Να έχει καταργηθεί, φέρεται, το προνόμιο της μη καταβολής δικαστικού ενσήμου στα Δωδεκάνησα!

Νόμοι φέ­ρε­ται να έχουν πλέον επι­βά­λει την επι­βο­λή του σε «οποιο­δή­πο­τε δι­κα­στή­ριο του Κρά­τους»

Πα­ρέμ­βα­ση για την επι­βο­λή του είχε κάνει αρ­μο­δί­ως και η τέως Πρό­ε­δρος Εφε­τών Δω­δε­κα­νή­σου

Πα­ρελ­θόν απο­τε­λεί, σύμ­φω­να με νο­μι­κή με­λέ­τη που δη­μο­σιεύ­θη­κε στη Νο­μι­κή Βι­βλιο­θή­κη, το προ­νό­μιο της μη κα­τα­βο­λής δι­κα­στι­κού εν­σή­μου στις κα­τα­ψη­φι­στι­κές αγω­γές ενώ­πιον των Πρω­το­δι­κεί­ων Ρόδου και Κω, που απολάµβαναν νοµοθε­τι­κά οι Δω­δε­κα­νή­σιοι.

Ακόμη ένα προ­νό­μιο, εκ των ελα­χί­στων που απέ­μει­ναν, στο πλαί­σιο της νη­σιω­τι­κό­τη­τας, έχει κα­ταρ­γη­θεί σύμ­φω­να με μια νο­μι­κή άποψη, γε­γο­νός που ανα­μέ­νε­ται να φέρει τα πάνω – κάτω στις πο­λι­τι­κές – αστι­κές δίκες εκ­κρε­μείς και μη.

Είναι σαφές ότι η επι­βά­ρυν­ση του δια­δί­κου με δι­κα­στι­κό έν­ση­μο, με την κα­τα­βο­λή δη­λα­δή τέ­λους σε πο­σο­στό επί της αι­τού­με­νης απο­ζη­μί­ω­σης, πριν την ανα­γνώ­ρι­ση του δι­καιώ­μα­τος του, δη­λα­δή, σε ένα επι­σφα­λέ­στα­το για τον ίδιο στά­διο της δια­δι­κα­σί­ας, μόνον τους οι­κο­νο­μι­κά αδυ­νά­τους απο­τρέ­πει από την άσκη­ση της αγω­γής, ενώ οι οι­κο­νο­μι­κά ισχυ­ροί ανα­λαμ­βά­νουν ευ­κο­λό­τε­ρα τον κίν­δυ­νο απόρ­ρι­ψης.

Για το δι­κα­στι­κό έν­ση­μο, την ανα­γκαιό­τη­τα του, τον τρόπο επι­βο­λής του στις κα­τα­ψη­φι­στι­κές αγω­γές καθώς και την επι­χει­ρού­με­νη στο πα­ρελ­θόν επέ­κτα­ση του νο­μο­θε­τι­κά και στις ανα­γνω­ρι­στι­κές αγω­γές, έχουν γρα­φεί ουκ ολί­γες νο­μι­κές με­λέ­τες ενώ ελά­χι­στη μνεία έχει γίνει στο ει­δι­κό κα­θε­στώς που ισχύ­ει στα Δω­δε­κά­νη­σα.

Η πιο πρό­σφα­τη ανα­φο­ρά γί­νε­ται στο βι­βλίο της Νο­μι­κής Βι­βλιο­θή­κης «Εφαρ­μο­γές Πο­λι­τι­κής Δι­κο­νο­μί­ας μετά τον Ν. 4335/2015». Πρό­κει­ται για μια με­λέ­τη που κα­λύ­πτει το σύ­νο­λο σχε­δόν της ύλης της Πο­λι­τι­κής Δι­κο­νο­μί­ας, έχο­ντας λάβει υπόψη όλες τις ση­μα­ντι­κό­τα­τες τρο­πο­ποι­ή­σεις του ΚΠολΔ από τους Ν 4335/2015, Ν 4370/2016, N 4411/2016 και Ν 4446/2016.

