Η αποπομπή της Στεφανίας Στάγκα απογυμνώνει το μοντέλο συγκέντρωσης εξουσιών στην παράταξη «ΕΝΑ»

• Παρά την πληθώρα εκλεγ­μέ­νων στε­λε­χών, ο δήμαρ­χος Αλέ­ξαν­δρος Κολιά­δης επεν­δύει σε μια μικρή διοι­κη­τική ομάδα με διπλούς ρόλους και χωρο­τα­ξι­κές ασυμ­με­τρίες, αφή­νο­ντας ανα­ξιο­ποί­η­τες δυνά­μεις και θρέ­φο­ντας εσω­τε­ρι­κές ρωγμές

Η αιφ­νί­δια απο­μά­κρυνση της κ. Στε­φα­νίας Στάγκα από τη θέση της εντε­ταλ­μέ­νης συμ­βού­λου Ιαλυσού δεν είναι ένα μεμο­νω­μένο διοι­κη­τικό γεγονός.

Λει­τουρ­γεί ως κατα­λύ­της που φωτίζει τον τρόπο με τον οποίο δομεί­ται και ασκεί­ται η εξουσία στον Δήμο Ρόδου μετά τις τελευ­ταίες αυτο­διοι­κη­τι­κές εκλογές.

Η παρά­ταξη «ΕΝΑ», παρά το γεγονός ότι διέθετε πλήθος υπο­ψη­φίων και πλέον εκλεγ­μέ­νων στε­λε­χών, εμφα­νί­ζε­ται να διοικεί μέσω μιας στενής ομάδας προ­σώ­πων με συσ­σω­ρευ­μέ­νες αρμο­διό­τη­τες, συχνά χωρίς θεμα­τική συνά­φεια ή χωρο­τα­ξική λογική.

Το απο­τέ­λε­σμα είναι η στα­διακή απα­ξί­ωση ενός σημα­ντι­κού μέρους του ανθρώ­πι­νου δυνα­μι­κού, οι τοπικές ανι­σορ­ρο­πίες στην εκπρο­σώ­πηση και, εντέλει, η πολι­τική φθορά μιας πλειο­ψη­φίας που υπο­σχέ­θηκε εξω­στρέ­φεια και συμ­με­το­χι­κό­τητα.

Από την ανά­δειξη στην απο­πο­μπή: ένα σύντομο χρο­νο­λό­γιο

Η Στε­φα­νία Στάγκα είχε οριστεί στις 11 Σεπτεμ­βρίου 2024 εντε­ταλ­μένη σύμ­βου­λος για τη Δημο­τική Ενότητα Ιαλυσού, κλεί­νο­ντας έτσι έναν κύκλο πολι­τι­κής δια­δρο­μής που την είχε φέρει, νωρί­τερα, στη διοί­κηση της ΔΕΡΜ ΑΕ.

Η σύγκρουση με αφορμή την απο­πο­μπή του πατέρα της από το διοι­κη­τικό συμ­βού­λιο της ΔΕΥΑΡ και η δημόσια τοπο­θέ­τησή της ότι «ο πατέρας μου δεν σας αξίζει» απο­τέ­λε­σαν τη σπίθα.

Στις 4 Σεπτεμ­βρίου 2025 αναρ­τή­θηκε στη Διαύ­γεια η απόφαση του δημάρ­χου κ. Αλέ­ξαν­δρου Κολιάδη για την καθαί­ρεσή της, με αντι­κα­τα­στάτη τον κ. Λάμπη Χρυ­σο­βα­λά­ντη.

Το επει­σό­διο, όμως, δεν μπορεί να δια­βα­στεί απο­κομ­μένο από το προη­γού­μενο απο­τύ­πωμα της ίδιας στην τοπική αυτο­διοί­κηση.

Τον Ιούλιο του 2023, ως διευ­θύ­νουσα σύμ­βου­λος της ΔΕΡΜΑΕ, είχε αρνηθεί να υπο­γρά­ψει την παρά­ταση της σύμ­βα­σης για τις Πηγές Καλ­λι­θέας χωρίς προη­γού­μενο έλεγχο, ανα­λαμ­βά­νο­ντας το πολι­τικό κόστος μιας ρήξης που κατέ­ληξε στην απο­μά­κρυνσή της από τη θέση.

Η πορεία της στη συνέ­χεια ταυ­τί­στηκε πολι­τικά με τον τότε υπο­ψή­φιο και νυν δήμαρχο κ. Αλέ­ξαν­δρο Κολιάδη, όπου υπήρξε ενεργό κομμάτι της προ­ε­κλο­γι­κής του μηχανής. Η τωρινή ρήξη, άρα, δεν είναι επι­φα­νειακή, είναι η κορύ­φωση μιας σχέσης εμπι­στο­σύ­νης που δοκι­μά­στηκε στα όρια.

