ΕΙΔΗΣΕΙΣ

Ανησυχητική η κλιμάκωση της διαφθοράς στην Ελλάδα – Ετοιμος να «λαδώσει» ένας στους 3!

news room 6 λεπτά ανάγνωση
διαφθορά

Πρω­τα­θλη­τές στη δια­φθορά οι Ελληνες, σύμφωνα με μελέτη της EY. Το 81% των στε­λε­χών θεωρεί εκτε­τα­μένο το πρό­βλημα. Ενας στους πέντε Ελληνες έχει «δεχτεί πιέσεις». Μόλις το 2% έχει παραι­τη­θεί για ζητή­ματα ανή­θι­κης συμπε­ρι­φο­ράς.

Παρά την πρόοδο που έχει συντε­λε­στεί τα τελευ­ταία χρόνια στην αντι­με­τώ­πιση φαι­νο­μέ­νων δωρο­δο­κίας και δια­φθο­ράς, οι προ­κλή­σεις παρα­μέ­νουν μεγάλες. Αυτό δια­πι­στώ­νει η διετής έρευνα της ΕΥ για θέματα απάτης (EMEIA Fraud Survey), Human instinct or machine logic – which do you trust most in the fight against fraud and corruption?, που διε­ξή­χθη στην περιοχή της Ευρώπης, Μέσης Ανα­το­λής, Ινδίας και Αφρικής (Europe, Middle East, India, Africa – EMEIA) και κατέ­γραψε τις απόψεις 4.100 στε­λε­χών από μεγάλες επι­χει­ρή­σεις σε 41 χώρες. Έτσι, το 51% όσων στε­λε­χών επι­χει­ρή­σεων συμ­με­τεί­χαν εξα­κο­λου­θεί να θεωρεί ότι το πρό­βλημα της δωρο­δο­κίας και της δια­φθο­ράς είναι εκτε­τα­μένο στο επι­χει­ρη­μα­τικό περι­βάλ­λον στη χώρα του.

Στην Ελλάδα, το ποσοστό αυτό είναι ανη­συ­χη­τικά υψηλό, καθώς δια­μορ­φώ­νε­ται στο 81%, το τρίτο υψη­λό­τερο στην κατά­ταξη μετά την Ουκρα­νία (88%) και την Κύπρο (82%) και πάνω από χώρες όπως η Κένυα (79%), η Ινδία (78%), η Αίγυ­πτος (75%) και η Νιγηρία (73%). Η επίδοση αυτή σε ευρω­παϊκό επίπεδο συγκρί­νε­ται μόνο με της Σλο­βα­κίας (81%), της Κρο­α­τίας (79%) και της Ουγ­γα­ρίας (78%). Είναι αξιο­ση­μεί­ωτο, δε, ότι στη γει­το­νιά μας, η Βουλ­γα­ρία, με 68%, και η Τουρκία, με 67%, είναι αρκετά χαμη­λό­τερα από την Ελλάδα, ενώ η Ρου­μα­νία, με 31%, κινεί­ται σε δυτι­κο­ευ­ρω­παϊκά επίπεδα.

Σημα­ντικό είναι, επίσης, το γεγονός ότι το 58% του συνόλου του δείγ­μα­τος και το 63% των Ελλήνων θεωρούν τους χαμη­λό­τε­ρους από τους ανα­με­νό­με­νους ρυθμούς ανά­πτυ­ξης στη χώρα τους ως τη μεγα­λύ­τερη απειλή για την ανά­πτυξη ή την επι­τυ­χία της επι­χεί­ρη­σής τους.

Σύμφωνα με την έρευνα, τα ανώτερα διευ­θυ­ντικά στελέχη στην περιοχή EMEIA δεν έχουν κατορ­θώ­σει να υιο­θε­τή­σουν μια κουλ­τούρα δεο­ντο­λο­γι­κής συμπε­ρι­φο­ράς. Το 77% των μελών διοι­κη­τι­κών συμ­βου­λίων και των ανώ­τε­ρων διευ­θυ­ντι­κών στε­λε­χών δηλώνει ότι θα ήταν πρόθυμο να δικαιο­λο­γή­σει κάποια μορφή ανή­θι­κης συμπε­ρι­φο­ράς για να βοη­θή­σει μια επι­χεί­ρηση να επι­βιώ­σει. Παράλ­ληλα, το 17% των ερω­τη­θέ­ντων στην περιοχή EMEIA και ένα στα τρία μέλη διοι­κη­τι­κών συμ­βου­λίων και ανώ­τε­ρων διευ­θυ­ντι­κών στε­λε­χών δηλώ­νουν πρόθυμα να δωρο­δο­κή­σουν με μετρητά για να εξα­σφα­λί­σουν ή να δια­τη­ρή­σουν μια εμπο­ρική συμ­φω­νία που θα βοη­θή­σει την επι­χεί­ρησή τους να επι­βιώ­σει. Στην ίδια ερώτηση, ένα 29% των Ελλήνων συμ­με­τε­χό­ντων ασπά­στηκε αυτή την άποψη, ποσοστό αισθητά υψη­λό­τερο από τον μέσο όρο.

