ΕΙΔΗΣΕΙΣ

Κάτω από τη βάση το βιοτικό επίπεδο στην Ελλάδα

news room 5 λεπτά ανάγνωση
πληθυσμός

Η από­σταση από την Ευρώπη, παρά την ανά­καμψη – Πώς δια­μορ­φώ­νε­ται η αγο­ρα­στική δύναμη μέσα από τη σχέση μισθών και τιμών

Η ανά­καμψη μετά την απο­κα­τά­σταση της στα­θε­ρό­τη­τας στην ελλη­νική οικο­νο­μία την τελευ­ταία 4ετία συμ­βά­δισε με την επι­δεί­νωση του διε­θνούς περι­βάλ­λο­ντος. Ως απο­τέ­λε­σμα, η ενί­σχυση των εισο­δη­μά­των μέσα από την ανά­πτυξη και τη συγκρα­τη­μένη μείωση των φόρων προ­σκρούει στην εκτό­ξευση του κόστους δια­βί­ω­σης, μετά την παν­δη­μία και την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρα­νία. Συντη­ρεί έτσι νωπές τις δομικές συνέ­πειες της πολυ­ε­τούς οικο­νο­μι­κής καθή­λω­σης.

Την περίοδο 2019-2022 στην Ελλάδα ο αριθμός των εργα­ζο­μέ­νων αυξή­θηκε κατά 13% και οι μέσες μηνιαίες απο­δο­χές ενι­σχύ­θη­καν κατά 12,4% («Eργάνη»). Ωστόσο, οι θετικές αυτές εξε­λί­ξεις που σημα­το­δο­τούν το οικο­νο­μικό rebound σαν ελα­τή­ριο μετά την κρίση έρχο­νται να τοπο­θε­τη­θούν πάνω σε χαμηλή βάση. Το 2021, ο μέσος ετήσιος προ­σαρ­μο­σμέ­νος μισθός πλήρους απα­σχό­λη­σης στην Ελλάδα ανήλθε σε 15.879 ευρώ, έναντι 33.500 ευρώ στην Ευρώπη. Ως εκ τούτου, με βάση το ύψος των απο­δο­χών, η χώρα μας κατα­τάσ­σε­ται 22η ανάμεσα στις 26 χώρες της Ε.Ε. (Eurostat).

Ομως δεν είναι μόνο οι μισθοί. Το επίπεδο δια­βί­ω­σης σε μια χώρα μετριέ­ται και συγκρί­νε­ται με βάση το κατά κεφαλήν ΑΕΠ σε ισο­τι­μίες αγο­ρα­στι­κής δύναμης του εισο­δή­μα­τος. Λαμ­βά­νε­ται έτσι υπόψη το κόστος της δια­βί­ω­σης. Εξη­γώ­ντας και τη μαζική έξοδο καταρ­τι­σμέ­νων νέων επαγ­γελ­μα­τιών τα χρόνια που προη­γή­θη­καν, το επίπεδο δια­βί­ω­σης στην Ελλάδα κατέ­γραψε σαφή πτώση την προη­γού­μενη δεκα­ε­τία, εξαι­τίας της κρίσης. Κατά συνέ­πεια, η χώρα μας το 2021 βρι­σκό­ταν οριακά κάτω από την Κροατία και τη Σλο­βα­κία ή οριακά πάνω από την Τουρκία και τη Βουλ­γα­ρία σε όρους επι­πέ­δου δια­βί­ω­σης – κατα­τάσ­σε­ται 32η ανάμεσα σε 40 χώρες (Eurostat).

Οι πλη­θω­ρι­στι­κές πιέσεις με όχημα την ενερ­γειακή κρίση αλλά και η αλμα­τώ­δης αύξηση των τιμών στα ακίνητα με οδηγό τον του­ρι­σμό και την ξένη ζήτηση, της τάξης του 40%-50% την τελευ­ταία 4ετία, ενι­σχύ­ουν τα κόστη σε σχέση με τα εισο­δή­ματα. Είναι ενδει­κτικό το γεγονός ότι το κόστος στέ­γα­σης μαζί με τη θέρ­μανση στην Ελλάδα αντι­προ­σω­πεύει το 27% της δαπάνης των μισθω­τών που κερ­δί­ζουν μέχρι 750 ευρώ τον μήνα, ένα υψηλό ποσοστό το οποίο μειώ­νε­ται όσο αυξά­νε­ται το εισό­δημα (ΕΛΣΤΑΤ).

Στην Ελλάδα υπο­λο­γί­ζε­ται ότι 4 στα 10 νοι­κο­κυ­ριά δαπα­νούν το 40% του εισο­δή­μα­τος για τα ανα­γκαία προς το ζην, ποσοστό που δια­μορ­φώ­νε­ται σαφώς πάνω από τον ευρω­παϊκό μέσο όρο. Με την αγο­ρα­στική δύναμη στην Ε.Ε. να έχει σημειώ­σει αύξηση 1,9% σε σύγκριση με τα προη­γού­μενα χρόνια, η Ελλάδα παρα­μέ­νει 22η στην ευρω­παϊκή κατά­ταξη – το μέσο ποσό για κατα­να­λω­τι­κές δαπάνες αγγίζει τις 9.433 ευρώ ετησίως ή 786 ευρώ μηνιαίως (EURES).

