Ακρίβεια: Νέες αυξήσεις τιμών στον ορίζοντα – Ποια προϊόντα αφορούν

Μέσα στον μήνα έρχο­νται μεσο­σταθ­μι­κές αυξή­σεις της τάξεως του 8% σε πολλά προ­ϊ­ό­ντα – Η κλι­μα­τική κρίση, το «El Nino» και οι Χούθι

Μια και­νούρ­για «μάχη» για την κατα­πο­λέ­μηση της ακρί­βειας ξεκί­νησε η κυβέρ­νηση από την 1η Μαρτίου, την ώρα που η Ελλάδα από τον Οκτώ­βριο του 2023 μέχρι Ιανουά­ριο εφέτος παίρνει το χρυσό ή το αση­μέ­νιο μετάλ­λιο – ανάλογα με τον μήνα –  στον πλη­θω­ρι­σμό των τρο­φί­μων σε επίπεδο ευρω­ζώ­νης.

Και, ναι, μπορεί οι τιμές στο βρεφικό γάλα να μειώ­θη­καν στο ράφι από περίπου 5% έως και λίγο πάνω από 28% λόγω της επι­βο­λής πλαφόν 7% στο μεικτό κέρδος των εται­ρειών, αλλά η λερναία ύδρα της ακρί­βειας έχει πολλά κεφάλια. Κόβεις το ένα, ξεπε­τά­γο­νται δύο.

Ενώ λοιπόν η μέση μείωση τιμής τιμο­κα­τα­λό­γου σε 7 κατη­γο­ρίες προ­ϊ­ό­ντων (βρε­φι­κές και παι­δι­κές πάνες, σαμπουάν – αφρό­λου­τρα και conditioner, απορ­ρυ­πα­ντικά πιάτων, καθα­ρι­στικά παντός είδους, απορ­ρυ­πα­ντικά ρούχων, οδο­ντό­κρε­μες, σαπού­νια) κυμαί­νε­ται από 12,7% έως 18,1%, αυτόν τον μήνα έρχο­νται μεσο­σταθ­μι­κές αυξή­σεις της τάξεως του 8% σε πολλά προ­ϊ­ό­ντα, όπως κακάο, σοκο­λα­τοειδή, θαλασ­σινά, χυμός πορ­το­κάλι, σνακ, ελαιό­λαδο, καφές, εξαι­τίας της κλι­μα­τι­κής κρίσης, του «El Nino» και των Χούθι, με τους προ­μη­θευ­τές να επι­λέ­γουν να βγούνε εκτός προ­σφο­ρών και προ­ω­θη­τι­κών ενερ­γειών για το επόμενο τρίμηνο.

Η πιο χαρα­κτη­ρι­στική περί­πτωση είναι αυτή των θαλασ­σι­νών εν όψει και της Σαρα­κο­στής. Τα περισ­σό­τερα από αυτά τα προ­ϊ­ό­ντα εισά­γο­νται από χώρες της Ασίας. Δεδο­μέ­νης όμως της κρίσης στην Ερυθρά Θάλασσα, το μετα­φο­ρικό κόστος έχει εκτι­να­χθεί και ήδη μέρος του έχει περάσει στις τιμές χον­δρι­κής που σημειώ­νουν άνοδο κατά μέσο όρο 10%.

Αξίζει να σημειω­θεί πως σύμφωνα με εκτι­μή­σεις παρα­γό­ντων της αγοράς, από τότε που ξέσπασε η κρίση με τους Χούθι, σχεδόν τρι­πλα­σιά­στηκε το κόστος μετα­φο­ράς ενός container από την Ασία στον Πειραιά, από τα 2.000 στα 6.000-7.000 ευρώ.

Μεγάλη ζήτηση για τα σαρα­κο­στιανά

Η ζήτηση για θαλασ­σινά είναι μεγάλη την περίοδο της Σαρα­κο­στής, με την επι­βά­ρυνση των κατα­να­λω­τών να θεω­ρεί­ται δεδο­μένη. Τον Ιανουά­ριο εφέτος τα παρα­σκευά­σματα με βάση τα ψάρια και θαλασ­σινά (π.χ. κον­σέρ­βες σαρ­δέ­λας και τόνου) ήταν ακρι­βό­τερα κατά 11,3% σε σχέση με έναν χρόνο πριν.

