Ελληνικό ηλεκτρονικό εμπόριο: Πόσα ξόδεψαν οι Έλληνες Millennials, Gen X, Gen Z και Baby Boomers για τις ηλεκτρονικές τους αγορές

Ασφα­λές και αντα­γω­νι­στι­κό πα­ρα­μέ­νει το ελ­λη­νι­κό ηλε­κτρο­νι­κό εμπό­ριο, παρά τη γι­γά­ντω­σή του τα τε­λευ­ταία χρό­νια. Όπως εξη­γεί μι­λώ­ντας στο Αθη­ναϊ­κό-Μα­κε­δο­νι­κό Πρα­κτο­ρείο Ει­δή­σε­ων ο Μάκης Σαβ­βί­δης, αντι­πρό­ε­δρος του Ελ­λη­νι­κού Συν­δέ­σμου Ηλε­κτρο­νι­κού Εμπο­ρί­ου (GRECA) και αντι­πρό­ε­δρος Εμπο­ρι­κού Συλ­λό­γου Αθή­νας (ΕΣΑ), τόσο ο Greek e-Commerce Association όσο και τα όρ­γα­να του κρά­τους πα­ρα­κο­λου­θούν τις οποί­ες πα­ρα­τυ­πί­ες συμ­βαί­νουν και δί­νουν άμεσα λύ­σεις για να δια­σφα­λί­σουν ένα φι­λι­κό για τον κα­τα­να­λω­τή πε­ρι­βάλ­λον αγο­ρών.

Την ίδια ώρα, ανα­πό­σπα­στο κομ­μά­τι της κα­θη­με­ρι­νό­τη­τας των Ελ­λή­νων έχουν γίνει οι δια­δι­κτυα­κές αγο­ρές με τη διείσ­δυ­ση του ηλε­κτρο­νι­κού εμπο­ρί­ου να έχει ενι­σχυ­θεί ση­μα­ντι­κά μετά την παν­δη­μία. Σύμ­φω­να με τα συ­μπε­ρά­σμα­τα έκ­θε­σης που έδωσε πρό­σφα­τα στη δη­μο­σιό­τη­τα η Nexi Ελ­λά­δος, το 2023 οι κα­τα­να­λω­τές στην Ελ­λά­δα ξό­δε­ψαν πε­ρί­που 35 δισ. ευρώ για την πραγ­μα­το­ποί­η­ση ηλε­κτρο­νι­κών αγο­ρών με το με­γα­λύ­τε­ρο μέρος αυτών, 17,5 δισ. ευρώ, να δα­πα­νά­ται για την αγορά φυ­σι­κών αγα­θών. Το ποσό των 10,7 δισ. ευρώ δα­πα­νά­ται για τα­ξί­δια (κρα­τή­σεις, ει­σι­τή­ρια κ.ά.) και 6,7 δισ. ευρώ για την αγορά υπη­ρε­σιών.

Καθώς οι ηλε­κτρο­νι­κές πω­λή­σεις στην Ελ­λά­δα βρί­σκο­νται σε συ­νε­χή ανο­δι­κή πο­ρεία, το 2023 ο τζί­ρος εκτι­μά­ται πως ξε­πέ­ρα­σε τα 17 δισ. ευρώ ση­μειώ­νο­ντας αύ­ξη­ση 9% από τα 15,8 δισ. ευρώ το 2022, σύμ­φω­να με τα στοι­χεία της Ευ­ρω­παϊ­κής Έκ­θε­σης Ηλε­κτρο­νι­κού Εμπο­ρί­ου που δη­μο­σί­ευ­σε ο Ελ­λη­νι­κός Σύν­δε­σμος Ηλε­κτρο­νι­κού Εμπο­ρί­ου και ο E-Commerce Europe. Αυ­ξα­νό­με­νος βαί­νει και ο αριθ­μός των Ελ­λή­νων ηλε­κτρο­νι­κών κα­τα­να­λω­τών. Συ­γκε­κρι­μέ­να, το 2023 δια­δι­κτυα­κές αγο­ρές έκανε το 75% των Ελ­λή­νων ηλε­κτρο­νι­κών κα­τα­να­λω­τών, ση­μειώ­νο­ντας άνοδο από το 70% του 2022 και το 51% του 2019. Σύμ­φω­να με τον κ. Σαβ­βί­δη, το ηλε­κτρο­νι­κό εμπό­ριο στην Ελ­λά­δα «έχει δυ­να­τό­τη­τα πε­ραι­τέ­ρω ανά­πτυ­ξης καθώς η διείσ­δυ­σή του πα­ρα­μέ­νει σε χα­μη­λό­τε­ρα επί­πε­δα από άλλες χώρες της ΕΕ».

