Σαρωτικές αλλαγές στα σχολικά βιβλία – Τι θα γίνει με την Ιστορία

Αλ­λά­ζουν από την επό­με­νη σχο­λι­κή χρο­νιά δύο βα­σι­κά βι­βλία των Μα­θη­μα­τι­κών, ενώ το Ιν­στι­τού­το Εκ­παι­δευ­τι­κής Πο­λι­τι­κής (ΙΕΠ) προ­χω­ρεί σε εκτε­τα­μέ­νο πρό­γραμ­μα αλ­λα­γής των σχο­λι­κών βι­βλί­ων με χρο­νο­διά­γραμ­μα πα­ρου­σί­α­σης και εφαρ­μο­γής τους τη σχο­λι­κή χρο­νιά 2018-19.

Πρώτο βι­βλίο που θα αλ­λά­ξει είναι εκεί­νο των Μα­θη­μα­τι­κών της Στ’ Δη­μο­τι­κού. Για αυτό έχουν χυθεί τόνοι με­λα­νιού, καθώς θε­ω­ρεί­ται ένα δύ­σκο­λο βι­βλίο που έχει προ­κα­λέ­σει με­γά­λα προ­βλή­μα­τα στη δι­δα­κτι­κή δια­δι­κα­σία. Οπως λέει μά­λι­στα σχε­τι­κά στο «Βήμα» ο γε­νι­κός γραμ­μα­τέ­ας της Ελ­λη­νι­κής Μα­θη­μα­τι­κής Εται­ρεί­ας κ. Γιάν­νης Τυρ­λής, το λι­γό­τε­ρο που μπο­ρεί να πει κα­νείς είναι ότι έχει προ­κα­λέ­σει «πο­νο­κε­φά­λους και προ­βλη­μα­τι­σμούς στους μα­θη­μα­τι­κούς της πρω­το­βάθ­μιας εκ­παί­δευ­σης».

Μαζί με αυτό θα αλ­λά­ξει από την επό­με­νη σχο­λι­κή χρο­νιά και το βι­βλίο της Β’ Δη­μο­τι­κού, στο οποίο έχουν πα­ρα­τη­ρη­θεί επί­σης δυσ­νό­η­τα κε­φά­λαια και έχουν εκ­φρα­στεί προ­βλη­μα­τι­σμοί από κα­θη­γη­τές για τη δι­δα­κτι­κή του αξία.

Για το θέμα, στέ­λε­χος του ΙΕΠ έλεγε χα­ρι­το­λο­γώ­ντας στο «Βήμα» ότι, λόγω του ότι έχου­με χρό­νια να επι­και­ρο­ποι­ή­σου­με τα σχο­λι­κά βι­βλία των Μα­θη­μα­τι­κών, έχει πα­ρα­τη­ρη­θεί ότι εγ­χει­ρί­δια από άλλες χώρες, την Τουρ­κία π. χ. δι­δά­σκουν το μά­θη­μα με πιο σύγ­χρο­νες και παι­δα­γω­γι­κά επαρ­κείς με­θό­δους.

Για τη συγ­γρα­φή των νέων βι­βλί­ων Μα­θη­μα­τι­κών έχει γίνει ήδη η σχε­τι­κή προ­κή­ρυ­ξη και επι­λέ­γο­νται αυτές τις ημέ­ρες οι επι­στή­μο­νες που θα δου­λέ­ψουν σε αυτή τη φάση αμι­σθί.

Απο­σύ­ρε­ται το 20%

Οι αλ­λα­γές που σχε­διά­ζο­νται σε βι­βλία και ανα­λυ­τι­κά προ­γράμ­μα­τα θα γί­νουν από την Α’ Δη­μο­τι­κού ως τη Β’ Λυ­κεί­ου, καθώς η ηγε­σία του ΙΕΠ δεν θέλει να πει­ρά­ξει κα­θό­λου τα επό­με­να δύο χρό­νια την κα­θη­με­ρι­νό­τη­τα και τις υπο­χρε­ώ­σεις των τε­λειο­φοί­των του Λυ­κεί­ου που δί­νουν πα­νελ­λα­δι­κές εξε­τά­σεις. Συ­νο­λι­κά πε­ρί­που το 20% των βι­βλί­ων που δι­δά­σκο­νται σή­με­ρα στα σχο­λεία έχει κρι­θεί «μη συμ­βα­τό» με τα νέα ανα­λυ­τι­κά προ­γράμ­μα­τα που εκ­πο­νού­νται. Εφέ­τος νέα ανα­λυ­τι­κά προ­γράμ­μα­τα στα σχο­λεία εφαρ­μό­ζο­νται μόνο στα Θρη­σκευ­τι­κά (με τη γνω­στή «θύ­ελ­λα» που τα ακο­λού­θη­σε) και στις ξένες γλώσ­σες.

