Drill baby drill από τoυς δύο κολοσσούς Chevron και Εχχοn

• Κοι­τά­σματα υδρο­γο­ναν­θρά­κων στο «Μεσο­γειακό βουνό», τη Λεκάνη του Ηρο­δό­του και υδρίτη νοτίως του Καστελ­λο­ρί­ζου, υπο­στη­ρί­ζει ο καθη­γη­τής Γεω­λο­γίας Α. Ζελη­λί­δης

Το ενδια­φέ­ρον των αμε­ρι­κα­νι­κών κολοσ­σών Chevron και Exxon για τους ελλη­νι­κούς υδρο­γο­νάν­θρα­κες σε συν­δυα­σμό με την εξέλιξη του East Med και το δόγμα Τραμπ «Drill baby drill», ενι­σχύει τον γεω­πο­λι­τικό ρόλο της χώρας μας, ευελ­πι­στώ­ντας ότι οι Αμε­ρι­κα­νοί θα αρχί­σουν να «τρυπούν» για την ανα­ζή­τηση θυλάκων φυσικού αερίου και πετρε­λαίου στη Νοτιο­α­να­το­λική Μεσό­γειο εντός του 2025.

Επι­φυ­λα­κτι­κός ως προς τον χρόνο έναρξης των γεω­τρή­σεων, εμφα­νί­στηκε ο καθη­γη­τής Γεω­λο­γίας του Πανε­πι­στη­μίου Πατρών Αβραάμ Ζελη­λί­δης. μιλώ­ντας στον Τέρη Χατζηιωάννου-«TvKosmos». Ο κ. Ζελη­λί­δης ανήκει σε εκείνη την κλειστή ομάδα των επι­στη­μό­νων που «μυρί­στηκε» πετρέ­λαιο πριν από 30 ολό­κληρα χρόνια, μιλώ­ντας για τις δυνα­τό­τη­τες της χώρας να κρύβει ποσό­τη­τες υδρο­γο­ναν­θρά­κων. Με αφορμή το πράσινο φως που άναψε το ΥΠΕΝ στη Chevron, ο καθη­γη­τής κ. Ζελη­λί­δης υπο­στή­ριξε ότι το κομβικό σημείο, είναι το καλο­καίρι. «Τότε η Exxon θα ανα­κοι­νώ­σει αν θα προβεί σε γεώ­τρηση. Αν το κάνει, τότε θα ακο­λου­θή­σει και η Chevron. Αν δεν τρυ­πή­σει, τότε πιθα­νό­τατα θα φύγουν και οι δύο. Οι αμε­ρι­κα­νι­κοί κολοσ­σοί δεν θα προβούν σε καμία γεώ­τρηση αν δεν έχουν δια­σφα­λί­σει ότι θα μπορούν να που­λή­σουν ό,τι βρουν στην Ευρώπη», ανα­φέ­ρει. Ο κ. Ζελη­λί­δης εμφα­νί­στηκε αισιό­δο­ξος για την ύπαρξη κοι­τά­σμα­τος πετρε­λαίου στο λεγό­μενο «Μεσο­γειακό βουνό», εκτί­μησε ότι το επόμενο βήμα θα είναι η Λεκάνη του Ηρο­δό­του και απο­κά­λυψε ότι στη θαλάσ­σια περιοχή νοτίως του Καστελ­λο­ρί­ζου εντο­πί­ζο­νται κοι­τά­σματα υδρίτη.

Γεω­τρή­σεις υπό προ­ϋ­πο­θέ­σεις

«Το πρώτο θετικό ότι η Chevron είναι εδώ. Προς στιγμής είναι η ανα­γνώ­ριση του δια­γω­νι­σμού -που είχαμε ορίσει εμείς το 2013- των ορίων της ΑΟΖ.

Το δεύτερο θετικό είναι ότι έκοψε το ψευδό-τουρκολιβικό μνη­μό­νιο στην μέση, όποτε ακυ­ρώ­θηκε στην ουσία. Αυτά είναι τα γεω­στρα­τη­γικά.

Πάμε τώρα εκτε­νέ­στερα στο θέμα. Η εται­ρεία έδειξε ενδια­φέ­ρον για δυο περιο­χές -συν την άλλη που έχουν- είναι τα μεγα­λύ­τερα οικό­πεδα που έχουν διεκ­δι­κή­σει.

