FΤ: Oxi ή Nai: Ποια είναι τα ενδεχόμενα για την Δευτέρα

Αλυ­σι­δω­τές αντι­δρά­σεις στο εσω­τε­ρι­κό πο­λι­τι­κό σκη­νι­κό της Ελ­λά­δας θα προ­κα­λέ­σει το απο­τέ­λε­σμα του δη­μο­ψη­φί­σμα­τος. Πως θα επη­ρε­ά­σει τις σχέ­σεις της χώρας με την ευ­ρω­ζώ­νη. Η πι­θα­νό­τη­τα ορι­στι­κής ρήξης και εξό­δου και τα σε­νά­ρια συμ­βι­βα­σμού.

Oxi ή Nai: Ποια είναι τα εν­δε­χό­με­να για την Δευ­τέ­ρα

Τρία είναι τα βα­σι­κά σε­νά­ρια για την Ελ­λά­δα μετά το δη­μο­ψή­φι­σμα:

1) Η χώρα απο­φα­σί­ζει «ναι» και ο Τσί­πρας πα­ραι­τεί­ται

Ορι­σμέ­νοι ανώ­τε­ροι αξιω­μα­τού­χοι στους κόλ­πους της κυ­βέρ­νη­σης του πρω­θυ­πουρ­γού Αλέξη Τσί­πρα, συ­μπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νου και του χα­ρι­σμα­τι­κού υπουρ­γού Οι­κο­νο­μι­κών, Γιάνη Βα­ρου­φά­κη, έχουν δη­λώ­σει ότι θα πα­ραι­τη­θούν εάν οι ψη­φο­φό­ροι επι­λέ­ξουν “ναι”. Στην Αθήνα υπήρ­ξε έντο­νη φη­μο­λο­γία ότι και ο ίδιος ο κ. Τσί­πρας θα πα­ραι­τη­θεί.

Πόσο γρή­γο­ρα θα μπο­ρού­σε να σχη­μα­τι­στεί μια νέα κυ­βέρ­νη­ση; Αυτό εξαρ­τά­ται.

Αν υπάρ­ξει ένας με­τριο­πα­θής συ­να­σπι­σμός μέσα στο ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ, αυτός θα μπο­ρού­σε να ενω­θεί με τα τρία κόμ­μα­τα στο κοι­νο­βού­λιο και να σχη­μα­τί­σουν μια κυ­βέρ­νη­ση εθνι­κής ενό­τη­τας. (Με­ρι­κοί έχουν προ­τεί­νει τον αντι­πρό­ε­δρο της κυ­βέρ­νη­σης, Γιάν­νη Δρα­γα­σά­κη, τον πιο έμπει­ρο πο­λι­τι­κό στην ιε­ραρ­χία του ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ, ως πι­θα­νό ηγέτη αυτού του με­τριο­πα­θούς συ­να­σπι­σμού). Υπάρ­χει προη­γού­με­νο: ένας τε­χνο­κρά­της πρω­θυ­πουρ­γός, ο πρώην κε­ντρι­κός τρα­πε­ζί­της Λου­κάς Πα­πα­δή­μος, ανέ­λα­βε ως επι­κε­φα­λής ενός συ­να­σπι­σμού πο­λυ­κομ­μα­τι­κής κυ­βέρ­νη­σης στα τέλη του 2011 και συμ­φώ­νη­σε το δεύ­τε­ρο πα­κέ­το διά­σω­σης με τους δα­νει­στές.

Αυτή είναι ίσως η κα­λύ­τε­ρη ευ­και­ρία για την Ελ­λά­δα να αλ­λά­ξει πο­ρεία και να εξα­σφα­λί­σει μια νέα διά­σω­ση πριν από αυτό που πολ­λοί αξιω­μα­τού­χοι πι­στεύ­ουν ότι είναι η προ­θε­σμία χωρίς επι­στρο­φή: την 20η Ιου­λί­ου, όταν μία δόση €3,5 δισ. πρέ­πει να απο­πλη­ρω­θεί στην Ευ­ρω­παϊ­κή Κε­ντρι­κή Τρά­πε­ζα. Αθέ­τη­ση σε χρέος απέ­να­ντι στην ΕΚΤ είναι σχε­δόν βέ­βαιο ότι ση­μαί­νει πως η κε­ντρι­κή τρά­πε­ζα θα απο­σύ­ρει όλες τις ενι­σχύ­σεις για τις ελ­λη­νι­κές τρά­πε­ζες, ανα­γκά­ζο­ντάς την Ελ­λά­δα να τυ­πώ­σει ένα νέο νό­μι­σμα, προ­κει­μέ­νου αυτές να ανοί­ξουν εκ νέου.

