Καταδίκη της Ελλάδας από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο για πλημμελή προστασία της καρέτα καρέτα

Το Ευ­ρω­παϊ­κό Δι­κα­στή­ριο ανα­κοί­νω­σε σή­με­ρα ότι κάνει δεκτή μια ακόμη προ­σφυ­γή της Ευ­ρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής κατά της Ελ­λά­δας, που έγινε το 2011, με αντι­κεί­με­νο την προ­στα­σία της χε­λώ­νας κα­ρέ­τα κα­ρέ­τα (Caretta caretta, γνω­στή επί­σης και ως χε­λώ­να Caouanne). Η ση­με­ρι­νή από­φα­ση αφορά ως γε­ω­γρα­φι­κό πλαί­σιο τον κόλπο της Κυ­πα­ρισ­σί­ας στη Μεσ­ση­νία, ενώ οι πα­λαιό­τε­ρες αφο­ρού­σαν τα Ιόνια νησιά.

Ση­μειώ­νε­ται πως το 2006, η Επι­τρο­πή ενέ­γρα­ψε, με­τα­ξύ άλλων, τις θίνες της Κυ­πα­ρισ­σί­ας [Θίνες Κυ­πα­ρισ­σί­ας (Νε­ο­χώ­ρι – Κυ­πα­ρισ­σία)] στον κα­τά­λο­γο των τόπων κοι­νο­τι­κής ση­μα­σί­ας, για τον λόγο, ιδίως, ότι στη ζώνη αυτή ζουν χε­λώ­νες κα­ρέ­τα κα­ρέ­τα. Ση­μειώ­νε­ται, επί­σης, ότι η κα­ρέ­τα κα­ρέ­τα ανα­γνω­ρί­ζε­ται από την ευ­ρω­παϊ­κή νο­μο­θε­σία, ως ζωικό είδος κοι­νο­τι­κού εν­δια­φέ­ρο­ντος που χρή­ζει αυ­στη­ρής προ­στα­σί­ας και του οποί­ου η δια­τή­ρη­ση προ­ϋ­πο­θέ­τει τη δη­μιουρ­γία ει­δι­κών ζωνών δια­τή­ρη­σης.

Με τη ση­με­ρι­νή από­φα­σή του να κάνει δεκτή την προ­σφυ­γή της Επι­τρο­πής, το Ευ­ρω­παϊ­κό Δι­κα­στή­ριο επί της ου­σί­ας δια­πι­στώ­νει ότι η Ελ­λά­δα πα­ρέ­βη την υπο­χρέ­ω­σή της να προ­στα­τεύ­σει τις χε­λώ­νες κα­ρέ­τα κα­ρέ­τα εντός του κόλ­που της Κυ­πα­ρισ­σί­ας. Ει­δι­κό­τε­ρα, το Δι­κα­στή­ριο φρο­νεί ότι «πολ­λές υπο­δο­μές (όπως, με­τα­ξύ άλλων, οι­κι­στι­κά σχέ­δια και η κα­τα­σκευή κα­τοι­κιών), όπως και η μελ­λο­ντι­κή τους χρήση είναι ικα­νές να επη­ρε­ά­σουν ση­μα­ντι­κά τους οι­κό­το­πους εντός της ζώνης της Κυ­πα­ρισ­σί­ας. Ομοί­ως, η κα­τα­σκευή και η χρήση των υπο­δο­μών αυτών, μπο­ρούν, ιδίως λόγω της ηχο­ρύ­παν­σης, της φω­το­ρύ­παν­σης και της αν­θρώ­πι­νης πα­ρου­σί­ας που συ­νε­πά­γο­νται, όπως ακρι­βώς και το ελεύ­θε­ρο κά­μπινγκ και η λει­τουρ­γία των μπαρ, να πα­ρε­νο­χλή­σουν ση­μα­ντι­κά τη θα­λάσ­σια χε­λώ­να κατά την ανα­πα­ρα­γω­γή της. Επι­προ­σθέ­τως, η ανε­ξέ­λεγ­κτη στάθ­μευ­ση των οχη­μά­των όπως και η ασφαλ­τό­στρω­ση ορι­σμέ­νων οδών βλά­πτουν τους οι­κό­το­πους αμ­μο­θι­νών της χε­λώ­νας επι­δει­νώ­νο­ντας την ηχο­ρύ­παν­ση και τη φω­το­ρύ­παν­ση και πα­ρε­νο­χλώ­ντας τις χε­λώ­νες κατά την ωο­το­κία καθώς και κατά την εκ­κό­λα­ψη των νε­οσ­σών. Το Δι­κα­στή­ριο δια­πι­στώ­νει ομοί­ως ότι τα φώτα των εστια­το­ρί­ων, των ξε­νο­δο­χεί­ων και των κα­τα­στη­μά­των γύρω από τη ζώνη της Κυ­πα­ρισ­σί­ας επί­σης προ­κα­λούν πα­ρε­νό­χλη­ση των χε­λω­νών».