Υπάρ­χουν όμως τρεις προ­ϋ­πο­θέ­σεις, τρία βασικά ερω­τη­μα­τικά που αν δεν τα δούμε να υλο­ποιού­νται, τότε θα μείνει απλά ένα πέρασμα της Chevron.

Θεωρώ ότι μετά την τρί­χρονη καθυ­στέ­ρηση που είχε η Exxon στο Σ.τ.Ε. η Chevron έχει εξα­σφα­λί­σει την πολι­τική βούληση για την αξιο­ποί­ησή τους και το τρέξιμο των δια­δι­κα­σιών, όταν προ­σφύ­γουν οι περι­βαλ­λο­ντι­κοί σύλ­λο­γοι στο Σ.τ.Ε. για την ακύρωση των όποιων δια­δι­κα­σιών προ­τί­μη­σης έργου.

Δεύ­τε­ρον και επίσης πολύ κρίσιμο. Για να αξιο­ποι­ή­σουμε τα κοι­τά­σματά μας θέλουμε αγωγούς μετα­φο­ράς. Να υπεν­θυ­μίσω ότι το κοί­τα­σμα «Αφρο­δίτη» στην Κύπρο, βρέθηκε το 2011 και 14 χρόνια μετά δεν έχει ακόμη αξιο­ποι­η­θεί.

Πιστεύω ότι μαζί με την ανα­κοί­νωση που περι­μέ­νουμε το καλο­καίρι από την Exxon για τη γεώ­τρηση, θα έχουμε και την ανα­κοί­νωση της κατα­σκευής του East Med. Aν δεν ανα­κοι­νω­θεί ότι προ­χω­ράμε στον East Med, δεν πρό­κει­ται να δούμε ανα­κοί­νωση από τους δύο ενερ­γεια­κούς κολοσ­σούς ότι ξεκι­νάμε γεώ­τρηση. Αυτά είναι τα δυο βασικά.

Το τρίτο όμως που παρα­μέ­νει ερω­τη­μα­τικό, είναι αν η κυβέρ­νηση έχει μετα­βά­λει την άποψή της, ότι θέλω μόνο φυσικό αέριο, δηλαδή έχει αλλάξει το αφήγημά της, ως εκ τούτου μιλάμε και για πετρέ­λαιο. Δεν μπορώ να πιστέψω δηλαδή, ότι αυτοί οι δυο μεγάλοι κολοσ­σοί απο­δέ­χτη­καν το αφήγημα της Ελλάδας, ότι θέλω μόνο φυσικό αέριο. Δεν μπορώ να πιστέψω ότι έχουν υπο­γρά­ψει συμ­βά­σεις που να λένε αν βρουν πετρέ­λαιο, θα το αφήσουν στη θέση του. Άρα καλό είναι να μας πουν όλη την αλήθεια που είναι να τους βοη­θή­σουμε στο Σ.τ.Ε., με τον East Med, θα πάρουν ό,τι βρούνε. Αυτά είναι το τι πρέπει να κάνει η ελλη­νική πολι­τεία. Αυτό δεν σημαί­νει ότι αν η κυβέρ­νηση αρνηθεί το πετρέ­λαιο ή τον East Med δεν θα λάβουν χώρα. Από την στιγμή που εκλέ­χτηκε ο N. Τραμπ και έχει επι­λέ­ξει τη Νοτιο­α­να­το­λική Μεσό­γειο θα «τρυ­πή­σουν» είτε το θέλουμε, είτε δεν το θέλουμε. Του χρόνου τέτοιο καιρό θα μιλάμε καλώς εχόντων των πραγ­μά­των και για ενδια­φέ­ρον για τη Λεκάνη του Ηρο­δό­του, που βρί­σκε­ται μεταξύ Ελλάδας- Κύπρου και Ισραήλ. Η Κύπρος ήδη τρυπάει το Νοτιο­α­να­το­λικό κομμάτι του Ηρο­δό­του. Είδαν ότι έχει μεγάλα κοι­τά­σματα, το «Ζορ» ανήκει σε αυτή την περιοχή. Εμείς έχουμε δημο­σιεύ­σει από το 2013 τις προ­ο­πτι­κές και τις δυνα­τό­τη­τες που έχει η Λεκάνη του Ηρο­δό­του και θεωρώ ότι αν θες να ελέγ­ξεις γεω­πο­λι­τικά, γεω­στρα­τη­γικά και σε επίπεδο υδρο­γο­ναν­θρά­κων τη Νοτιο­α­να­το­λική Μεσό­γειο πρέπει να πάρει και τον Ηρόδοτο. Και εκτιμώ ότι μέσα στην τετρα­ε­τία του προ­έ­δρου Τραμπ θα έχουν κλείσει με αμε­ρι­κα­νι­κών συμ­φε­ρό­ντων εται­ρίες, όλα τα deal στη Νοτιο­α­να­το­λική Μεσό­γειο. Σε πρώτη φάση βλέπω την αξιο­ποί­ηση του East Med από την Κρήτη στην Ευρώπη, σε επόμενο βήμα θα επε­κτα­θεί και προς την Κύπρο» υπο­γραμ­μί­ζει ο καθη­γη­τής.

