Κορκίδης: Στα 3 δισ. η ετήσια επιβάρυνση από τις αλλαγές ΦΠΑ

Σημα­ντική επι­βά­ρυνση των νοι­κο­κυ­ριών θα επι­φέ­ρει η ανα­προ­σαρ­μογή του ΦΠΑ σύμφωνα με τον πρόεδρο της Ελλη­νι­κής Συνο­μο­σπον­δίας Εμπο­ρίου και Επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τας Βασίλη Κορκίδη ενώ υπο­γραμ­μί­ζει ότι το πρό­βλημα της Ελλάδας με το ΦΠΑ έγκει­ται στην απο­δο­τι­κό­τητα του συγκε­κρι­μέ­νου φόρου καθώς η Ελλάδα δια­θέ­τει έναν από τους τέσ­σε­ρις υψη­λό­τε­ρους συντε­λε­στές ΦΠΑ στην Ευρώπη.

Ο κ. Κορ­κί­δης ανα­φέ­ρει σε σημε­ρι­νές δηλώ­σεις του ότι η γενική γραμ­μα­τεία Εμπο­ρίου έχοντας το 2014 μετρή­σει επι­στη­μο­νικά την επί­πτωση του ενιαίου συντε­λε­στή ΦΠΑ υπο­λό­γισε αύξηση 2,6% στη συνο­λική κατα­νά­λωση, ενώ για τη δια­τροφή η αύξηση φτάνει το 4,5%. Δηλαδή σε ετήσια δαπάνη 10.000 ενός νοι­κο­κυ­ριού, η επι­βά­ρυνση θα είναι περίπου 260 ευρώ.

Συγκε­κρι­μένα, όπως σημειώ­νει, γίνεται λόγος για τη θέσπιση δύο συντε­λε­στών, έναν χαμηλό για τα τρόφιμα, τα φάρμακα και τα βιβλία και έναν υψηλό για όλα τα υπό­λοιπα προ­ϊ­ό­ντα και υπη­ρε­σίες. Σύμφωνα με τα πιθανά σενάρια εξε­τά­ζε­ται ενιαίος συντε­λε­στής 16% ή 18% δια­τη­ρώ­ντας το 6,5% ως χαμηλό συντε­λε­στή. Με βάση λοιπόν τις εκτι­μή­σεις για τις αυξή­σεις με στοι­χεία 2014:

– για τη συνο­λική ετήσια κατα­νά­λωση με κύκλο εργα­σιών 113,66 δισ. ευρώ και αύξηση 2,6% θα φέρει επι­βά­ρυνση 2,95 δισ. ευρώ.

– για το σύνολο της λια­νι­κής ύψους 42,48 δισ. ευρώ η αύξηση 2,6% θα φέρει επι­βά­ρυνση 1,1 δισ. ευρώ.

– για τον κλάδο δια­τρο­φής με κύκλο εργα­σιών 34,14 δισ. ευρώ, η αύξηση 4,5% θα φέρει επι­βά­ρυνση 1,5 δισ. ευρώ.

Ο κ. Κορ­κί­δης έδωσε στη δημο­σιό­τητα γενι­κό­τερα στοι­χεία στο πλαίσιο του προ­βλη­μα­τι­σμού γύρω από το θέμα και υπο­γραμ­μί­ζει συμπε­ρα­σμα­τικά ότι το πρό­βλημα της Ελλάδας με το ΦΠΑ έγκει­ται στην απο­δο­τι­κό­τητα του συγκε­κρι­μέ­νου φόρου. Με βασι­κούς συντε­λε­στές 13% και 23%, τα έσοδα θα έπρεπε να είναι υψη­λό­τερα, σύμφωνα με τον σχετικό δείκτη που παρα­κο­λου­θεί ο ΟΟΣΑ. Αυτός δείχνει ότι βρι­σκό­μα­στε περίπου στα μισά σε σχέση με τον μέσο όρο των 34 χωρών. Συγκε­κρι­μένα, δια­μορ­φώ­νε­ται στο 0,37 αντί για 0,55 που είναι ο μέσος όρος του ΟΟΣΑ (σ.σ. το «άριστα» είναι η μονάδα, η οποία είναι και το άριστο σενάριο κατά το οποίο τα έσοδα στο ταμείο είναι ίσα με αυτά που θα έβγαζε ένας πολ­λα­πλα­σια­σμός του «τζίρου» μιας οικο­νο­μίας με τον έναν και μονα­δικό συντε­λε­στή που θα είχε η χώρα).

