Οδηγίες προς τους πολίτες από τον Ιατρικό Σύλλογο Ρόδου για τον καύσωνα

Τις μέρες αυτές βιώ­νουμε ένα παρα­τε­τα­μένο κύμα καύσωνα και καλού­νται οι πολίτες να είναι ιδιαί­τερα προ­σε­κτι­κοί, μερι­μνώ­ντας για τη λήψη μέτρων αυτο­προ­στα­σίας από κιν­δύ­νους που προ­έρ­χο­νται από την επι­κρά­τηση των υψηλών θερ­μο­κρα­σιών.

Ο Ιατρι­κός Σύλ­λο­γος Ρόδου εφιστά την προσοχή στα άτομα που ανήκουν σε ευπα­θείς ομάδες, να είναι ιδιαί­τερα προ­σε­κτι­κοί, ώστε να απο­φευ­χθούν προ­βλή­ματα υγείας, όπως θερμική εξά­ντληση και θερ­μο­πλη­ξία, που μπορεί να προ­κλη­θούν εξαι­τίας των υψηλών θερ­μο­κρα­σιών που θα επι­κρα­τή­σουν.

Τι είναι η θερμική εξά­ντληση και η θερ­μο­πλη­ξία;

Η θερμική εξά­ντληση και η θερ­μο­πλη­ξία είναι δύο δυνη­τικά σοβαρές κατα­στά­σεις που είναι απο­τέ­λε­σμα της υπερ­βο­λι­κής έκθεσης σε υψηλές θερ­μο­κρα­σίες. Συνήθως συμ­βαί­νουν κατά τη διάρ­κεια ενός κύματος καύσωνα, αλλά μπορεί να είναι απο­τέ­λε­σμα πολύ έντονης σωμα­τι­κής άσκησης.

· Κατά την θερμική εξά­ντληση η θερ­μο­κρα­σία του σώματος ανε­βαί­νει σημα­ντικά και ξεκινά η απώλεια υγρών και αλάτων από το σώμα, γεγονός που οδηγεί στα συμ­πτώ­ματα που ανα­φέ­ρο­νται παρα­κάτω καθώς και ένα γενι­κό­τερο αίσθημα αδια­θε­σίας.

· Στη θερ­μο­πλη­ξία οι ομοιο­στα­τι­κοί μηχα­νι­σμοί του σώματος αδυ­να­τούν να δια­τη­ρή­σουν χαμηλή τη θερ­μο­κρα­σία με απο­τέ­λε­σμα αυτή να ανε­βαί­νει σε

επι­κίν­δυνα επίπεδα. Όταν για το γεγονός αυτό ευθύ­νε­ται η υπερ­βο­λική έκθεση στον ήλιο, αυτό ονο­μά­ζε­ται ηλίαση.

Η θερ­μο­πλη­ξία είναι σπα­νιό­τερη, αλλά πιο επι­κίν­δυνη για την υγεία. Μπορεί να προ­κα­λέ­σει βλάβες στον εγκέ­φαλο, την καρδία, τους πνεύ­μο­νες, το ήπαρ και τα νεφρά και μπορεί δυνη­τικά να είναι απει­λη­τική για τη ζωή.

Αν η θερμική εξά­ντληση δεν αντι­με­τω­πι­στεί γρήγορα μπορεί να οδη­γή­σει σε θερ­μο­πλη­ξία.

Συμ­πτώ­ματα

Η θερμική εξά­ντληση και η θερ­μο­πλη­ξία μπορούν να έχουν γρήγορη εξέλιξη (μέσα σε λίγα λεπτά) ή να εμφα­νι­στούν στα­διακά σε διά­στημα ωρών ή ημερών.

Τα συμ­πτώ­ματα της θερ­μι­κής εξά­ντλη­σης περι­λαμ­βά­νουν:

· Αίσθημα κόπωσης και αδυ­να­μία

· Ίλιγγο και λιπο­θυ­μι­κές τάσεις

· Μείωση της αρτη­ρια­κής πίεσης

· Κεφα­λαλ­γία

· Μυϊκές κράμπες

· Αίσθημα ασθε­νείας

· Έντονη εφί­δρωση

· Έντονη δίψα

· Ταχυ­καρ­δία

· Μειω­μένη ούρηση με σκου­ρό­χρωμα ούρα

Αν τα συμ­πτώ­ματα αυτά δεν αντι­με­τω­πι­στούν μπορεί να εξε­λι­χθούν σε θερ­μο­πλη­ξία, τα συμ­πτώ­ματα της οποίας περι­λαμ­βά­νουν σύγχυση, απο­προ­σα­να­το­λι­σμό, κρίσεις και απώλεια συνεί­δη­σης.

