Ομιλεί προς την «δ» ένας από τους 10 καλύτερους φιλοσόφους του κόσμου

Κύριε Καθη­γητά, ποια είναι η συμβολή της επι­στή­μης της φιλο­σο­φίας στην καθη­με­ρι­νό­τητα του πολίτη;

Αυτό είναι ένα ερώτημα που τίθεται σε όλες τις περι­πτώ­σεις. Η καθη­με­ρι­νό­τητα του πολίτη, ορί­ζε­ται με πολλούς τρόπους. Η Φιλο­σο­φία κατά κύριο λόγο επη­ρε­ά­ζει την εκπαί­δευση. Αν οι εκπαι­δευ­τι­κοί που διδά­σκουν στη Μέση εκπαί­δευση έχουν φιλο­σο­φική Παιδεία, μπορούν να κάνουν καλύ­τερα τη δουλειά τους. Επη­ρε­ά­ζουν άμεσα και έμμεσα τη ζωή των ανθρώ­πων. Γενικά, η φιλο­σο­φία δεν έρχεται να επη­ρε­ά­σει άμεσα τον κάθε πολίτη, παρά μόνο όταν έχει μόρφωση, η οποία είναι απα­ραί­τητη για τη ζωή του. Η φιλο­σο­φία δεν είναι ένα μάθημα των θετικών επι­στη­μών, όπως η φυσική ή τα μαθη­μα­τικά. Αφορά τον τρόπο ζωής του κάθε ανθρώ­που. Το πώς θα ζήσεις, έχει να κάνει με το τι αντι­λαμ­βά­νε­σαι ως σπου­δαίο, περιττό ή άχρηστο. Αν δεν ακο­λου­θείς μία συνει­δητή φιλο­σο­φία, επη­ρε­ά­ζε­σαι από ανορ­θό­δο­ξες και ανού­σιες κατα­στά­σεις. Επο­μέ­νως, η φιλο­σο­φία, επη­ρε­ά­ζει τις ζωές των ανθρώ­πων, ανάλογα με την παιδεία που έχει ο καθένας.

Σε ποιο επίπεδο έχουν φτάσει τα συνέ­δρια της Διε­θνούς Εται­ρείας Ελλη­νι­κής Φιλο­σο­φίας; Γίνεται μέσα από τα συνέ­δριά σας πιο προσιτή η Φιλο­σο­φία στο μέσο πολίτη;

Τα συνέ­δριά μας είναι από τα σημα­ντι­κό­τερα πανε­πι­στη­μιακά συνέ­δρια στο κόσμο. Οι άνθρω­ποι που συμ­με­τέ­χουν πρέπει να έχουν ήδη βασική πανε­πι­στη­μιακή Παιδεία και να εξε­λίσ­σο­νται. Δεν απευ­θυ­νό­μα­στε στο μέσο πολίτη.

Έχουμε διορ­γα­νώ­σει μέχρι σήμερα 28 συνέ­δρια κυρίως στο Νοτιο­α­να­το­λικό Αιγαίο, μία περιοχή που έχει μεγάλη σημασία από εθνική και πολι­τι­στική σκοπιά. Η βάση του ελλη­νι­κού πολι­τι­σμού είναι η Ιωνία… Η σχέση της Ρόδου με τη φιλο­σο­φία είναι μετα­γε­νέ­στερη… Βέβαια η Ρόδος κατά την Ελλη­νι­στική και την πρώιμη Ρωμαϊκή περίοδο, υπήρξε ένα από τα μεγάλα κέντρα Ελλη­νι­στι­κής φιλο­σο­φίας και Ελλη­νι­κής πνευ­μα­τι­κής ζωής. Το Συνέ­δριο έχει ως στόχο να ανα­δεί­ξει διεθνώς το μεγάλο αυτό και σχετικά λίγο γνωστό σήμερα κεφά­λαιο της Ελλη­νι­κής φιλο­σο­φίας και της ιστο­ρίας της Ρόδου.

Γιατί επι­λέ­ξατε να γίνει φέτος στη Ρόδο το συνέ­δριο; Η συμβολή της Περι­φέ­ρειας Νοτίου Αιγαίου ποια ήταν;

Επι­λέ­ξαμε τη Ρόδο στο πλαίσιο των εορ­τα­σμών του έτους Δωδε­κα­νή­σου. Όσο για τη συνερ­γα­σία μας με την Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου, ήταν άψογη. Αν δεν ήταν η Περι­φέ­ρεια, το συνέ­δριο δεν θα μπο­ρούσε να γίνει. Δεν θα μπο­ρού­σαμε να καλύ­ψουμε δια­φο­ρε­τικά τα έξοδα της διε­θνούς διερ­μη­νείας. Χωρίς τη διεθνή διερ­μη­νεία, δεν θα κάναμε καν το συνέ­δριο. Είναι σημα­ντικό να κατα­λα­βαί­νουν και οι Έλληνες τα αγγλικά φιλο­σο­φικά κείμενα και να συμ­με­τέ­χουν στη συζή­τηση. Επίσης, τα ελλη­νικά κείμενα θα πρέπει να γίνο­νται κατα­νοητά από το ξενό­γλωσσο κοινό.