Εστιά­ζο­ντας στην πε­ρυ­σι­νή χρο­νιά ο κ. Σαβ­βί­δης το­νί­ζει ότι «ήταν πολύ ικα­νο­ποι­η­τι­κή», ωστό­σο ανα­φέ­ρει ότι «η φε­τι­νή δεν συ­νε­χί­ζει με την ίδια δυ­να­μι­κή». Οι επι­χει­ρή­σεις βρί­σκο­νται μπρο­στά σε νέες προ­κλή­σεις και κα­λού­νται να «τρέ­ξουν» πιο γρή­γο­ρα τον ψη­φια­κό με­τα­σχη­μα­τι­σμό τους. Σύμ­φω­να με τον ίδιο, πρέ­πει να δο­θούν πε­ραι­τέ­ρω κί­νη­τρα στις ελ­λη­νι­κές επι­χει­ρή­σεις για να ανα­πτύ­ξουν τις ψη­φια­κές τους πω­λή­σεις δια­συ­νο­ρια­κά, ώστε να αντα­γω­νι­στούν αντί­στοι­χες ευ­ρω­παϊ­κές επι­χει­ρή­σεις. Ως ση­μα­ντι­κή πρό­κλη­ση για το ελ­λη­νι­κό ηλε­κτρο­νι­κό εμπό­ριο, ο κ. Σαβ­βί­δης ανα­φέ­ρει την επέ­κτα­ση ευ­ρω­παϊ­κών e-shops που κερ­δί­ζουν πολύ με­γά­λα κομ­μά­τια της ελ­λη­νι­κή αγο­ράς.

Πα­ράλ­λη­λα, πόλο έλξης για τους Έλ­λη­νες κα­τα­να­λω­τές συ­νε­χί­ζουν να απο­τε­λούν οι διε­θνείς ηλε­κτρο­νι­κές αγο­ρές. Σύμ­φω­να με τον κ. Σαβ­βί­δη, οι πα­γκό­σμιες ηλε­κτρο­νι­κές αγο­ρές προ­σφέ­ρουν ευ­κο­λία και ποι­κι­λία, καθώς επι­τρέ­πουν στους κα­τα­να­λω­τές να έχουν πρό­σβα­ση σε προ­ϊ­ό­ντα από όλο τον κόσμο. Ωστό­σο, αυτή η πα­γκό­σμια εμ­βέ­λεια κρύ­βει κιν­δύ­νους και πα­γί­δες για τους κα­τα­να­λω­τές. «Ο Έλ­λη­νας κα­τα­να­λω­τής επι­λέ­γει διε­θνή ηλε­κτρο­νι­κά κα­τα­στή­μα­τα πι­στεύ­ο­ντας ότι θα έχουν την ίδια ποιό­τη­τα υπη­ρε­σιών με τα ελ­λη­νι­κά-ευ­ρω­παϊ­κά που υπό­κει­νται στην πολύ αυ­στη­ρή νο­μο­θε­σία. Για πα­ρά­δειγ­μα, τα ασια­τι­κά market places έχουν φτά­σει στο 7% του με­ρι­δί­ου στην ελ­λη­νι­κή ηλε­κτρο­νι­κή αγορά. Όμως, όπως έχουν επι­βε­βαιώ­σει πολ­λοί φο­ρείς στο εξω­τε­ρι­κό, δεν εφαρ­μό­ζουν τη νο­μο­θε­σία με απο­τέ­λε­σμα τόσο τα προ­ϊ­ό­ντα που πα­ραγ­γέλ­λο­νται όσο και τα προ­σω­πι­κά δε­δο­μέ­να του κα­τα­να­λω­τή να είναι εκτε­θει­μέ­να σε κίν­δυ­νο» το­νί­ζει ο κ. Σαβ­βί­δης.