Ακόμη, σημειώ­νει σύμφωνα με το ΑΠΕ ότι η βελ­τί­ωση του συγκε­κρι­μέ­νου δείκτη θα επέλθει μέσω της ενί­σχυ­σης των φορο­ε­λεγ­κτι­κών μηχα­νι­σμών και της υιο­θέ­τη­σης μέτρων κατα­πο­λέ­μη­σης της φορο­δια­φυ­γής και λιγό­τερο μετρο­πο­ποι­ή­σεις των φορο­λο­γι­κών συντε­λε­στών.

Τα στοι­χεία που ανα­φέ­ρει ο κ. Κρο­κί­δης είναι τα εξής:

Γενικά στοι­χεία ΟΟΣΑ για ΦΠΑ σε Ελλάδα

• Η Ελλάδα δια­θέ­τει έναν από τους τέσ­σε­ρις υψη­λό­τε­ρους συντε­λε­στές ΦΠΑ στην Ευρώπη, ενώ ο ΟΟΣΑ μας κατα­τάσ­σει στις πρώτες 10 χώρες μεταξύ των 34 χωρών-μελών του Οργα­νι­σμού, βάσει κεντρι­κού συντε­λε­στή με διαφορά τεσ­σά­ρων μονάδων (23% έναντι 19%) από τον μέσο όρο.

• Το μερίδιο του ΦΠΑ ως προς τα συνο­λικά έσοδα έχει, ήδη από το 2012, ξεπε­ρά­σει περίπου κατά δύο ποσο­στιαίες μονάδες τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ. Ακόμη και ο δείκτης που μετράει την απόδοση του ΦΠΑ ως προς το ΑΕΠ, δείχνει ότι η Ελλάδα έχει ξεπε­ρά­σει τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ από το 2012, με την τάση τόσο το 2014 όσο και το 2015 να είναι αυξη­τική.

• Ένα είναι το σημα­ντικό πρό­βλημα της Ελλάδας: ο δείκτης από­δο­σης του ΦΠΑ, ο οποίος ουσια­στικά μετράει το κατά πόσον ο φόρος απο­δί­δει τα προσ­δο­κώ­μενα σε συνάρ­τηση με τους συντε­λε­στές που εφαρ­μό­ζο­νται. Σε αυτό το επίπεδο, τα στοι­χεία δεί­χνουν ότι κατα­γρά­φουμε πολύ χαμηλή επίδοση, καθώς απέ­χουμε πολύ τόσο από τον μέσο όρο της Ευρώπης όσο και από τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ.

• Με το βασικό συντε­λε­στή στο 23% , η Ελλάδα κατα­τάσ­σε­ται στις πρώτες θέσεις της Ευρώπης, καθώς μας ξεπερ­νάει η Ουγ­γα­ρία με 27%, η Δανία, η Κροατία και η Σουηδία με 25%, καθώς και Φιν­λαν­δία με τη Ρου­μα­νία που έχουν συντε­λε­στή 24%.

• Τα έσοδα από ΦΠΑ ως προς το ΑΕΠ έφταναν το 2012 στο 7,1%, όταν ο μέσος όρος του ΟΟΣΑ ήταν στο 6,6%. Για το 2015, προ­βλέ­πε­ται ότι τα έσοδα από ΦΠΑ θα φτάσουν στο 7,8%, όπως προ­κύ­πτει από τον κρατικό προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό (σ.σ. προ­βλέ­πο­νται έσοδα 14,4 δισ. ευρώ με το ΑΕΠ στα 185 δισ. ευρώ). Αυτή θα είναι μια επίδοση υψη­λό­τερη από τις περισ­σό­τε­ρες χώρες του ΟΟΣΑ μεταξύ των οποίων η Γαλλία, η Ισπανία και η Γερ­μα­νία.

Ισχύ­ο­ντες συντε­λε­στές ΦΠΑ

1) Κανο­νι­κός συντε­λε­στής ΦΠΑ 23% (16% στα νησιά) για ένδυση – υπόδηση, τηλε­πι­κοι­νω­νίες, παροχή υπη­ρε­σιών, έπιπλα – είδη οικια­κής χρήσης, αυτο­κί­νητα, μοτο­σι­κλέ­τες, μετα­φο­ρές, καύσιμα, οικο­δο­μικά υλικά, αλκο­ο­λούχα ποτά, ακίνητα, ηλε­κτρι­κές & ηλε­κτρο­νι­κές συσκευές, κοσμή­ματα κ.α.

