Τουρισμός στη Ρόδο: Γεμάτο το νησί, αλλά «φρενάρει» η κατανάλωση

Ισχυρή παρα­μέ­νει η του­ρι­στική κίνηση στη Ρόδο, με την σεζόν να βρί­σκε­ται σε πλήρη εξέλιξη, ωστόσο πίσω από την εικόνα ενός γεμάτου νησιού κατα­γρά­φο­νται σημάδια συγκρά­τη­σης, τόσο στην κατα­νά­λωση όσο και στην ζήτηση για οργα­νω­μέ­νες εκδρο­μές. Οι επαγ­γελ­μα­τίες του του­ρι­σμού δια­πι­στώ­νουν ότι οι επι­σκέ­πτες συνε­χί­ζουν να έρχο­νται μαζικά, αλλά είναι πιο προ­σε­κτι­κοί στις δαπάνες τους, γεγονός που απο­τυ­πώ­νε­ται ιδιαί­τερα στον κλάδο των ξεναγών. Ο πρό­ε­δρος του Σωμα­τείου Διπλω­μα­τού­χων Ξεναγών Δωδε­κα­νή­σου, κ. Δημή­τρης Σαλα­χού­ρης, περι­γρά­φει μια του­ρι­στική σεζόν με δύο δια­φο­ρε­τι­κές όψεις: από τη μία οι αφίξεις και η εικόνα στο κέντρο, στην Μεσαιω­νική Πόλη και στις του­ρι­στι­κές περιο­χές παρα­μέ­νουν ιδιαί­τερα δυνα­μι­κές και από την άλλη η κατα­νά­λωση και η συμ­με­τοχή σε δρα­στη­ριό­τη­τες, παρου­σιά­ζουν πιο συγκρα­τη­μένη εικόνα.

«Η αλήθεια είναι ότι η Ρόδος παρα­μέ­νει ένας πολύ ελκυ­στι­κός και πολύ δημο­φι­λής προ­ο­ρι­σμός. Η Ρόδος δεν έχει πάψει να είναι πολύ ψηλά στις προ­τι­μή­σεις των επι­σκε­πτών μας σε σχέση με άλλους του­ρι­στι­κούς προ­ο­ρι­σμούς, στην χώρα μας», σημειώ­νει χαρα­κτη­ρι­στικά. Όπως εξηγεί, η κίνηση βρί­σκε­ται σε υψηλά επίπεδα και η εικόνα του νησιού παρα­πέ­μπει σε μια ακόμη δυνατή του­ρι­στική περίοδο. «Οι αφίξεις μαρ­τυ­ρούν ότι η κίνηση βρί­σκε­ται σε πολύ υψηλά επίπεδα αυτή την εποχή. Μην ξεχνάτε ότι βρι­σκό­μα­στε στο pic της σεζόν, μέσα στον Δεκα­πε­νταύ­γου­στο», ανα­φέ­ρει ο κ. Σαλα­χού­ρης, επι­ση­μαί­νο­ντας ότι η μεγάλη του­ρι­στική ροή ανα­μέ­νε­ται να συνε­χι­στεί.

Η εικόνα των αφίξεων παρα­μέ­νει θετική

Θετικό παρα­μέ­νει το γεγονός ότι παρά τις διε­θνείς ανα­τα­ρά­ξεις και τις επι­μέ­ρους δια­κυ­μάν­σεις στις αγορές, ο του­ρι­σμός στη Ρόδο φαί­νε­ται να δια­τη­ρεί τη δυνα­μική του. Ο πρό­ε­δρος των ξεναγών εκτιμά ότι το νησί κινεί­ται περίπου στα επίπεδα που έχουν δια­μορ­φω­θεί τα τελευ­ταία χρόνια.

«Κάθε χρόνο είμαστε περίπου στα ίδια επίπεδα. Επο­μέ­νως, και φέτος  πάμε καλά -αφού με τα δεδο­μένα των προη­γού­με­νων ετών, είχαμε ρεκόρ και μεγάλη κίνηση», ανα­φέ­ρει, υπο­γραμ­μί­ζο­ντας ότι η στα­θε­ρό­τητα των αφίξεων απο­τε­λεί ένα από τα σημα­ντι­κό­τερα θετικά στοι­χεία, και της φετινής περιό­δου.