Ο κ. Σαβ­βί­δης προ­σθέ­τει επί­σης ότι η Ευ­ρω­παϊ­κή Ομο­σπον­δία Ηλε­κτρο­νι­κού Εμπο­ρί­ου (Ecommerce Europe) στην οποία ο ίδιος είναι μέλος του ΔΣ της και εκ­προ­σω­πεί την Ελ­λά­δα μέσω του GRECA καθώς και πολλά από τα μέλη των κατά τό­πους ανά την Ευ­ρώ­πη εθνι­κών συν­δέ­σμων, εξέ­δω­σαν πρό­σφα­τα ανοι­χτή επι­στο­λή προς τους φο­ρείς λήψης απο­φά­σε­ων, τις αρχές επι­βο­λής και τους εν­δια­φε­ρό­με­νους φο­ρείς γε­νι­κά, τόσο σε επί­πε­δο ΕΕ όσο και σε εθνι­κό επί­πε­δο, το­νί­ζο­ντας την επεί­γου­σα ανά­γκη να εξα­σφα­λι­στούν ίσοι όροι αντα­γω­νι­σμού και απο­τε­λε­σμα­τι­κή επι­βο­λή της νο­μο­θε­σί­ας της ΕΕ προς όλους τους φο­ρείς του ηλε­κτρο­νι­κού εμπο­ρί­ου που δρα­στη­ριο­ποιού­νται στην ενιαία αγορά της ΕΕ. Λαμ­βά­νο­ντας υπόψη την πολύ γρή­γο­ρη ανά­πτυ­ξη ορι­σμέ­νων από αυτές τις επι­χει­ρή­σεις που είναι εγκα­τε­στη­μέ­νες εκτός ΕΕ, οι συ­νυ­πο­γρά­φο­ντες την επι­στο­λή προ­τρέ­πουν τους φο­ρείς λήψης απο­φά­σε­ων σε επί­πε­δο ΕΕ αλλά και σε εθνι­κό επί­πε­δο να ενερ­γή­σουν όσο το δυ­να­τόν τα­χύ­τε­ρα για εξα­σφά­λι­ση όλων των απα­ραί­τη­των μέσων για τον εν­δε­λε­χή έλεγ­χο των δρα­στη­ριο­τή­των των επι­χει­ρή­σε­ων που δεν είναι εγκα­τε­στη­μέ­νες στην ΕΕ με τον ίδιο ζήλο όσο και για εται­ρεί­ες που είναι ήδη εγκα­τε­στη­μέ­νες και λει­τουρ­γούν εντός της ΕΕ. Πα­ράλ­λη­λα επι­ση­μαί­νουν ότι σε πε­ρί­πτω­ση που εντο­πι­στούν ζη­τή­μα­τα, οι αρ­μό­διες αρχές θα πρέ­πει να επι­βάλ­λουν κυ­ρώ­σεις σε εται­ρεί­ες που δεν συμ­μορ­φώ­νο­νται με την ίδια απο­φα­σι­στι­κό­τη­τα που εφαρ­μό­ζε­ται σε επι­χει­ρή­σεις που εδρεύ­ουν στην ΕΕ σε πε­ρί­πτω­ση πα­ρα­βά­σε­ων. Τέλος, ζη­τούν προ­ώ­θη­ση και διευ­κό­λυν­ση της βα­θύ­τε­ρης συ­νερ­γα­σί­ας και συ­ντο­νι­σμού με­τα­ξύ των κρα­τών μελών της ΕΕ και των αρχών τους.