Σύμ­φω­να με αυτό το σε­νά­ριο, οι αξιω­μα­τού­χοι θα προ­τεί­νουν πι­θα­νώς ένα “πρό­γραμ­μα γέ­φυ­ρα” το οποίο θα χρη­μα­το­δο­τή­σει την Ελ­λά­δα το κα­λο­καί­ρι, πριν αρ­χί­σουν οι σο­βα­ρές δια­πραγ­μα­τεύ­σεις για ένα νέο πρό­γραμ­μα στή­ρι­ξης.

Εάν δεν προ­κύ­ψει ένας με­τριο­πα­θής ηγέ­της στο ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ, θα είναι δύ­σκο­λο να δια­μορ­φω­θεί ένας με­γά­λος συ­να­σπι­σμός. Τα τρία με­τριο­πα­θή κόμ­μα­τα της αντι­πο­λί­τευ­σης – η κε­ντρο­δε­ξιά Νέα Δη­μο­κρα­τία (76 έδρες), η κε­ντρο­α­ρι­στε­ρά του ΠΑΣΟΚ (13) και το φι­λο­ευ­ρω­παϊ­κό ΠΟ­ΤΑ­ΜΙ (17) -, ακόμα κι όλα μαζί, θα χρεια­στούν ακόμα του­λά­χι­στον 44 από τους 149 βου­λευ­τές του ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ για να σχη­μα­τί­σουν μια πλειο­ψη­φία στο νο­μο­θε­τι­κό σώμα των 300 εδρών και τότε θα πρέ­πει να πραγ­μα­το­ποι­η­θούν νέες εκλο­γές. Ωστό­σο, οι εκλο­γές παίρ­νουν πολύ χρόνο – και σχε­δόν σί­γου­ρα θα χρεια­στεί να ορι­στούν για μετά τις 20 Ιου­λί­ου.

2) Η χώρα ψη­φί­ζει «ναι» και ο Τσί­πρας μένει

Ο κ. Τσί­πρας έχει δε­σμευ­τεί ότι θα συμ­μορ­φω­θεί με τη βού­λη­ση του ελ­λη­νι­κού λαού, επι­μέ­νο­ντας ότι αν αυτός ψη­φί­σει “ναι” την Κυ­ρια­κή, τότε ο πρω­θυ­πουρ­γός θα συμ­φω­νή­σει με τους όρους των πι­στω­τών. Αλλά ένας αυ­ξα­νό­με­νος αριθ­μός αξιω­μα­τού­χων της ευ­ρω­ζώ­νης έχει δη­μο­σί­ως δη­λώ­σει ότι δεν μπο­ρεί να συ­νερ­γα­στεί με τον κ. Τσί­πρα, ιδιαί­τε­ρα αφού τους κα­τη­γό­ρη­σε ότι “εκ­βιά­ζουν” τους Έλ­λη­νες ψη­φο­φό­ρους σε εθνι­κό τη­λε­ο­πτι­κό διάγ­γελ­μά του την Τε­τάρ­τη.