Αν και τα στελέχη εμφα­νί­ζο­νται να ανα­γνω­ρί­ζουν τα επίπεδα δια­φθο­ράς στην επι­χεί­ρησή τους, μόλις το 12% του συνόλου του δείγ­μα­τος έχει παραι­τη­θεί από τη θέση του για ζητή­ματα ανή­θι­κης συμπε­ρι­φο­ράς. Εντύ­πωση προ­κα­λεί ότι το ίδιο ποσοστό για την Ελλάδα δια­μορ­φώ­νε­ται στο 2%, μειω­μένο κατά 10 ποσο­στιαίες μονάδες έναντι του συνόλου των ερω­τη­θέ­ντων. Την ίδια ώρα, το 51% των ερω­τη­θέ­ντων στην EMEIA και ένα συντρι­πτικό 72% στην Ελλάδα δηλώ­νουν ότι δεν θα επέ­λε­γαν την παραί­τηση για ζητή­ματα ηθικής, ενώ το 37% στην EMEIA και το 27% στη χώρα μας ανα­φέ­ρουν ότι σκέ­φτη­καν την παραί­τηση αλλά τελικά παρέ­μει­ναν στην επι­χεί­ρηση.

Ο κ. Πανα­γιώ­της Παπά­ζο­γλου, Διευ­θύ­νων Σύμ­βου­λος της ΕΥ Ελλάδος, παρα­τη­ρεί: «Τα ευρή­ματα της έρευνας για τη χώρα μας περιέ­χουν θετικά και αρνη­τικά στοι­χεία. Όμως, είναι εξόχως ανη­συ­χη­τική η κατα­γρα­φό­μενη ραγδαία αύξηση του ποσο­στού των στε­λε­χών στην Ελλάδα που θεωρούν δια­δε­δο­μένα τα φαι­νό­μενα δωρο­δο­κίας και δια­φθο­ράς στη χώρα μας, παρά τη σταθερή μείωση που είχε κατα­γρα­φεί στις προη­γού­με­νες έρευνες της ΕΥ. Η αντί­ληψη ότι ανή­θι­κες πρα­κτι­κές μπορούν να στη­ρί­ξουν την ανά­πτυξη μιας επι­χεί­ρη­σης έχει δια­ψευ­σθεί στην πράξη προ πολλού. Είναι επι­τα­κτική ανάγκη οι ελλη­νι­κές επι­χει­ρή­σεις και τα στελέχη τους να γυρί­σουν σελίδα και να ακο­λου­θή­σουν τα υψηλά ηθικά πρότυπα που θα τους οδη­γή­σουν στον δρόμο της βιώ­σι­μης ανά­πτυ­ξης. Καλώ όλους τους θεσμι­κούς παρά­γο­ντες να προ­βλη­μα­τι­στούν με την απο­γοη­τευ­τική τάση που κατα­γρά­φηκε στην έρευνα αυτή και να ανα­λά­βουν άμεση δράση για την αντι­στροφή του κλί­μα­τος».

Απο­τροπή: Διώξεις κατά στε­λε­χών και καταγ­γε­λίες αντι­δε­ο­ντο­λο­γι­κών συμπε­ρι­φο­ρών

Περισ­σό­τερα από τρία στα τέσσερα στελέχη (77%) απο­δέ­χο­νται την ανάγκη για ποι­νι­κές διώξεις των εμπλε­κό­με­νων στε­λε­χών ως απα­ραί­τητη προ­ϋ­πό­θεση για την απο­τροπή μελ­λο­ντι­κών φαι­νο­μέ­νων απάτης, δια­φθο­ράς και δωρο­δο­κίας. Το αντί­στοιχο ποσοστό στην Ελλάδα είναι 79%, αυξη­μένο κατά πέντε μονάδες έναντι της παγκό­σμιας έρευνας του 2016. Το εύρημα αυτό σημα­το­δο­τεί μια ξεκά­θαρη ενί­σχυση της άποψης ότι, σε περι­στα­τικά επι­χει­ρη­μα­τι­κής απάτης και δια­φθο­ράς, η ατομική ευθύνη είναι και αυτή σημα­ντική και θα πρέπει να απο­δί­δε­ται.