Η δυ­να­μι­κή των Ελ­λή­νων στις ηλε­κτρο­νι­κές αγο­ρές

Όπως προ­κύ­πτει από τα συ­μπε­ρά­σμα­τα έκ­θε­σης που έδωσε πρό­σφα­τα στη δη­μο­σιό­τη­τα η Nexi Ελ­λά­δος για το ηλε­κτρο­νι­κό εμπό­ριο το 2023, οι δια­δι­κτυα­κές αγο­ρές κερ­δί­ζουν συ­νε­χώς έδα­φος στην κα­θη­με­ρι­νό­τη­τα των Ελ­λή­νων. Συ­γκε­κρι­μέ­να, σε φυ­σι­κά αγαθά απορ­ρο­φά­ται το 50% των δα­πα­νών των Ελ­λή­νων κα­τα­να­λω­τών για αγο­ρές μέσω δια­δι­κτύ­ου, με τα τα­ξί­δια και τις υπη­ρε­σί­ες να ακο­λου­θούν, αντι­προ­σω­πεύ­ο­ντας το 31% και 19% των ηλε­κτρο­νι­κών δα­πα­νών αντί­στοι­χα, ενώ πάνω από 90% των χρη­στών του δια­δι­κτύ­ου στη χώρα μας πραγ­μα­το­ποιούν ηλε­κτρο­νι­κές αγο­ρές σε μη­νιαία βάση.

Ανα­φο­ρι­κά με τις δια­φο­ρές με­τα­ξύ των φύλων σε σχέση με τη συ­μπε­ρι­φο­ρά τους απέ­να­ντι στις δια­δι­κτυα­κές αγο­ρές, οι Έλ­λη­νες τεί­νουν να αγο­ρά­ζουν δια­δι­κτυα­κά λίγο πε­ρισ­σό­τε­ρο, σε πο­σο­στό 95%, αν και οι Ελ­λη­νί­δες δεν απέ­χουν πολύ (πο­σο­στό 93%). Όσον αφορά τη δια­φο­ρά γε­νε­ών στις δια­δι­κτυα­κές αγο­ρές, το χάσμα είναι αρ­κε­τά στενό. Πα­ρό­τι οι Millennials (30- 49) εξα­κο­λου­θούν να «ηγού­νται» των δια­δι­κτυα­κών αγο­ρών σε πο­σο­στό 96%, αντί­στοι­χα δυ­να­μι­κά ακο­λου­θούν η Gen X με πο­σο­στό 94% και η Gen Z με 93%, ενώ και οι Baby Boomers (65-79) δεν απέ­χουν πολύ, με πο­σο­στό 83%.