Η στενή ομάδα εξου­σίας: πρόσωπα, ρόλοι και επι­κα­λύ­ψεις

Η πολι­τική γεω­με­τρία της διοί­κη­σης Κολιάδη δείχνει να περι­στρέ­φε­ται γύρω από μια υπο­ο­μάδα τεσ­σά­ρων προ­σώ­πων: τον ίδιο τον δήμαρχο, τον αντι­δή­μαρχο κ. Κώστα Χαλκιά, τον πρόεδρο της ΔΕΥΑΡ κ. Σωτήρη Βαγιανό και τον κ. Λάμπη Χρυ­σο­βα­λά­ντη.

Τα δύο τελευ­ταία ονόματα κατέ­χουν κομ­βι­κούς οργα­νι­σμούς κοινής ωφέ­λειας και ανα­πτυ­ξια­κής κατεύ­θυν­σης, ενώ ο κ. Χαλκιάς συγκε­ντρώ­νει κρίσιμα χαρ­το­φυ­λά­κια.

Η περί­πτωση Χαλκιά είναι ενδει­κτική: αντι­δή­μαρ­χος Οικο­νο­μι­κών και ταυ­τό­χρονα, υπεύ­θυ­νος για τη Μεσαιω­νική Πόλη. Πρό­κει­ται για δύο πεδία που απαι­τούν δια­φο­ρε­τική τεχνο­γνω­σία, χρόνο και προ­τε­ραιό­τη­τες. Η οικο­νο­μική δια­χεί­ριση του Δήμου, με τους περιο­ρι­σμούς της καθη­με­ρι­νό­τη­τας, τις επι­χο­ρη­γή­σεις, τις απορ­ρο­φή­σεις πόρων και την επο­πτεία δαπανών, σπανίως μπορεί να συν­δυα­στεί χωρίς τριβές με τον εξαι­ρε­τικά απαι­τη­τικό και ιδιό­μορφο χώρο της Μεσαιω­νι­κής Πόλης, ο οποίος διέ­πε­ται από καθε­στώς προ­στα­σίας, σύνθετα έργα υπο­δο­μής και ευαι­σθη­σίες που υπερ­βαί­νουν τα όρια μιας τυπικής αντι­δη­μαρ­χίας.

Στην άλλη πλευρά, ο κ. Λάμπης Χρυ­σο­βα­λά­ντης είναι πρό­ε­δρος της ΔΕΡΜ ΑΕ και πλέον εντε­ταλ­μέ­νος Ιαλυσού.

Η επιλογή αυτή επι­βα­ρύ­νε­ται και από μια εμφανή χωρο­τα­ξική ασυμ­με­τρία: κατά­γε­ται και πολι­τεύ­θηκε στη Λίνδο, ενώ καλεί­ται να εκφρά­σει και να συντο­νί­σει τις ανάγκες της Ιαλυσού.

Η συγκέ­ντρωση δύο απαι­τη­τι­κών ρόλων στο ίδιο πρόσωπο, με παράλ­ληλη μετα­τό­πιση εκπρο­σώ­πη­σης εκτός της φυσικής εκλο­γι­κής του βάσης, δημιουρ­γεί αντι­κει­με­νι­κές δυσκο­λίες τόσο στη διοι­κη­τική απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τητα όσο και στη δημο­κρα­τική νομι­μο­ποί­ηση της επι­λο­γής.

Ιαλυσός χωρίς φωνή από την Ιαλυσό;

Στο επί­κε­ντρο των αντι­δρά­σεων βρί­σκε­ται το αίσθημα υπο­εκ­προ­σώ­πη­σης της Ιαλυσού. Την ώρα που απο­μα­κρύ­νε­ται η εντε­ταλ­μένη σύμ­βου­λος που είχε την ευθύνη της ενό­τη­τας, δεν αξιο­ποιεί­ται ο δημο­τι­κός σύμ­βου­λος κ. Νίκος Χατζη­κα­λη­μέ­ρης, ο οποίος κατά­γε­ται από την Ιαλυσό και εξελέγη με ισχυρά ερεί­σματα στην τοπική κοι­νω­νία.

