Οι δουλέμποροι στο… Facebook

Οι «κρα­τή­σεις θέ­σε­ων» γί­νο­νται online. Τα «ει­σι­τή­ρια» πλη­ρώ­νο­νται στην τρά­πε­ζα. Το «τα­ξιω­διω­τι­κό γρα­φείο» δια­φη­μί­ζε­ται στο Facebook. Δι­κτυω­μέ­νοι οι δου­λέ­μπο­ροι ορ­γα­νώ­νουν τα­κτι­κά «δρο­μο­λό­για» για την Ευ­ρώ­πη, με σα­πιο­κά­ρα­βα και φορ­τίο ξε­ρι­ζω­μέ­νους, απελ­πι­σμέ­νους αν­θρώ­πους. Όπως αυ­τούς του «Blue Sky M».

Αυτή την ιστο­ρία αφη­γή­θη­καν στην εφη­με­ρί­δα «Il Fatto Quotidiano» με­ρι­κοί από τους 970 πρό­σφυ­γες που απο­βι­βά­στη­καν στην Καλ­λί­πο­λη της Ιτα­λί­ας, σε άθλια κα­τά­στα­ση από την οδύσ­σειά τους, πρώτα στο Αι­γαίο και μετά στο Ιόνιο.

Οι δου­λέ­μπο­ροι, είπαν οι πρό­σφυ­γες, λει­τουρ­γούν πολύ απο­τε­λε­σμα­τι­κά, με σύγ­χρο­να μέσα, σαν μια οποια­δή­πο­τε άλλη επι­χεί­ρη­ση, κάτω από τη μύτη ή λόγω της αδια­φο­ρί­ας των το­πι­κών αρχών. Είναι σαν ένα κα­νο­νι­κό «τα­ξι­διω­τι­κό γρα­φείο» που κλεί­νει θέ­σεις online, με τη βο­ή­θεια των μέσων κοι­νω­νι­κής δι­κτύ­ω­σης. Το αντί­τι­μο των «ει­σι­τη­ρί­ων» κα­τα­τί­θε­ται σε τρα­πε­ζι­κό λο­γα­ρια­σμό.

Τα τουρ­κι­κά λι­μά­νια των δου­λε­μπό­ρων

Η δια­δι­κα­σία είναι απλή και εύ­κο­λη: φορ­τώ­νεις την εφαρ­μο­γή που υπάρ­χει, στο Facebook για πα­ρά­δειγ­μα, στην αρα­βι­κή γλώσ­σα και επι­κοι­νω­νείς με τους ορ­γα­νω­τές των δρο­μο­λο­γί­ων. Οι δια­κι­νη­τές είναι Σύροι και τα δρο­μο­λό­για επα­να­λαμ­βά­νο­νται τα­κτι­κά, κάθε δυο-τρεις ημέ­ρες και σχε­δόν από κάθε πόλη της Τουρ­κί­ας που έχει λι­μά­νι: την Κων­στα­ντι­νού­πο­λη, τη Μερ­σί­να, την Ατ­τά­λεια.

Το «Blue Sky M», για πα­ρά­δειγ­μα, κάνει του­λά­χι­στον δύο στά­σεις στην Τουρ­κία, μία στην Κων­στα­ντι­νού­πο­λη και μία στη Μερ­σί­να. Οι επι­βά­τες του ήταν σα­φείς στις μαρ­τυ­ρί­ες τους: πλή­ρω­σαν, λένε, χι­λιά­δες δο­λά­ρια με την υπό­σχε­ση να με­τα­φερ­θούν στις ιτα­λι­κές ακτές και όχι στην Κρο­α­τία, όπου υπο­τί­θε­ται ότι ήταν ο τε­λι­κός προ­ο­ρι­σμούς του φορ­τη­γού πλοί­ου. «Δεν ξέ­ρα­με τον ακρι­βή προ­ο­ρι­σμό», είπε ένας από τους πρό­σφυ­γες στην «Il Fatto Quotidiano», «αλλά η συμ­φω­νία που κά­να­με εξ αρχής ήταν να φτά­σου­με στην Ιτα­λία».

