ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΑ

Οι ιστορίες και οι συμβολισμοί πίσω από τα 500 και πλέον ονόματα της Θεοτόκου

news room 9 λεπτά ανάγνωση
Παναγιά Γλυκοφιλούσα

Αμέ­τρητα είναι τα ονόματα, ή «Θεο­το­κω­νύ­μια» όπως λέγο­νται, που έχει δώσει ο λαός στην Παναγία. Μέχρι στιγμής υπο­λο­γί­ζε­ται πως ξεπερ­νούν τα 500. Άλλα βγαλ­μένα από ύμνους, άλλα από τον τόπο που βρί­σκε­ται κάποιος Ναός ή Μονα­στήρι κι άλλα εξαι­τίας του τρόπου που έχει αγιο­γρα­φη­θεί.

«Η ονο­μα­το­δο­σία γίνεται συνήθως ανάλογα με τον τόπο ή τον τρόπο που έχει γίνει η εικο­νο­γρά­φηση», λέει ο διδά­κτωρ Θεο­λο­γίας Α. Καριώ­το­γλου.

Μητέρα, προ­στά­τιδα, τιμώ­μενη, ιερό πρόσωπο. Η Παναγία κατέχει πρω­ταρ­χική θέση στην τιμή και στον σεβασμό των χρι­στια­νών σε κάθε γωνιά της Ελλάδας. Της έχουν αφιε­ρώ­σει μεγα­λο­πρε­πείς εκκλη­σίες και ταπεινά ξωκλή­σια. Την απο­κα­λούν Θεοτόκο, αλλά της έχουν δώσει και πολυά­ριθμα προ­σω­νύ­μια.

Σε κάθε γωνιά της Ελλάδας, είτε νησιω­τική είτε ηπει­ρω­τική, απα­ντώ­νται εφευ­ρε­τικά και παρά­ξενα ονόματα της Πανα­γίας.

Ο διδά­κτωρ Θεο­λο­γίας κ. Αλέ­ξαν­δρος Καριώ­το­γλου, ο οποίος διδά­σκει ως επί­κου­ρος καθη­γη­τής στο Πανε­πι­στή­μιο της Θεσ­σα­λίας, δίνει την επι­στη­μο­νική διά­σταση για την πληθώρα των ονο­μά­των.

«Υπάρ­χουν δύο βασικοί τρόποι με τους οποίους εκφρά­ζο­νται τα ονόματα της Πανα­γίας. Ανάλογα με τον τόπο ή ανάλογα με τον τρόπο που έχει γίνει η εικο­νο­γρά­φηση». Οπως συμπλη­ρώ­νει ο κ. Καριώ­το­γλου, «μπορεί να υπάρχει και ένας τρίτος τρόπος ονο­μα­το­δο­σίας, ανάλογα με τη σχέση του Χριστού με την Παναγία».

Ο κ. Καριώ­το­γλου επι­ση­μαί­νει συγκε­κρι­μένα: «Εκτός από την Παναγία τη Γλυ­κο­φι­λούσα, που ο Χριστός αγγίζει το μάγουλο της μητέρας του, σε όλες τις άλλες παρα­στά­σεις υπάρχει μια σχετική από­σταση, η οποία συμ­βο­λί­ζει την ισορ­ρο­πη­μένη σχέση που πρέπει να έχει η μητέρα με το παιδί».

Μπορεί, βέβαια, η Θεο­μή­τωρ να έχει εκα­το­ντά­δες χαρα­κτη­ρι­σμούς, όμως σε κάθε ναό, μέσα στο ιερό, υπάρχει πάντα η Παναγία η Πλα­τυ­τέρα των Ουρανών, όπου «απει­κο­νί­ζε­ται με τα χέρια ανοιχτά και στη μέση της βρί­σκε­ται η μορφή του Χριστού», σημειώ­νει ο κ. Καριώ­το­γλου.

Από τις πιο γνωστές Πανα­γίες, που πήραν το όνομά τους ανάλογα με τη γεω­γρα­φική θέση ή την τοπο­θε­σία που βρί­σκο­νται οι αντί­στοι­χες εκκλη­σίες, είναι οι εξής: η Παναγία η Κανάλα στην Κύθνο, η Παναγία Σουμελά, η Παναγία η Λιμνιά στη Λίμνη Ευβοίας, η Παναγία Κύκκου στην Κύπρο, η Παναγία η Ιερο­σο­λυ­μί­τισσα, η Παναγία η Αγια­σώ­τισσα στην Αγιάσο και η Παναγία η Φοδε­λιώ­τισσα στο Φόδελε του Ηρα­κλείου Κρήτης.

