Η λιτότητα και ο κίνδυνος της… Ελλάδας κυριαρχούν στις εκλογές στη Φινλανδία

Όταν ο επι­κε­φα­λής της αντι­πο­λί­τευ­σης της Φιν­λαν­δί­ας και επι­κρα­τέ­στε­ρος επό­με­νος πρω­θυ­πουρ­γός της χώρας Γιού­χα Σι­πί­λα προει­δο­ποί­η­σε ότι η Φιν­λαν­δία δια­τρέ­χει τον κίν­δυ­νο να γίνει η επό­με­νη Ελ­λά­δα, δεν χρη­σι­μο­ποιού­σε απλά ένα ρη­το­ρι­κό σχήμα για προ­ε­κλο­γι­κούς σκο­πούς: η χώρα θα βρε­θεί αντι­μέ­τω­πη με μια σφο­δρή κα­ται­γί­δα στο πεδίο της οι­κο­νο­μί­ας το επό­με­νο διά­στη­μα.

Δύο ώρες με το αυ­το­κί­νη­το από το γρα­φείο του Σι­πί­λα στο Ελ­σίν­κι, στην πόλη Κότκα, ήδη υπάρ­χουν εν­δεί­ξεις για το τι εν­νο­ού­σε. Σχε­δόν ο ένας στους πέντε είναι άνερ­γος. Καθώς η πόλη επλή­γη από το κλεί­σι­μο πολ­λών μο­νά­δων χαρ­το­ποι­ί­ας, οι οποί­ες ξε­πε­ρά­στη­καν λόγω της ψη­φια­κής επο­χής, απέ­χει έτη φωτός από την υπό­λοι­πη Φιν­λαν­δία.

“Όταν κλεί­νει ένα ερ­γο­στά­σιο χαρ­το­πολ­τού, αυτό μπο­ρεί να ση­μαί­νει ότι 400 άν­θρω­ποι” μέ­νουν άνερ­γοι, εξή­γη­σε ο Σίρπα Πα­α­τέ­ρο, ένας κυ­βερ­νη­τι­κός υπουρ­γός που μοί­ρα­ζε προ­ε­κλο­γι­κά φυλ­λά­δια στην ανε­μο­δαρ­μέ­νη πλα­τεία της πόλης. “Οι νέες επι­χει­ρή­σεις που ανοί­γουν απα­σχο­λούν έναν, δύο ή τρεις. Αυτό απλά δεν αρκεί”.

Η Φιν­λαν­δία οδεύ­ει στις εκλο­γές της 19ης Απρι­λί­ου αντι­με­τω­πί­ζο­ντας την πιο σο­βα­ρή κρίση εδώ και δε­κα­ε­τί­ες: η οι­κο­νο­μία της βρί­σκε­ται σε ύφεση εδώ και τρία χρό­νια, η εται­ρεία-σύμ­βο­λο της χώρας, η Nokia, συρ­ρι­κνώ­νε­ται, τα κόστη της ερ­γα­σί­ας αυ­ξά­νο­νται, ο ενερ­γός πλη­θυ­σμός μειώ­νε­ται. Η οι­κο­νο­μι­κή κρίση στη Ρωσία, μια με­γά­λη αγορά για τις φιν­λαν­δι­κές εξα­γω­γές, απο­τέ­λε­σε άλλο ένα με­γά­λο πλήγ­μα.

Οι κυ­βερ­νή­σεις της Φιν­λαν­δί­ας ήταν τα τε­λευ­ταία χρό­νια από τους σκλη­ρό­τε­ρους επι­κρι­τές της Ελ­λά­δας και άλλων χωρών της νό­τιας Ευ­ρώ­πης στην ευ­ρω­ζώ­νη, επι­χει­ρη­μα­το­λο­γώ­ντας ότι απέ­τυ­χαν να εφαρ­μό­σουν με­ταρ­ρυθ­μί­σεις. Αλλά πλέον στη Φιν­λαν­δία, μια χώρα όπου τα πε­ρισ­σό­τε­ρα κόμ­μα­τα συμ­φω­νούν ότι οι με­ταρ­ρυθ­μί­σεις είναι ανα­γκαί­ες, δεν μπο­ρούν να συμ­φω­νή­σουν ποιες και πώς πρέ­πει να εφαρ­μο­στούν.

