Το κοινό ανακοινωθέν της “λειψής” συνόδου

Τον “οδικό χάρτη” έως την επόμενη Σύνοδο Κορυφής, οπότε θα ανα­ζη­τη­θεί ορι­στική λύση, περι­γρά­φει το κοινό ανα­κοι­νω­θέν των αρχηγών κρατών.

Στην ανα­κοί­νωση τους οι ηγέτες σημειώ­νουν ότι “η Τουρκία επι­βε­βαί­ωσε τη δέσμευση για εφαρ­μογή της διμε­ρούς συμ­φω­νίας επα­νεισ­δο­χής Ελλάδας-Τουρκίας για αποδοχή της ταχείας επι­στρο­φής όλων των μετα­να­στών που δεν βρί­σκο­νται σε ανάγκη διε­θνούς προ­στα­σίας και να υπο­δέ­χε­ται πίσω όλους τους παρά­νο­μους μετα­νά­στες που συλ­λαμ­βά­νο­νται σε τουρ­κικά ύδατα”.

Οι ηγέτες συμ­φώ­νη­σαν επίσης ότι “χρειά­ζο­νται γεν­ναίες κινή­σεις για να κλεί­σουν οι δια­δρο­μές της παρά­νο­μης δια­κί­νη­σης ανθρώ­πων και να κατα­πο­λε­μη­θεί το επι­χει­ρη­μα­τικό μοντέλο των δια­κι­νη­τών, να προ­στα­τέ­ψουμε τα εξω­τε­ρικά μας σύνορα και να τερ­μα­τί­σουμε την κρίση στην Ευρώπη. Πρέπει να σπάσει ο δεσμός μεταξύ της εισόδου σε ένα πλοίο και της εγκα­τά­στα­σης στην Ευρώπη”.

Σε αυτό το πλαίσιο υπο­γραμ­μί­ζουν τη σημασία της δρα­στη­ριό­τη­τας του ΝΑΤΟ στο Αιγαίο και καλούν όλα τα μέλη του ΝΑΤΟ να την υπο­στη­ρί­ξουν ενεργά.

Ταυ­τό­χρονα, καλω­σο­ρί­ζουν θερμά τις νέες προ­τά­σεις που έκανε η Τουρκία για να αντι­με­τω­πί­σει το μετα­να­στευ­τικό ζήτημα. Οι ηγέτες συμ­φώ­νη­σαν να δου­λέ­ψουν στις προ­τά­σεις με βάση τις ακό­λου­θες αρχές:

– Την επι­στροφή όλων των νέων παρά­τυ­πων μετα­να­στών που περνούν από την Τουρκία στα ελλη­νικά νησιά, με το κόστος να καλύ­πτε­ται από την ΕΕ

-Την επα­νε­γκα­τά­σταση, για κάθε Σύρο προς επα­νεισ­δοχή στην Τουρκία από τα ελλη­νικά νησιά, ενός άλλου Σύρου από την Τουρκία στα κράτη μέλη της ΕΕ, στο πλαίσιο των υφι­στά­με­νων δεσμεύ­σεων

-Να επι­τα­χυν­θεί η απε­λευ­θέ­ρωση της βίζας με στόχο την άρση των προ­ϋ­πο­θέ­σεων για τους Τούρ­κους πολίτες μέχρι τα τέλη του Ιουνίου του 2016.

-Να επι­τα­χυν­θεί η εκτα­μί­ευση των 3 δισ. ευρώ και να ληφθούν απο­φά­σεις για πρό­σθετη χρη­μα­το­δό­τηση

-Να γίνει προ­ε­τοι­μα­σία για τις απο­φά­σεις όσον αφορά το άνοιγμα νέων κεφα­λαίων στις εντα­ξια­κές δια­πραγ­μα­τεύ­σεις το συντο­μό­τερο δυνατό, χτί­ζο­ντας στα συμπε­ρά­σματα του Συμ­βου­λίου του Οκτω­βρίου του 2015

-Να εργα­στούν με την Τουρκία σε ένα κοινό έργο ώστε να βελ­τιώ­σουν τις ανθρω­πι­στι­κές συν­θή­κες στη Συρία κάτι που θα επι­τρέ­ψει στον τοπικό πλη­θυ­σμό και τους μετα­νά­στες να ζήσουν σε περιο­χές οι οποίες θα είναι πιο ασφα­λείς.