Επό­με­να στη σειρά είναι τα βι­βλία της Φυ­σι­κής και της Βιο­λο­γί­ας στα δη­μο­τι­κά αλλά και στα γυ­μνά­σια. Με­τα­ξύ των «προ­βλη­μα­τι­κών» εγ­χει­ρι­δί­ων της σχο­λι­κής βι­βλιο­θή­κης θε­ω­ρεί­ται και το βι­βλίο Βιο­λο­γί­ας της Α’ Λυ­κεί­ου. Και βε­βαί­ως το ΙΕΠ ξε­κι­νά­ει μια με­γά­λη επι­στη­μο­νι­κή και σί­γου­ρα «πε­ρι­πε­τειώ­δη» συ­ζή­τη­ση για τα βι­βλία της Ιστο­ρί­ας, που απο­τε­λούν όμως θέμα «καυτό», το οποίο έχει απο­δεί­ξει στο πα­ρελ­θόν ότι μπο­ρεί να ρίξει υπουρ­γούς και κυ­βερ­νή­σεις.

Τι Ιστο­ρία μα­θαί­νου­με λοι­πόν; Οπως εξη­γεί ο πρό­ε­δρος του ΙΕΠ κ. Γε­ρά­σι­μος Κου­ζέ­ληςμι­λώ­ντας στο «Βήμα», ο στό­χος είναι να δοθεί έμ­φα­ση στο «σή­με­ρα», ενώ προ­σθέ­τει με νόημα ότι η χώρα μας είναι με­τα­ξύ εκεί­νων με τον μι­κρό­τε­ρο αριθ­μό κε­φα­λαί­ων στα σχο­λι­κά βι­βλία που αφο­ρούν τη διε­θνή ιστο­ρία. Κα­τεύ­θυν­ση και ζη­τού­με­να κατά το ΙΕΠ σή­με­ρα; Η σύγ­χρο­νη ιστο­ρία της Ελ­λά­δας και η διε­θνής ιστο­ρία, όσο και «η αντί­λη­ψη μιας ιστο­ρι­κής πε­ριό­δου και στη συ­νέ­χεια η έντα­ξη της το­πι­κής μας ιστο­ρί­ας μέσα σε αυτήν».

«Καυτή πα­τά­τα» η Ιστο­ρία

Για να μη φορ­τι­στεί ωστό­σο το κλίμα, ο κ. Κου­ζέ­λης επι­ση­μαί­νει ότι θα γίνει με­γά­λη επι­στη­μο­νι­κή διε­ρεύ­νη­ση των σύγ­χρο­νων τά­σε­ων σε αυτά τα θέ­μα­τα πα­νευ­ρω­παϊ­κά, ώστε να ανα­λυ­θούν οι προ­σεγ­γί­σεις των ιστο­ρι­κών. Το κλίμα βέ­βαια έχει ήδη φορ­τι­στεί και μόνο με την εγκύ­κλιο που στάλ­θη­κε στα σχο­λεία, δί­νο­ντας τις πρώ­τες κα­τευ­θύν­σεις της φι­λο­σο­φί­ας που συ­ζη­τεί­ται… Επ’ αυτού και με δε­δο­μέ­νες τις δη­λώ­σεις του υπουρ­γού Παι­δεί­ας κ. Νίκου Φίλη περί ανά­γκης δι­δα­σκα­λί­ας στα σχο­λεία ιστο­ρι­κών πε­ριό­δων όπως εκεί­νη του Εμ­φυ­λί­ου, το «θερ­μό­με­τρο» στην εκ­παι­δευ­τι­κή κοι­νό­τη­τα έχει ανέ­βει.