Το Ευ­ρω­παϊ­κό Δι­κα­στή­ριο διευ­κρι­νί­ζει επι­πλέ­ον ότι «από τη δια­πί­στω­ση τέ­τοιων πα­ρα­βά­σε­ων τεκ­μαί­ρε­ται ότι δεν υπήρ­χε ένα πλή­ρες και συ­νε­κτι­κό νο­μο­θε­τι­κό πλαί­σιο προ­λη­πτι­κού χα­ρα­κτή­ρα στη ζώνη της Κυ­πα­ρισ­σί­ας κατά τον χρόνο της προ της ασκή­σε­ως της προ­σφυ­γής δια­δι­κα­σί­ας που κί­νη­σε η Επι­τρο­πή. Το τεκ­μή­ριο αυτό περί του ατε­λούς χα­ρα­κτή­ρα του εθνι­κού νο­μο­θε­τι­κού πλαι­σί­ου επιρ­ρω­νύ­ε­ται από το γε­γο­νός ότι η Ελ­λά­δα εξέ­δω­σε ορι­σμέ­νες νο­μι­κές πρά­ξεις μετά τη δια­δι­κα­σία ενώ­πιον της Επι­τρο­πής».

Τέλος, το Δι­κα­στή­ριο δια­πι­στώ­νει ότι «οι αυ­τουρ­γοί των πα­ρε­νο­χλή­σε­ων που συν­δέ­ο­νται με τα οι­κι­στι­κά σχέ­δια πα­ρα­δέ­χθη­καν του­λά­χι­στον το εν­δε­χό­με­νο να πα­ρε­νο­χλού­νται οι χε­λώ­νες Caretta caretta κατά την πε­ρί­ο­δο ανα­πα­ρα­γω­γής, γε­γο­νός που κα­τα­δει­κνύ­ει ότι υπήρ­ξε εκ προ­θέ­σε­ως πα­ρε­νό­χλη­ση απα­γο­ρευό­με­νη από το δί­καιο της Ευ­ρω­παϊ­κής Ένω­σης».

Ση­μειώ­νε­ται ότι η κα­ρέ­τα κα­ρέ­τα έχει κατά μέσο όρο μήκος 90 εκα­το­στά και βάρος 135 κιλά, και απα­ντά­ται, με­τα­ξύ άλλων, και στη Με­σό­γειο. Χα­ρα­κτη­ρι­στι­κό της είναι ότι γεννά μόνο κάθε δύο ή τρία έτη, από τον Μάιο μέχρι τον Αύ­γου­στο. Η χε­λώ­να βγαί­νει από τη θά­λασ­σα τη νύχτα και κα­τευ­θύ­νε­ται προς το πιο στε­γνό μέρος της πα­ρα­λί­ας, όπου σκά­βει έναν λάκκο βά­θους 40 έως 60 εκα­το­στών για να γεν­νή­σει εκεί κατά μέσο όρο 120 αβγά. Δύο μήνες αρ­γό­τε­ρα, τα αβγά εκ­κο­λά­πτο­νται και οι μι­κρές χε­λώ­νες βγαί­νουν από την άμμο και τρέ­χουν προς τη θά­λασ­σα. Οι μι­κρές χε­λώ­νες είναι ευά­λω­τες και πολ­λές από αυτές πε­θαί­νουν.