Οι επό­με­νες κινή­σεις

Σε ερώτηση γιατί χρειά­στηκε να περά­σουν 30 και πλέον χρόνια από τη δημο­σί­ευση των στοι­χείων που απο­κά­λυ­πταν την πιθα­νό­τητα ύπαρξης μεγάλων κοι­τα­σμά­των στην περιοχή, ο κ. Ζελη­λί­δης απά­ντησε σκω­πτικά. «Η ιστορία είναι πικρή, έχει πολλές απο­γοη­τεύ­σεις αλλά κατέ­ληξα σε ένα συμπέ­ρα­σμα. Αν βρί­σκαμε τους υδρο­νο­γο­να­θρά­κες και γινόταν ο αγωγός, τα καράβια που μετα­φέ­ρουν την ενέρ­γεια τι θα τα κάναμε. Άρα είναι οι ολι­γάρ­χες της Ελλάδος που ελέγ­χουν όλη αυτή την δια­δι­κα­σία. Έρχεται το αφήγημα του Ν. Τραμπ να τους υπερ­κε­ρά­σει». Ερω­τη­θείς για την ύπαρξη κοι­τα­σμά­των στη Λεκάνη της Ρόδου ο κ. Ζελη­λί­δης τόνισε τα εξής. «Έχουμε δημο­σιεύ­σει -όχι μόνο εμείς- αλλά πολλοί επι­στή­μο­νες την περιοχή Καστελλορίζου- Ρόδου, όπου νότια αυτών των περιο­χών υπάρ­χουν κοι­τά­σματα (με μεγάλο πάχος και μεγάλο όγκο) υδριτών που είναι παγω­μένο μεθάνιο. Ένα κυβικό μέτρο υδρίτη όταν απο­συ­μπιε­στεί και εξαϋ­λω­θεί θα δώσει 18 κυβικά μέτρα μεθάνιο. Έχουν λοιπόν υπο­λο­γί­σει τον όγκο του υδρίτη και έχουν εκτι­μή­σει ότι αν αξιο­ποι­η­θούν οι υδρίτες θα δώσουν πέντε τρι­σε­κα­τομ­μύ­ρια κυβικά μέτρα μεθα­νίου. Οι υδρίτες είναι ένα δυνα­μικό φαι­νό­μενο. Εξα­ε­ρώ­νε­ται το πάνω μέρος και παρά­γο­νται και­νού­ριοι. Αυτές οι περιο­χές βρί­σκο­νται στο τέλος του Μεσο­γεια­κού Βουνού. Αυτό το βουνό είναι ανε­ξά­ντλητο. Εγώ ανα­φέ­ρο­μαι σε όσα έχουν βγάλει το ΙΓΜΕ και το ΕΛΚΕΘΕ που μέτρη­σαν τον όγκο των υδριτών, νότια του Καστελ­λο­ρί­ζου», ανα­φέ­ρει. Σε ερώτηση αν συν­δέ­ε­ται με τη στα­σι­μό­τητα επέ­κτα­σης της ΑΟΖ, ο καθη­γη­τής κ. Ζελη­λί­δης τονίζει. «Η περιοχή που σας είπα, είναι μοι­ρα­σμένη. Αν το Καστελ­λό­ριζο έχει ΑΟΖ, η μοι­ρα­σιά γίνεται στο 50-50. Αν δεν έχει, όλος ο Ανα­ξί­μαν­δρος περνά στα τουρ­κικά χέρια. Αυτό προ­σπα­θεί να επι­βά­λει η Τουρκία, ότι το Καστελ­λό­ριζο δε έχει δική του ΑΟΖ.