“Γί­νο­νται απο­λύ­σεις πα­ντού, νέοι άν­θρω­ποι μέ­νουν άνερ­γοι αμέ­σως μετά τη σχολή” τους, σχο­λί­α­σε η Κα­ρο­λί­να Κα­ρέ­στι, η οποία βοηθά τους ανέρ­γους στην Κότκα να ανα­ζη­τή­σουν θέ­σεις ερ­γα­σί­ας.

Καθώς δεν ανα­μέ­νε­ται κα­νέ­να κόμμα να κα­τα­γά­γει μια συ­ντρι­πτι­κή νίκη στις εκλο­γές, ο επι­κρα­τέ­στε­ρος νι­κη­τής της ανα­μέ­τρη­σης, ο Σι­πί­λα—ένας εκα­τομ­μυ­ριού­χος επι­χει­ρη­μα­τί­ας ο οποί­ος αυ­το­προ­βάλ­λε­ται ως τε­χνο­κρά­της—εν­δέ­χε­ται να κλη­θεί να ηγη­θεί ενός συ­να­σπι­σμού στον οποίο ένα λαϊ­κι­στι­κό, αντι­με­τα­να­στευ­τι­κό κόμμα.

Αυτό όμως μοιά­ζει με συ­ντα­γή για ακόμη πε­ρισ­σό­τε­ρες έρι­δες και αντε­γκλή­σεις για τον τρόπο που πρέ­πει να προ­χω­ρή­σει η χώρα: κρα­τι­κές επεν­δύ­σεις και δη­μιουρ­γία θέ­σε­ων ερ­γα­σί­ας, ή πε­ρι­κο­πές των δη­μο­σί­ων δα­πα­νών και μια σύ­γκρου­ση με τα συν­δι­κά­τα;

Τα γε­ω­πο­λι­τι­κά προ­βλή­μα­τα με τη Ρωσία—η Φιν­λαν­δία έχει σύ­νο­ρα μή­κους 1.340 χλμ. με τη Ρω­σι­κή Ομο­σπον­δία—και η πτώση της συ­ναλ­λαγ­μα­τι­κής ισο­τι­μί­ας του ρου­βλί­ου, που πλήτ­τει τις δι­με­ρείς εμπο­ρι­κές συ­ναλ­λα­γές, εντεί­νουν τα προ­βλή­μα­τα σε όλα τα μέ­τω­πα.

Ο οίκος αξιο­λό­γη­σης Standard & Poor’s μεί­ω­σε πέ­ρυ­σι το κρα­τι­κό αξιό­χρεο της Φιν­λαν­δί­ας σε AA+, επι­κα­λού­με­νος τα ανα­πτυ­ξια­κά της προ­βλή­μα­τα και την πο­λι­τι­κή ανα­πο­φα­σι­στι­κό­τη­τα στη χώρα. Η κα­τά­στα­ση μοιά­ζει να βρί­σκε­ται στον αντί­πο­δα εκεί­νης στις υπό­λοι­πες σκαν­δι­να­βι­κές χώρες.

“Φο­βά­μαι πάρα πολύ για την Φιν­λαν­δία”, δή­λω­σε ο Άκι Καν­γκα­σά­ριου, επι­κε­φα­λής οι­κο­νο­μο­λό­γος της τρά­πε­ζας Nordea στο Ελ­σίν­κι, εξη­γώ­ντας ότι οι αγο­ρές κρα­τι­κών ομο­λό­γων στις οποί­ες προ­χω­ρά η Ευ­ρω­παϊ­κή Κε­ντρι­κή Τρά­πε­ζα μπο­ρεί να τρο­φο­δο­τή­σουν έναν εφη­συ­χα­σμό διότι προ­στα­τεύ­ουν την Φιν­λαν­δία από τις πιέ­σεις που συ­νή­θως ασκούν οι αγο­ρές σε κυ­βερ­νή­σεις που θε­ω­ρούν ότι δεν προ­ω­θούν με­ταρ­ρυθ­μί­σεις.

