Δημοσκόπηση : Κυριαρχία ΝΔ αλλά και ανησυχία των πολιτών σε τρία μέτωπα

Μέσα σε ένα σκηνικό παρα­τει­νό­με­νης πολι­τι­κής κυριαρ­χίας της ΝΔ και του Κυριά­κου Μητσο­τάκη, όπως αυτό δια­μορ­φώ­θηκε την περα­σμένη άνοιξη, στην αφε­τη­ρία της παν­δη­μι­κής κρίσης, ανοίγει και ο νέος πολι­τι­κός κύκλος που, ως είθι­σται, θα εγκαι­νια­στεί με την πρω­θυ­πουρ­γική ομιλία στη Θεσ­σα­λο­νίκη το επόμενο Σαβ­βα­το­κύ­ριακο. Η υπε­ρο­πλία  Μητσο­τάκη σε όλους τους δείκτες, επι­βε­βαιώ­νε­ται και στη δημο­σκό­πηση της GPO για «ΤΑ ΝΕΑ – Σαβ­βα­το­κύ­ριακο», την πρώτη πανελ­λα­δική έρευνα στην έναρξη της νέας πολι­τι­κής σεζόν, και συν­δέ­ε­ται και με προ­βά­δι­σμα 17 ποσο­στιαίων μονάδων της ΝΔ έναντι του ΣΥΡΙΖΑ στην πρόθεση ψήφου.

Σύμφωνα με την έρευνα, σε αυτή την αφε­τη­ρία η κυβέρ­νηση και ο Πρω­θυ­πουρ­γός παίρ­νουν θέση, έχοντας εξα­σφα­λί­σει «ψήφο εμπι­στο­σύ­νης» από το κοι­νω­νικό σύνολο για τη δια­χεί­ριση των τριών βασικών θεμάτων που δια­μορ­φώ­νουν και την πολι­τική ατζέντα της περιό­δου. Είναι σαφές ότι το βλέμμα της κοινής γνώμης εστιά­ζει στον κορα­ναϊό, τα εθνικά και την οικο­νο­μική κατά­σταση, με ανη­συ­χίες και προσ­δο­κίες που οδηγούν και σε επι­μέ­ρους μετα­βο­λές σε σχέση με το πολι­τικό  κλίμα που κατα­γρα­φό­ταν στη φάση της μεγάλη καρα­ντί­νας. Και στα τρία μέτωπα, εξάλλου, ανα­δει­κνύ­ο­νται διλήμ­ματα που αφήνουν το δικό τους απο­τύ­πωμα και επη­ρε­ά­ζουν τη διάθεση της κοι­νω­νι­κής πλειο­ψη­φίας.

Είναι χαρα­κτη­ρι­στικό ότι παρά τον γενι­κευ­μένο φόβο για τον κορα­ναϊό και τη μεγάλη ανη­συ­χία (με ποσοστά άνω του 80%) για ένα δεύτερο κύμα της παν­δη­μίας, η κοι­νω­νική βάση δεν φαί­νε­ται να ευνοεί μια επι­στροφή σε ένα νέο lockdown.

Το σήμα αυτό εκπέ­μπει και ο διχα­σμός που προ­κύ­πτει για τα νέα περιο­ρι­στικά μέτρα, πρω­τί­στως για το κλεί­σιμο των κατα­στη­μά­των υγειο­νο­μι­κού ενδια­φέ­ρο­ντος (εστίαση, κέντρα δια­σκέ­δα­σης κ.ά.) μετά τα μεσά­νυ­χτα. Το 48,4% συναι­νεί και αντι­μά­χε­ται το 47,3% που δεν θεωρεί σκόπιμη την απα­γό­ρευση. Επι­φυ­λα­κτική, εξάλλου, είναι η κοινή γνώμη και για το σχέδιο επι­στρο­φής στα σχολεία – σε μία αλλαγή πλεύσης από το σκηνικό της άνοιξης, όταν όλοι οι περιο­ρι­σμοί γίνο­νταν απο­δε­κτοί από το κοι­νω­νικό σύνολο με συντρι­πτικά ποσοστά.