Ωστόσο, η αυξη­μένη παρου­σία του­ρι­στών δεν σημαί­νει αυτο­μά­τως και ανάλογη αύξηση της οικο­νο­μι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας. Το ζήτημα που απα­σχο­λεί ολοένα και περισ­σό­τερο τους επαγ­γελ­μα­τίες είναι το οικο­νο­μικό απο­τύ­πωμα που αφήνει ο κάθε επι­σκέ­πτης στον προ­ο­ρι­σμό. Παράλ­ληλα, ανα­γνω­ρί­ζει ότι η κατα­νά­λωση παρα­μέ­νει χαμη­λό­τερη σε σχέση με πέρυσι. «Μέχρι τώρα είχαμε μια μικρή πτώση σε σχέση με πέρσι», εξηγεί.

Οι ξεναγοί βλέπουν μειω­μένη ζήτηση για εκδρο­μές

Η δια­φο­ρο­ποί­ηση στη συμπε­ρι­φορά των του­ρι­στών γίνεται ακόμη πιο εμφανής στον κλάδο των ξεναγών. Όπως ανα­φέ­ρει ο πρό­ε­δρος του Σωμα­τείου, η ζήτηση για οργα­νω­μέ­νες εκδρο­μές είναι μειω­μένη, γεγονός που επη­ρε­ά­ζει άμεσα την απα­σχό­ληση των επαγ­γελ­μα­τιών.

«Στον δικό μας κλάδο, δεν έχουμε τόση ζήτηση σε σχέση με τα προη­γού­μενα χρόνια. Δεν είναι τυχαίο ότι πολλά από τα μέλη του σωμα­τείου μας, δεν έχουν δουλειά και παρα­μέ­νουν άνεργοι», ανα­φέ­ρει χαρα­κτη­ρι­στικά.

Ο ίδιος απο­φεύ­γει, ωστόσο, να απο­δώ­σει απο­κλει­στικά στην οικο­νο­μική κατά­σταση των επι­σκε­πτών τη συγκε­κρι­μένη εικόνα, καθώς, όπως επι­ση­μαί­νει, υπάρ­χουν και άλλοι παρά­γο­ντες που επη­ρε­ά­ζουν τη ζήτηση.

«Δεν μπορώ να εστιάσω μονάχα, στην οικο­νο­μική δύναμη των επι­σκε­πτών μας», σημειώ­νει, ενώ μετα­φέ­ρει και την εικόνα που λαμ­βά­νει από άλλους επαγ­γελ­μα­τίες του του­ρι­σμού: «Μην ξεχνάτε ότι πάρα πολύς κόσμος παρα­μέ­νει μέσα στα ξενο­δο­χεία λόγω του ‘All Inclusive’ και δεν βγαίνει συχνά στην αγορά».

Ακρι­βό­τε­ρες εκδρο­μές, συγκρα­τη­μέ­νοι οι επι­σκέ­πτες

Σύμφωνα με τον κ. Σαλα­χούρη, η μειω­μένη κίνηση στις εκδρο­μές συν­δέ­ε­ται, τόσο με τη γενι­κό­τερη οικο­νο­μική κατά­σταση στην Ευρώπη όσο και με την αύξηση του κόστους επί­σκε­ψης στους αρχαιο­λο­γι­κούς χώρους. «Η κίνηση στις εκδρο­μές, παρου­σιά­ζει μείωση. Σε αυτό συντε­λούν πολλά, όπως η αύξηση των εισι­τη­ρίων στους αρχαιο­λο­γι­κούς χώρους και γενι­κό­τερα η οικο­νο­μική κατά­σταση ανά την Ευρώπη, καθότι οι επι­σκέ­πτες μας, είναι κυρίως ευρω­παίοι», επι­ση­μαί­νει.

Ο ίδιος θεωρεί ότι η διεθνής αβε­βαιό­τητα δεν πρό­κει­ται να εξα­φα­νι­στεί άμεσα από την του­ρι­στική αγορά: «Όλος ο κόσμος, όλη η Ευρώπη έχει πρό­βλημα εξαι­τίας της κατά­στα­σης στη Μέση Ανατολή και στην Ουκρα­νία. Όλα αυτά, επη­ρε­ά­ζουν την παγκό­σμια οικο­νο­μία και βεβαίως, το βαλά­ντιο των του­ρι­στών μας. Δεν ξέρω αν αυτή η κατά­σταση τελειώ­σει σύντομα. Σε κάθε περί­πτωση, η δυνα­μι­κό­τητα των του­ρι­στών για κατα­νά­λωση, θα αργήσει να ανα­κάμ­ψει». Και κατα­λή­γει με μια δια­πί­στωση που απο­τυ­πώ­νει τη σημε­ρινή εικόνα του του­ρι­σμού: «Το θετικό είναι ότι ο κόσμος ταξι­δεύει παρά τις δυσκο­λίες».