“Το ζή­τη­μα είναι ότι δεν παίρ­νου­με το μή­νυ­μα από τις αγο­ρές αυτή τη στιγ­μή”, πρό­σθε­σε. “Οι απο­δό­σεις των ομο­λό­γων μειώ­νο­νται, αν και οι πο­λι­τι­κές μας γί­νο­νται χει­ρό­τε­ρες. Αυτό σχε­τί­ζε­ται με την ΕΚΤ, όχι με τις πο­λι­τι­κές μας”.

Το κόμμα του Σι­πί­λα συ­γκε­ντρώ­νει πε­ρί­που το 25% των προ­θέ­σε­ων ψήφου με βάση τις δη­μο­σκο­πή­σεις, επο­μέ­νως εν­δέ­χε­ται να χρεια­στεί να σχη­μα­τί­σει μια συμ­μα­χία με το ευ­ρω­σκε­πτι­κι­στι­κό κόμμα των Φιν­λαν­δών, που αντι­τί­θε­ται επί­σης στη με­τα­νά­στευ­ση. Άλλοι πι­θα­νοί εταί­ροι του είναι η Εθνι­κή Συμ­μα­χία του πρω­θυ­πουρ­γού Αλε­ξά­ντερ Στουμπ ή οι κε­ντρο­α­ρι­στε­ροί Σο­σιαλ­δη­μο­κρά­τες.

Ο ίδιος ο Σι­πί­λα είναι μια άγνω­στη πο­σό­τη­τα. Εμπνέ­ει σε­βα­σμό ως επι­χει­ρη­μα­τί­ας του τομέα της τε­χνο­λο­γί­ας, αλλά οι ρίζες του κόμ­μα­τός του είναι συ­ντη­ρη­τι­κές. Ο ίδιος είναι μέλος ενός λου­θη­ρα­νι­κού κι­νή­μα­τος.

Υπάρ­χουν ανη­συ­χί­ες ότι μπο­ρεί να προ­κύ­ψει το σε­νά­ριο που τα­λά­νι­σε την Φιν­λαν­δία τα τε­λευ­ταία τέσ­σε­ρα χρό­νια—μια συμ­μα­χία κομ­μά­των που δεν μπο­ρούν να συμ­φω­νή­σουν. Η κυ­βέρ­νη­ση δεν κα­τά­φε­ρε να προ­ω­θή­σει σχέ­δια για την με­ταρ­ρύθ­μι­ση του ασφα­λι­στι­κού συ­στή­μα­τος και του συ­στή­μα­τος πρό­νοιας, ούτε να τρο­πο­ποι­ή­σει τους προ­ϋ­πο­λο­γι­σμούς της αυ­το­διοί­κη­σης, ενώ ακύ­ρω­σε ορι­σμέ­νες πε­ρι­κο­πές δα­πα­νών λόγω των εν­δο­κυ­βερ­νη­τι­κών δια­φω­νιών.

Η Φιν­λαν­δία όμως δεν θα άντε­χε ένα τέ­τοιο τέλμα.

Ο Σου­η­δός κε­ντρο­δε­ξιός υπουρ­γός Οι­κο­νο­μι­κών Άντερς Μποργκ, ο οποί­ος συ­νέ­τα­ξε μια έκ­θε­ση κατά πα­ραγ­γε­λία της κυ­βέρ­νη­σης όσον αφορά την οι­κο­νο­μία της Φιν­λαν­δί­ας, υπο­λό­γι­σε ότι η αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τά της σε ό,τι αφορά τις εξα­γω­γές έχει μειω­θεί κατά πε­ρί­που 20% εν σχέ­σει με την ευ­ρω­ζώ­νη από το 2007 ως σή­με­ρα.

