Τα «κόκκινα» δάνεια χαριστική βολή σε χιλιάδες επιχειρήσεις

Δε­κά­δες χι­λιά­δες μι­κρο­με­σαί­ες επι­χει­ρή­σεις, αλλά και με­γά­λες ιστο­ρι­κές επι­χει­ρή­σεις θα αλ­λά­ξουν χέρια τους επό­με­νους μήνες στο πλαί­σιο των προ­γραμ­μά­των δια­χεί­ρι­σης των «κόκ­κι­νων» δα­νεί­ων από τις τρά­πε­ζες.

Η ώρα μηδέν για τις εται­ρεί­ες που δεν είναι σε θέση να αντα­πο­κρι­θούν στις δα­νεια­κές τους υπο­χρε­ώ­σεις έφτα­σε, πυ­ρο­δο­τώ­ντας ένα κύμα ανα­κα­τα­τά­ξε­ων το οποίο θα με­τα­βά­λει δρα­στι­κά τις ισορ­ρο­πί­ες στην επι­χει­ρη­μα­τι­κή ζωή του τόπου. Η τρόι­κα τον Δε­κέμ­βριο άσκη­σε με­γά­λη πίεση στις συ­στη­μι­κές τρά­πε­ζες (Αlpha Bank, Πει­ραιώς, Εθνι­κή, Eurobank) προ­κει­μέ­νου να προ­χω­ρή­σουν χωρίς καμία κα­θυ­στέ­ρη­ση στη δια­χεί­ρι­ση των κόκ­κι­νων δα­νεί­ων. Ου­σια­στι­κά πρό­κει­ται για ένα τε­λε­σί­γρα­φο της τρόι­κας, καθώς η υπο­χρέ­ω­ση για τη δια­χεί­ρι­σή τους θα έπρε­πε να είχε ξε­κι­νή­σει το 2013 – αμέ­σως μετά την ανα­κε­φα­λαιο­ποί­η­ση. Τα stress tests στα οποία υπο­βλή­θη­καν οι τρά­πε­ζες έδω­σαν την αφορ­μή να κα­θυ­στε­ρή­σει η δια­δι­κα­σία και τώρα πλέον η τρόι­κα πιέ­ζει ασφυ­κτι­κά τις τρά­πε­ζες να πά­ρουν τις δύ­σκο­λες απο­φά­σεις. Συ­νο­λι­κά, οι τρά­πε­ζες έχουν δώσει πε­ρί­που 230 δισ. δά­νεια και από αυτά πε­ρί­που τα 120 δισ. δό­θη­καν σε επι­χει­ρή­σεις. Από αυτά, σύμ­φω­να με τα τε­λευ­ταία επί­ση­μα στοι­χεία, το 29,3% είναι σε κα­θυ­στέ­ρη­ση. Συ­ζη­τά­με για πε­ρί­που 35 δισ. ευρώ που πήραν εται­ρεί­ες, δη­λα­δή τα μισά από το σύ­νο­λο των πε­ρί­που 70 δισ. που είναι τα «κόκ­κι­να» δά­νεια στο σύ­νο­λο των 230 δισ. ευρώ. Για τα κα­τα­να­λω­τι­κά και τα στε­γα­στι­κά οι τρά­πε­ζες έχουν πάρει ση­μα­ντι­κές προ­βλέ­ψεις, αλλά για τα επι­χει­ρη­μα­τι­κά δά­νεια δεν έχουν ακο­λου­θή­σει ανά­λο­γη επι­θε­τι­κή πο­λι­τι­κή.

Ο χρό­νος μετρά αντί­στρο­φα

Τα πι­στω­τι­κά ιδρύ­μα­τα έχουν απο­φα­σί­σει να δη­μιουρ­γή­σουν υπερ-διευ­θύν­σεις οι οποί­ες θα ανα­λά­βουν να δια­χει­ρι­στούν τα κόκ­κι­να δά­νεια. Μόλις πα­ρα­δο­θούν στο τέλος του μήνα τα πο­ρί­σμα­τα των ελέγ­χων της BlackRock, ο χρό­νος θα αρ­χί­σει να μετρά αντί­στρο­φα. Οι υπερ-διευ­θύν­σεις για τα κόκ­κι­να δά­νεια θα αρ­χί­σουν να κα­λούν τους επι­χει­ρη­μα­τί­ες που έχουν κα­θυ­στε­ρή­σει τις πλη­ρω­μές των οφει­λών τους και θα τους ζη­τούν να πα­ρου­σιά­σουν πλάνα ανα­διάρ­θρω­σης των εται­ρειών τους. Θα ξε­κι­νά ένας κύ­κλος δια­πραγ­μά­τευ­σης χωρίς γε­νι­κούς κα­νό­νες, καθώς κάθε πε­ρί­πτω­ση είναι δια­φο­ρε­τι­κή. Οι προ­τά­σεις θα ποι­κίλ­λουν ανά­λο­γα με την επι­χεί­ρη­ση και τα προ­βλή­μα­τά της: αλλού οι τρά­πε­ζες θα ζη­τούν αύ­ξη­ση κε­φα­λαί­ου (να βάλει δη­λα­δή ο επι­χει­ρη­μα­τί­ας χρή­μα­τα), αλλού δια­κο­πή κά­ποιων δρα­στη­ριο­τή­των, αλλού ανα­χρη­μα­το­δό­τη­ση, αλλού πω­λή­σεις ή λου­κέ­το θυ­γα­τρι­κών κ.ο.κ. Το πι­θα­νό­τε­ρο είναι ότι θα γί­νε­ται ένας συν­δυα­σμός των πα­ρα­πά­νω επι­λο­γών, ενώ οι τρά­πε­ζες είτε θα διο­ρί­ζουν μέλη στα διοι­κη­τι­κά συμ­βού­λια των εται­ρειών προ­κει­μέ­νου να ενερ­γούν ως επί­τρο­ποι, είτε θα θέ­τουν ως όρο την αλ­λα­γή του management, ώστε να δια­σφα­λί­ζουν ότι θα τη­ρη­θεί το σχέ­διο ανα­διάρ­θρω­σης.