Νέο ενδια­φέ­ρον για το επάγ­γελμα του ξεναγού

Την ίδια ώρα, ενδια­φέ­ρον εξα­κο­λου­θεί να υπάρχει για τις Σχολές Ξεναγών, με τη Ρόδο να απο­τε­λεί έναν από τους προ­ο­ρι­σμούς στους οποίους λει­τουρ­γεί σχετικό πρό­γραμμα εκπαί­δευ­σης. «Η σχολή ξεναγών λει­τουρ­γεί κάθε χρόνο. Κάθε χρόνο ξεκι­νάει κατά τον Οκτώβρη και οι προ­κη­ρύ­ξεις γίνο­νται τώρα, μέσα στο καλο­καίρι», εξηγεί ο κ. Σαλα­χού­ρης. Όπως ανα­φέ­ρει, πρό­κει­ται για σχολές πανελ­λα­δι­κού χαρα­κτήρα, στις οποίες συμ­με­τέ­χουν ενδια­φε­ρό­με­νοι από ολό­κληρη τη χώρα.

«Υπάρχει ενδια­φέ­ρον. Κι επειδή οι σχολές είναι πανελ­λή­νιου επί­πε­δου, έρχο­νται παιδιά από όλη την Ελλάδα να σπου­δά­σουν εδώ. Κάποιοι από αυτούς θα μείνουν στη Ρόδο και θα εργα­στούν εδώ. Κάποιοι θα μετα­βούν σε άλλες περιο­χές», σημειώ­νει.

Προ­βλη­μα­τι­σμός για τις παρά­νο­μες ξενα­γή­σεις, χωρίς ελέγ­χους

Ιδιαί­τερα έντονος είναι, πάντως, ο προ­βλη­μα­τι­σμός του κλάδου για το ζήτημα των παρά­νο­μων ξενα­γή­σεων. Ο κ. Σαλα­χού­ρης χαρα­κτη­ρί­ζει το φαι­νό­μενο δια­χρο­νικό και υπο­στη­ρί­ζει ότι παρά τις συνε­χείς παρεμ­βά­σεις του Σωμα­τείου, δεν έχει δοθεί ορι­στική λύση.

«Δυστυ­χώς αυτό δεν έχει εκλεί­ψει. Αυτό είναι ένα φαι­νό­μενο δια­χρο­νικό. Έχουμε γίνει πλέον γρα­φι­κοί να το ζητάμε, να ζητάμε λύση από το Υπουρ­γείο Του­ρι­σμού. Δεν υπάρχει πολι­τική βούληση για λύση του προ­βλή­μα­τος», ανα­φέ­ρει με έμφαση. Το ζήτημα, σύμφωνα με τον ίδιο, επη­ρε­ά­ζει όχι μόνο τους σημε­ρι­νούς επαγ­γελ­μα­τίες αλλά και το μέλλον του ίδιου του επαγ­γέλ­μα­τος. «Ακούω από πολλά παιδιά, νέα παιδιά, που σχε­διά­ζουν, σκέ­φτο­νται να μπουν στη σχολή και ανα­ρω­τιού­νται αν αξίζει τον κόπο γενικά και αν υπάρχει μέλλον στο επάγ­γελμα», σημειώ­νει.