Μέσα σε αυτό το περι­βάλ­λον, είναι μάλλον θετικό το γεγονός ότι το 63% των Ελλήνων κατοι­κεί σε ιδιό­κτητο σπίτι. Μόλις το 10% δια­μέ­νει σε κατοι­κία για την οποία έχει λάβει ενυ­πό­θηκο στε­γα­στικό δάνειο και το 21,5% κατα­βάλ­λει ενοίκιο για στέγαση (ΟΟΣΑ). Επι­πλέον, στον επίσημο τομέα δεν συνυ­πο­λο­γί­ζε­ται το ύψος της παρα­οι­κο­νο­μίας, η οποία σύμφωνα με εκτι­μή­σεις που έχουν δια­τυ­πω­θεί κατά καιρούς δημιουρ­γεί «μαξι­λάρι» που συνο­λικά αγγίζει έως και τα 40 δισ. ευρώ.

Μπροστά στο υψηλό κόστος δια­βί­ω­σης, οι εργα­ζό­με­νοι διεκ­δι­κούν μισθο­λο­γι­κές αυξή­σεις. Από την πλευρά τους, οι επι­χει­ρή­σεις ζητούν γενναία μείωση του μη μισθο­λο­γι­κού κόστους από το κράτος, ώστε και η αντα­γω­νι­στι­κό­τητα να μη χαθεί και τα εισο­δή­ματα να αυξη­θούν. Μέχρι στιγμής, η κυβέρ­νηση έχει προ­α­ναγ­γεί­λει περαι­τέρω μείωση των ασφα­λι­στι­κών εισφο­ρών ενόψει της νέας τετρα­ε­τίας –έχουν μειωθεί κατά 4,4 ποσο­στιαίες μονάδες– όπως και νέα αύξηση του κατώ­τα­του μισθού προ­κει­μέ­νου να δια­μορ­φω­θεί από 713 σε έως και 780 ευρώ. Επι­πλέον, ανα­σχε­διά­ζε­ται το νέο μισθο­λό­γιο των δημο­σίων υπαλ­λή­λων, για τους οποίους εξάλλου προ­ω­θεί­ται η κατάρ­γηση της εισφο­ράς αλλη­λεγ­γύης. Συγ­χρό­νως, υλο­ποιού­νται μικρές αυξή­σεις στις απο­δο­χές 2,5 εκατ. συντα­ξιού­χων.

«Η αύξηση των κατώ­τε­ρων μισθών θα τρο­φο­δο­τή­σει ανα­πό­φευ­κτα τον πλη­θω­ρι­σμό. Αν ο πλη­θω­ρι­σμός ήταν πρό­σκαι­ρος, η πολι­τική των επι­δο­μά­των θα ήταν η ενδε­δειγ­μένη, καθώς θα προ­στά­τευε τους πιο ευά­λω­τους και θα απέ­τρεπε μισθο­λο­γι­κές αυξή­σεις που θα τρο­φο­δο­τού­σαν το σπιράλ τιμών -μισθών. Ωστόσο, μετά από σχεδόν 2 χρόνια πλη­θω­ρι­στι­κών πιέσεων, είναι ανα­πό­φευ­κτη η αύξηση των μισθών, για την προ­στα­σία του επι­πέ­δου ζωής. Ιδίως αν λάβει κανείς υπόψη τη σημα­ντική του υπο­χώ­ρηση τα χρόνια που προη­γή­θη­καν. Ειδάλ­λως, θα υπάρξει περαι­τέρω επι­δεί­νωση στο βιοτικό επίπεδο και σημα­ντική ανα­δια­νομή του εισο­δή­μα­τος σε βάρος των ασθε­νέ­στε­ρων, με ό,τι αυτό συνε­πά­γε­ται», τονίζει στην «Κ» ο οικο­νο­μο­λό­γος Αρι­στο­μέ­νης Βαρου­δά­κης, πρώην καθη­γη­τής στο Πανε­πι­στή­μιο του Στρα­σβούρ­γου και ανώτερο στέ­λε­χος σε Παγκό­σμια Τράπεζα και ΟΟΣΑ.

Πίσω από το υψηλό κόστος δια­βί­ω­σης

Πέρα από τις όποιες στρε­βλώ­σεις στη λει­τουρ­γία της εσω­τε­ρι­κής αγοράς, βασική πηγή της ακρί­βειας στην Ελλάδα είναι η δομική υψηλή φορο­λο­γία που συντή­ρησε σε υψηλά επίπεδα τις τιμές ακόμη και την περίοδο που οι απο­δο­χές μειώ­νο­νταν. Υπ’ αυτήν την έννοια, προ­κρί­νο­νται ως βασικά συστα­τικά μιας ανα­βάθ­μι­σης της αγο­ρα­στι­κής δύναμης αφενός η επέ­κταση διαρ­θρω­τι­κών μεταρ­ρυθ­μί­σεων στις αγορές προ­ϊ­ό­ντων, υπη­ρε­σιών και δικτύων, αφε­τέ­ρου η μείωση του μη μισθο­λο­γι­κού κόστους με παράλ­ληλη ανα­μόρ­φωση δαπανών και φόρων. Και φυσικά, στο τέλος της ημέρας, η ενί­σχυση του κατά κεφαλήν ΑΕΠ μέσω της περαι­τέρω σύγκλι­σης με τον ευρω­παϊκό μέσο όρο στον τομέα της προ­σέλ­κυ­σης επεν­δύ­σεων.

