Ενήλικες εγκλωβισμένοι στην εφηβεία

Ακρο­βα­τώ­ντας ανάμεσα στην παιδική και την ενήλικη ζωή, πολλοί νέοι ανα­ζη­τούν απε­γνω­σμένα την «ταυ­τό­τητά» τους. Μία ιδιαί­τερη πλη­θυ­σμιακή ομάδα, η οποία δεν γνω­ρί­ζει πού ανήκει. «Πρό­κει­ται για τη λεγό­μενη “ανα­δυό­μενη ενη­λι­κί­ωση”», εξηγεί η κ. Σίσσυ Νικο­λάου, ψυχο­λό­γος, οικο­γε­νειακή θερα­πεύ­τρια στη Μονάδα Εφη­βι­κής Υγείας (ΜΕΥ) της Β΄ Παι­δια­τρι­κής στο Νοσο­κο­μείο Παίδων «Π. & Α. Κυρια­κού». «Νέοι μεταξύ 18 και 26 ετών, οι οποίοι, αν και ενή­λι­κες πλέον, συναι­σθη­μα­τικά παρα­μέ­νουν έφηβοι», σκια­γρα­φεί το προφίλ εκείνων που μπορούν να μπουν κάτω από την ομπρέλα του προ­γράμ­μα­τος «Transition».

Το πρό­γραμμα υλο­ποιεί η ΜΕΥ και απο­τε­λεί συνερ­γα­σία της Β΄ Παι­δια­τρι­κής και της Θερα­πευ­τι­κής Κλι­νι­κής του Νοσο­κο­μείου «Αλε­ξάν­δρα». Σκοπό έχει την ομαλή μετά­βαση από τις παροχές υπη­ρε­σιών παίδων στις αντί­στοι­χες των ενη­λί­κων. Συνί­στα­ται σε δωρεάν παρε­χό­με­νες συνε­δρίες συμ­βου­λευ­τι­κής, 6 έως 8 συνήθως, προ­κει­μέ­νου να βοη­θή­σει τους νέους να βρουν τον δρόμο τους. Παράλ­ληλα, εάν υφί­στα­ται ανάγκη, το άτομο παρα­πέ­μπε­ται σε ειδι­κούς, όπως δια­τρο­φο­λόγο, γυναι­κο­λόγο, ενδο­κρι­νο­λόγο κ.λπ.

Η ανάγκη για τη δημιουρ­γία του «Transition» προ­έ­κυψε «μέσω της γραμμής στή­ρι­ξης της ΜΕΥ, όπου συχνά απευ­θύ­νο­νταν παιδιά στον “προ­θά­λαμο” της ενη­λι­κί­ω­σης αλλά και γονείς. Τα παιδιά, εφόσον πετύ­χουν τον στόχο της εισα­γω­γής στο πανε­πι­στή­μιο, χάνουν κάποιες στα­θε­ρές. Πιθανόν να μετα­κο­μί­σουν μακριά από την οικο­γέ­νεια, να κληθούν να διεκ­πε­ραιώ­σουν ενή­λι­κες δρα­στη­ριό­τη­τες, όπως η δια­χεί­ριση σπιτιού και η πληρωμή λογα­ρια­σμών. Παύει το αυστηρά δομη­μένο πλαίσιο του σχο­λι­κού περι­βάλ­λο­ντος, που τους δημιουρ­γούσε ασφά­λεια, ενώ για πρώτη φορά απου­σιά­ζει ο σαφής στόχος, όπως ο “έλεγχος του τετρα­μή­νου”. Η ανάγκη καλ­λιέρ­γειας κοι­νω­νι­κών δεξιο­τή­των βγαίνει στο προ­σκή­νιο, οι σχέσεις γίνο­νται ισό­τι­μες – ακόμη και οι καθη­γη­τές στο πανε­πι­στή­μιο τους προ­σφω­νούν “συνά­δελφε”. Απο­στα­θε­ρο­ποί­ηση προ­κα­λεί­ται ακόμη και από τη συνει­δη­το­ποί­ηση ότι το αντι­κεί­μενο σπουδών τους έχει από­κλιση από αυτό που πίστευαν ή αντι­προ­σω­πεύει στόχους γονέων, οπότε πρέπει να επα­να­δια­πραγ­μα­τευ­τούν», εξηγεί η ίδια, ανα­φέ­ρο­ντας χαρα­κτη­ρι­στικά παρα­δείγ­ματα περι­πτώ­σεων: «Θυμάμαι 19χρονο, ο οποίος αισθα­νό­ταν μεν ενθου­σια­σμό κάθε φορά που έκανε ανάληψη από το ΑΤΜ αλλά το συναι­σθη­μα­τικό βάρος για να δια­χει­ρι­στεί τα 200-300 ευρώ, ήταν τερά­στιο. Μία νεαρή η οποία μέσω τατουάζ με μορφές παι­δι­κών ηρώων ή animation απει­κό­νιζε τη δυσκο­λία της να μεγα­λώ­σει και τον εγκλω­βι­σμό της στην ενδιά­μεση κατά­σταση – από επαρχία, μακριά από τους γονείς της. Αλλα παιδιά θα έρθουν στη ΜΕΥ “ασυμ­πτω­μα­τικά”, απλώς προ­βλη­μα­τι­σμένα δηλαδή, άλλα πάλι μπορεί να έρθουν με κατα­θλι­πτικά συμ­πτώ­ματα ή και στοι­χεία ιδε­ο­ψυ­χα­να­γκα­στικά».

Προ­φα­νώς τα παρα­πάνω δεν αφορούν την πλειο­νό­τητα των παιδιών, καθώς φτάνουν στην ενη­λι­κί­ωση προ­ε­τοι­μα­σμένα συναι­σθη­μα­τικά. Οπως επι­ση­μαί­νει η κ. Νικο­λάου, «μέχρι τα 17, η οικο­γέ­νεια δια­δρα­μα­τί­ζει σημαί­νο­ντα ρόλο στη “δια­φο­ρο­ποί­ηση” του παιδιού, δηλαδή στην ικα­νό­τητά του να φαντα­στεί τον εαυτό του και χωρίς την οικο­γέ­νειά του. Υπάρ­χουν όμως και παιδιά που δεν το κατα­φέρ­νουν. Βλέπουν ότι η ψαλίδα ανάμεσα στα ίδια και στους γύρω τους ανοίγει και χάνουν έτσι το τρένο της ακα­δη­μαϊ­κής πορείας». Εκτός των φοι­τη­τών, ωστόσο, υπάρχει η πιο δύσκολα «ανι­χνεύ­σιμη» ομάδα των λεγό­με­νων NΕETS (από τα Non Educated, Employed or Trained), σύμφωνα με την επι­στή­μονα, «παιδιά που έχουν εγκα­τα­λεί­ψει το σχολείο εξαι­τίας είτε της αμφι­σβή­τη­σης της εκπαι­δευ­τι­κού συστή­μα­τος, είτε εκφο­βι­σμού, ανα­πτυ­ξια­κών δια­τα­ρα­χών, οικο­γε­νεια­κών προ­βλη­μά­των κ.ά. Τέλος, για τα παιδιά που αντι­με­τω­πί­ζουν προ­βλή­ματα υγείας, το πρό­γραμμα διευ­κο­λύ­νει τη μετά­βασή τους από δομές υγείας παιδιών σε αντί­στοι­χες ενη­λί­κων».

Καθη­με­ρινή