Η κατά­σταση, όπως την περι­γρά­φει, είναι ιδιαί­τερα δύσκολη λόγω της έκτασης του φαι­νο­μέ­νου. «Οι παρά­νο­μες δρα­στη­ριό­τη­τες, παρα­μέ­νουν και συνε­χί­ζουν, χωρίς έλεγχο. Όσο και αν προ­σπα­θεί η αστυ­νο­μία να βοη­θή­σει, είναι πάρα πολύ δύσκολο. Δηλαδή, στα­μα­τάμε έναν, εμφα­νί­ζο­νται άλλοι πέντε». Ο ίδιος καταγ­γέλ­λει ότι παρά­νο­μες δρα­στη­ριό­τη­τες εμφα­νί­ζο­νται σε διάφορα σημεία του νησιού και με δια­φο­ρε­τι­κές μορφές. «Το έχουμε δια­πι­στώ­σει σε όλο το νησί: παρά­νο­μες ξενα­γή­σεις με Ι.Χ., με βανάκια κ.λπ. και με διά­φο­ρους τρόπους ψάχνουν να οργα­νώ­σουν ξενα­γή­σεις κι εκδρο­μές, χωρίς να περι­λαμ­βά­νουν αρχαιο­λο­γι­κούς χώρους», ανα­φέ­ρει, επι­ση­μαί­νο­ντας ότι σε αρκετές περι­πτώ­σεις επι­χει­ρεί­ται αξιο­ποί­ηση δια­φο­ρε­τι­κών ερμη­νειών της νομο­θε­σίας.

Ζητούν στο­χευ­μέ­νους ελέγ­χους

Ο πρό­ε­δρος του Σωμα­τείου υπο­στη­ρί­ζει ότι οι έλεγχοι θα πρέπει να πραγ­μα­το­ποιού­νται στα σημεία όπου έχει καταγ­γελ­θεί ότι δρα­στη­ριο­ποιού­νται παρά­νομα ξεναγοί και όχι μόνο στα πλέον εμφανή του­ρι­στικά σημεία. «Εδώ έχουμε πει επα­νει­λημ­μέ­νως ότι στην Μεσαιω­νική Πόλη, στα μέρη όπου δρα­στη­ριο­ποιού­νται ξεναγοί, δεν θα φανεί ποτέ κανείς παρά­νο­μος, διότι εμείς τους βλέ­πουμε και τους στα­μα­τάμε όπως μπο­ρούμε. Εμείς θέλουμε να πάνε σε μέρη που τους έχουμε υπο­δεί­ξει, όπου κυκλο­φο­ρούν οι παρά­νο­μοι και να γίνουν οι απαι­τού­με­νες δια­δι­κα­σίες εκ του νόμου». Για τον ίδιο, η ουσια­στική αντι­με­τώ­πιση του προ­βλή­μα­τος προ­ϋ­πο­θέ­τει συστη­μα­τι­κούς ελέγ­χους και εφαρ­μογή της του­ρι­στι­κής νομο­θε­σίας.

«Εφόσον δεν υπάρχει επιβολή του νόμου, έλεγχος επι­βο­λής της του­ρι­στι­κής νομο­θε­σίας, είναι ανε­ξέ­λεγ­κτη η κατά­σταση. Εξα­κο­λου­θεί να είναι ανε­ξέ­λεγ­κτη», τονίζει. Η φετινή του­ρι­στική περί­ο­δος, επο­μέ­νως, παρου­σιά­ζει ένα σύνθετο σκηνικό. Η Ρόδος εξα­κο­λου­θεί να γεμίζει επι­σκέ­πτες και να δια­τη­ρεί τη θέση της ως ένας από τους σημα­ντι­κό­τε­ρους ελλη­νι­κούς προ­ο­ρι­σμούς. Πίσω όμως από τις υψηλές αφίξεις, οι επαγ­γελ­μα­τίες βλέπουν έναν του­ρί­στα περισ­σό­τερο επι­φυ­λα­κτικό στις δαπάνες, λιγό­τερο πρόθυμο να συμ­με­τά­σχει σε οργα­νω­μέ­νες δρα­στη­ριό­τη­τες και περισ­σό­τερο επη­ρε­α­σμένο από τη διεθνή οικο­νο­μική και γεω­πο­λι­τική συγκυ­ρία.

Για τους ξενα­γούς, το στοί­χημα δεν περιο­ρί­ζε­ται πλέον μόνο στην πορεία μιας του­ρι­στι­κής σεζόν. Αφορά την προ­στα­σία του επαγ­γέλ­μα­τος, την αντι­με­τώ­πιση της παρά­νο­μης δρα­στη­ριό­τη­τας και, κυρίως, τη δια­σφά­λιση ότι η του­ρι­στική ανά­πτυξη της Ρόδου θα μετα­φρά­ζε­ται σε πραγ­μα­τικό οικο­νο­μικό όφελος για την τοπική κοι­νω­νία και τους επαγ­γελ­μα­τίες που στη­ρί­ζουν καθη­με­ρινά την του­ρι­στική εμπει­ρία.