Συμπε­ρα­σμα­τικά: η οικο­νο­μία ανα­κάμ­πτει έπειτα από πολυετή ύφεση και στα­σι­μό­τητα, τα δημόσια οικο­νο­μικά έχουν τεθεί υπό σχετικό έλεγχο παρά τις πιέσεις από τις δια­δο­χι­κές κρίσεις και η χώρα έχει μπει στο παι­χνίδι της διεκ­δί­κη­σης ξένων κεφα­λαίων. Ωστόσο, η συγκυ­ρία είναι ατυχής εξαι­τίας του πλη­θω­ρι­στι­κού κύματος, οι φόροι και οι εισφο­ρές παρα­μέ­νουν υψηλοί παρά τις ελα­φρύν­σεις των τελευ­ταίων ετών και η δημιουρ­γία νέων δυνα­μι­κών επι­χει­ρή­σεων με καλο­πλη­ρω­μέ­νες θέσεις εργα­σίας παρα­μέ­νει το μεγάλο ζητού­μενο παρά τη μείωση της ανερ­γίας.

Οι αριθμοί

Στην Ελλάδα υπο­λο­γί­ζε­ται ότι 4 στα 10 νοι­κο­κυ­ριά δαπα­νούν το 40% του εισο­δή­μα­τος για τα ανα­γκαία προς το ζην, ποσοστό που δια­μορ­φώ­νε­ται σαφώς πάνω από τον ευρω­παϊκό μέσο όρο. Με την αγο­ρα­στική δύναμη στην Ε.Ε. να έχει σημειώ­σει αύξηση 1,9% σε σύγκριση με τα προη­γού­μενα χρόνια, η Ελλάδα παρα­μέ­νει 22η στην ευρω­παϊκή κατά­ταξη – το μέσο ποσό για κατα­να­λω­τι­κές δαπάνες αγγίζει τα 9.433 ευρώ ετησίως ή 786 ευρώ μηνιαίως (EURES).

– Βασικά έξοδα (ηλε­κτρι­σμός, θέρ­μανση, ύδρευση, δημο­τικά τέλη) για δια­μέ­ρι­σμα 85 τετρα­γω­νι­κών περίπου 170,00 €/μήνα

– Χρέωση ανά λεπτό προ­πλη­ρω­μέ­νης κινητής τηλε­φω­νίας περίπου 0,41 €

– Μηνιαία Σύνδεση internet 25,00 – 30,00 €

– Εισι­τή­ριο αστικών συγκοι­νω­νιών Αθήνας 1,20 €

– Έναρξη κούρσας ταξί 3,50 € και ανά χιλιό­με­τρο 1,00 €

– Αμό­λυ­βδη βενζίνη περίπου 2,50 €/λίτρο

– Πακέτο εισα­γό­με­νων τσι­γά­ρων περίπου 4,60 €

– Νερό 500ml από περί­πτερο 0,50 €

– Γάλα από σου­περ­μάρ­κετ ανά λίτρο περίπου 1,20 €

– Κρασί από σου­περ­μάρ­κετ 750ml περίπου 6,00 €

– Ψωμί μισό κιλό 1,00 €

– Γεύμα σε εστια­τό­ριο ανά άτομο από 10,00 €

– Καπου­τσίνο από 2,50 €

– Τοπική μπίρα 500ml από 4,00 €

– Ένα ποτό σε μπαρ από 6,00 €

– Ένα χοτ-ντογκ από 0,90 €

– Ένα σου­βλάκι από 2,50 €

Πηγή αριθμών: Ευρω­παϊκή Επι­τροπή

Πηγή kathimerini.gr

Πώς σας φάνηκε το άρθρο;

Ένα πάτημα, χωρίς λογαριασμό. Μία ψήφος ανά συσκευή.

Σχολιασμός άρθρου

Προσθέστε ένα σχόλιο

Εμφανίζεται μετά από έγκριση · το e-mail δεν δημοσιεύεται0 / 2000

Τα σχόλια εκφράζουν τον σχολιαστή, όχι τη Δημοκρατική. Όροι σχολιασμού

Τα σχόλια εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Η Δημοκρατική δεν υιοθετεί αυτές τις απόψεις. Διατηρούμε το δικαίωμα να διαγράψουμε όποια σχόλια θεωρούμε προσβλητικά ή περιέχουν ύβρεις, χωρίς καμία προειδοποίηση. Χρήστες που δεν τηρούν τους όρους χρήσης αποκλείονται. Τα σχόλια δημοσιεύονται μετά από έγκριση· το e-mail δεν δημοσιεύεται.

Γίνετε ο πρώτος που θα σχολιάσει.