Τι μπο­ρείτε να κάνετε

Αν παρα­τη­ρή­σετε ότι κάποιος έχει συμ­πτώ­ματα θερ­μι­κής εξά­ντλη­σης, πρέπει να κάνετε τις ακό­λου­θες ενέρ­γειες:

· Μετα­φέ­ρετέ τους σε ένα δροσερό μέρος – κατά προ­τί­μηση σε ένα δωμάτιο με κλι­μα­τι­σμό ή του­λά­χι­στον σε σκιά

· Αφαι­ρέ­στε περιττά ρούχα με σκοπό όσο το δυνατόν μεγα­λύ­τερο ποσοστό δέρ­μα­τος να είναι εκτε­θει­μένο

· Μειώστε τη θερ­μο­κρα­σία του δέρ­μα­τος – χρη­σι­μο­ποιεί­στε ό,τι έχετε δια­θέ­σιμο γι’ αυτό το σκοπό, όπως ένα βρεγ­μένο σφουγ­γάρι ή πανί, κρύα επι­θέ­ματα γύρω από το λαιμό και τις μασχά­λες ή σκε­πά­στε τους με μία κρύα, βρεγ­μένη πετσέτα

· Κάντε αέρα στο δέρμα τους όταν είναι βρεγ­μένο – αυτό θα βοη­θή­σει το νερό να εξα­τμι­στεί, κάτι το οποίο βοηθά στην πτώση της θερ­μο­κρα­σίας

· Δώστε τους υγρά – κατά προ­τί­μηση νερό, χυμό φρούτων ή κάποιο ανα­ψυ­κτικό ποτό

Μείνετε μαζί τους μέχρι να νιώσουν καλύ­τερα. Οι περισ­σό­τε­ροι άνθρω­ποι παρου­σιά­ζουν βελ­τί­ωση μέσα σε περίπου 30 λεπτά.

Αν το άτομο χάσει τις αισθή­σεις του, τοπο­θε­τή­στε το άμεσα σε θέση ανά­νη­ψης μέχρι να έρθει το ασθε­νο­φόρο. Αν πάθει κρίση, απο­μα­κρύ­νετε τα αντι­κεί­μενα που πιθανώς να βρί­σκο­νται γύρω του για να απο­φευ­χθούν τραυ­μα­τι­σμοί.

Πότε να ανα­ζη­τή­σετε ιατρική βοήθεια

Η σοβαρή θερμική εξά­ντληση και η θερ­μο­πλη­ξία απαι­τούν άμεση θερα­πεία σε νοσο­κο­μείο.

Καλέστε το ΕΚΑΒ αν:

· Τα συμ­πτώ­ματα δεν παρου­σιά­σουν βελ­τί­ωση μέσα σε 30 λεπτά.

· Εμφα­νι­στούν σοβαρά συμ­πτώ­ματα όπως απώλεια συνεί­δη­σης, σύγχυση και κρίσεις

Συνε­χί­στε τις παρα­πάνω ενέρ­γειες μέχρι να φτάσει το ασθε­νο­φόρο. Αν τα συμ­πτώ­ματα βελ­τιω­θούν με τις παρα­πάνω ενέρ­γειες αλλά συνε­χί­ζετε να ανη­συ­χείτε γι’ αυτά επι­κοι­νω­νή­στε με το γιατρό σας.

Ποιοι κιν­δυ­νεύ­ουν περισ­σό­τερο

Οποιοσ­δή­ποτε μπορεί να πάθει θερμική εξά­ντληση ή θερ­μο­πλη­ξία σε ένα κύμα καύσωνα ή κατά τη διάρ­κεια έντονης άσκησης σε ζεστό καιρό. Ωστόσο, κάποιες ομάδες κιν­δυ­νεύ­ουν ιδιαί­τερα. Αυτές περι­λαμ­βά­νουν:

· Ηλι­κιω­μέ­νους

· Βρέφη και παιδιά

· Ασθε­νείς με χρόνιες παθή­σεις όπως διαβήτη ή κάποια καρ­διακή ή πνευ­μο­νική νόσο.

· Ασθε­νείς που είναι ήδη αφυ­δα­τω­μέ­νοι (για παρά­δειγμα λόγω γαστρε­ντε­ρί­τι­δας).

· Άτομα που ασκού­νται έντονα για μεγάλα χρονικά δια­στή­ματα όπως στρα­τιω­τι­κοί, αθλητές, ορει­βά­τες και εργάτες.

Οι πιθα­νό­τη­τες θερ­μι­κής εξά­ντλη­σης αυξά­νο­νται αν είστε αφυ­δα­τω­μέ­νοι, αν βρί­σκε­στε σε χώρο με κακό εξα­ε­ρι­σμό ή αν φοράτε εφαρ­μο­στά, περιο­ρι­στικά ρούχα.