Αυτή τη στιγμή τα κατε­ψυγ­μένα καλα­μα­ρά­κια (καθα­ρι­σμένα) κοστί­ζουν στα ψυγεία των σου­περ­μάρ­κετ από 9,95 έως 16,64 ευρώ το κιλό. Τα κατε­ψυγ­μένα χτα­πό­δια, ανάλογα με το μέγεθος, πωλού­νται από 16,40 έως 35,26 ευρώ το κιλό, ενώ οι γαρίδες, επίσης ανάλογα με το μέγεθος και την επε­ξερ­γα­σία, από 8,35 έως 38,16 ευρώ το κιλό. Τα μύδια (ψίχα εισα­γω­γής) από 5,11 έως 8,52 ευρώ ανά κιλό.

Την ίδια στιγμή, η τιμή του κακάο έχει φτάσει σε υψηλό όλων των εποχών καθώς οι μεγάλοι παρα­γω­γοί, ήτοι η Ακτή Ελε­φα­ντο­στού και η Γκάνα, συνε­χί­ζουν να παλεύ­ουν με τον καύσωνα και την ξηρασία που προ­κα­λεί το φαι­νό­μενο «El Nino».

Η τρο­μα­κτική άνοδος της τιμής του κακάο συμπα­ρα­σύ­ρει προς τα πάνω την τιμή ραφιού σε δεκάδες προ­ϊ­ό­ντα, από τα σοκο­λα­τοειδή μέχρι τα δημη­τριακά πρωινού, τα γλυκά και τα σνακ. Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, η τιμή στις σοκο­λά­τες και στα προ­ϊ­ό­ντα σοκο­λά­τας ήταν υψη­λό­τερη κατά 8,9% τον Ιανουά­ριο σε σχέση με τον Ιανουά­ριο του 2023.

Η Hershey και η Mondelez International, η ιδιο­κτή­τρια της Cadbury, μετέ­φε­ραν αυτά τα κόστη στους κατα­να­λω­τές πέρυσι. Τα ετήσια κέρδη της Hershey μειώ­θη­καν κατά 11,5% κατά το δ’ τρίμηνο. Η εται­ρεία ανα­κοί­νωσε πρό­σφατα ότι θα περι­κό­ψει το 5% του εργα­τι­κού δυνα­μι­κού της. Η Barry Callebaut, η μεγα­λύ­τερη εται­ρεία σοκο­λά­τας στον κόσμο, δήλωσε ότι θα απο­λύ­σει 2.500 άτομα, το 18% του εργα­τι­κού δυνα­μι­κού της.

«Χρυσάφι» για το ελαιό­λαδο

Η ευρω­παϊκή αγορά του ελαιο­λά­δου εξα­κο­λου­θεί να κινεί­ται σε αχαρ­το­γρά­φητα νερά, με τους ανα­λυ­τές να μην μπορούν ακόμα να προσ­διο­ρί­σουν πότε θα ξεκι­νή­σει η απο­κλι­μά­κωση. Σύμφωνα με τα στοι­χεία της Eurostat, τον Ιανουά­ριο του 2024 όλες οι χώρες της ΕΕ ανέ­φε­ραν αύξηση του ετήσιου πλη­θω­ρι­σμού του ελαιο­λά­δου, με την Ελλάδα να κατα­γρά­φει τη δεύτερη υψη­λό­τερη άνοδο (+67% σε σύγκριση με τον Ιανουά­ριο του 2023) μετά την Πορ­το­γα­λία (+69%).

Με την ολο­κλή­ρωση της συγκο­μι­δής στην Ελλάδα η εφετινή σοδειά ελαιο­λά­δου κατα­γρά­φει ρεκόρ πτώσης (δεν θα ξεπε­ρά­σει τους 155.000 τόνους), ενώ υπο­το­νικό παρα­μέ­νει το κλίμα για κλεί­σιμο νέων συμ­φω­νιών, καθώς όλοι τηρούν στάση ανα­μο­νής, με τους παρα­γω­γούς να περι­μέ­νουν περαι­τέρω άνοδο των τιμών.