Την ίδια ώρα, παρά το γεγονός ότι οι ειδικές τηλε­φω­νι­κές γραμμές καταγ­γε­λιών φαι­νο­μέ­νων δια­φθο­ράς (whistleblowing hotline) θεω­ρού­νται πλέον σημα­ντικό μέρος του προ­γράμ­μα­τος συμ­μόρ­φω­σης μιας εται­ρείας, μόνο το 21% των ερω­τη­θέ­ντων στην περιοχή EMEIA και το 22% στην Ελλάδα γνω­ρί­ζουν ότι η εται­ρεία τους δια­θέ­τει αυτό το μέσο.

Ως προς τους παρά­γο­ντες εκεί­νους που θα μπο­ρού­σαν να απο­τρέ­ψουν τα στελέχη στην περιοχή EMEIA να ανα­φέ­ρουν ένα περι­στα­τικό απάτης, δωρο­δο­κίας ή δια­φθο­ράς, σημα­ντι­κό­τε­ρος φαί­νε­ται να είναι ο φόβος για την προ­σω­πική τους ασφά­λεια (46%), η ανη­συ­χία για την εξέλιξή τους μέσα στην εται­ρεία (40%), ή σε άλλη εται­ρεία στο μέλλον (27%), η αλλη­λεγ­γύη στους συνα­δέλ­φους (30%) και η αφο­σί­ωση στην επι­χεί­ρηση (24%). Είναι ενδια­φέ­ρον ότι στην Ελλάδα οι τρεις πρώτοι παρά­γο­ντες που αφορούν στην ασφά­λεια και την εξέλιξη των ιδίων των εργα­ζο­μέ­νων συγκε­ντρώ­νουν ακόμη υψη­λό­τε­ρες προ­τι­μή­σεις (53%, 42% και 28% αντί­στοιχα), ενώ οι τελευ­ταίοι δύο που αφορούν στην επι­χεί­ρηση (18%) και τους συνα­δέλ­φους (19%) είναι αισθητά χαμη­λό­τε­ροι.

Τα ευρή­ματα αυτά δεν απο­τε­λούν και τόσο μεγάλη έκπληξη, αν ανα­λο­γι­στεί κανείς ότι ένας στους πέντε Έλληνες του δείγ­μα­τος -και ένας στους τέσ­σε­ρις στην περιοχή EMEIA- ανα­φέ­ρουν ότι έχουν δεχτεί εσω­τε­ρι­κές πιέσεις ώστε να μην απο­κα­λύ­ψουν πλη­ρο­φο­ρίες ή ανη­συ­χίες σχετικά με φαι­νό­μενα ανάρ­μο­στης συμπε­ρι­φο­ράς.

Προ­βλη­μα­τί­ζουν τα στελέχη τα εγκλή­ματα στον κυβερ­νο­χώρο

Τα στελέχη που μετεί­χαν στην έρευνα ανη­συ­χούν για την εξά­πλωση των επι­θέ­σεων στον κυβερ­νο­χώρο. Το 59% (61% για την Ελλάδα) πιστεύει ότι η εται­ρεία του θα έπρεπε να έχει ένα ισχυρό σχέδιο αντί­δρα­σης, ενώ μόνο το 37% (50% για την Ελλάδα) εκτιμά ότι η εται­ρεία του δια­θέ­τει ήδη ένα τέτοιο σχέδιο. Δεν είναι σαφές αν το σχετικά υψηλό ποσοστό αυτο­πε­ποί­θη­σης των στε­λε­χών στην Ελλάδα αντα­να­κλά τον πραγ­μα­τικό βαθμό ετοι­μό­τη­τας των ελλη­νι­κών επι­χει­ρή­σεων ή αν πρέπει να απο­δο­θεί σε άγνοια κιν­δύ­νου.

Σημα­ντική η παρα­κο­λού­θηση των δεδο­μέ­νων των εργα­ζο­μέ­νων για την απο­τροπή αντι­δε­ο­ντο­λο­γι­κών συμπε­ρι­φο­ρών

Η έρευνα ανα­δει­κνύει, επίσης, μια έντονη αντί­φαση. Αφενός, υπάρχει η ευρέως δια­δε­δο­μένη άποψη ότι οι επι­χει­ρή­σεις πρέπει να παρα­κο­λου­θούν διά­φο­ρες πηγές πλη­ρο­φό­ρη­σης για να μειώ­σουν τον κίνδυνο απάτης, δωρο­δο­κίας και δια­φθο­ράς.