Το στοί­χημα της οικο­νο­μίας

Η διάχυτη ανη­συ­χία για τις εξε­λί­ξεις στο μέτωπο του κορω­νοϊού είναι εξίσου προ­φα­νές ότι συν­δέ­ε­ται και με τους προ­βλη­μα­τι­σμούς για την πορεία της Οικο­νο­μίας τους προ­σε­χείς μήνες. Αν και φαί­νε­ται να υπάρ­χουν ακόμη αντοχές (σχεδόν το 44% λέει ότι δεν έχει επη­ρε­α­στεί οικο­νο­μικά από την κρίση), η πλειο­νό­τητα των ερω­τη­θέ­ντων (52,5%) θεωρεί ότι η κυβέρ­νηση πρέπει να προ­χω­ρή­σει σε πρό­σθετα μέτρα οικο­νο­μι­κής ενί­σχυ­σης νοι­κο­κυ­ριών, εργα­ζο­μέ­νων και επι­χει­ρή­σεων. Γενι­κό­τερα, πάντως, και στη δεύτερη φάση της δια­χεί­ρι­σης της κρίσης του κορω­νοϊού η κυβέρ­νηση κερ­δί­ζει το στοί­χημα (το 52,1% έναντι 44,1% εγκρί­νει τον συνο­λικό σχε­δια­σμό της).

Υπέρ του δια­λό­γου

Την ίδια ώρα, διλήμ­ματα δημιουρ­γεί και η παρα­τει­νό­μενη ένταση στα ελλη­νο­τουρ­κικά. Η ελλη­νική κοι­νω­νία δείχνει έτοιμη και προ­τρέ­πει για διάλογο με τη γείτονα (68,8%), προ­κει­μέ­νου να υπάρξει διπλω­μα­τική λύση στη διένεξη, αλλά ταυ­τό­χρονα προ­ε­τοι­μά­ζε­ται για ένα θερμό επει­σό­διο στο Αιγαίο (63,7%) και για μια στρα­τιω­τική απά­ντηση (την απο­δέ­χε­ται το 49,2% των ερω­τη­θέ­ντων έναντι 47,1%), εάν οι τουρ­κι­κές προ­κλή­σεις φθάσουν στο απρο­χώ­ρητο.

Σε αυτό το σκηνικό, η κοι­νω­νική πλειο­ψη­φία δείχνει να ανάβει «πράσινο φως» στον Πρω­θυ­πουργό και την κυβέρ­νηση να προ­χω­ρή­σουν στον σχε­δια­σμό τους. Ο βαθμός εμπι­στο­σύ­νης, άλλωστε, στον Κυριάκο Μητσο­τάκη έναντι του Αλέξη Τσίπρα παρα­μέ­νει συντρι­πτι­κός (52,3% έναντι 26,2% στην καταλ­λη­λό­τητα για την πρω­θυ­πουρ­γία). Παράλ­ληλα, φαί­νε­ται να κλείνει ο κύκλος της υπο­χώ­ρη­σης της αξιω­μα­τι­κής αντι­πο­λί­τευ­σης που ξεκί­νησε την περα­σμένη άνοιξη, όπως και στα προ­σω­πικά ποσοστά του Αλέξη Τσίπρα, ενώ με ανοδική τάση εισέρ­χε­ται στον νέο πολι­τικό κύκλο και το Κίνημα Αλλαγής που κατα­γρά­φε­ται στο 7%.

Του Αντώνη Παπαρ­γύρη*

Τρία είναι τα μεγάλα ζητή­ματα που απα­σχο­λούν την πολι­τική ατζέντα του τελευ­ταίου δια­στή­μα­τος: οι εξε­λί­ξεις στο μέτωπο του κορω­νοϊού, οι οικο­νο­μι­κές επι­πτώ­σεις της στην καθη­με­ρι­νό­τητα των πολιτών, η αυξα­νό­μενη ένταση στο Αιγαίο και η συνε­χι­ζό­μενη τουρ­κική προ­κλη­τι­κό­τητα. Γύρω από αυτά τα ζητή­ματα κινεί­ται και η νέα δημο­σκό­πηση της GPO, η οποία διε­ρεύ­νησε και απο­τύ­πωσε τις απόψεις και τη στάση των πολιτών απέ­να­ντι σε αυτά.