Υπάρ­χουν, όμως, και άλλοι χαρα­κτη­ρι­σμοί που προσ­διο­ρί­ζουν το σημείο όπου βρί­σκε­ται χτι­σμέ­νος ο ναός, όπως: Παναγία Σπη­λιανή, που βρί­σκε­ται στο Πυθα­γό­ρειο Σάμου αλλά και στη Νίσυρο, Παναγία Γκρε­μιώ­τισσα που βρί­σκε­ται στην Ιο, Παναγία Σαρα­ντα­σκα­λιώ­τισσα στον Μαρα­θό­κα­μπο Σάμου, Παναγία Θαλασ­σινή στην Ανδρο, που είναι χτι­σμένη σε βράχο μέσα στη θάλασσα, Παναγία η Κρε­μα­στή στην Ηλεία όπου η Μονή κρέ­με­ται από έναν βράχο.

Τα προ­σω­νύ­μια της Πανα­γίας, όμως, της απο­δί­δο­νται και ανάλογα με τον τρόπο που είναι ζωγρα­φι­σμένη η εικόνα της.

Οπως υπεν­θυ­μί­ζει ο κ. Καριώ­το­γλου, η Παναγία απο­κα­λεί­ται και Γλυ­κο­φι­λούσα, Ελεούσα, Βρε­φο­κρα­τούσα, Μεγα­λο­μάτα, Θρη­νούσα, Δεξιά ακόμα και Τρι­χε­ρούσα. Η εικόνα της Πανα­γίας της Τρι­χε­ρού­σας βρί­σκε­ται στη Μονή Χιλαν­δα­ρίου στο Αγιον Ορος.

Η απει­κό­νιση της Πανα­γίας με τρία χέρια απο­δί­δε­ται στην εξής ιστορία: «Ο άγιος Ιωάννης ο Δαμα­σκη­νός κρα­τώ­ντας το κομμένο δεξί του χέρι, το οποίο του κόπηκε από τους εικο­νο­μά­χους, παρα­κά­λεσε την Παναγία να μη μείνει ανά­πη­ρος. Χάρη σε θαύμα της Πανα­γίας συγκολ­λή­θηκε το άκρο και εκείνος της αφιέ­ρωσε αση­μέ­νιο ανάθημα σε σχήμα χεριού. Η θέση του στη συγκε­κρι­μένη εικόνα το κάνει να φαί­νε­ται σαν ένα τρίτο χέρι της Πανα­γίας».

Ακόμη μία εκδοχή για την απόδοση ενός προ­σω­νυ­μίου στη Θεοτόκο είναι ο συσχε­τι­σμός της με γεγο­νότα ή φυσικά φαι­νό­μενα.

Μια πολύ γνωστή Παναγία είναι η Φιδούσα (ή κατ’ άλλους Φιδιώ­τισσα) στην Κεφα­λο­νιά. Κάθε χρόνο, κοντά στον Δεκα­πε­νταύ­γου­στο, στο χωριό Μαρ­κό­πουλο της Κεφα­λο­νιάς εμφα­νί­ζο­νται και κυκλο­φο­ρούν στις εικόνες των ναών του χωριού μικρά και ακίν­δυνα φίδια.

Επίσης, στη Σάμο υπάρχει το μονα­στήρι της Πανα­γίας της Βρο­ντια­νής, που ονο­μά­στηκε έτσι γιατί στο υψό­με­τρο που βρί­σκε­ται φυσάει δυνατός άνεμος ο οποίος βρο­ντάει.

Η Θαλασ­σο­μα­χούσα

Ακόμη, στη Ζάκυνθο, στη Μονή Στρο­φά­δων, βρί­σκε­ται η εικόνα της Πανα­γίας της Θαλασ­σο­μα­χού­σας. Σύμφωνα με την παρά­δοση, η εικόνα, που κάποτε εκλάπη, πάλεψε με τα κύματα και έφτασε στο Μονα­στήρι χωρίς να κατα­στρα­φεί στη θάλασσα.