Στην συ­γκε­κρι­μέ­νη νο­μι­κή με­λέ­τη κα­θί­στα­ται σαφές ότι με διά­τα­ξη του Ν. 4093/2012 (και του Ν.4111/2013) παύει να ισχύ­ει η εξαί­ρε­ση για τα δι­κα­στή­ρια της Δω­δε­κα­νή­σου, καθώς ήδη γί­νε­ται λόγος για «οποιο­δή­πο­τε δι­κα­στή­ριο του Κρά­τους».

Ανα­φέ­ρο­νται συ­γκε­κρι­μέ­να τα εξής στον τε­λευ­ταίο ως άνω νόμο:

«Η πα­ρά­γρα­φος 1 του άρ­θρου 2 του ν.ΓΠΟΗ/1912 (Α΄ 3) όπως αντι­κα­τα­στά­θη­κε με το άρθρο πρώτο (ΠΑ­ΡΑ­ΓΡΑ­ΦΟΣ ΙΓ πε­ρί­πτω­ση 6) του Ν.4093/2012 (Φ.Ε.Κ. Α΄ 222/ 12-11-2012), το άρθρο 16 παρ.16 της Πρά­ξης Νο­μο­θε­τι­κού Πε­ριε­χο­μέ­νου (Φ.Ε.Κ. Α΄ 237 /5-12-2012) και το άρθρο 40 παρ.16 του Ν.4111/2013 (Φ.Ε.Κ. Α΄ 18 /25-1-2013) έχει πλέον ως εξής:

«1.Το δι­κα­στι­κό έν­ση­μο κα­θο­ρί­ζε­ται σε πο­σο­στό οκτώ τοις χι­λί­οις (8ο/οο) επί της αξίας του αντι­κει­μέ­νου της αγω­γής ή άλλου δι­κο­γρά­φου που υπο­βάλ­λε­ται σε οποιο­δή­πο­τε δι­κα­στή­ριο του Κρά­τους και υπό­κει­ται σε δι­κα­στι­κό έν­ση­μο κατά τις οι­κεί­ες δια­τά­ξεις, εφό­σον το αι­τού­με­νο ποσό είναι ανώ­τε­ρο των δια­κο­σί­ων (200) ευρώ. Επί πλέον αυτού, κα­τα­βάλ­λε­ται πο­σο­στό 10 τοις εκατό (10%) υπέρ του Ενιαί­ου Τα­μεί­ου Ανε­ξάρ­τη­τα Απα­σχο­λού­με­νων (Το­μέ­ας Ασφά­λι­σης Νο­μι­κών), πο­σο­στό 5 τοις εκατό (5%) υπέρ του Εθνι­κού Ορ­γα­νι­σμού Πα­ρο­χής Υπη­ρε­σιών Υγεί­ας (Ε.Ο.Π.Υ.Υ.) και χαρ­τό­ση­μο πο­σο­στού 2,4%, τα οποία ανω­τέ­ρω πο­σο­στά υπο­λο­γί­ζο­νται επί του ποσού του δι­κα­στι­κού εν­σή­μου. Από την ισχύ της πα­ρού­σας διά­τα­ξης, παύει να ισχύ­ει κάθε άλλη που αφορά κα­θο­ρι­σμό του δι­κα­στι­κού εν­σή­μου, κατά τα ανω­τέ­ρω πο­σο­στά εκτός της πα­ρα­γρά­φου 1Α πε­ρί­πτω­ση η΄ του άρ­θρου 10 του ν.δ. 1017/1971 (ΤΑ.Χ.ΔΙ.Κ.)».

Στον Ν. 4842/2021 (ΦΕΚ 190/Α/13-10-2021) που ψη­φί­στη­κε μόλις πρό­σφα­τα δεν υφί­στα­ται εξάλ­λου καμία εξαί­ρε­ση για τα Δω­δε­κά­νη­σα.

