ­λον όπου η χρονική υστέ­ρηση μετα­φρά­ζε­ται σε αυξη­μένο επεν­δυ­τικό ρίσκο.

Η σημασία της δομής και τα προσ­δο­κώ­μενα οφέλη

Η γεώ­τρηση στο Block 2 στο­χεύει σε μια δομή που χαρα­κτη­ρί­ζε­ται ως η μεγα­λύ­τερη μη ερευ­νη­μένη γεω­λο­γική δομή στη Μεσό­γειο, γεγονός που εξηγεί το έντονο ενδια­φέ­ρον των διεθνών παικτών.

Πρό­κει­ται για μια κλασική “wildcat” γεώ­τρηση, δηλαδή για διά­νοιξη σε μη δοκι­μα­σμένη δομή, με υψηλό βαθμό ρίσκου αλλά και αντί­στοιχα υψηλές δυνη­τι­κές απο­δό­σεις. Η συγκε­κρι­μένη γεώ­τρηση ανα­μέ­νε­ται να απο­τε­λέ­σει την πρώτη ουσια­στική δοκιμή των γεω­λο­γι­κών μοντέ­λων που έχουν ανα­πτυ­χθεί για τη δυτική Ελλάδα.

Εφόσον τα απο­τε­λέ­σματα επι­βε­βαιώ­σουν τις προσ­δο­κίες που δημιουρ­γούν τα δια­θέ­σιμα γεω­λο­γικά δεδο­μένα, το πιθανό κοί­τα­σμα θα μπο­ρούσε να μετα­βά­λει ουσια­στικά το ενερ­γειακό ισο­ζύ­γιο της χώρας. Με την εγχώρια κατα­νά­λωση φυσικού αερίου να δια­μορ­φώ­νε­ται σε περίπου 210 δισε­κα­τομ­μύ­ρια κυβικά πόδια ετησίως, μια σημα­ντική ανα­κά­λυψη θα μπο­ρούσε να ενι­σχύ­σει την ενερ­γειακή ασφά­λεια και να μειώσει την εξάρ­τηση από εισα­γω­γές.

Ταυ­τό­χρονα, η ανά­δειξη μιας τόσο μεγάλης δομής ενι­σχύει την εικόνα της Ελλάδας ως ανερ­χό­με­νης περιο­χής ενδια­φέ­ρο­ντος για την παγκό­σμια βιο­μη­χα­νία υδρο­γο­ναν­θρά­κων, προ­σελ­κύ­ο­ντας επεν­δύ­σεις και ενι­σχύ­ο­ντας τη γεω­οι­κο­νο­μική της θέση.

Το γεω­τρύ­πανο που θα ανα­λά­βει την απο­στολή

Κομβικό ρόλο στο εγχεί­ρημα ανα­λαμ­βά­νει το πλοίο-γεωτρύπανο Stena DrillMAX, το οποίο θα χρη­σι­μο­ποι­η­θεί για τη διά­νοιξη της γεώ­τρη­σης στις αρχές του 2027.

Πρό­κει­ται για γεω­τρύ­πανο 6ης γενιάς, κατα­σκευα­σμένο από τη Samsung Heavy Industries, το οποίο έχει σχε­δια­στεί για επι­χει­ρή­σεις σε υπερ­βα­θέα ύδατα. Μπορεί να λει­τουρ­γεί σε βάθη νερού έως 3.000 μέτρα και να πραγ­μα­το­ποιεί γεω­τρή­σεις σε βάθη που ξεπερ­νούν τα 10 χιλιό­με­τρα, δίνο­ντας πρό­σβαση σε ιδιαί­τερα απαι­τη­τικά κοι­τά­σματα.

Η τεχνο­λο­γική του υπεροχή βασί­ζε­ται σε συστή­ματα όπως η δυνα­μική τοπο­θέ­τηση (DP3), που επι­τρέ­πει τη δια­τή­ρηση της θέσης χωρίς αγκυ­ρο­βό­ληση, καθώς και η δυνα­τό­τητα διπλής δρα­στη­ριό­τη­τας, που μειώνει τον χρόνο και το κόστος των εργα­σιών. Παράλ­ληλα, δια­θέ­τει προηγ­μένα συστή­ματα ασφα­λείας, όπως ο απο­τρε­πτι­κός μηχα­νι­σμός εκροών (BOP), που δια­σφα­λί­ζει τον έλεγχο της πίεσης και την αποφυγή ατυ­χη­μά­των.

Με μήκος 228 μέτρα, πλάτος 42 μέτρα και δυνα­τό­τητα φιλο­ξε­νίας έως 180 ατόμων, το γεω­τρύ­πανο μπορεί να υπο­στη­ρί­ξει μακρο­χρό­νιες απο­στο­λές, ενώ δια­θέ­τει σημα­ντι­κές υπο­δο­μές απο­θή­κευ­σης και ενερ­γεια­κής αυτο­νο­μίας. Η πιστο­ποί­ηση για τη μείωση εκπο­μπών και τη βελ­τί­ωση ενερ­γεια­κής από­δο­σης ενι­σχύει περαι­τέρω το προφίλ του, σε μια περίοδο όπου τα περι­βαλ­λο­ντικά κρι­τή­ρια απο­κτούν ολοένα και μεγα­λύ­τερη σημασία.

Σε κάθε περί­πτωση η επι­κεί­μενη γεώ­τρηση στο Ιόνιο συνιστά την πρώτη ερευ­νη­τική προ­σπά­θεια μετά το 1981, γεγονός που ανα­δει­κνύει το μέγεθος της επα­νεκ­κί­νη­σης που επι­χει­ρεί­ται στον τομέα των υδρο­γο­ναν­θρά­κων.

Πηγή: capital.gr