Το πρώτο βασικό συμπέ­ρα­σμα σχε­τί­ζε­ται με τον διάχυτο φόβο που αισθά­νο­νται οι πολίτες εξαι­τίας της αύξησης των κρου­σμά­των του κορω­νοϊού. Περισ­σό­τε­ροι από 8 στους 10 ανη­συ­χούν πολύ και αρκετά για την εξέλιξη της υγειο­νο­μι­κής κρίσης. Ως προς τη βασική αιτία της αύξησης των κρου­σμά­των η κοινή γνώμη εμφα­νί­ζε­ται διχα­σμένη, αφού το 48,7% πιστεύει ότι αυτή οφεί­λε­ται κυρίως στο άνοιγμα του του­ρι­σμού, ενώ το 45,5% υπο­δει­κνύει ως βασική αιτία τη χαλά­ρωση στην τήρηση των μέτρων από την πλευρά των πολιτών. Εξίσου διχα­σμένη εμφα­νί­ζε­ται η κοινή γνώμη και στο ζήτημα της απα­γό­ρευ­σης λει­τουρ­γίας των κατα­στη­μά­των υγειο­νο­μι­κού ενδια­φέ­ρο­ντος μετά τις 24.00, όπου το 48,4% τάσ­σε­ται υπέρ, ενώ το 47,3% δια­φω­νεί με το συγκε­κρι­μένο μέτρο.

Τρεις στους τέσ­σε­ρις (76,3%) δηλώ­νουν ότι χρη­σι­μο­ποιούν πάντα την προ­στα­τευ­τική μάσκα όταν επι­σκέ­πτο­νται κλει­στούς χώρους, με το 14,1% να δηλώνει ότι συμ­μορ­φώ­νε­ται με το συγκε­κρι­μένο μέτρο τις περισ­σό­τε­ρες φορές, το 3,9% μερικές φορές, το 2,7% σπάνια και το 2,1% ποτέ.

Διαι­ρε­μέ­νοι επίσης παρου­σιά­ζο­νται οι πολίτες και στην ερώτηση σχετικά με την επάρ­κεια των μέτρων που έχει εξαγ­γεί­λει το υπουρ­γείο Παι­δείας για το άνοιγμα των σχο­λείων. Συγκε­κρι­μένα το 46,7% τα θεωρεί επαρκή, ενώ το 47,2% πιστεύει ότι τα μέτρα που έχουν εξαγ­γελ­θεί δεν μπορούν να εξα­σφα­λί­σουν επαρκώς την ασφά­λεια και την προ­στα­σία των μαθητών και των εκπαι­δευ­τι­κών. Αντί­θετα το μέτρο για την παροχή δωρεάν μασκών ανα­γνω­ρί­ζε­ται ως μια πολύ θετική (89,3%) κυβερ­νη­τική απόφαση.

Συνο­λικά οι κυβερ­νη­τι­κοί χει­ρι­σμοί για την αντι­με­τώ­πιση του β’ κύματος της παν­δη­μίας κρί­νο­νται θετικά από το 52,1%, έναντι 44,1% που τοπο­θε­τού­νται αρνη­τικά. Οι θετικές απόψεις είναι σαφώς πλειο­ψη­φι­κές, σε καμία περί­πτωση, ωστόσο, δεν προ­σεγ­γί­ζουν τα καθο­λικά ποσοστά απο­δο­χής που κατέ­γρα­φαν οι δημο­σκο­πή­σεις κατά την α’ φάση της παν­δη­μίας τον Απρίλιο και τον Μάιο. 

Ως απότοκο της συνε­χι­ζό­με­νης υγειο­νο­μι­κής κρίσης, το 55,6% των πολιτών δηλώνει ότι έχουν επη­ρε­α­στεί αρνη­τικά στην οικο­νο­μική τους καθη­με­ρι­νό­τητα. Πρό­κει­ται για πολύ σημα­ντικό ποσοστό του συνόλου, το οποίο ταυ­τό­χρονα δείχνει ότι υπάρ­χουν ακόμη κάποιες αντοχές στην πραγ­μα­τική οικο­νο­μία. Οι πολίτες όμως περι­μέ­νουν περισ­σό­τερα και πιο γεν­ναιό­δωρα μέτρα στή­ρι­ξης από την κυβέρ­νηση με το 52,5% να κρίνει τα υπάρ­χο­ντα ως μη επαρκή.