Σε ανα­κοί­νω­ση της Εται­ρεί­ας Ελ­λή­νων Φι­λο­λό­γων ανα­φέ­ρε­ται: «Τις τε­λευ­ταί­ες μέρες εστά­λη εγκύ­κλιος στους εκ­παι­δευ­τι­κούς της Δευ­τε­ρο­βάθ­μιας Εκ­παί­δευ­σης με την οποία επι­βάλ­λε­ται να δι­δά­σκο­νται συ­νο­πτι­κά και να μην εξε­τά­ζο­νται στην Α’ Λυ­κεί­ου τα ακό­λου­θα κε­φά­λαια της ελ­λη­νι­κής ιστο­ρί­ας: Κυ­κλα­δι­κός Πο­λι­τι­σμός, Μι­νω­ι­κός Πο­λι­τι­σμός, Μυ­κη­ναϊ­κός Πο­λι­τι­σμός, ο πρώ­τος και ο δεύ­τε­ρος Ελ­λη­νι­κός Αποι­κι­σμός, η ση­μα­σία των Περ­σι­κών Πο­λέ­μων, ο Πε­λο­πον­νη­σια­κός Πό­λε­μος, ο Φί­λιπ­πος Β’ και το Οι­κου­με­νι­κό Κρά­τος του Μ. Αλε­ξάν­δρου». Χα­ρα­κτη­ρί­ζει την εγκύ­κλιο αυτή ολέ­θριο λάθος και «εκ­θε­με­λί­ω­ση των βα­σι­κών πυ­λώ­νων του ελ­λη­νι­κού πο­λι­τι­σμού στην εκ­παί­δευ­ση».

Συ­νέ­χεια της Παι­δεί­ας

Το ΙΕΠ ωστό­σο δεν βιά­ζε­ται. Τη συ­ζή­τη­ση για την Ιστο­ρία θα την ξε­κι­νή­σει αλλά αφού βρει συ­νο­μι­λη­τές σε όλους τους πο­λι­τι­κούς χώ­ρους. Στό­χος για αυτό θα είναι να απο­τε­λέ­σει το μά­θη­μα της Ιστο­ρί­ας το θε­μέ­λιο για να λη­φθούν συ­ναι­νε­τι­κές απο­φά­σεις σε κρί­σι­μα εκ­παι­δευ­τι­κά ζη­τή­μα­τα, δια­μορ­φώ­νο­ντας τις προ­ϋ­πο­θέ­σεις για έναν επι­στη­μο­νι­κό φορέα που δεν θα αλ­λά­ζει από κάθε κυ­βέρ­νη­ση αλλά θα στη­ρί­ζει τη συ­νέ­χεια στη διοί­κη­ση. Σε αυτή τη λο­γι­κή θα αξιο­ποι­η­θούν, όπως λέει ο κ. Κου­ζέ­λης, και τα πο­ρί­σμα­τα για τα προ­γράμ­μα­τα σπου­δών των σχο­λεί­ων που εκ­πο­νή­θη­καν από εκα­το­ντά­δες πα­νε­πι­στη­μια­κούς την πε­ρί­ο­δο της υπουρ­γί­ας της κυ­ρί­ας Αννας Δια­μα­ντο­πού­λου.

Στό­χος σε κάθε πε­ρί­πτω­ση, εξη­γεί ο πρό­ε­δρος του ΙΕΠ, είναι να επι­κε­ντρω­θεί η εκ­παι­δευ­τι­κή δια­δι­κα­σία στις γλωσ­σι­κές ικα­νό­τη­τες των μα­θη­τών και τε­λι­κά η Λο­γο­τε­χνία (με τη γραμ­μα­τι­κο­συ­ντα­κτι­κή μόρ­φω­ση που επι­διώ­κε­ται να δίνει) και τα Αρ­χαία Ελ­λη­νι­κά (ως γλώσ­σα και γραμ­μα­τεία) να συν­δυα­στούν σε ένα μά­θη­μα, που θα τους δώσει την ικα­νό­τη­τα πλή­ρους χει­ρι­σμού της γλωσ­σι­κής ταυ­τό­τη­τάς τους.