Η φυσική συνέ­χεια θα υπα­γό­ρευε την ανάθεση ρόλου σε πρόσωπο που γνω­ρί­ζει την περιοχή από μέσα, με κοι­νω­νικά δίκτυα και διοι­κη­τική εγγύ­τητα. Η επιλογή ενός προ­σώ­που εκτός Ιαλυσού για να εκπρο­σω­πή­σει την Ιαλυσό, θολώνει την έννοια της απο­κέ­ντρω­σης και απο­δυ­να­μώ­νει τη σχέση Δήμου–πολίτη στο επίπεδο της καθη­με­ρι­νό­τη­τας.

Η απο­μά­κρυνση Στάγκα ως σύμ­πτωμα,  όχι ως αιτία

Αν περιο­ρι­στούμε στην προ­σω­πική αντι­πα­ρά­θεση, θα χάσουμε την ουσία. Η καθαί­ρεση της κ. Στε­φα­νίας Στάγκα ανα­δει­κνύει ένα διοι­κη­τικό υπό­δειγμα όπου οι διπλο­θε­σίες τείνουν να γίνουν κανόνας και η πολι­τική ισορ­ρο­πία επι­τυγ­χά­νε­ται με μετα­το­πί­σεις ρόλων εντός μιας κλει­στής ομάδας.

Το μήνυμα που εκπέ­μπε­ται είναι ότι η δια­φω­νία τιμω­ρεί­ται, ενώ η πολι­τική ευθυ­γράμ­μιση αντα­μεί­βε­ται με αυξη­μέ­νες αρμο­διό­τη­τες. Αυτή η κουλ­τούρα, ακόμη κι αν απο­δί­δει βρα­χυ­πρό­θε­σμα σε όρους ελέγχου, δια­βρώ­νει μεσο­πρό­θε­σμα τη συνοχή της πλειο­ψη­φίας και γεννά αβε­βαιό­τητα στα μεσαία στελέχη που αισθά­νο­νται ανα­λώ­σιμα.

ΔΕΡΜΑΕ και ΔΕΥΑΡ: οι κρί­σι­μες σκα­κιέ­ρες της επό­με­νης μέρας

Η πιθα­νό­τητα ανε­ξαρ­τη­το­ποί­η­σης της κ. Στε­φα­νίας Στάγκα δεν είναι λεπτο­μέ­ρεια. Ως διευ­θύ­νουσα σύμ­βου­λος της ΔΕΡΜ ΑΕ, έχει γνώση έργων, δια­δι­κα­σιών και ισορ­ρο­πιών που καθο­ρί­ζουν την πορεία της δημο­τι­κής ανα­πτυ­ξια­κής εται­ρείας.

Η παραί­τηση ή η απο­μά­κρυνσή της από εκεί θα ανοίξει ένα νέο, σύνθετο κεφά­λαιο δια­δο­χής, καθώς η εύρεση προ­σώ­που από την ίδια την πλειο­ψη­φία με αντί­στοιχη εμπει­ρία δεν είναι αυτο­νό­ητη.

Παράλ­ληλα, στη ΔΕΥΑΡ, όπου προ­ε­δρεύει ο κ. Βαγια­νός, η πρό­σφατη αντι­κα­τά­σταση του πατέρα της Στάγκα λει­τούρ­γησε ως πυρο­κρο­τη­τής. Οι δύο φορείς, λόγω αντι­κει­μέ­νου, προ­μη­θειών και έργων, απο­τε­λούν τους μεγα­λύ­τε­ρους πολ­λα­πλα­σια­στές πολι­τι­κού κόστους ή οφέλους, κάθε ανα­τα­ραχή εκεί επι­στρέ­φει πολ­λα­πλά­σια στο δημαρ­χιακό μέγαρο.

Η επι­κοι­νω­νιακή υπε­ρο­πλία και  τα όριά της

Κανείς δεν αμφι­σβη­τεί ότι ο δήμαρ­χος δια­θέ­τει επι­κοι­νω­νιακή δει­νό­τητα και, συχνά, ανακτά την πρω­το­βου­λία των κινή­σεων. Όμως η επι­κοι­νω­νία δεν μπορεί να υπο­κα­τα­στή­σει μόνιμα την ουσία της διοί­κη­σης. Όταν η κοι­νω­νία αντι­λαμ­βά­νε­ται ότι η λήψη απο­φά­σεων παρα­μέ­νει σταθερά στα χέρια λίγων, ότι οι ειδικές αρμο­διό­τη­τες πολ­λα­πλα­σιά­ζο­νται στους ίδιους ανθρώ­πους και ότι η χωρο­τα­ξική αντι­στοί­χιση υπο­ε­κτι­μά­ται, τότε το αφήγημα της συλ­λο­γι­κής δια­κυ­βέρ­νη­σης απο­δο­μεί­ται.