Η Chevron & ΕXXON ήταν στην Κύπρο, όπως η Τotal, Shell, ΕΝΙ, κ.α. Με την έναρξη των εργα­σιών εμφα­νί­στηκε η Τουρκία, απεί­λησε και απο­χώ­ρη­σαν. Τους μόνους που δεν τόλ­μη­σαν να αγγί­ξουν ήταν οι δυο αμε­ρι­κα­νι­κές εται­ρίες. Θεωρώ λοιπόν ότι με το αμε­ρι­κα­νικό ναυτικό και την αμε­ρι­κα­νική κυβέρ­νηση οι δύο κολοσ­σοί μπορούν να προ­χω­ρή­σουν. Όμως με βάση τα τρία ερω­τή­ματα που έθεσα περι­μένω να δω αν η Εxxon το καλο­καίρι ανα­κοι­νώ­σει γεώ­τρηση γιατί υπάρχει το εξής κρίσιμο. Οι περιο­χές που έχουν ανα­κοι­νώ­σει οι δύο (εμείς μέχρι πέρυσι το καλο­καίρι δου­λεύ­αμε σε αυτές και μάλιστα θα τα παρου­σιά­σουμε στο συνέ­δριο της Γεω­λο­γι­κής Εται­ρείας που θα γίνει στη Μυτι­λήνη και της Διε­θνούς Έκθεσης που θα γίνει στην Ισπανία) όπου θα λέμε το εξής: «Πιστεύ­ουμε ότι το Μεσο­γειακό Βουνό δεν έχει καεί έχει και πετρέ­λαιο, ενώ η Ελλη­νική Τάφρος -που είναι βόρεια- έχει υπερ­θερ­μαν­θεί και το πετρέ­λαιο έχει δια­σπα­στεί, ξηρός του αερίου. Σημειώ­νε­ται ότι το Μεσο­γειακό Βουνό είναι νότια της Κρήτης ένα τόξο 2,5 χιλιά­δων χιλιο­μέ­τρων που ξεκινά από την Κεφαλ­λο­νιά και φθάνει στο Καστελ­λό­ριζο με πλάτος 200-300 χιλιό­με­τρα. Βόρεια αυτού, είναι τα βαθύ­τερα σημεία της Μεσο­γείου. Νότια του Ταί­να­ρου, εκεί λοιπόν θα πάει να τρυ­πή­σει η EXXON που πιστεύ­ουν -όπως και εμείς- ότι λόγω υπερ­θέρ­μαν­σης θα εντο­πί­σουν μόνο φυσικό αέριο. Όμως η εται­ρεία ζήτησε παρά­ταση 6 μηνών για να επα­να­προ­γραμ­μα­τί­σει τις δια­δι­κα­σίες που θα ακο­λου­θή­σει, προ­φα­νώς όταν έρθει να τρυ­πή­σει μέσα στην Τάφρο, ως συνέ­χεια θα ήθελε να πάει και στο Μεσο­γειακό Βουνό, άρα λοιπόν πάει να καθυ­στε­ρή­σει την δια­δι­κα­σία, ώστε όταν θα έρθει στο Μεσο­γειακό Βουνό να έχει την άδεια από την Ελλη­νική κυβέρ­νηση ότι μπορεί να αντλή­σει και το πετρέ­λαιο που θα ανα­κα­λύ­ψει εκεί. Ερω­τη­θείς επίσης για τις ποσό­τη­τες που μπορεί να περι­κλεί­ουν αυτές οι πλου­το­πα­ρα­γω­γι­κές ζώνες, ο καθη­γη­τής Γεω­λο­γίας του Πανε­πι­στή­μιου Πατρών υπο­στή­ριξε: «Όταν ο ΕΥΔΕΕΠ ανα­κοί­νωσε τα απο­τε­λέ­σματα της νορ­βη­γι­κής εται­ρείας PGS που έκανε σει­σμι­κές έρευνες νότια της Κρήτης, επι­ση­μάν­θηκε ότι η χαρ­το­γρά­φηση από τη γεω­με­τρία των σχη­μα­τι­σμών εντό­πισε τον αριθμό 40-50 υφάλων. Κάθε ύφαλος είναι ισο­δύ­να­μος του «Ζορ», που είναι ένα τρι­σε­κα­τομ­μύ­ριό μέτρα ισο­δύ­να­μου μεθα­νίου, που σημαί­νει ότι αν πάμε σε πλήρη αξιο­ποί­ηση, θα είμαστε η χώρα με τα μεγα­λύ­τερα κοι­τά­σματα στον κόσμο!», κατα­λή­γει ο κ. Ζελη­λί­δης.