Το ερώ­τη­μα είναι λοι­πόν αν οι πι­στω­τές θα είναι ανοι­κτοί για να συ­νο­μι­λή­σουν με τον κ Τσί­πρα, μετά από την πικρή ρήξη της πε­ρα­σμέ­νης εβδο­μά­δας. Ο Γε­ρούν Ντάι­σελ­μπλουμ, υπουρ­γός Οι­κο­νο­μι­κών της Ολ­λαν­δί­ας, προ­ε­δρεύ­ων της επι­τρο­πής του Eurogroup, κα­τέ­στη­σε σαφές ότι ο κ. Τσί­πρας δεν μπο­ρεί πλέον να θε­ω­ρη­θεί αξιό­πι­στος στην εφαρ­μο­γή ενός προ­γράμ­μα­τος διά­σω­σης, καθώς το έχει απο­κη­ρύ­ξει δη­μο­σί­ως. Οι πε­ρισ­σό­τε­ροι εκ των υπο­λοί­πων υπουρ­γών Οι­κο­νο­μι­κών συμ­με­ρί­ζο­μαι αυτήν την άποψη.

Πα­ρό­λα αυτά, υπάρ­χουν με­ρι­κοί – ιδιαί­τε­ρα ο Mισέλ Σαπέν, ο Γάλ­λος υπουρ­γός Οι­κο­νο­μι­κών, και ο Πιέρ Μο­σκο­βι­σί, ο επί­τρο­πος των Οι­κο­νο­μι­κών της Ε.Ε. – οι οποί­οι έχουν εκ­φρά­σει την προ­θυ­μία να επα­νε­μπλα­κούν σε δια­πραγ­μα­τεύ­σεις με την ελ­λη­νι­κή κυ­βέρ­νη­ση, ακόμη και αν ο κ Τσί­πρας πα­ρα­μεί­νει στη θέση του ως πρω­θυ­πουρ­γός. Αυτό θα είναι ακόμα πιο πι­θα­νό αν η σύν­θε­ση της κυ­βέρ­νη­σής, μέσω ενός συ­να­σπι­σμού έχει αλ­λά­ξει.

Ο κ Βα­ρου­φά­κης άφησε να εν­νοη­θεί ότι ένα “ναι” θα μπο­ρού­σε να οδη­γή­σει σε κυ­βερ­νη­τι­κό ανα­σχη­μα­τι­σμό. Μια πι­θα­νό­τη­τα είναι η εθνι­κι­στι­κή δεξιά των Ανε­ξάρ­τη­των Ελ­λή­νων, επί του πα­ρό­ντος ο μι­κρό­τε­ρος κυ­βερ­νη­τι­κός εταί­ρος, να αλ­λά­ξει θέ­σεις με το φι­λο­ευ­ρω­παϊ­κό Πο­τά­μι – μια κί­νη­ση που ορι­σμέ­νοι αξιω­μα­τού­χοι της ευ­ρω­ζώ­νης έχουν πει ότι θα μπο­ρού­σε να αλ­λά­ξει το γε­νι­κό­τε­ρο ύφος των συ­νο­μι­λιών. Αλλά αυτό θα κα­θι­στού­σε δύ­σκο­λο το να επι­τευ­χθεί μια συμ­φω­νία πριν από τις 20 Ιου­λί­ου.

3) Η χώρα ψη­φί­ζει «όχι»

Οι Ευ­ρω­παί­οι ηγέ­τες από τον Φραν­σουά Ολάντ, τον Γάλλο πρό­ε­δρο, μέχρι το Ματέο Ρέν­τζι, τον Ιταλό πρω­θυ­πουρ­γό και τον Zαν Κλωντ Γιούν­κερ, πρό­ε­δρο της Ευ­ρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής, έχουν κα­τα­στή­σει σαφές ότι θα θε­ω­ρή­σουν το Όχι ως ρήξη με την Ευ­ρώ­πη και επι­λο­γή εξό­δου από το ευρώ .

Η ελ­λη­νι­κή κυ­βέρ­νη­ση επι­μέ­νει ότι μπλο­φά­ρουν, και τα γερ­μα­νι­κά μέσα ενη­μέ­ρω­σης έχουν ανα­φέ­ρει ότι ο Βόλφ­γκανγκ Σόι­μπλε, ο σκλη­ρο­πυ­ρη­νι­κός υπουρ­γός Οι­κο­νο­μι­κών της Γερ­μα­νί­ας, δή­λω­σε στο κόμμα του, στους Χρι­στια­νο­δη­μο­κρά­τες, σε μια συ­νά­ντη­ση κε­κλει­σμέ­νων των θυρών πως μία ψήφος στο Όχι δεν ση­μαί­νει και Grexit. Έτσι, υπάρ­χει μια πι­θα­νό­τη­τα, παρ’ όλη τη ρη­το­ρι­κή, οι πι­στω­τές να επα­νε­κι­νή­σουν τις συ­νο­μι­λί­ες μετά από ένα «όχι».