Σε άλλες περι­πτώ­σεις η Παναγία ονο­μά­ζε­ται ανάλογα με την ημε­ρο­μη­νία που γιορ­τά­ζει. Ετσι, στη Σαντο­ρίνη απα­ντά­ται η Παναγία η Τρι­τιανή που γιορ­τά­ζει την τρίτη ημέρα του Πάσχα και στη Σίφνο η Παναγία η Δεκα­πε­ντούσα, που γιορ­τά­ζει το Δεκα­πε­νταύ­γου­στο.

«Η ύπαρξη αυτής της πλού­σιας ονο­μα­το­λο­γίας δεν σημαί­νει απλώς μια συναι­σθη­μα­τική σχέση του λαού με την Παναγία, αλλά κυρίως το γεγονός ότι μέσα από αυτόν τον πλούτο των ονο­μά­των επι­ση­μαι­νό­ταν η σημασία του προ­σώ­που για τη Σωτηρία του κόσμου: η Μαρία έγινε το σκεύος εκλογής για να γίνει ο Θεός άνθρω­πος και να δια­σω­θεί το ανθρώ­πινο γένος και ο κόσμος από τη φθορά του θανάτου.

Αλλωστε, και η γιορτή της Κοί­μη­σης αυτό ακριβώς συμ­βο­λί­ζει, την κατα­πά­τηση του Θανάτου. Γι αυτό και τιμάται ως το Πάσχα του καλο­και­ριού», κατα­λή­γει ο κ. Καριώ­το­γλου.

Πριν από μερικά χρόνια οι μαθητές του 3ου Γυμνά­σιου Κερα­τσι­νίου, με επι­βλέ­πουσα την καθη­γή­τρια τους κα Γαρε­φα­λάκη Μαρία προ­σπά­θη­σαν να συγκε­ντρώ­σουν όσα το δυνατόν περισ­σό­τερα από τα ονόματα που έχει χαρίσει στην Παναγία η λαϊκή πίστη και παρά­δοση.

Το απο­τέ­λε­σμα είναι αν μη τι άλλο εντυ­πω­σιακό.