Κάποια φάρμακα αυξά­νουν την πιθα­νό­τητα εμφά­νι­σης θερ­μι­κής εξά­ντλη­σης ή θερ­μο­πλη­ξίας όπως:

· τα διου­ρη­τικά

· τα αντι­στα­μι­νικά

· οι β-αποκλειστές

· τα ανι­ψυ­χω­σικά

Πώς να απο­φύ­γετε τη θερμική εξά­ντληση και τη θερ­μο­πλη­ξία

Η θερμική εξά­ντληση και η θερ­μο­πλη­ξία μπορούν να προ­λη­φθούν με την εφαρ­μογή μερικών απλών οδηγιών σε περιό­δους καύσωνα. Ενη­με­ρω­θείτε για την πρό­γνωση του καιρού για να ξέρετε πότε θα υπάρ­χουν επι­κίν­δυ­νες θερ­μο­κρα­σίες.

Απο­φύ­γετε την έκθεση στη ζέστη

· Απο­φύ­γετε τον ήλιο από τις 11 το πρωί μέχρι τις 3 το από­γευμα

· Αν πρέπει να βγείτε έξω, προ­σπα­θή­στε να περ­πα­τάτε υπό σκιά, χρη­σι­μο­ποι­ή­στε αντη­λιακό και φορέστε ένα καπέλο

· Απο­φύ­γετε την έντονη φυσική άσκηση

· Φορέστε ανοι­χτό­χρωμα, φαρδιά, βαμ­βα­κερά ρούχα

Αν πρέπει να ταξι­δέ­ψετε στο εξω­τε­ρικό σε μία χώρα με ζεστό κλίμα, προ­σέξτε ιδιαί­τερα τις πρώτες μέρες μέχρι να συνη­θί­σετε τη θερ­μο­κρα­σία.

Δια­τη­ρή­στε τη θερ­μο­κρα­σία του σώματος χαμηλή

· Πίνετε συχνά νερό και κρύα ανα­ψυ­κτικά και απο­φύ­γετε την κατα­νά­λωση αλκοόλ, καφε­ΐ­νης και ζεστών ποτών

· Τρώτε κρύα φαγητά, ειδικά σαλάτες και φρούτα με υψηλή περιε­κτι­κό­τητα σε νερό

· Κάντε ένα κρύο μπάνιο

· Ψεκάστε νερό στο δέρμα ή στα ρούχα σας ή βάλτε ένα βρεγ­μένο πανί στον αυχένα σας

Αν δεν ουρείτε συχνά και τα ούρα σας έχουν σκούρο χρώμα, αυτό απο­τε­λεί σημάδι ότι έχετε αφυ­δά­τωση και πρέπει να πίνετε περισ­σό­τερο νερό.

Μείνετε σε δροσερό χώρο

· Κλείστε τα παρά­θυρα και τις κουρ­τί­νες που βλέπει ο ήλιος το πρωί, αλλά ανοίξτε τα το βράδυ που πέφτει η θερ­μο­κρα­σία

· Αν υπάρχει αυτή η δυνα­τό­τητα, παρα­μεί­νετε στα πιο κρύα δωμάτια του σπιτιού ιδιαί­τερα το βράδυ όταν πρέπει να κοι­μη­θείτε

· Χρη­σι­μο­ποι­ή­στε ανε­μι­στή­ρες

· Κλείστε τα περιττά φώτα και τις ηλε­κτρι­κές συσκευές γιατί είναι πηγές θερ­μό­τη­τας

· Βάλτε τις γλά­στρες μέσα στο σπίτι καθώς ψύχουν τον αέρα

Η μόνωση των τοίχων του σπιτιού σας μπορεί να βοη­θή­σει μακρο­πρό­θε­σμα γιατί δια­τη­ρεί τη θερ­μό­τητα μέσα στο σπίτι όταν έχει κρύο και την κρατάει έξω όταν έχει ζέστη. Το βάψιμο των εξω­τε­ρι­κών τοίχων του σπιτιού με ανοιχτό, ανα­κλα­στικό χρώμα μπορεί επίσης να βοη­θή­σει.

Μερι­μνή­στε για τα αγα­πη­μένα σας πρόσωπα

· Σιγου­ρευ­τείτε ότι τα ηλι­κιω­μένα, ασθενή ή πολύ νεαρά άτομα της οικο­γέ­νειάς σας βρί­σκο­νται σε κατάλ­λη­λες συν­θή­κες.

· Δεν πρέπει να αφήνετε μωρά, ηλι­κιω­μέ­νους ή παιδιά μόνα τους στο αυτο­κί­νητο.

· Αν έχετε ασθε­νείς ή ηλι­κιω­μέ­νους γεί­το­νες ή φίλους μερι­μνή­στε για την υγεία τους καθη­με­ρινά κατά τη διάρ­κεια ενός καύσωνα.

· Επα­γρυ­πνείτε και καλέστε γιατρό αν κάποιος δεν νιώθει καλά ή χρειά­ζε­ται περε­ταίρω βοήθεια.

 

Για τον Ι.Σ.Ρ

Ο Πρό­ε­δρος                          Ο Γ. Γραμ­μα­τέας

Ηλίας Ι. Τσέρκης                     Μιχαήλ Ν. Βολο­νά­κης