Νησιωτική πολιτική και βιώσιμη ανάπτυξη

‘Αρθρο του Δημήτρη Γάκη στην ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΚΤΩΝ (6 Νοεμ­βρίου 2014, αρ. φύλλου 588)

Πραγ­μα­τική ανά­πτυξη στο Αιγαίο προς όφελος των νησιω­τι­κών κοι­νω­νιών, χωρίς στρα­τη­γικό σχέδιο δεν γίνεται. Αυτή η απλή αλλά και συγ­χρό­νως ανεκ­πλή­ρωτη αρχή είναι σήμερα, στην παρούσα οικο­νο­μική και κοι­νω­νική καθί­ζηση που βιώνει η χώρα από τα μνη­μό­νια, κάτι παρα­πάνω από επι­τα­κτική.

Η μονα­δι­κό­τητα του αρχι­πε­λά­γους στη Δωδε­κά­νησο, που καθιστά τα νησιά μας προ­νο­μια­κούς προ­ο­ρι­σμούς για επι­σκέ­πτες από όλο τον κόσμο και ιδιαί­τερο σημείο ανα­φο­ράς για την κοι­νω­νία μας, πρέπει να δια­σφα­λι­στεί και να ενι­σχυ­θεί με ρεα­λι­στι­κές πολι­τι­κές που προ­ω­θούν την ήπια του­ρι­στική ανά­πτυξη σε απόλυτη αρμονία με το εξαι­ρε­τικό φυσικό περι­βάλ­λον και την πολι­τι­στική κλη­ρο­νο­μιά του κάθε νησιού.

Με δράσεις που δίνουν κίνητρα και κατευ­θύν­σεις για επέ­κταση της του­ρι­στι­κής περιό­δου πέρα απ’ το καλο­καίρι, τη στιγμή που τα νησιά μας έλκουν τους φυσιο­λά­τρες, τους αναρ­ρι­χη­τές, τους ιστιο­πλό­ους, τους γευ­σι­γνώ­στες, τους φιλό­μου­σους και τους λάτρεις της Ιστο­ρίας από όλα τα μήκη και πλάτη του κόσμου. Επι­σκέ­πτες που θέλουν να γνω­ρί­σουν την πραγ­μα­τική νησιω­τική Ελλάδα, πέρα από ξαπλώ­στρες, πισίνες και φτηνή νυχτε­ρινή δια­σκέ­δαση.

Στον στόχο αυτό, θα χρεια­στεί η δημιουρ­γία τοπικών χρη­μα­το­δο­τι­κών εργα­λείων που θα δώσουν δυνα­μική στο «νησιω­τικό» brand name. Η περι­φε­ρειακή ανά­πτυξη στα νησιά σημαί­νει επι­κοι­νω­νία και δικτύ­ωση, ολο­κλη­ρω­μένο χωρο­τα­ξικό σχε­δια­σμό, με ρόλο για τη Τοπική Αυτο­διοί­κηση, για να στα­μα­τή­σει η πολε­ο­δο­μική αυθαι­ρε­σία που κατα­στρέ­φει τους φυσι­κούς και περι­βαλ­λο­ντι­κούς πόρους του Αρχι­πε­λά­γους, προ­ϋ­πο­θέ­τει καθαρές και προ­σβά­σι­μες σε όλους παρα­λίες.

Φτάνει πια η θεω­ρη­τική συζή­τηση για τις «περι­βαλ­λο­ντι­κές, οικο­νο­μι­κές και κοι­νω­νι­κές παρα­μέ­τρους» της νησιω­τι­κό­τη­τας. Για να σπάσει η γεω­γρα­φική απο­μό­νωση πρέπει να εφαρ­μο­στούν έξυπνες ειδι­κεύ­σεις που να οδηγούν σε οικο­νο­μική ανά­πτυξη και πραγ­μα­τική κοι­νω­νική και εδαφική συνοχή.

Στην αλιεία, αλλά και στην προ­ώ­θηση της ήπιας αγρο­τι­κής ανά­πτυ­ξης. Με έργα που να εξα­σφα­λί­ζουν φτηνή ενέρ­γεια και το βασι­κό­τερο: με συντο­νι­σμό και δια­λει­τουρ­γι­κό­τητα μεταξύ των εμπλε­κό­με­νων φορέων και υπη­ρε­σιών.

Τέλος, πρέπει να δοθεί ιδιαί­τερη προσοχή στις συγκοι­νω­νίες. Η περι­φε­ρειακή ανά­πτυξη στη νησιω­τική χώρα προ­ϋ­πο­θέ­τει αξιό­πι­στα ακτο­πλοϊκά δρο­μο­λό­για, ένα δημόσιο δίκτυο συν­δυα­σμέ­νων συγκοι­νω­νιών για τη μετα­φορά ανθρώ­πων και αγαθών.

Και φυσικά, τον εκσυγ­χρο­νι­σμό και όχι το ξεπού­λημα των περι­φε­ρεια­κών αερο­δρο­μίων που έχουν πρω­τεύ­ο­ντα οικο­νο­μικό ρόλο με τη συμβολή τους στη γενι­κό­τερη ανά­πτυξη και ειδι­κό­τερα στον του­ρι­σμό. Η παρα­χώ­ρηση των αερο­δρο­μίων όπως προ­ω­θεί­ται σήμερα από τη συγκυ­βέρ­νηση, επι­δο­τού­μενη ουσια­στικά από τους επι­βά­τες, συνιστά ιδε­ο­λο­γική νεο­φι­λε­λεύ­θερη εμμονή και όχι ανα­πτυ­ξιακή ανάγκη.

Ολα αυτά θα πρέπει να απο­τε­λούν σήμερα τους κύριους άξονες για την πρα­κτική –ουσια­στική– εφαρ­μογή της «ρήτρας νησιω­τι­κό­τη­τας». Σε αυτόν τον στόχο θα προ­χω­ρή­σουμε μαζί με την κοι­νω­νία. Με συσπεί­ρωση των νησιω­τών σε αυτή τη στάση ευθύνης όλων μας απέ­να­ντι στη συνέ­χεια της ζωής, στην αξιο­πρέ­πεια της εργα­σίας, στο φυσικό περι­βάλ­λον.