Νέα εποχή στην Aυτοδιοίκηση με 4 τομές

Μια βαθιά μεταρ­ρύθ­μιση στην οργά­νωση και λει­τουρ­γία των Δήμων και των Περι­φε­ρειών ετοι­μά­ζε­ται να εισα­γά­γει η κυβέρ­νηση, με την υπουργό Εσω­τε­ρι­κών, Νίκη Κερα­μέως, και τον ανα­πλη­ρωτή υπουργό, Θοδωρή Λιβάνιο, να έχουν ήδη ολο­κλη­ρώ­σει τον «σκελετό» του σχε­τι­κού νομο­σχε­δίου, το οποίο πήρε και το «πράσινο φως» στο τελευ­ταίο υπουρ­γικό συμ­βού­λιο.

Το σχέδιο νόμου του υπουρ­γείου στο­χεύει στη βελ­τί­ωση της λει­τουρ­γίας των Δήμων και των Περι­φε­ρειών της χώρας, με όρους δια­φά­νειας και δημό­σιας λογο­δο­σίας, και δημιουρ­γεί πλέον ένα νέο πλαίσιο λει­τουρ­γίας για τους «άρχο­ντες» της Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης που θα ανα­δει­χθούν από τις εκλογές της 8ης και 15ης Οκτω­βρίου.

Το τοπίο σε σχέση με τα προη­γού­μενα χρόνια έχει ήδη αλλάξει, καθώς η κυβέρ­νηση της Νέας Δημο­κρα­τίας, από την προη­γού­μενη κοι­νο­βου­λευ­τική περίοδο, και συγκε­κρι­μένα με τον Νόμο 4804/2021, επα­νέ­φερε την πλειο­ψη­φία του επι­τυ­χό­ντος συν­δυα­σμού στο δημο­τικό ή στο περι­φε­ρειακό συμ­βού­λιο (σύμφωνα με τον γενικό κανόνα 3/5 για τον επι­τυ­χό­ντα συν­δυα­σμό και 2/5 για τους λοιπούς συν­δυα­σμούς), όρισε το 43% συν μία ψήφο επί των έγκυρων ψηφο­δελ­τίων ως ποσοστό εκλογής από την πρώτη Κυριακή, έθεσε ποσοστό 3% ως ελά­χι­στο για την εκλογή δημο­τι­κού ή περι­φε­ρεια­κού συμ­βού­λου και όρισε τη θητεία των νέων αυτο­διοι­κη­τι­κών Αρχών σε πεντα­ε­τία αντί για τετρα­ε­τία.

Συζη­τή­σεις

Το νέο νομο­σχέ­διο φέρνει την ανα­μόρ­φωση του συστή­μα­τος δια­κυ­βέρ­νη­σης των Οργα­νι­σμών Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης, με ορι­σμέ­νες τομές που σίγουρα θα προ­κα­λέ­σουν ζωηρές συζη­τή­σεις εντός και εκτός Κοι­νο­βου­λίου.

Τέσ­σε­ρις είναι οι βασι­κό­τε­ρες αλλαγές τις οποίες θα βρουν μπροστά τους οι νέοι δήμαρ­χοι και περι­φε­ρειάρ­χες, που θα ανα­λά­βουν καθή­κο­ντα την 1η Ιανουα­ρίου 2024.

1) Η πρώτη είναι, όπως υπο­γραμ­μί­ζουν αρμό­διες πηγές, μια σημα­ντική, δομική αλλαγή στο σύστημα οργά­νω­σης και λει­τουρ­γίας των δήμων: Η κατάρ­γηση των Νομικών Προ­σώ­πων Δημο­σίου Δικαίου, τα οποία θα ενσω­μα­τω­θούν στη συνέ­χεια στον πυρήνα λει­τουρ­γίας των δήμων, μαζί βέβαια και το προ­σω­πικό τους.

Παράλ­ληλα, ανα­βαθ­μί­ζε­ται η δια­χεί­ριση σχο­λι­κών μονάδων από τους δήμους. Με τον τρόπο αυτόν επι­τυγ­χά­νο­νται οικο­νο­μίες κλί­μα­κας και καλύ­τερη δια­χεί­ριση των πόρων και του προ­σω­πι­κού.

Οπως προ­βλέ­πει η σχετική διάταξη, το πάσης φύσεως προ­σω­πικό, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νου του προ­σω­πι­κού ορι­σμέ­νου χρόνου και των δικη­γό­ρων, καθί­στα­ται προ­σω­πικό του οικείου δήμου, ενώ ο ίδιος ο δήμος καθί­στα­ται καθο­λι­κός διά­δο­χος των υπό κατάρ­γηση ΝΠΔΔ.