«Το άρθρο 237 του Κώ­δι­κα Πο­λι­τι­κής Δι­κο­νο­μί­ας αντι­κα­θί­στα­ται ως εξής: Άρθρο 237 1. Μέσα σε ενε­νή­ντα (90) ημέ­ρες από τη λήξη της προ­θε­σμί­ας για την επί­δο­ση της αγω­γής κατά την παρ. 2 του άρ­θρου 215, οι διά­δι­κοι οφεί­λουν να κα­τα­θέ­σουν τις προ­τά­σεις και να προ­σκο­μί­σουν όλα τα απο­δει­κτι­κά μέσα και τα δια­δι­κα­στι­κά έγ­γρα­φα που επι­κα­λού­νται με αυτές. Μέσα στην ίδια προ­θε­σμία κα­τα­τί­θε­νται το απο­δει­κτι­κό επί­δο­σης της αγω­γής, καθώς και τα πλη­ρε­ξού­σια έγ­γρα­φα προς τους δι­κη­γό­ρους κατά το άρθρο 96.

Σε πε­ρί­πτω­ση έλ­λει­ψης των πλη­ρε­ξου­σί­ων εγ­γρά­φων εφαρ­μό­ζε­ται το άρθρο 227. Αν δεν κα­τα­τε­θούν τα πλη­ρε­ξού­σια έγ­γρα­φα μέσα στην προ­θε­σμία που θα τα­χθεί, το δι­κα­στή­ριο εκ­δί­δει ορι­στι­κή από­φα­ση επί της αγω­γής. Το δι­κα­στι­κό έν­ση­μο κα­τα­τί­θε­ται το αρ­γό­τε­ρο μέχρι τη συ­ζή­τη­ση της υπό­θε­σης…».

Εν­δια­φέ­ρον έχει και το γε­γο­νός ότι η πρώην πρό­ε­δρος Εφε­τών Δω­δε­κα­νή­σου κ. Θω­μαϊ­τσα Πα­τρώ­να, είχε πα­ρέμ­βει την 4η Ιου­λί­ου 2016 για το ζή­τη­μα στην δια­βού­λευ­ση για το τότε σχέ­διο νόμου του Υπουρ­γεί­ου Δι­καιο­σύ­νης ως εξής:

«Ως πρό­ε­δρος Εφε­τών Δω­δε­κα­νή­σου σας ανα­κοι­νώ­νω ότι για την εφε­τεια­κή πε­ρι­φέ­ρεια Δω­δε­κα­νή­σου δεν ισχύ­ει η υπο­χρέ­ω­ση κα­τα­βο­λής δι­κα­στι­κού εν­σή­μου κα­τ΄α­νε­πί­τρε­πτη εξαί­ρε­ση από όλη την λοιπή Ελ­λη­νι­κή Επι­κρά­τεια. Ενερ­γώ­ντας υπη­ρε­σια­κώς, υπέ­βα­λα αρ­μο­δί­ως το υπ’ αριθ. 740/9.11.2015 έγ­γρα­φό μου, το οποίο πα­ρα­θέ­τω κα­τω­τέ­ρω, επί του οποί­ου όμως καμία πρό­ο­ο­δος δεν ση­μειώ­θη­κε. Επει­δή (πλέον της απώ­λειας ση­μα­ντι­κών εσό­δων του Δη­μο­σί­ου) και για λό­γους ισό­τη­τας όλων των Ελ­λή­νων πο­λι­τών επι­βάλ­λε­ται η επέ­κτα­ση του δικ. εν­σή­μου και στα Δω­δε­κά­νη­σα, τώρα είναι η κα­τάλ­λη­λη ευ­και­ρία να γίνει η επέ­κτα­ση αυτή με νο­μο­θε­τι­κή ρύθ­μι­ση».

Στο έγ­γρα­φο της τέως Προ­έ­δρου Εφε­τών Δω­δε­κα­νή­σου, που πα­ρα­τί­θε­ται στην ιστο­σε­λί­δα της δια­βού­λευ­σης ανα­φέ­ρο­νται τα εξής:

«Προς: Γρα­φείο Ανα­πλη­ρω­τή Υπουρ­γού Οι­κο­νο­μι­κών κ. Αλε­ξιά­δη (υπόψη κ. Π. Πα­νά­γου, Πα­ρέ­δρου του Νο­μι­κού Συμ­βου­λί­ου του Κρά­τους)

Κα­τό­πιν σχε­τι­κής τη­λε­φω­νι­κής επι­κοι­νω­νί­ας μας, σας απο­στέλ­λου­με τα ανα­φε­ρό­με­να στο τέλος του πα­ρό­ντος συ­νημ­μέ­να έγ­γρα­φα, ανα­φο­ρι­κά με το ζή­τη­μα της κα­τα­βο­λής δι­κα­στι­κού εν­σή­μου στην πε­ρι­φέ­ρεια Δω­δε­κα­νή­σου.