1 Αγγε­λό­κτι­στος

2 Αγία Σκέπη

3 Αγιάσ­σου

4 Αγιο­δε­κτινή

5 Αγιοη­λιώ­τισσα

6 Αγιο­λού­σαινα

7 Αγίου όρους

8 Αγνή

9 Αγρι­διώ­τισσα

10 Αγρι­λιώ­τισσα

11 Αει­μα­κά­ρι­στος

12 Αει­με­σι­τεύ­ουσα

13 Αθη­νιώ­τισσα

14 Αιγύ­πτια

15 Αιμα­τούσα

16 Αιμί­α­λου

17 Αιρ­κώ­τισσα

18 Ακαθή

19 Ακα­τά­βλη­τος

20 Ακα­τά­φλε­κτη

21 Ακήραση

22 Ακρω­τη­ριανή

23 Αλα­νιώ­τισσα

24 Αλε­ξαν­δριανή

25 Αλεξίου Κομνη­νού

26 Αλεπινή

27 Αληθινή

28 Αλλοιώ­τισσα

29 Αλόχη

30 Αμα­τί­τση

31 Αμεμ­πτος

32 Αμε­τά­θε­τος

33 Αμο­λιανή

34 Αμό­λυ­ντος

35 Αμπε­λα­κίων

36 Αμπε­λο­κή­πισσα

37 Αμωμη

38 Ανασσα

39 Ανα­φω­νή­τρια

40 Αντι­νί­τισσα

41 Αντι­φω­νή­τρια

42 Ανω­με­ρί­τισσα

43 Αξιον Εστί

44 Απεί­ραν­δρος

45 Απει­ρό­γα­μος

46 Απρό­σι­τος

47 Αρα­κιώ­τισσα

48 Αρά­πισσα

49 Αρβα­νί­τισσα

50 Αρειας

51 Αρμε­νο­κρα­τούσα

52 Αρσανά

53 Αρτάκης

54 Αρχαγ­γε­λιώ­τισσα

55 Αρχι­σπο­ρί­τισσα

56 Ασπραγ­γέ­λου

57 Ασπρο­βου­νιώ­τισσα

58 Ασπρο­πα­να­γιά

59 Ασύ­γκριτη

60 Αυγου­στιανή

61 Αφέ­ντρικα

62 Αφθορος

63 Αφρο­δί­τισσα

64 Αχει­ρο­ποί­η­τος

65 Αχρα­ντος

66 Αψι­διώ­τισσα

67 Βαλου­κλιώ­τισσα

68 Βανιώ­τισσα

69 Βαραγ­γιώ­τισσα

70 Βαρ­δια­νιώ­τισσα

71 Βαρκού

72 Βασί­λισσα

73 Βασι­λη­γε­νέ­τειρα

74 Βατο­πε­δινή

75 Βατού­σαινα

76 Βελα­νι­διά

77 Βελε­στί­νου

78 Βελλά

79 Βερ­γου­που­λιανή

80 Βημα­τά­ρισσα

81 Βιγλιώ­τισσα

82 Βιδιανή

83 Βιρ­γιω­μένη

84 Βλα­σα­ρού

85 Βλα­χέρνα

86 Βλέ­πουσα .

87 Βλυ­χιό­ρικα

88 Βοήθεια

89 Βορεινή

90 Βού­λι­στα

91 Βου­ναρ­κώ­τισσα

92 Βου­νο­γιά­τρισσα

93 Βουνού

94 Βουρ­νιώ­τισσα

95 Βράχου

96 Βρε­σθε­νί­τισσα

97 Βρε­φο­κο­μούσα

98 Βρε­φο­κρα­τούσα

99 Βρε­φουρ­γή­σασα

100 Βρε­χούσα

101 Βρο­ντιανή

102 Βρόντου

103 Βροχής

104 Βρυ­σιανή

105 Γαλα­κτί­νης

106 Γαλα­κτο­τρο­φούσα

107 Γαλανή

108 Γαλα­νούσα

109 Γαλα­τιανή

110 Γαλα­τούσα

111 Γαλα­χτο­τρο­φία

112 Γαλα­χτο­φο­ρούσα

113 Γαλου­χιό­τισσα

114 Γενε­σίου Θεο­τό­κου Σαβα­θια­νών

115 Γέννας

116 Γερό­ντισσα

117 Γεσθη­μα­νί­τισσα

118 Γηνατού

119 Γηρο­με­ριού

120 Για­λούσα

121 Γιά­τρισσα

122 Γκαβή

123 Γκι­ζιλ­κι­ζιώ­τισσα

124 Γκου­βερ­νιώ­τισσα

125 Γλυ­κιώ­τισσα

126 Γλυ­κο­κυ­μα­τούσα

127 Γλυ­κο­φι­λούσα

128 Γλωσσά .