«Πρώτη θέση» στα αμπά­ρια των σα­πιο­κά­ρα­βων

Με την κλι­μά­κω­ση της τρα­γω­δί­ας στη Συρία, η Τουρ­κία έχει γίνει το νέο εφαλ­τή­ριο φυγής από τον εφιάλ­τη. «Για εμάς», λένε οι πρό­σφυ­γες, «είναι εύ­κο­λο να πε­ρά­σου­με τα σύ­νο­ρα με τα κα­νο­νι­κά μας δια­βα­τή­ρια. Και μόλις φθά­σου­με εκεί, μπο­ρού­με να δια­λέ­ξου­με οποιο­δή­πο­τε λι­μά­νι».

«Εγώ», λέει ένας Σύρος από τη Δα­μα­σκό, «πλή­ρω­σα έξι χι­λιά­δες δο­λά­ρια. Τα συ­νεν­νο­ή­θη­κα όλα στο γρα­φείο που κα­νό­νι­σε τη συ­νά­ντη­ση με τους διορ­γα­νω­τές του τα­ξι­διού. Οταν έφθα­σα στην Τουρ­κία, επι­κοι­νώ­νη­σα μαζί τους. Και πλή­ρω­σα. Με­ρι­κές φορές τα χρή­μα­τα κα­τα­τί­θε­νται σε κα­νο­νι­κούς λο­γα­ρια­σμούς σε υπο­κα­τα­στή­μα­τα τρα­πε­ζών».

Το τα­ξί­δι με το «Blue Sky M» για έναν άλλο νεαρό Σύρο -που έφθα­σε στην Τουρ­κία από τις πε­ριο­χές κοντά στα σύ­νο­ρα με το Ιράκ- ξε­κί­νη­σε από τη Μερ­σί­να τη νύχτα με­τα­ξύ 21ης και 22ας Δε­κεμ­βρί­ου. «Μα­ζευ­τή­κα­με και επι­βι­βα­στή­κα­με. Δεν εί­δα­με ποτέ το πλή­ρω­μα. Για τρεις ημέ­ρες μάς άφη­σαν χωρίς τροφή και νερό, πα­ρό­τι εί­χα­με πλη­ρώ­σει από 5.000 έως 7.000 δο­λά­ρια ο κα­θέ­νας από εμάς».

Επί ημέ­ρες ήταν όλοι -πάνω από 900 άτομα- στοι­βαγ­μέ­νοι στο αμπά­ρι του πλοί­ου, με κου­βέρ­τες για στρώ­μα­τα. Τη θά­λασ­σα την είδαν μόνο όταν εγκα­τα­λεί­φθη­καν στο έλεος της κα­κο­και­ρί­ας, κοντά στην Κέρ­κυ­ρα, πε­ρι­μέ­νο­ντας τη βο­ή­θεια των Ιτα­λών. Πλη­ρο­φο­ρί­ες της εφη­με­ρί­δας ανα­φέ­ρουν ότι οι δου­λέ­μπο­ροι διέ­φυ­γαν στην Ελ­λά­δα στέλ­νο­ντας το πλοίο, με «κλει­δω­μέ­νο» το πη­δά­λιό του και τα­χύ­τη­τα 6 κόμ­βων, κα­τευ­θεί­αν στις βρα­χώ­δεις ακτές με­τα­ξύ του Tricase και του Novaglie. «Εάν δεν ανα­λαμ­βά­να­με εμείς, είπαν οι Ιτα­λοί λι­με­νι­κοί, «θα μι­λού­σα­με τώρα για τρα­γω­δία».

«Γιατί οι ελ­λη­νι­κές αρχές δεν πα­ρε­νέ­βη­σαν;»

«Από τη στιγ­μή που σή­μα­νε ο συ­να­γερ­μός μέχρι που το πλοίο έφθα­σε στη Καλ­λί­πο­λη πέ­ρα­σαν 12 ώρες. Γιατί δεν έκα­ναν τί­πο­τε οι ελ­λη­νι­κές αρχές; […] Γε­γο­νός είναι ότι δεν είναι ακόμα σαφές γιατί δεν βοη­θή­θη­καν αυτοί οι άν­δρες, οι γυ­ναί­κες και τα παι­διά νω­ρί­τε­ρα. Και ποιος ήταν πιο κοντά στο πλοίο», ανα­φέ­ρε­ται σε επι­κρι­τι­κό για την Αθήνα ρε­πορ­τάζ της «Corriere Della Sera», που κάνει λόγο για πολ­λές «ασά­φειες» στα όσα είπαν και δεν έκα­ναν οι ελ­λη­νι­κές αρχές, ενώ θαλ­λασ­σο­πνι­γό­ταν ένα κα­ρά­βι γε­μά­το αν­θρώ­πους.