Δίνεται δυνα­τό­τητα κατάρ­τι­σης ή τρο­πο­ποί­η­σης του οργα­νι­σμού εσω­τε­ρι­κής υπη­ρε­σίας του δήμου, ώστε να προ­σαρ­μο­στεί στη νέα διοι­κη­τική δομή. Για κάθε νομικό πρόσωπο που καταρ­γεί­ται, το δημο­τικό συμ­βού­λιο μπορεί να συστή­σει άμισθες επι­τρο­πές, όπως, π.χ., επι­τροπή πολι­τι­σμού, επι­τροπή αθλη­τι­σμού, παι­δείας κ.λπ. Επι­πλέον, για κάθε ένα ΝΠΔΔ που έχει μέσο όρο ετήσιου προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού άνω του 1 εκατ. ευρώ τα τελευ­ταία πέντε έτη αυξά­νε­ται ο μέγι­στος αριθμός αντι­δη­μάρ­χων κατά έναν.

2) Η δεύτερη μεταρ­ρύθ­μιση εισάγει μια σημα­ντική και­νο­το­μία, τη συνε­δρί­αση ελέγχου πεπραγ­μέ­νων δημο­τι­κής και περι­φε­ρεια­κής Αρχής, η οποία προ­σο­μοιά­ζει στο μοντέλο του κοι­νο­βου­λευ­τι­κού ελέγχου, ενι­σχύ­ο­ντας τον δημόσιο έλεγχο των πεπραγ­μέ­νων των αυτο­διοι­κη­τι­κών Αρχών.

3) Το νομο­σχέ­διο καθιε­ρώ­νει, επίσης, δείκτες ποιό­τη­τας και παρα­κο­λού­θη­σης των επι­δό­σεων των Οργα­νι­σμών Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης, με ανοιχτά δια­θέ­σιμα δεδο­μένα σε όλους τους πολίτες και επι­βρά­βευση των απο­δο­τι­κό­τε­ρων. Στόχος είναι η δημόσια απει­κό­νιση κρί­σι­μων δεδο­μέ­νων των Δήμων και των Περι­φε­ρειών, βασι­σμέ­νων σε διεθνή πρότυπα (π.χ., ISO 37120). Με τον τρόπο αυτόν ο πολίτης θα μπορεί να βλέπει, σε ένα κεντρικό σημείο, κρίσιμα δεδο­μένα για τη λει­τουρ­γία των ΟΤΑ και να συγκρί­νει τις επι­δό­σεις τους.

Ενδει­κτικά δεδο­μένα που θα αναρ­τώ­νται:

• Ποσό­τητα απορ­ριμ­μά­των που οδη­γού­νται σε ΦΟΔΣΑ (Φορείς Δια­χεί­ρι­σης Στερεών Απο­βλή­των)

• Ποσό­τητα απορ­ριμ­μά­των που ανα­κυ­κλώ­νο­νται

• Αριθμός αδειών κατα­στη­μά­των υγειο­νο­μι­κού ενδια­φέ­ρο­ντος

• Αριθμός παι­δι­κών σταθμών / Αριθμός φιλο­ξε­νού­με­νων παιδιών σε παι­δι­κούς σταθ­μούς

• Αριθμός οχη­μά­των κατά κατη­γο­ρία / Γεν­νή­σεις / θάνατοι ανά δήμο

• Ποσο­τικά και ποιο­τικά δεδο­μένα για την εκτέ­λεση έργων.

Ανα­φε­ρό­με­νος ειδικά στα πεπραγ­μένα των δήμων για την πολι­τική προ­στα­σία, ο Κυριά­κος Μητσο­τά­κης προ­α­νήγ­γειλε στην τελευ­ταία του ομιλία στη Βουλή ότι οι έλεγχοι του κεντρι­κού κράτους θα εντα­θούν και θα συν­δε­θούν ευθέως με τη διάθεση πόρων, ανάλογα με τις επι­δό­σεις κάθε δήμου, και στον τομέα των δράσεων πρό­λη­ψης κατά των δασικών πυρ­κα­γιών.

«Ολοι οι τοπικοί άρχο­ντες θα αξιο­λο­γού­νται βάσει συγκε­κρι­μέ­νων δεικτών, που θα υπο­δει­κνύ­ουν πόσο συνε­πείς είναι με τις οδηγίες για την προ­στα­σία του περι­βάλ­λο­ντος, αλλά και των δημοτών τους. Τα συμπε­ρά­σματα θα δημο­σιο­ποιού­νται και ο καθένας πια ας ανα­λά­βει τις ευθύνες του», ανέφερε ο πρω­θυ­πουρ­γός.

4) Τέλος, το νομο­σχέ­διο Κερα­μέως/Λιβά­νιου συνε­νώ­νει την οικο­νο­μική επι­τροπή και την επι­τροπή ποιό­τη­τας ζωής των δήμων, βελ­τιώ­νο­ντας, όπως τονί­ζουν αρμό­διες πηγές, την υλο­ποί­ηση του δημο­τι­κού έργου, ενώ προ­σαρ­μό­ζει τη λει­τουρ­γία των οργάνων διοί­κη­σης των ΟΤΑ στις αλλαγές του Ν. 4804/2021 (όπως, ενδει­κτικά, η προ­σαρ­μογή της θητείας του προ­ε­δρείου του δημο­τι­κού συμ­βου­λίου στην πεντα­ετή αυτο­διοι­κη­τική διάρ­κεια, με δύο θητείες δυόμισι και δυόμισι ετών αντί δύο ετών σήμερα).

parapolitika.gr