2) Χαμηλός συντε­λε­στής ΦΠΑ 13% (9% στα νησιά) για τρόφιμα, μη αλκο­ο­λούχα ποτά, ηλε­κτρική ενέρ­γεια, φυσικό αέριο, εστια­τό­ρια, καφε­νεία, ζαχα­ρο­πλα­στεία, εισι­τή­ρια ΜΜΜ, υπη­ρε­σίες ανα­καί­νι­σης παλαιών κατοι­κιών, άνθη, υπη­ρε­σίες από συγ­γρα­φείς – συν­θέ­τες – καλ­λι­τέ­χνες, ιδιω­τι­κές κλι­νι­κές, δια­γνω­στικά κέντρα, εισι­τή­ρια κινη­μα­το­γρά­φου – συναυ­λιών, κόμι­στρα ταξί κ.α.

3) Μειω­μέ­νος συντε­λε­στής ΦΠΑ 6,5% (5% στα νησιά) για φάρμακα, διαμονή σε ξενο­δο­χεία, εφη­με­ρί­δες, περιο­δικά, βιβλία και θέατρα

Ειδικό καθε­στώς ΦΠΑ στα νησιά

• Το ειδικό καθε­στώς ΦΠΑ στα νησιά (χαμη­λό­τε­ροι κατά 30% συντε­λε­στές)δημιουρ­γή­θηκε προ­κει­μέ­νου να ενι­σχυ­θεί η αντα­γω­νι­στι­κό­τητα των επι­χει­ρή­σεών τους και να αντι­σταθ­μι­στεί το αυξη­μένο κόστος μετα­φο­ράς των αγαθών στα νησιά.

• Λέσβος, Χίος, Σάμος, Δωδε­κά­νησα και Κυκλά­δες φορο­λο­γού­νται με συντε­λε­στές 5%, 9% και 16% αντί για 6,5%, 13% και 23% που είναι οι γενικοί συντε­λε­στές για την υπό­λοιπη επι­κρά­τεια.

• Η συγκε­κρι­μένη πολι­τική (ειδικό καθε­στώς ΦΠΑ) έχει κοστο­λο­γη­θεί από τις υπη­ρε­σίες του υπουρ­γείου Οικο­νο­μι­κών στα 346 εκ. ευρώ, χωρίς όμως να σημαί­νει ότι ενδε­χό­μενη κατάρ­γηση της ευνοϊ­κής πολι­τι­κής θα απέφερε αντί­στοιχα έσοδα στα κρατικά ταμεία. Κι αυτό διότι αυξη­τι­κές μετα­βο­λές ΦΠΑ, ειδικά σε περιο­χές που στη­ρί­ζο­νται στον του­ρι­σμό, μπορεί να πλήξουν και την του­ρι­στική κίνηση και κατά συνέ­πεια, την κατα­νά­λωση.

Η ευρω­παϊκή εμπει­ρία για το ειδικό καθε­στώς ΦΠΑ

• Το ισχύον καθε­στώς δεν κατα­τάσ­σει την Ελλάδα στις «εξαι­ρέ­σεις» της Ευρώπης, καθώς ειδικά η Νότια Ευρώπη είναι γεμάτη από «φορο­λο­γι­κούς παρα­δεί­σους ΦΠΑ», ενώ πολλές χώρες πρι­μο­δο­τούν ευαί­σθη­τους κλάδους για την οικο­νο­μία τους με χαμη­λούς συντε­λε­στές, οι οποίοι είναι χαμη­λό­τε­ροι ακόμη και από το 5%.

• Δανία, Γερ­μα­νία, Ισπανία, Γαλλία, Ιταλία, Κύπρος, Αυστρία, Πορ­το­γα­λία, Φιν­λαν­δία και Μεγάλη Βρε­τα­νία είναι οι χώρες της Ευρω­παϊ­κής Ένωσης που εφαρ­μό­ζουν ευνοϊκά καθε­στώτα επι­βο­λής ΦΠΑ βάσει γεω­γρα­φι­κών κρι­τη­ρίων, όπως προ­κύ­πτει από έκθεση της Ευρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής μέχρι τις 1/1/2015 και απο­δει­κνύει ότι η Ελλάδα δεν είναι η μονα­δική χώρα που δια­φο­ρο­ποιεί τους φορο­λο­γι­κούς συντε­λε­στές και με βάση στοι­χεία εντο­πιό­τη­τας.