Ει­δι­κό­τε­ρα, σας γνω­ρί­ζου­με επί του θέ­μα­τος τα ακό­λου­θα:

1] Σύμ­φω­να με το άρθρο 4 του ν. 493 / 1947 «περί ιδρύ­σε­ως δι­κα­στη­ρί­ων στη Δω­δε­κά­νη­σο», η ει­σα­γω­γή των δια­τά­ξε­ων περί δι­κα­στι­κού εν­σή­μου στη Δω­δε­κά­νη­σο, εξαρ­τή­θη­κε από τη μελ­λο­ντι­κή έκ­δο­ση βα­σι­λι­κού δια­τάγ­μα­τος, ύστε­ρα από πρό­τα­ση των υπουρ­γών Δι­καιο­σύ­νης και Οι­κο­νο­μι­κών, διά­ταγ­μα όμως το οποίο δεν έχει εκ­δο­θεί μέχρι σή­με­ρα (σχε­τι­κά με­τα­ξύ άλλων και οι απο­φά­σεις ΕφΔωδ 208 / 2011, Εφ.Δωδ 304 / 2002).

2] Με το Ν. 4093 / 2012, προ­βλέ­φθη­κε με­τα­ξύ άλλων ότι το δι­κα­στι­κό έν­ση­μο «κα­τα­βάλ­λε­ται σε οποιο­δή­πο­τε δι­κα­στή­ριο του Κρά­τους», πλην όμως δεν πε­ρι­λή­φθη­κε σε αυτόν ει­δι­κή ρύθ­μι­ση σχε­τι­κά με την πε­ρι­φέ­ρεια του Εφε­τεί­ου Δω­δε­κα­νή­σου (στην οποία υπά­γο­νται τα Πρω­το­δι­κεία Ρόδου και Κω, καθώς και τα Ει­ρη­νο­δι­κεία Καρ­πά­θου, Κα­λύ­μνου, Λέρου και Πά­τμου), στα δι­κα­στή­ρια της οποί­ας εξα­κο­λού­θη­σε να μην κα­τα­βάλ­λε­ται δι­κα­στι­κό έν­ση­μο, ενό­ψει της προ­α­να­φε­ρό­με­νης ει­δι­κής ρύθ­μι­σης.

3] Επα­κο­λού­θη­σε (τον Απρί­λιο του 2013) η θέση σε δη­μό­σια δια­βού­λευ­ση του σχε­δί­ου νόμου με τίτλο «Ενέ­χυ­ρο – ποι­νι­κή συν­διαλ­λα­γή σε εγκλή­μα­τα εις βάρος του Δη­μο­σί­ου. Σύ­στα­ση ει­δι­κού προ­α­να­κρι­τι­κού σώ­μα­τος. Θέ­μα­τα αστι­κής ευ­θύ­νης του τύπου και άλλες δια­τά­ξεις», στο άρθρο 53 του οποί­ου προ­βλέ­φθη­κε, ει­δι­κά πλέον, ότι οι δια­τά­ξεις σχε­τι­κά με την κα­τα­βο­λή δι­κα­στι­κού εν­σή­μου εφαρ­μό­ζο­νται και για τις ενώ­πιον των Δι­κα­στη­ρί­ων της Δω­δε­κα­νή­σου διε­ξα­γό­με­νες δίκες, ενώ επί­σης κα­ταρ­γεί­ται το προ­α­να­φε­ρό­με­νο άρθρο 4 του β.δ. 493 / 1247.