129 Γοιρ­δε­λάκη

130 Γοργόνα

131 Γορ­γο­ε­πή­κοος

132 Γου­μέ­νισσα

133 Γουμερά

134 Γου­νιώ­τισσα

135 Γούντα

136 Γουρ­λο­μάτα

137 Γρα­φιώ­τισσα

138 Γρη­γο­ρί­τσα

139 Γρη­γο­ρούσα

140 Γύψενη

141 Γωνιά

142 Δαδιού

143 Δαδιώ­τισσα

144 Δακρυρ­ρο­ούσα

145 Δαμάστα

146 Δέηση

147 Δεκα­πε­ντούσα

148 Δένδρου

149 Δεξιο­κρα­τούσα

150 Δεόμενη

151 Δερμάτα

152 Δέσποινα

153 Δημο­κρά­νια

154 Δια­κο­νούσα

155 Δια­σώ­ζουσα

156 Δικαιό­κρι­τος

157 Δικαιό­τατη

158 Διό­τισσα

159 Δόβρα

160 Δομνια­νί­τισ­σας

161 Δοξά­ρισσα

162 Δου­βέρ­γαινα

163 Δακρύ­βρε­χτος

164 Εγγυ­ή­τρια

165 Εκα­το­ντα­πυ­λιανή

166 Εκκλη­σιάρ­χουσα

167 Εικο­νί­στρια

168 Ελε­η­μο­νή­τρια

169 Ελαία

170 Ελαιο­βρύ­τισσα

171 Ελει­μο­νή­τρια

172 Ελε­ο­βρύ­της

173 Ελέους

174 Ελεούσα

175 Ελευ­θε­ρώ­τρια

176 Ελπι­δο­φόρα

177 Ελπϊς Πιστών

178 Ελωνα

179 Ενθρονη

180 Εξα­κου­στή

181 Εξοχική

182 Επα­κού­ουσα

183 Επα­νω­χω­ριανή

184 Επι­σκο­πιανή

185 Επου­ρά­νιος

186 Επου­ρά­νιος Πύλη

187 Επτα­βη­μα­τούσα

188 Ερυ­πιανή

189 Εσφαγ­μένη

190 Ευαγ­γε­λί­στρα

191 Ευρετή

192 Εύσπλα­χνος

193 Ζαλα­κιώ­τισσα

194 Ζερα­χιώ­τισσα

195 Ζερι­χιώ­τισσα

196 Ζερμ­πτί­τσης

197 Ζυλή

198 Ζωάρ­κεια

199 Ζωήρ­ρυ­τος

200 Ζωη­φό­ρος

201 Ζωο­δό­τειρα

202 Ζωο­δό­τρα

203 Ζωο­δό­χος

204 Ζωοπηγή

205 Ζωο­πό­ρος

206 Ζωο­τό­κος

207 Ηγήτρια

208 Ηγου­μένη

209 Ηδύ­πνους

210 Ηλιό­καλη

211 Ηλιο­τό­κος

212 θαλασ­σινή

213 Θαλασ­σί­τρα

214 Θαλασ­σο­μά­χισσα

215 θαλασ­σο­μα­χούσα

216 Θαρεινή

217 Θεά­λε­χτη

218 Θεο­δί­δα­χτη

219 Θεο­δό­ξα­στη

220 Θεό­κλητη

221 Θεο­κνή­τωρ

222 Θεο­κό­σμητη

223 Θεό­λη­πτος

224 Θεομάνα

225 Θεο­μη­τρο­πρε­πε­στέρα

226 Θεο­σκέ­πα­στη

227 Θεο­τί­μητη

228 Θεο­τό­κος

229 Θεουρ­γία

230 Θεό­φρα­στος

231 Θεόφρων

232 Θερ­μιανή

233 Θευα­γέ­στατη

234 Θρη­νούσα

235 Θρη­νω­δούσα

236 Θωμιανή

237 Ίαμα

238 Ίαση

239 Ιερό­βλα­στος

240 Ιερο­μύ­της

241 Ιερο­σο­λυ­μι­τική

242 Ιερο­σο­λυ­μί­τισσα

243 Ιλα­ρώ­τατη

244 Ιμε­ρό­εσσα

245 Ιση­γο­ρία

246 Καγιά

247 Καθα­ριώ­τισσα

248 Καθαρών

249 Καθρέ­πτης

250 Κακα­βιώ­τισσα

251 Καλαθή

252 Καλα­μιώ­τισσα

253 Καλάμου

254 Καλιγού

255 Καλ­λί­το­κος

256 Καλού Νερού

257 Καλυ­βιανή

258 Καμα­κάρι

259 Καμα­τε­ρός

260 Καμένη

261 Καμπιώ­τισσα

262 Κάμπου

263 Κανάλα

264 Κανδήξη

265 Καντα­ριώ­τισσα

266 Καπνι­κα­ραία

267 Καρ­διο­βα­στά­ζουσα

268 Καρ­διώ­τισσα

269 Καρ­πο­φο­ρούσα

270 Καρύπη