Ακόμη όμως κι αν οι συ­νο­μι­λί­ες συ­νε­χι­στούν, είναι δύ­σκο­λο να δει κα­νείς πώς μια δια­πραγ­μα­τευ­ση μετά από το δη­μο­ψή­φι­σμα θα είναι ευ­κο­λό­τε­ρη από ό, τι οι άκαρ­πες συ­νο­μι­λί­ες των τε­λευ­ταί­ων πέντε μηνών. Ο κ. Τσί­πρας υπο­στή­ρι­ζει ότι θα έχει ισχυ­ρό­τε­ρη εντο­λή για να πιέ­σει κατά των απαι­τή­σε­ων λι­τό­τη­τας κι ότι σε ένα νέο πρό­γραμ­μα μια ελά­φρυν­σης χρέ­ους είναι πι­θα­νό­τε­ρη –κάτι που είναι μία από τις κύ­ριες πα­ρα­χω­ρή­σεις που θέλει η Αθήνα.

Αλλά πολλά από τα θέ­μα­τα που τέ­θη­καν στο πε­ρι­θώ­ριο στις τρέ­χου­σες συ­νο­μι­λί­ες, σε μια προ­σπά­θεια να βρε­θεί μια γρή­γο­ρη συμ­βι­βα­στι­κή λύση, θα ήταν σχε­δόν βέ­βαιο ότι θα ξα­να­γυ­ρί­σουν στο τρα­πέ­ζι – ακαν­θώ­δη θέ­μα­τα, όπως η με­ταρ­ρύθ­μι­ση της αγο­ράς ερ­γα­σί­ας και η απε­λευ­θέ­ρω­ση των τιμών. Αυτό θα κα­τα­στή­σει τις δια­πραγ­μα­τεύ­σεις για ένα νέο διε­τές πρό­γραμ­μα πολύ δυ­σκο­λό­τε­ρες από ό,τι οι προη­γού­με­νες που αφο­ρού­σαν μόνο μια δόση του υφι­στά­με­νου προ­γράμ­μα­τος.

Ο κ. Ντάι­σελ­μπλουμ, ο οποί­ος ηγεί­ται των δια­πραγ­μα­τεύ­σε­ων με την Αθήνα για λο­γα­ρια­σμό του Eurogroup, δή­λω­σε στο ολ­λαν­δι­κό κοι­νο­βού­λιο την Πέμ­πτη ότι μια ψήφος στο Όχι θα σή­μαι­νε πως « όχι μόνο δεν υπάρ­χει καμία βάση για ένα νέο πρό­γραμ­μα, αλλά είναι επί­σης αμ­φί­βο­λο κατά πόσον υπάρ­χει βάση ΄για την πα­ρα­μο­νή της Ελ­λά­δας στην ευ­ρω­ζώ­νη».

Ο κ.κ Σαπέν και Μο­σκο­βι­σί μπο­ρεί να πιέ­σουν για την επα­νέ­ναρ­ξη των συ­νο­μι­λιών. Αλλά πολ­λοί αξιω­μα­τού­χοι της ευ­ρω­ζώ­νης λει­τουρ­γούν υπό την υπό­θε­ση ερ­γα­σί­ας ότι οι δια­πραγ­μα­τεύ­σεις δεν θα ξα­να­ξε­κι­νή­σουν στην πε­ρί­πτω­ση που θα υπάρ­ξει Όχι στο δη­μο­ψή­φι­σμα κι ότι η 20η Ιου­λί­ου θα φτά­σει χωρίς να υπάρ­χει συμ­φω­νία. Τότε, το λο­γι­κό επα­κό­λου­θο θα είναι το Grexit.