Η τωρινή στρα­τη­γική μοιάζει να επι­λέ­γει τον απο­λύ­τως ελεγ­χό­μενο βρα­χί­ονα διοί­κη­σης έναντι της ευρύ­τε­ρης κινη­το­ποί­η­σης της παρά­τα­ξης. Αυτό μπορεί να προ­σφέ­ρει ταχύ­τητα σε απο­φά­σεις και ενιαίο στίγμα, αλλά επι­βα­ρύ­νει τη διοι­κη­τική απόδοση με φαι­νό­μενα υπερ­συ­γκέ­ντρω­σης και κόπωσης στα ίδια πρόσωπα. Ταυ­τό­χρονα, το πολι­τικό ρίσκο αυξά­νε­ται: κάθε ρήξη εντός της κλει­στής ομάδας μεγι­στο­ποιεί το κόστος, ενώ η περι­θω­ριο­ποί­ηση εκλεγ­μέ­νων στε­λε­χών, όπως ο κ. Νίκος Χατζη­κα­λη­μέ­ρης, δια­βρώ­νει τις τοπικές συμ­μα­χίες που είναι απα­ραί­τη­τες για την υλο­ποί­ηση έργων στην κλίμακα της γει­το­νιάς.

Η ανα­γκαία επα­να­χαρ­το­γρά­φηση ρόλων

Μια ρεα­λι­στική διέ­ξο­δος θα περ­νούσε από την ανα­κα­τα­νομή χαρ­το­φυ­λα­κίων με κρι­τή­ρια συνά­φειας, χωρο­τα­ξι­κής λογικής και αξιο­ποί­η­σης του εκλεγ­μέ­νου δυνα­μι­κού. Η Ιαλυσός έχει αντι­κει­με­νική ανάγκη από εκπρο­σώ­πηση που να αντλεί νομι­μο­ποί­ηση από την ίδια την κοι­νό­τητα. Η Μεσαιω­νική Πόλη απαιτεί αφο­σιω­μένη διοι­κη­τική μέριμνα, δια­κριτή από το οικο­νο­μικό επι­τε­λείο. Η ΔΕΡΜΑΕ και η ΔΕΥΑΡ χρειά­ζο­νται στα­θε­ρό­τητα, δια­φά­νεια και πρόσωπα που δεν θα εμπλέ­κο­νται σε διαρ­κείς πολι­τι­κές μετεγ­γρα­φές.

Η παρά­ταξη «ΕΝΑ» δια­θέ­τει στελέχη για να υπη­ρε­τή­σει αυτό το μοντέλο, το ερώτημα είναι αν υπάρχει πολι­τική βούληση να ανοι­χτεί το παι­χνίδι πέρα από την τωρινή υπο­ο­μάδα εξου­σίας.

Η απο­πο­μπή της κ. Στε­φα­νίας Στάγκα δεν είναι το πρό­βλημα, είναι το σύμ­πτωμα μιας βαθύ­τε­ρης επι­λο­γής δια­κυ­βέρ­νη­σης που δίνει προ­τε­ραιό­τητα στη συγκέ­ντρωση αρμο­διο­τή­των σε περιο­ρι­σμένο κύκλο προ­σώ­πων.

Οι διπλο­θε­σίες, οι χωρο­τα­ξι­κές ασυμ­με­τρίες και η ανα­ξιο­ποί­ητη δεξα­μενή εκλεγ­μέ­νων στε­λε­χών παρά­γουν πολι­τικό θόρυβο και διοι­κη­τική τριβή. Αν ο Δήμος Ρόδου θέλει να απο­φύ­γει μια παρα­τε­τα­μένη εσω­στρέ­φεια που θα ακυ­ρώ­σει την απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τητα της πλειο­ψη­φίας, οφείλει να επα­να­δια­τά­ξει δυνά­μεις, να απο­συμ­φο­ρή­σει το φορτίο από τους ίδιους ανθρώ­πους και να ενι­σχύ­σει την τοπική αντι­προ­σώ­πευση εκεί όπου πραγ­μα­τικά χτυπά η καρδιά της καθη­με­ρι­νό­τη­τας.

Η Ιαλυσός δεν χρειά­ζε­ται απλώς έναν εντε­ταλ­μένο, χρειά­ζε­ται τη φωνή της, και η παρά­ταξη «ΕΝΑ» δεν χρειά­ζε­ται απλώς μια κλειστή ομάδα, χρειά­ζε­ται ολό­κληρο το εκλεγ­μένο της δυνα­μικό στην πρώτη γραμμή.