271 Καστριανή

272 Κάστρου

273 Καστρου­λέ­ρου

274 Κατά­καρ­πος

275 Κατα­λω­νική

276 Κατά­παυση

277 Κατα­πο­λιανή

278 Κατα­φυγή

279 Καψο­δερ­μα­τούσα

280 Κερά

281 Κέρ­νι­τσα

282 Κεχα­ρι­τω­μένη

283 Κεχρι­νιώ­τισσα

284 Κηπου­ραίων

285 Κισ­σιώ­τισσα

286 Κιτιού

287 Κλειδί του Παρα­δεί­σου

288 Κλει­σού­ρας

289 Κλε­φτο­πα­να­γιά

290 Κοι­μη­τη­ρίων

291 Κόκκινη

292 Κολο­κυ­θιώ­τισσα

293 Κολυ­βιανή

294 Κορ­κο­δει­λιά

295 Κορυφή

296 Κορ­φιά­τισσα

297 Κοσμο­πό­θη­τος

298 Κοσμο­σω­τείρα

299 Κοσυ­φοί­νισσα

300 Κότσικα

301 Κου­κου­ζέ­λισσα

302 Κου­μπε­λί­δικη

303 Κου­νο­πιώ­τισσα

304 Κουρίου

305 Κου­ρο­τρό­φος

306 Κου­τσουρώ

307 Κουφή

308 Κουφή Πέτρας

309 Κοφινή

310 Κρε­μα­στή

311 Κρομ­μυ­διώ­τισσα

312 Κτιστή

313 Κτι­τό­ρισσα

314 Κυκ­κώ­τισσα

315 Κυπαιό­τισσα

316 Κυρά Ξένη και κυρία των Αγγέλων

317 Κώμη

318 Λαγου­διανή

319 Λαμπρό­τατη

320 Λαμπρο­φο­ρία

321 Λαο­δη­γή­τρια

322 Λαού

323 Λαρ­νιώ­τισσα

324 Λαυ­ριώ­τισσα

325 Λάχνη

326 Λεσι­νιώ­τισσα

327 Λεφένα

328 Λεχούσα

329 Λιβα­διώ­τισσα

330 Λιόσα

331 Λιόσα

332 Λογκο­βάρδα

333 Λοι­μιώ­τισσα

334 Λουβαρά

335 Λυκο­δή­μου

336 Λυκού­ρεσι

337 Μαγα­ζιώ­τισσα

338 Μαγδα­ληνή

339 Μαδύτου

340 Μακε­λά­ρια

341 Μαλεβή

342 Μαν­δα­λάκη

343 Μανεδή

344 Μαντι­λούσα

345 Μαρα­θού­ντα

346 Μαρία

347 Μαστών

348 Μαύρη

349 Μαυ­ριώ­τισσα

350 Μαυ­ρομ­μάτα

351 Μαχαι­ρω­μένη

352 Με τους κρίνους

353 Μεγα­λο­μάρ­τυ­ρος

354 Μεγα­λό­χαρη

355 Μεσο­σπο­ρί­τισσα

356 Μητέρα

357 Μητέρα Θεού επί τον θρόνο

358 Μικρά

359 Μογρο­νήσι

360 Μολυ­βδο­σκέ­βα­στη

361 Μοναρκά

362 Μυρο­βλύ­τισσα

363 Μυρτενή

364 Μυρ­τι­διώ­τισσα

365 Μυφε­λαιώ­τισσα

366 Νάπα

367 Νάσσα

368 Νέα

369 Νέγρων

370 Νεο­φά­νεισσα

371 Νερο­φο­ρούσα

372 Νικη­τά­του

373 Νικο­ποιός

374 Νταλ­λιανή

375 Νυμ­φο­τό­κος

376 Ξενο­βλή­της

377 Ξένων

378 Ξεσκλα­βώ­τρα

379 Ξεσπο­ρί­τισσα

380 Ξηρο­κα­μπί­τισσα

381 Ξηρο­ρεί­τισσα

382 Ξυνή­γο­ρος

383 Οδη­γή­τρια

384 Οικειώ­τατη

385 Οικο­νό­μισσα

386 Ολβιό­δω­ρος

387 Ολυ­μπιώ­τισσα

388 Ομόθεος

389 Ομο­νο­ούσα

390 Ορθο­κω­στά

391 Οσιώ­τατη

392 Ουρανού και Γης

393 Παγ­γαιό­τισσα

394 Πάθους

395 Παι­δεύ­σασα

396 Παλαιο­κα­στρί­τισσα

397 Παλαιο­λο­γίνα

398 Παλα­τιανή

399 Παλίνου

400 Παμ­μα­κά­ρι­στος

401 Πανα­γιό­χορτο

402 Πανά­χρα­ντος

403 Πανά­χρα­ντος

404 Παντά­νασσα

405 Παντευ­λό­γητη

406 Πάντι­μος

407 Παντό­χαρα