Η διά­τα­ξη όμως αυτή του άρ­θρου 53 του ως άνω νο­μο­σχε­δί­ου, η οποία απο­κα­θι­στού­σε την αρχή της ισό­τη­τας με­τα­ξύ των ελ­λή­νων πο­λι­τών – δια­δί­κων, για άγνω­στους σε εμάς λό­γους ου­δέ­πο­τε ψη­φί­στη­κε, κάτι που προ­ξε­νεί εύ­λο­γη απο­ρία, με δε­δο­μέ­νη τη γνω­στή δυ­σμε­νή οι­κο­νο­μι­κή συ­γκυ­ρία που έχει οδη­γή­σει στην κατ’ επα­νά­λη­ψη μεί­ω­ση μι­σθών και συ­ντά­ξε­ων και την ανα­ζή­τη­ση «ισο­δυ­νά­μων» μέ­τρων, με απο­τέ­λε­σμα να εξα­κο­λου­θή­σει υφι­στά­με­νο το κα­θε­στώς της μη κα­τα­βο­λής δι­κα­στι­κού εν­σή­μου στη Δω­δε­κά­νη­σο, με την αντί­στοι­χη απώ­λεια ση­μα­ντι­κών χρη­μα­τι­κών ποσών για το ελ­λη­νι­κό δη­μό­σιο.

Τα πα­ρα­πά­νω, έχουν τεθεί σε γνώση του Υπουρ­γεί­ου Δι­καιο­σύ­νης, κα­τό­πιν απο­στο­λής των συ­νημ­μέ­νων εγ­γρά­φων του διευ­θύ­νο­ντος το Πρω­το­δι­κείο Ρόδου τα έτη 2013 και 2014.

Για κάθε πε­ραι­τέ­ρω διευ­κρί­νι­ση και πλη­ρο­φο­ρία, στη διά­θε­σή σας.

Η Πρό­ε­δρος Εφε­τών Δω­δε­κα­νή­σου Θω­μα­ΐ­τσα Πα­τρώ­να».

Ση­μειώ­νε­ται εξάλ­λου ότι σαφής πρό­βλε­ψη υπήρ­ξε και στο σχέ­διο νόµου «Ενέ­χυ­ρο – ποι­νι­κή συν­διαλ­λα­γή σε εγκλήµατα εις βάρος του Δηµοσίου. Σύ­στα­ση ει­δι­κού προ­α­να­κρι­τι­κού σώµατος. Θέµατα αστι­κής ευ­θύ­νης του τύπου και άλλες δια­τά­ξεις» του Υπουρ­γεί­ου Δι­καιο­σύ­νης, Δια­φά­νειας και Αν­θρω­πί­νων Δι­καιωµάτων, που είχε τεθεί την 4 Απρι­λί­ου 2013, σε δηµόσια δια­βού­λευ­ση.

Σε κάθε πε­ρί­πτω­ση νο­μι­κοί κύ­κλοι της Ρόδου θε­ω­ρούν ότι η πρό­βλε­ψη των δύο τε­λευ­ταί­ων νο­μο­θε­τη­μά­των είναι γε­νι­κή και ότι απαι­τεί­ται ει­δι­κός νόμος για την επι­βο­λή του δι­κα­στι­κού εν­σή­μου στα Δω­δε­κά­νη­σα.

Ο δι­κη­γό­ρος κ. Θε­ό­δω­ρος Πα­πα­γε­ωρ­γί­ου, θε­ω­ρεί ότι λόγω ει­δι­κό­τη­τας της διά­τα­ξης του άρ­θρου 4 του Ν. 493/1947, σε σχέση με τη γε­νι­κή διά­τα­ξη των νόμων που ακο­λού­θη­σαν, δεν υφί­στα­ται ακόμη για τις δίκες που διε­ξά­γο­νται ενώ­πιον των Πο­λι­τι­κών Δι­κα­στη­ρί­ων της Δω­δε­κα­νή­σου, υπο­χρέ­ω­ση κα­τα­βο­λής δι­κα­στι­κού εν­σή­μου, δε­δο­μέ­νου του κα­νό­να ότι ο ει­δι­κός νόμος, υπε­ρι­σχύ­ει του γε­νι­κού ανε­ξάρ­τη­τα ποιος είναι νε­ό­τε­ρος.

Πρό­κει­ται ωστό­σο για μια νο­μι­κή ερ­μη­νεία με την οποία δεν συμ­φω­νούν άλλοι νο­μι­κοί κύ­κλοι όπως οι συ­ντά­ξα­ντες την με­λέ­τη που προ­α­να­φέ­ρα­με.