• Δεκάδες χώρες εφαρ­μό­ζουν μειω­μέ­νους (υπερ­χα­μη­λούς) συντε­λε­στές, αντί­στοι­χους με το 6,5% που ισχύει στην Ελλάδα. Η Γαλλία εφαρ­μό­ζει συντε­λε­στές 2,1% και 5,5%, η Ισπανία 4% όπως και η Ιταλία, το Λου­ξεμ­βούργο 3%, ενώ πολλές χώρες βρί­σκο­νται στο 5% (Πολωνία, Ρου­μα­νία, Ηνωμένο Βασί­λειο κ.λπ.).

Ευρω­παϊκά παρα­δείγ­ματα:

• Η Πορ­το­γα­λία εφαρ­μό­ζει μειω­μέ­νους συντε­λε­στές τόσο στον «του­ρι­στικό παρά­δεισο» της Μαδέρας (5%, 12%, 22%) όσο και στις Αζόρες (5%, 10%, 18%). Οι συντε­λε­στές φτάνουν να είναι μειω­μέ­νοι ακόμη και κατά πέντε ποσο­στιαίες μονάδες.

• Η Ισπανία έχει ανα­πτύ­ξει ευνοϊκό φορο­λο­γικό καθε­στώς στις Κανά­ριες Νήσους, στη Θέουτα και στη Μελίγια, περιο­χές στις οποίες δεν επι­βάλ­λε­ται καθόλου ΦΠΑ.

• Η περιοχή του Λιβίνιο στην Ιταλία απο­τε­λεί «παρά­δεισο του ΦΠΑ» από τον 16ο αιώνα, καθώς ο φόρος προ­στι­θέ­με­νης αξίας δεν επι­βάλ­λε­ται καν. Η Καμπιόνε ντ’ Ιταλία, δήμος της επαρ­χίας του Κόμο, είναι γνωστή πόλη επίσης για τον μηδε­νικό ΦΠΑ, ενώ αντί­στοιχα, βάσει της κοι­νο­τι­κής οδηγίας του ΦΠΑ θεω­ρού­νται «τρίτα εδάφη», τα οποία δεν υπό­κει­νται σε ΦΠΑ, τα ιταλικά ύδατα της λίμνης του Λου­γκάνο.

• Η Γερ­μα­νία δεν επι­βάλ­λει καθόλου ΦΠΑ στη νήσο της Ελι­γο­λάν­δης. Αν και κατοι­κεί­ται από μόλις 1.500 κατοί­κους, θεω­ρεί­ται ένα από τα γνω­στό­τερα Duty Free στην Ευρώπη, καθώς τα πλοία από και προς τη στεριά περνούν μέσα από τα διεθνή ύδατα. Πόλη 1.500 κατοί­κων με μηδε­νικό ΦΠΑ είναι και το Μπί­σιν­γκεν στα γερ­μα­νο­ελ­βε­τικά σύνορα.

• Στη Δανία, τα νησιά Φερόες και η Γροι­λαν­δία δεν θεω­ρού­νται έδαφος της Ευρω­παϊ­κής Ενωσης, γι’ αυτό δεν εφαρ­μό­ζε­ται ΦΠΑ στις συγκε­κρι­μέ­νες δύο περιο­χές.

• Στη Γαλλία υπάρχει ειδικό καθε­στώς στα γαλλικά υπερ­πό­ντια δια­με­ρί­σματα πλην της Γαλ­λι­κής Γουιά­νας, δηλαδή σε Γουα­δε­λούπη, Μαγιότα, Μαρ­τι­νίκα και Ρεϊνιόν. Εφαρ­μό­ζο­νται συντε­λε­στές της τάξεως του 2,1% και 8,5%. Στην Κορσική εφαρ­μό­ζο­νται συντε­λε­στές ανάλογα με το προϊόν ή την υπη­ρε­σία που κυμαί­νο­νται από 0,9% έως 20%.

• «Εδα­φι­κές προ­σαρ­μο­γές», όπως λέγο­νται, ισχύουν επίσης σε περιο­χές της Κύπρου (Δεκέ­λεια και Ακρω­τήρι) όπως και στις νήσους Ωλάντ που βρί­σκο­νται στη Φιν­λαν­δία. Η Αυστρία εφαρ­μό­ζει ειδικό συντε­λε­στή 19% στο Junkholz και στο Mittelberg.

ΑΠΕ-ΜΠΕ