408 Πάντων χαρά

409 Παρα­μυ­θία

410 Παρη­γο­ρή­τρα

411 Παρθένα

412 Παμ­μα­κά­ρι­στος

413 Παυ­σο­λύπη

414 Πει­ραιώ­τισσα

415 Πελα­γο­νί­τισσα

416 Πεπε­λι­νί­τσης

417 Περί­βλε­πτ­τος

418 Περ­λι­γού

419 Πετραϊδα

420 Πλαγιά

421 Πλα­τα­νιώ­τισσα

422 Πλα­τυ­τέρα

423 Πολί­τισσα

424 Πολυ­σπο­ρί­τισσα

425 Πονο­λύ­τρια

426 Πόνου

427 Πορ­ταϊ­τισσα

428 Πορ­τιανή

429 Πουλάτη

430 Πρέ­σβειρα

431 Προ­α­ναγ­γελ­λο­μένη

432 Προπύλη

433 Προ­ση­γο­ρία

434 Προ­σί­στισσα

435 Προ­στά­τρια

436 Προ­σφυ­γιά

437 Πρου­σιώ­τισσα

438 Πυριό­τισσα

439 Πυρο­βο­λή­θεισα

440 Ραγίου

441 Ραχο­πήδη

442 Ρόδο το Αμά­ρα­ντο

443 Ρόμβη

444 Ρου­με­λιώ­τισσα

445 Σαμα­κιώ­τισσα

446 Σεπτεμ­βριανή

447 Σημάου

448 Σκάλα του Ουρανού

449 Σκαλωτή

450 Σκια­δενή

451 Σκο­πιό­τισσα

452 Σοίριζα

453 Σοτομ­βριανή

454 Σουμελά

455 Σπη­λιώ­τισσα

456 Στεφάνα

457 Σώματα

458 Σωτήρα

459 Ταξι­διάρα

460 Ταταρ­νώ­τισσα

461 Τήνου

462 Tης Βάτου

463 Τίμια Σκέπη

464 Τιμιω­τέρα

465 Τοπλoύ

466 Του Χάρου

467 Τουρ­λιανή

468 Τρι­χε­ρούσα

469 Τρο­βά­του

470 Τρουλή

471 Τρυπητή

472 Τρυ­φε­ρούσα

473 Τσα­μπίκα

474 Τσυκ­κώ­τισσα

475 Υπέρ­μα­χος

476 Υψηλή

477 Φανε­ρου­λιώ­τισσα

478 Φανε­ρω­μένη

479 Φαρ­μα­κο­λύ­τρα

480 Φιδιό­τισσα

481 Φιδοτ­το­τα­μιανή

482 Φιδούσα

483 Φίδωσα

484 Φλε­βα­ριανή

485 Φοβερά Προ­στα­σία

486 Χαι­ρε­τι­σμών

487 Χαλ­κο­πρα­τειών

488 Χελι­δο­νού

489 Χιλιο­νο­μα­τούσα

490 Χοζο­βιώ­τισσα

491 Χρυ­σα­φί­τισσα

492 Χρυ­σο­βα­λά­ντη

493 Χρυ­σο­γα­λούσα

494 Χρυ­σο­δαφ­νιώ­τισσα

495 Χρυ­σο­κα­στριώ­τισσα

496 Χρυ­σο­κελ­λα­ριά

497 Χρυ­σο­πηγή

498 Χρυ­σο­σκα­λί­τισσα

499 Χρυ­σο­σπι­λιώ­τισσα

500 Ψυχο­σώ­στα

501 Ψυχο­σώ­τρια

ΠΗΓΕΣ: Εφη­με­ρίδα Έθνος / 3ο Γυμνά­σιο Κερα­τσι­νίου

Κείμενο: Newsdesk

Πώς σας φάνηκε το άρθρο;

Ένα πάτημα, χωρίς λογαριασμό. Μία ψήφος ανά συσκευή.

Σχολιασμός άρθρου

Προσθέστε ένα σχόλιο

Εμφανίζεται μετά από έγκριση · το e-mail δεν δημοσιεύεται0 / 2000

Τα σχόλια εκφράζουν τον σχολιαστή, όχι τη Δημοκρατική. Όροι σχολιασμού

Τα σχόλια εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Η Δημοκρατική δεν υιοθετεί αυτές τις απόψεις. Διατηρούμε το δικαίωμα να διαγράψουμε όποια σχόλια θεωρούμε προσβλητικά ή περιέχουν ύβρεις, χωρίς καμία προειδοποίηση. Χρήστες που δεν τηρούν τους όρους χρήσης αποκλείονται. Τα σχόλια δημοσιεύονται μετά από έγκριση· το e-mail δεν δημοσιεύεται.

Γίνετε ο πρώτος που θα σχολιάσει.