Αφε­τέ­ρου, όμως, οι ερω­τη­θέ­ντες αντι­δρούν στην παρα­κο­λού­θηση αυτών των μέσων στο πλαίσιο της προ­στα­σίας της ιδιω­τι­κό­τη­τας και των προ­σω­πι­κών δεδο­μέ­νων.

Έτσι, το 75% των ερω­τη­θέ­ντων στην περιοχή EMEIA και το 69% στην Ελλάδα πιστεύ­ουν ότι οι εται­ρείες τους θα πρέπει να παρα­κο­λου­θούν διά­φο­ρες πηγές πλη­ρο­φό­ρη­σης, όπως τα ποινικά μητρώα, τα μηνύ­ματα ηλε­κτρο­νι­κού ταχυ­δρο­μείου, τις τηλε­φω­νι­κές συνο­μι­λίες, τις υπη­ρε­σίες ανταλ­λα­γής μηνυ­μά­των σε πραγ­μα­τικό χρόνο, και άλλες. Ωστόσο, το 89% στην EMEIA και το 90% στη χώρα μας αισθά­νο­νται ότι η παρα­κο­λού­θηση τέτοιων δεδο­μέ­νων θα συνι­στούσε παρα­βί­αση της ιδιω­τι­κό­τη­τάς τους. Είναι προ­φα­νές, λοιπόν, πως παρό­μοια συστή­ματα παρα­κο­λού­θη­σης προ­ϋ­πο­θέ­τουν, με τη σειρά τους, τις κατάλ­λη­λες δια­δι­κα­σίες και εργα­λεία ελέγχου και, κυρίως, τη σαφή δέσμευση της διοί­κη­σης σε ηθικούς κανόνες.

Ο κ. Γιάννης Δρα­κού­λης, επι­κε­φα­λής του τμή­μα­τος Ερευνών Οικο­νο­μι­κής Απάτης και Εται­ρι­κών Αντι­δι­κιών της ΕΥ Ελλάδος, σχο­λιά­ζει: «Είναι σαφές ότι τα ανώτερα διευ­θυ­ντικά στελέχη δεν έχουν κατα­φέ­ρει να θέσουν τον πήχη στα ζητή­ματα της δια­φθο­ράς όσο ψηλά χρειά­ζε­ται. Είναι ευθύνη της ηγεσίας των επι­χει­ρή­σεων να μετα­φέ­ρει την πεποί­θηση ότι η ηθική συμπε­ρι­φορά είναι προς το συμ­φέ­ρον τόσο των ίδιων των εργα­ζο­μέ­νων, όσο και της επι­χεί­ρη­σης, αλλά και να εφαρ­μό­σει τα απα­ραί­τητα μέτρα για την απο­τροπή φαι­νο­μέ­νων δια­φθο­ράς και απάτης. Η έρευνά μας ανα­δει­κνύει μια σειρά από τέτοια μέτρα, όπως οι διώξεις κατά των εμπλε­κό­με­νων στε­λε­χών, η αξιο­ποί­ηση χρή­σι­μων πηγών πλη­ρο­φό­ρη­σης, η καθιέ­ρωση και γνω­στο­ποί­ηση ύπαρξης τηλε­φω­νι­κής γραμμής καταγ­γε­λιών, και η αντι­με­τώ­πιση των παρα­γό­ντων που απο­θαρ­ρύ­νουν τις καταγ­γε­λίες ανή­θι­κων πρα­κτι­κών».

Πώς σας φάνηκε το άρθρο;

Ένα πάτημα, χωρίς λογαριασμό. Μία ψήφος ανά συσκευή.

Σχολιασμός άρθρου

Προσθέστε ένα σχόλιο

Εμφανίζεται μετά από έγκριση · το e-mail δεν δημοσιεύεται0 / 2000

Τα σχόλια εκφράζουν τον σχολιαστή, όχι τη Δημοκρατική. Όροι σχολιασμού

Τα σχόλια εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Η Δημοκρατική δεν υιοθετεί αυτές τις απόψεις. Διατηρούμε το δικαίωμα να διαγράψουμε όποια σχόλια θεωρούμε προσβλητικά ή περιέχουν ύβρεις, χωρίς καμία προειδοποίηση. Χρήστες που δεν τηρούν τους όρους χρήσης αποκλείονται. Τα σχόλια δημοσιεύονται μετά από έγκριση· το e-mail δεν δημοσιεύεται.

Γίνετε ο πρώτος που θα σχολιάσει.