Στα ελλη­νο­τουρ­κικά, πολύ και αρκετά πιθανό θεωρεί το 63,7% το ενδε­χό­μενο σοβαρού επει­σο­δίου, ωστόσο η κοινή γνώμη εμφα­νί­ζε­ται επι­φυ­λα­κτική και διαι­ρε­μένη στο ενδε­χό­μενο χρήσης στρα­τιω­τι­κών μέσων για την αντι­με­τώ­πιση της τουρ­κι­κής προ­κλη­τι­κό­τη­τας, αφού το 49,2% τάσ­σε­ται υπέρ μιας τέτοιας προ­ο­πτι­κής, έναντι 47,1% που δεν προ­κρί­νει μια τέτοια λύση. Πλειο­ψη­φικά οι έλληνες πολίτες σε ποσοστό 68,8% πιστεύ­ουν ότι η ελλη­νική κυβέρ­νηση πρέπει να επι­διώ­ξει την έναρξη δια­λό­γου με τη γείτονα χώρα και να εξα­ντλή­σει τα διπλω­μα­τικά μέσα. Την ίδια στιγμή εμφα­νί­ζο­νται δύσπι­στοι ως προς τη στήριξη που μπορούν να λάβουν οι ελλη­νι­κές θέσεις από τους ευρω­παί­ους εταί­ρους, για τους οποίους σε ποσοστό 55,1% δεν πιστεύ­ουν ότι θα κάνουν πράξη τις δια­κη­ρύ­ξεις τους για επιβολή οικο­νο­μι­κών κυρώ­σεων σε βάρος της Τουρ­κίας.

Ο Κυριά­κος Μητσο­τά­κης συνε­χί­ζει να απο­λαμ­βά­νει – αν και ελαφρώς μειω­μένα – υψηλά ποσοστά δημο­φι­λίας (62,3%), ενώ δια­τη­ρεί και το σαφέ­στατο προ­βά­δι­σμα στο ερώτημα για τον καταλ­λη­λό­τερο Πρω­θυ­πουργό με 52,3% έναντι 26,2% του Αλέξη Τσίπρα.

Στην πρόθεση ψήφου η ΝΔ εμφα­νί­ζε­ται να έχει προ­βά­δι­σμα 17 μονάδων από τον ΣΥΡΙΖΑ, με τα ποσοστά της όμως να είναι ελαφρώς μειω­μένα σε σχέση με την προη­γού­μενη έρευνα του Ιουνίου κατά 1,5% (από 41% τον Ιούνιο, 39,5% σήμερα). Ο ΣΥΡΙΖΑ παρου­σιά­ζε­ται στα­θε­ρός, με μια πολύ μικρή αύξηση από το 22% στο 22,5%, ενώ μια μονάδα από το 6% στο 7% κερ­δί­ζει το ΚΙΝΑΛ σε σχέση με την προη­γού­μενη δημο­σκό­πηση. Τα ποσοστά των υπό­λοι­πων κομ­μά­των εμφα­νί­ζο­νται σχετικά σταθερά. Το κυβερ­νών κόμμα παρου­σιά­ζει μια μικρή πτώση της συσπεί­ρω­σής του, η οποία προ­φα­νώς οφεί­λε­ται κυρίως στην ανη­συ­χία των πολιτών για την αντι­με­τώ­πιση του β’ κύματος της παν­δη­μίας. Η κυβέρ­νηση παρα­μέ­νει πολι­τικά κυρί­αρχη, η επι­στροφή, ωστόσο, στην κανο­νι­κό­τητα και η αντι­με­τώ­πιση της νέας κοι­νω­νι­κής και οικο­νο­μι­κής κατά­στα­σης προ­κα­λούν προ­βλη­μα­τι­σμό στους πολίτες.

Ο Αντώνης Παπαρ­γύ­ρης είναι διευ­θυ­ντής Ερευνών της GPO

Πηγή: in.gr