Οταν η ζάχαρη γίνεται πικρή

Εν τω μεταξύ, η παρα­γωγή ζάχαρης στην Ινδία, τον μεγα­λύ­τερο παρα­γωγό στον κόσμο, προ­βλέ­πε­ται να μειωθεί κατά 10% την περίοδο εμπο­ρίας 2023-2024 που λήγει τον Σεπτέμ­βριο, σύμφωνα με την Indian Sugar Mills Association. Αυτό θα μπο­ρούσε να οδη­γή­σει σε εκτε­τα­μέ­νους περιο­ρι­σμούς στις εξα­γω­γές της Ινδίας, αυξά­νο­ντας τις παγκό­σμιες τιμές. Οι τιμές των συμ­βο­λαίων μελ­λο­ντι­κής εκπλή­ρω­σης στη ζάχαρη έφτασαν σε υψηλό 12 ετών το φθι­νό­πωρο και επί του παρό­ντος βρί­σκο­νται σε επίπεδα που δεν έχουν παρα­τη­ρη­θεί από το 2016. Αυτό συμ­βαί­νει καθώς τα παγκό­σμια απο­θέ­ματα έχουν υπο­χω­ρή­σει τα τελευ­ταία δύο χρόνια και βρί­σκο­νται στο χαμη­λό­τερο επίπεδο από το 2011.

Ακρι­βό­τε­ρος και ο καφές

Κακά είναι τα μαντάτα και για τον καφέ. Η ετήσια αύξηση των τιμών στην Ελλάδα τον Ιανουά­ριο εφέτος ήταν τρι­πλά­σια έναντι του μέσου όρου της ευρω­ζώ­νης (+4,4% στη χώρα μας, +1,1% στη ζώνη του ευρώ).

Μάλιστα θυγα­τρική πολυ­ε­θνι­κής που δρα­στη­ριο­ποιεί­ται στην αγορά του καφέ προχωρά σε ανα­τι­μή­σεις τον επόμενο μήνα από 1% έως 6,5% σε επι­λεγ­μέ­νους κωδι­κούς λόγω της συνε­χι­ζό­με­νης αύξησης της τιμής της πρώτης ύλης.

Ας σημειω­θεί ότι οι τιμές των συμ­βο­λαίων μελ­λο­ντι­κής εκπλή­ρω­σης για τον καφέ Robusta έφτασαν σε επίπεδο-ρεκόρ στα τέλη Ιανουα­ρίου και συνε­χί­ζουν να κυμαί­νο­νται ακριβώς κάτω από αυτό το μέγιστο, σύμφωνα με την Gro’s Commodities Tracker.

Κομμένο το πορ­το­κάλι

Ως το «νέο ελαιό­λαδο» χαρα­κτη­ρί­ζε­ται πλέον ο χυμός πορ­το­κάλι, που απο­τε­λεί την πρώτη ύλη για τη βιο­μη­χα­νία στην παρα­γωγή χυμών και ανα­ψυ­κτι­κών, απα­σχο­λώ­ντας όλο και εντο­νό­τερα τις επι­χει­ρή­σεις του κλάδου των τρο­φί­μων.

Τα συμ­βό­λαια μελ­λο­ντι­κής εκπλή­ρω­σης κατε­ψυγ­μέ­νου συμπυ­κνω­μέ­νου χυμού πορ­το­κα­λιού (FCOJ) κατέ­γρα­ψαν υψηλό ρεκόρ στα τέλη του 2023 και παρα­μέ­νουν ακριβώς κάτω από αυτό το μέγιστο, με τα απο­θέ­ματα πιο χαμηλά από ποτέ.

Η παρα­γωγή στις ΗΠΑ – ο Νο 2 παρα­γω­γός μετά τη Βρα­ζι­λία – έχει πληγεί από τις ασθέ­νειες, τα ακραία καιρικά φαι­νό­μενα και τη μείωση του αριθμού των καλ­λιερ­γη­τών πορ­το­κα­λιών στη Φλώριδα.

Πηγή tovima.gr