Καθώς προ­σελ­κύ­ει λι­γο­στούς με­τα­νά­στες, η Φιν­λαν­δία αντι­με­τω­πί­ζει επί­σης το πρό­βλη­μα της συρ­ρί­κνω­σης της ερ­γα­τι­κής της δύ­να­μης, η οποία ση­μειώ­νε­ται με ρυθμό τα­χύ­τε­ρο από ό,τι σε οποια­δή­πο­τε άλλη ανε­πτυγ­μέ­νη οι­κο­νο­μία.

Το υπουρ­γείο Οι­κο­νο­μι­κών προει­δο­ποιεί ότι το δη­μό­σιο χρέος μπο­ρεί να φθά­σει ακόμη και το 160% του ΑΕΠ το 2040, από 59% σή­με­ρα, εάν δεν υπάρ­χουν με­ταρ­ρυθ­μί­σεις ή πε­ρι­κο­πές των δη­μο­σί­ων δα­πα­νών.

“Νο­μί­ζω ότι εί­μα­στε πλέον έτοι­μοι να δε­χθού­με ότι θα αντι­με­τω­πί­σου­με πολύ δύ­σκο­λους και­ρούς”, ση­μεί­ω­σε ο Σι­πί­λα, ο οποί­ος θέλει να πα­γώ­σει τους μι­σθούς και να μειώ­σει τα προ­νοια­κά επι­δό­μα­τα μέσω μιας εκτε­τα­μέ­νης συμ­φω­νί­ας με τα ισχυ­ρά συν­δι­κά­τα. “Η κα­τά­στα­ση είναι τόσο άσχη­μη στη Φιν­λαν­δία που αυτή είναι η μόνη έξο­δος”.

Ο Στουμπ επι­σή­μα­νε ότι η Φιν­λαν­δία θα μπο­ρού­σε να αντι­με­τω­πί­σει άλλη μια “χα­μέ­νη δε­κα­ε­τία”.

Οι­κο­νο­μο­λό­γοι το­νί­ζουν ότι θα είναι δύ­σκο­λο για την επό­με­νη κυ­βέρ­νη­ση να απο­πει­ρα­θεί να αυ­ξή­σει τις δη­μό­σιες δα­πά­νες για να επι­τύ­χει την έξοδο της Φιν­λαν­δί­ας από την ύφεση. Αν και το δη­μό­σιο χρέος βρί­σκε­ται στο 60% του ΑΕΠ, το δη­μο­σιο­νο­μι­κό έλ­λειμ­μα ανέρ­χε­ται στο 3,2% του ΑΕΠ, υπερ­βαί­νει δη­λα­δή το όριο της ΕΕ (3%). Οι δη­μό­σιες δα­πά­νες ήδη ανέρ­χο­νται στο 58% του ΑΕΠ.

Καθώς η με­τα­πο­λε­μι­κή γενιά στη Φιν­λαν­δία αρ­χί­ζει να συ­ντα­ξιο­δο­τεί­ται, χωρίς να υπάρ­χει ικα­νός αριθ­μός Φιν­λαν­δών ή με­τα­να­στών ερ­γα­ζο­μέ­νων για να τους αντι­κα­τα­στή­σει, το πο­σο­στό των Φιν­λαν­δών σε ερ­γά­σι­μη ηλι­κία ανα­μέ­νε­ται να μειω­θεί από το 65% σή­με­ρα στο 58% περί το 2030.

“Δεν εί­μα­στε η Ελ­λά­δα, αλλά οδεύ­ου­με προς το να γί­νου­με”, επι­σή­μα­νε ο Γιού­χα­να Βαρ­τιάι­νεν, επι­κε­φα­λής του Κυ­βερ­νη­τι­κού Ιν­στι­τού­του Οι­κο­νο­μι­κών Ερευ­νών κι υπο­ψή­φιος με τον Εθνι­κό Συ­να­σπι­σμό. “Αυτό είναι ιδιαί­τε­ρα ντρο­πια­στι­κό για μια σκαν­δι­να­βι­κή χώρα”, πρό­σθε­σε.

topontiki.gr