Σύμ­φω­να με την ίδια έκ­θε­ση, το 2023 οι κα­τα­να­λω­τές στην Ελ­λά­δα ξό­δε­ψαν πε­ρί­που 35 δισ. ευρώ για την πραγ­μα­το­ποί­η­ση ηλε­κτρο­νι­κών αγο­ρών με το με­γα­λύ­τε­ρο μέρος αυτών, 17,5 δισ. ευρώ, να δα­πα­νά­ται για την αγορά φυ­σι­κών αγα­θών. Το ποσό των 10,7 δισ. ευρώ δα­πα­νά­ται για τα­ξί­δια (κρα­τή­σεις, ει­σι­τή­ρια κ.ά.) και 6,7 δισ. ευρώ για την αγορά υπη­ρε­σιών. Ση­μειώ­νε­ται ότι από τα 17,5 δισ. ευρώ για την αγορά φυ­σι­κών αγα­θών, τα 3,1 δισ. ευρώ αφο­ρούν την αγορά ηλε­κτρι­κών οι­κια­κών συ­σκευών, τα 2,6 δισ. ευρώ λευ­κές συ­σκευ­ές ενώ 2,4 δισ. ευρώ δα­πά­νη­σαν το 2023 οι κα­τα­να­λω­τές στην Ελ­λά­δα για την αγορά ρού­χων από το δια­δί­κτυο. Την ίδια ώρα σε 1,7 δισ. ευρώ ανήλ­θαν οι δα­πά­νες για την αγορά ειδών υπό­δη­σης, σε 1,1 δισ. ευρώ για αγορά προ­ϊ­ό­ντων ομορ­φιάς, σε 1,1 δισ. ευρώ για την αγορά έτοι­μων γευ­μά­των και σε 800 εκατ. ευρώ για την αγορά ειδών φαρ­μα­κεί­ου. Ποιες είναι οι μη­νιαί­ες συ­νή­θειες των Ελ­λή­νων όσον αφορά τις δια­δι­κτυα­κές αγο­ρές; Από την έκ­θε­ση της Nexi απο­δει­κνύ­ε­ται ότι τα ρούχα (48%), το φα­γη­τό σε πα­κέ­το (43%) και τα προ­ϊ­ό­ντα ομορ­φιάς (38%) απο­τε­λούν τις τρεις πρώ­τες κα­τη­γο­ρί­ες προ­ϊ­ό­ντων που αγο­ρά­ζο­νται ευ­ρέ­ως σε τα­κτι­κή βάση. Από τα 10,7 δισ. ευρώ για τα­ξί­δια, τα 4,7 δισ. ευρώ αφο­ρού­σαν την αγορά αε­ρο­πο­ρι­κών ει­σι­τη­ρί­ων, τα 3,7 δισ. ευρώ κρα­τή­σεις σε ξε­νο­δο­χεία και 700 εκατ. ευρώ τα­ξί­δια με πτή­σεις τσάρ­τερ και τα­ξι­διω­τι­κά πα­κέ­τα. Σε ό,τι αφορά τις υπη­ρε­σί­ες, από τα 6,7 δισ. ευρώ που δα­πα­νή­θη­καν το 2023, τα 3,1 δισ. ευρώ αφο­ρού­σαν την αγορά ασφα­λι­στι­κών υπη­ρε­σιών, 600 εκατ. ευρώ δια­δι­κτυα­κά στοι­χή­μα­τα και άλλα 600 δισ. ευρώ την αγορά ει­σι­τη­ρί­ων για πο­λι­τι­στι­κές και αθλη­τι­κές εκ­δη­λώ­σεις.

Οι Έλ­λη­νες φαί­νε­ται να είναι “το­πι­κά προ­σα­να­το­λι­σμέ­νοι”, καθώς σχε­δόν οι μισοί από αυ­τούς δεί­χνουν προ­τί­μη­ση στις αγο­ρές από το­πι­κά δια­δι­κτυα­κά κα­τα­στή­μα­τα. Συ­γκε­κρι­μέ­να πο­σο­στό 49% των χρη­στών του ίντερ­νετ στην Ελ­λά­δα δή­λω­σαν ότι πραγ­μα­το­ποί­η­σαν αγο­ρές από το­πι­κά κα­τα­στή­μα­τα το 2023. Οι λόγοι είναι πολ­λοί. Σύμ­φω­να με την έκ­θε­ση, στην Ελ­λά­δα οι χρή­στες του ίντερ­νετ επι­λέ­γουν να κά­νουν τις αγο­ρές τους από το­πι­κές επι­χει­ρή­σεις για τους ακό­λου­θους λό­γους: 72% τιμές, 39% επι­λο­γές πα­ρά­δο­σης και 30% στή­ρι­ξη μι­κρών/το­πι­κών επι­χει­ρή­σε­ων.