Εμείς υπη­ρε­τούμε την Ελλάδα και τον Ελλη­νικό Πολι­τι­σμό επι­μέ­νουμε να χρη­σι­μο­ποιούμε την ελλη­νική γλώσσα. Είναι ντροπή σε ελλη­νικά συνέ­δρια, που διορ­γα­νώ­νο­νται και από ιδρύ­ματα, όπως αυτό του Σταύρου Νιάρχου ή του Ωνάση, να είναι η αγγλική η επίσημη ομι­λού­μενη γλώσσα. Εμείς δεν ακο­λου­θούμε ποτέ αυτή τη γραμμή.

Δεν έχω παρά να ευχα­ρι­στήσω την Περι­φε­ρειακή Αρχή για τη σημα­ντική ευκαι­ρία που μας προ­σέ­φερε να λει­τουρ­γή­σει η διερ­μη­νεία του συνε­δρίου. Η ελλη­νική είναι η γλώσσα των γλωσσών, όλες οι έννοιες οι φιλο­σο­φι­κές ενυ­πάρ­χουν στην Ελλη­νική γλώσσα. Πώς λοιπόν θα μπο­ρού­σαμε να καταρ­ρί­ψουμε τη γλώσσα μας;

Πόσο συμ­βάλ­λουν τέτοιου είδους συνέ­δρια στον του­ρι­σμό του τόπου μας;

Αυτά τα συνέ­δρια συγκε­ντρώ­νουν πλήθος κόσμου. Οι συμ­με­τέ­χο­ντες έρχο­νται συχνά με τις οικο­γέ­νειες και τους φίλους τους. Προ­φα­νώς τα συνέ­δρια βοηθούν στην του­ρι­στική ανά­πτυξη του κάθε τόπου. Σκε­φτείτε ότι σε όλα τα συνέ­δρια που έχουμε διορ­γα­νώ­σει στα ελλη­νικά (το 1992 και το 2001 στη Ρόδο) συμ­με­τεί­χαν περισ­σό­τε­ροι από 50.000 επι­στή­μο­νες μαζί με τις οικο­γέ­νειές τους.

Κλεί­νο­ντας, κύριε Καθη­γητά, ποιο είναι το επίπεδο του κλάδου της Φιλο­σο­φίας σε πανε­πι­στη­μιακό επίπεδο στη χώρα μας και ποιο στο εξω­τε­ρικό; Έρχο­νται φοι­τη­τές για μετα­πτυ­χιακά προ­γράμ­ματα στην Ελλάδα και από ποιες χώρες;

Όλο κλαι­γό­μα­στε στην Ελλάδα, αλλά του­λά­χι­στον στον κλάδο της Φιλο­σο­φίας δεν υστε­ρούμε σε τίποτε σε σύγκριση με το εξω­τε­ρικό. Όταν ήμουν φοι­τη­τής, υπήρχαν μόλις τρεις καθη­γη­τές και σήμερα στην Ελλάδα φτάνουν τους 300. Γίνο­νται μαθή­ματα για όλους τους κλάδους και όλες τις ειδι­κό­τη­τες της φιλο­σο­φίας. Οι νέοι, αν θέλουν, μπορούν να μάθουν. Υπάρ­χουν πολλές δυνα­τό­τη­τες…

Βέβαια, λόγω της κρίσης, υπάρ­χουν και καθη­γη­τές οι οποίοι κοιτούν μόνο πώς θα επι­βιώ­σουν και δεν συμ­με­τέ­χουν στις κοινές επι­διώ­ξεις οι οποίες μπορούν να βοη­θή­σουν τον τόπο. Μόνος του ο καθένας δεν μπορεί να κατα­φέ­ρει κάθε σημα­ντικό… Αυτά τα συνέ­δρια που διορ­γα­νώ­νουμε λ.χ. δεν μπορούν να γίνο­νται από ένα άτομο μόνο. Πρέπει να ενδια­φε­ρό­μα­στε για το συνάν­θρωπο και να συνερ­γα­ζό­μα­στε.