Οι ηγέτες των κρατών υπεν­θύ­μι­σαν περαι­τέρω πως το Ευρω­παϊκό Συμ­βού­λιο, στη συνά­ντηση της 18-19ης Φεβρουα­ρίου, απο­φά­σισε να επα­νέλ­θει σε μία κατά­σταση όπου όλα τα μέλη του χώρου Σένγκεν εφαρ­μό­ζουν πλήρως τον κώδικα συνόρων του Σένγκεν λαμ­βά­νο­ντας υπόψιν την ιδιο­μορ­φία των θαλάσ­σιων συνόρων και να δώσει τέλος στην ανε­ξέ­λεγ­κτη πρό­σβαση. Οι υπερ­βο­λι­κές ροές μετα­να­στών από το διά­δρομο των δυτικών Βαλ­κα­νίων έχουν πλέον τερ­μα­τι­στεί.

Προ­κει­μέ­νου να κατα­στεί αυτό βιώσιμο -αναφέρεται στην ανακοίνωση- απαι­τού­νται οι εξής ενέρ­γειες:

“a) να στη­ρί­ξουμε την Ελλάδα σε αυτή τη δύσκολη στιγμή και να κάνουμε το παν για να τη βοη­θή­σουμε να δια­χει­ρι­στεί μια κατά­σταση που έχει προ­κύ­ψει ως συνέ­πεια αυτής της εξέ­λι­ξης. Είναι συλ­λο­γική ευθύνη της ΕΕ που απαιτεί την γρήγορη και απο­τε­λε­σμα­τική κινη­το­ποί­ηση όλων των δια­θέ­σι­μων μέσων και πόρων της ΕΕ και των συνει­σφο­ρών των κρατών-μελών.

b) να δώσουμε μια άμεση και απο­τε­λε­σμα­τική απά­ντηση στην πολύ δύσκολη ανθρω­πι­στική κρίση που ανα­πτύσ­σε­ται με ραγδαίο ρυθμό. Θα παρα­σχε­θεί άμεσα από την Κομι­σιόν στήριξη έκτα­κτης ανάγκης σε στενή συνερ­γα­σία με την Ελλάδα, τα υπό­λοιπα κράτη-μέλη και μη κυβερ­νη­τι­κούς οργα­νι­σμούς στη βάση μιας αξιο­λό­γη­σης, από την Κομι­σιόν και την Ελλάδα, των αναγκών και ενός σχεδίου έκτα­κτης ανάγκης. Σε αυτό το πλαίσιο, οι αρχηγοί κρατών καλω­σο­ρί­ζουν την πρόταση της Κομι­σιόν για την πρό­βλεψη παροχής έκτα­κτης στή­ρι­ξης εντός της ΕΕ και καλούν το Συμ­βού­λιο να την υιο­θε­τή­σει πριν το επόμενο Συμ­βού­λιο του Μαρτίου, επε­κτεί­νο­ντας με αυτόν τον τρόπο το εύρος των χρη­μα­το­οι­κο­νο­μι­κών εργα­λείων που μπορούν να χρη­σι­μο­ποι­η­θούν.

c)να παρά­σχουμε περισ­σό­τερη βοήθεια στην Ελλάδα για να φυλάξει τα εξω­τε­ρικά σύνορα, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων αυτών με την ΠΓΔΜ και την Αλβανία και να δια­σφα­λί­σουμε την ομαλή λει­τουρ­γία των hotspots με 100% ταυ­το­ποί­ηση, κατα­γραφή, ελέγ­χους ασφα­λείας και την πρό­βλεψη για επαρκή ικα­νό­τητα υπο­δο­χής. Η Frontex θα απευ­θύ­νει νέα πρό­σκληση για εθνι­κούς συνο­ριο­φύ­λα­κες το συντο­μό­τερο δυνατό και όλα τα κράτη μέλη θα πρέπει να απο­κρι­θούν πλήρως έως την 1η Απρι­λίου το αργό­τερο. Η Europol θα απο­στεί­λει γρήγορα ελεγ­κτές σε όλα τα hotspots για να ενι­σχύ­σουν τους ελέγ­χους ασφα­λείας και να βοη­θή­σουν τις ελλη­νι­κές αρχές στη μάχη κατά των δια­κι­νη­τών.