Πα­ράλ­λη­λα, οι Έλ­λη­νες κα­τα­να­λω­τές δεί­χνουν ολο­έ­να με­γα­λύ­τε­ρο εν­δια­φέ­ρον για τις ευ­και­ρί­ες που υπάρ­χουν πέρα από τα σύ­νο­ρά τους. Πο­σο­στό 51% των χρη­στών του ίντερ­νετ στην Ελ­λά­δα δή­λω­σαν ότι πραγ­μα­το­ποί­η­σαν κά­ποια ηλε­κτρο­νι­κή αγορά από ξένο ιστό­το­πο τις τε­λευ­ταί­ες 28 ημέ­ρες του 2023. Το ευρύ φάσμα των χωρών από όπου μπο­ρούν να ψω­νί­σουν οι κα­τα­να­λω­τές κα­θι­στά ακόμα πιο ελ­κυ­στι­κές τις ηλε­κτρο­νι­κές αγο­ρές πα­γκό­σμιας κλί­μα­κας. Τα επε­κτει­νό­με­να πα­γκό­σμια marketplaces, όπως το Amazon και το eBay, έχουν διευ­κο­λύ­νει αυτή τη με­τά­βα­ση, προ­σφέ­ρο­ντας στους κα­τα­να­λω­τές κάτι ιδιαί­τε­ρα ελ­κυ­στι­κό: ευ­κο­λία και άνεση. Οι πε­ρισ­σό­τε­ροι κα­τα­να­λω­τές θε­ω­ρούν ση­μα­ντι­κό πλε­ο­νέ­κτη­μα τη δυ­να­τό­τη­τα πρό­σβα­σης σε ποι­κι­λία επι­λο­γών, σε συν­δυα­σμό με την εύ­ρε­ση κα­λύ­τε­ρων τιμών. Σύμ­φω­να με τα συ­μπε­ρά­σμα­τα της έκ­θε­σης, το 52% των χρη­στών του ίντερ­νετ στην Ελ­λά­δα δή­λω­σαν ότι η με­γά­λη γκάμα προ­ϊ­ό­ντων απο­τε­λεί βα­σι­κό πλε­ο­νέ­κτη­μα. Ωστό­σο, υπάρ­χουν ακόμα ορι­σμέ­νοι που προ­βλη­μα­τί­ζο­νται σχε­τι­κά με συ­γκε­κρι­μέ­να ζη­τή­μα­τα. Ει­δι­κό­τε­ρα, πο­σο­στό 42% των κα­τα­να­λω­τών ανη­συ­χούν για την ποιό­τη­τα των προ­ϊ­ό­ντων, εκ­φρά­ζο­ντας εν­δοια­σμούς ή θε­ω­ρώ­ντας πως πρό­κει­ται για μειο­νέ­κτη­μα.

Ένα ακόμη εν­δια­φέ­ρον εύ­ρη­μα της έκ­θε­σης της Nexi για το ηλε­κτρο­νι­κό εμπό­ριο, είναι ότι οι Έλ­λη­νες κα­τα­να­λω­τές επι­λέ­γουν συχνά τις ψη­φια­κές με­θό­δους πλη­ρω­μής για τις αγο­ρές τους. Έτσι, το PayPal (38%) και οι πι­στω­τι­κές κάρ­τες (27%) προη­γού­νται ως προ­τι­μώ­με­νες μέ­θο­δοι πλη­ρω­μής, ενώ τα με­τρη­τά κατά την πα­ρά­δο­ση (13%) έρ­χο­νται σε χα­μη­λό­τε­ρη θέση. Η ασφά­λεια (62%), η τα­χύ­τη­τα (41%) και η ευ­κο­λία (37%), είναι οι βα­σι­κοί λόγοι που οι Έλ­λη­νες χρή­στες του δια­δι­κτύ­ου εμπι­στεύ­ο­νται τις ψη­φια­κές λύ­σεις πλη­ρω­μών.

Πηγή: skai.gr