«Δεν είναι ακόμα κα­τα­νοη­τό γιατί το πλοίο δεν σώ­θη­κε όταν ήταν ακόμα ανοι­κτά της Κέρ­κυ­ρας», ανα­φέ­ρε­ται στο δη­μο­σί­ευ­μα, «όταν με τη­λε­φώ­νη­μα επι­βά­τη ενη­με­ρώ­θη­καν οι ελ­λη­νι­κές αρχές ότι υπήρ­χαν ένο­πλοι στο πλοίο και ο κό­σμος ήταν χωρίς τροφή και νερό. Την Τρίτη το πρωί, στις 30 Δε­κεμ­βρί­ου, ο υπο­ναύ­αρ­χος του Λι­με­νι­κού Νι­κό­λα­ος Πα­τρι­νός ανέ­φε­ρε την πλη­ρο­φο­ρία στους δη­μο­σιο­γρά­φους και άρ­χι­σε να γί­νε­ται λόγος για πρό­σφυ­γες που κρα­τού­νται όμη­ροι από δου­λε­μπό­ρους. Και ώρες μετά το σήμα κιν­δύ­νου, καμία πλη­ρο­φο­ρία, παρά το γε­γο­νός ότι στην πε­ριο­χή οι και­ρι­κές συν­θή­κες ήταν εξαι­ρε­τι­κά άσχη­μες, με ισχυ­ρούς ανέ­μους».

Στην αρχή, γρά­φει η Corriere, τα διε­θνή πρα­κτο­ρεία ανέ­φε­ραν ότι «φρε­γά­τα και ελι­κό­πτε­ρο του Ελ­λη­νι­κού Ναυ­τι­κού» κα­τευ­θύ­νο­νται στο πλοίο. Μετά οι ελ­λη­νι­κές αρχές είπαν ότι επι­κοι­νώ­νη­σαν με τον κα­πε­τά­νιο, ο οποί­ος τους δια­βε­βαί­ω­σε ότι δεν υπάρ­χει κα­τά­στα­ση έκτα­κτης ανά­γκης ούτε ένο­πλοι στο «Blue Sky M». Σύμ­φω­να με άλλες πλη­ρο­φο­ρί­ες, έγινε και έλεγ­χος στο πλοίο και όλα ήταν φυ­σιο­λο­γι­κά.

«Στη συ­νέ­χεια δια­ψεύ­στη­κε η κου­βέ­ντα περί ελέγ­χου», ανα­φέ­ρε­ται στο δη­μο­σί­ευ­μα. «Σύμ­φω­να με το­πι­κά μέσα ενη­μέ­ρω­σης, οι ελ­λη­νι­κές αρχές γνώ­ρι­ζαν από τις 29 Δε­κεμ­βρί­ου για το πλοίο αλλά δεν έκα­ναν τί­πο­τα. Κι εν τω με­τα­ξύ εκα­το­ντά­δες με­τα­νά­στες πα­ρέ­με­ναν στο έλεος των κυ­μά­των, ενώ πι­θα­νό­τα­τα οι δου­λέ­μπο­ροι βρί­σκο­νταν ακόμα στο φορ­τη­γό. Και μετά, αργά το από­γευ­μα, το πλοίο “στρί­βει” και κα­τευ­θύ­νε­ται προς την Ιτα­λία και συ­γκε­κρι­μέ­να προς τις ακτές του Σα­λέ­ντο, με “κλει­δω­μέ­νο” το πη­δά­λιο και χωρίς τους δου­λέ­μπο­ρους, που το είχαν στο με­τα­ξύ εγκα­τα­λεί­ψει».

efsyn.gr