d) να βοη­θή­σουμε την Ελλάδα ώστε να δια­σφα­λι­στούν ολο­κλη­ρω­μέ­νες, μεγάλης κλί­μα­κας και γρή­γο­ρες επι­στρο­φές στην Τουρκία όλων των παρά­τυ­πων μετα­να­στών που δεν βρί­σκο­νται σε ανάγκη διε­θνούς προ­στα­σίας, χτί­ζο­ντας στη συμ­φω­νία επα­νεισ­δο­χής Ελλάδας – Τουρ­κίας και από την 1η Ιουνίου στη συμ­φω­νία επα­νεισ­δο­χής ΕΕ-Τουρκίας

e) να επι­τα­χύ­νουμε σημα­ντικά την εφαρ­μογή της μετε­γκα­τά­στα­σης ώστε να μετρια­στεί το μεγάλο βάρος που βαραί­νει επί του παρό­ντος την Ελλάδα. Το Ευρω­παϊκό Γραφείο Υπο­στή­ρι­ξης του Ασύλου (EASO) θα κάνει μια επι­πλέον πρό­κληση για εθνική πραγµατογνωµοσύνη ώστε να υπο­στη­ρί­ξει το ελλη­νικό σύστημα ασύλου και όλα τα κράτη μέλη θα πρέπει να αντα­πο­κρι­θούν άμεσα και πλήρως. Τα κράτη μέλη καλού­νται επίσης να δια­θέ­σουν επει­γό­ντως περισ­σό­τε­ρες περιο­χές για μετε­γκα­τά­σταση. Η Κομι­σιόν θα ανα­φέ­ρει σε μηνιαία βάση στο Συμ­βού­λιο όσον αφορά την εφαρ­μογή των υπο­χρε­ώ­σεων μετε­γκα­τά­στα­σης.

f) να συνε­χί­σουμε να συνερ­γα­ζό­μα­στε στενά με κράτη εκτός της ΕΕ στα Δυτικά Βαλ­κά­νια και να παρέχει την ανα­γκαία βοήθεια

g) να εφαρ­μό­ζουμε τις υφι­στά­με­νες δεσμεύ­σεις μετε­γκα­τά­στα­σης και να συνε­χί­σουμε να εργα­ζό­μα­στε σε ένα αξιό­πι­στο πρό­γραμμα εθε­λο­ντι­κής υπο­δο­χής με την Τουρκία

h) να ανα­λά­βουμε άμεσα όλα τα ανα­γκαία μέτρα όσον αφορά νέες δια­δρο­μές και να εντεί­νει την κατα­πο­λέ­μηση των δια­κι­νη­τών

i) να προωθήσoυμε, κατά προ­τε­ραιό­τητα, όλα τα στοι­χεία του οδικού χάρτη της Κομι­σιόν για την επι­στροφή στη Σένγκεν, ώστε να τερ­μα­τι­στούν οι προ­σω­ρι­νοί εσω­τε­ρι­κοί συνο­ρια­κοί έλεγχοι και να επα­νέλ­θει η ομαλή λει­τουρ­γία της περιο­χής Σένγκεν πριν το τέλος του έτους”

Σημειώ­νε­ται ότι στο κείμενο της ανα­κοί­νω­σης σημειώ­νε­ται πως το έγγραφο αυτό δεν καθο­ρί­ζει νέες δεσμεύ­σεις για τα κράτη μέλη όσον αφορά την επα­νε­γκα­τά­σταση και µετεγκατάσταση.