Η δια­δι­κα­σία αυτή θα ξε­κι­νή­σει μέσα στο πρώτο τρί­μη­νο του έτους και εκτι­μά­ται ότι θα διαρ­κέ­σει δύο με τρία χρό­νια. Στο διά­στη­μα αυτό με­γά­λος αριθ­μός επι­χει­ρή­σε­ων θα οδη­γη­θεί σε εξα­γο­ρές, συγ­χω­νεύ­σεις ή και αλ­λα­γές διοί­κη­σης. Οι τρά­πε­ζες θα επι­διώ­ξουν να ελέγ­ξουν -όσο αυτό είναι δυ­να­τόν- τους σει­σμι­κούς κλυ­δω­νι­σμούς που θα προ­κα­λέ­σει στην ελ­λη­νι­κή επι­χει­ρη­μα­τι­κή σκηνή η συ­γκε­κρι­μέ­νη δια­δι­κα­σία. Ωστό­σο, δεν θα είναι εύ­κο­λο. Η τρόι­κα το απαί­τη­σε και έτσι ο δεύ­τε­ρος έλεγ­χος της BlackRock (που ολο­κλη­ρώ­νε­ται στο τέλος του μήνα) εστιά­στη­κε στη δια­χεί­ρι­ση των μη εξυ­πη­ρε­τού­με­νων δα­νεί­ων. Η εξει­δι­κευ­μέ­νη εται­ρεία θα πα­ρα­δώ­σει το πό­ρι­σμα με τις δια­δι­κα­σί­ες που θα πρέ­πει να τηρεί στο εξής κα­θε­μία από τις τέσ­σε­ρις συ­στη­μι­κές τρά­πε­ζες ξε­χω­ρι­στά. Η τρόι­κα θέτει ως όρο την ύπαρ­ξη και τή­ρη­ση βιώ­σι­μων επι­χει­ρη­μα­τι­κών σχε­δί­ων, ενώ θέτει φραγ­μούς σε ανα­χρη­μα­το­δο­τή­σεις επι­χει­ρη­μα­τι­κών δα­νεί­ων τα οποία δεν υπα­κούν σε οι­κο­νο­μι­κή λο­γι­κή.

Οι προ­βλη­μα­τι­κοί κλά­δοι

Στις με­γά­λες επι­χει­ρή­σεις που έχουν πάρει ση­μα­ντι­κές χο­ρη­γή­σεις οι τρά­πε­ζες δεν θα τρα­βή­ξουν εύ­κο­λα το χαλί, καθώς οι προ­βλέ­ψεις που θα υπο­χρε­ω­θούν να πά­ρουν θα πλή­ξουν την κε­φα­λαια­κή τους επάρ­κεια. Ωστό­σο, κλά­δοι που θε­ω­ρού­νται προ­βλη­μα­τι­κοί ή υπερ­δα­νει­σμέ­νοι, π.χ. εμπο­ρία Ι.Χ., ιχθυο­τρο­φεία, μέσα ενη­μέ­ρω­σης, κα­τα­σκευ­ές, λια­νι­κό εμπό­ριο κ.λπ., θα συ­νε­χί­σουν να είναι σε κα­θε­στώς πο­λιορ­κί­ας όσον αφορά στην αντι­με­τώ­πι­σή τους από τις τρά­πε­ζες. Το πρώτο κύμα θα πα­ρα­σύ­ρει κυ­ρί­ως τις υπερ­χρε­ω­μέ­νες επι­χει­ρή­σεις που μέχρι σή­με­ρα επι­βί­ω­ναν με τον ένα ή τον άλλο τρόπο και τις μι­κρο­με­σαί­ες εται­ρεί­ες που έχουν πλη­γεί καί­ρια από την κρίση. Υπάρ­χουν πε­ρι­πτώ­σεις εται­ρειών οι οποί­ες προ κρί­σης είχαν τζίρο 15-16 εκατ. ευρώ τον χρόνο και δά­νεια 7-8 εκατ. ευρώ. Σή­με­ρα οι πω­λή­σεις τους έχουν υπο­χω­ρή­σει στο 1,5 εκατ. και τα δά­νεια με τους τό­κους κ.λπ. έχουν αυ­ξη­θεί στα 11 εκατ. ευρώ. Αν η δια­χεί­ρι­ση των κόκ­κι­νων δα­νεί­ων δεν απο­τε­λεί τη λη­ξιαρ­χι­κή πράξη θα­νά­του γι’ αυτές τις εται­ρεί­ες, ση­μα­το­δο­τεί τη δρα­μα­τι­κή συρ­ρί­κνω­ση δρα­στη­ριο­τή­των-προ­σω­πι­κού, και φυ­σι­κά την αλ­λα­γή του ιδιο­κτη­σια­κού κα­θε­στώ­τος. Υστε­ρα από τέσ­σε­ρα χρό­νια βα­θιάς ύφε­σης, όπου κα­τα­στρά­φη­κε το 25% της ελ­λη­νι­κής οι­κο­νο­μί­ας, η δια­χεί­ρι­ση το 2014 των μη εξυ­πη­ρε­τού­με­νων δα­νεί­ων κατά τις υπο­δεί­ξεις της τρόι­κας θα είναι οι τί­τλοι τέ­λους για τις επι­χει­ρή­σεις που ισορ­ρο­πού­σαν με­τα­ξύ φθο­ράς και αφθαρ­σί­ας.