Καστελλόριζο: Εξερεύνησαν μια σήραγγα και ανακάλυψαν ένα είδος άγνωστο στην επιστήμη

Βαθιά μέσα σε μια τεχνητή σήραγγα στο ελλη­νικό νησί του Καστελ­λό­ρι­ζου, επι­στή­μο­νες εντό­πι­σαν ένα είδος που δεν είχε ανα­γνω­ρι­στεί ποτέ μέχρι σήμερα. Το ονό­μα­σαν Dolichopoda balrogi, εμπνευ­σμέ­νοι από τον φλε­γό­μενο Μπάλ­ρογκ, το μυθικό τέρας από τον «Άρχοντα των Δαχτυ­λι­διών» του Τζ. Ρ. Ρ. Τόλκιν. Το Καστελ­λό­ριζο είναι ένα μικρό νησί, με μήκος περίπου έξι χιλιό­με­τρα και πλάτος τρία χιλιό­με­τρα, στα νοτιο­α­να­το­λικά της Ελλάδας.

Οι βιο­λό­γοι παρα­κο­λου­θούν εδώ και χρόνια το νησί, εξαι­τίας της ασυ­νή­θι­στης ποι­κι­λίας ασπόν­δυ­λων οργα­νι­σμών που φιλο­ξε­νεί. Στο Καστελ­λό­ριζο συνα­ντώ­νται σκορ­πιοί, ισόποδα, θαμνο­α­κρί­δες και σκα­θά­ρια, μεταξύ άλλων ειδών. Θέλο­ντας να μελε­τή­σουν καλύ­τερα αυτή την πανίδα, μια ομάδα ερευ­νη­τών απο­φά­σισε να εξε­ρευ­νή­σει το μονα­δικό χερσαίο σπήλαιο του νησιού. Ωστόσο, δια­πί­στω­σαν ότι δεν επρό­κειτο για φυσικό σπήλαιο, ενώ αυτό που ανα­κά­λυ­ψαν στο εσω­τε­ρικό του τούς εξέ­πληξε.

Η απρό­σμενη ανα­κά­λυψη στα πρανή του όρους Βίγλα

Το σημείο που εξε­ρεύ­νη­σαν οι επι­στή­μο­νες ήταν μια τεχνητή σήραγγα βάθους 25 μέτρων, στις πλαγιές του όρους Βίγλα. Καθώς προ­χω­ρού­σαν στο εσω­τε­ρικό της, παρα­τή­ρη­σαν πολυά­ριθ­μες γρύλους να κινού­νται πάνω στους τοίχους της σήραγ­γας. Τα έντομα έμοια­ζαν να έχουν προ­σαρ­μο­στεί απόλυτα στο σκο­τεινό και υγρό περι­βάλ­λον.

Προ­κει­μέ­νου να δια­πι­στώ­σουν αν τα συγκε­κρι­μένα δείγ­ματα ανήκαν σε κάποιο ήδη γνωστό είδος, οι ερευ­νη­τές εξέ­τα­σαν λεπτο­με­ρώς τα μορ­φο­λο­γικά χαρα­κτη­ρι­στικά τους και πραγ­μα­το­ποί­η­σαν ανα­λύ­σεις DNA. Τα απο­τε­λέ­σματα επι­βε­βαί­ω­σαν ότι επρό­κειτο για ένα είδος που δεν είχε κατα­γρα­φεί ποτέ προη­γου­μέ­νως από την επι­στήμη.

Ο γρύλος που πήρε το όνομά του από ένα μυθικό τέρας

Το D. balrogi έχει καφέ σώμα, ασυ­νή­θι­στα μακριά και κυρτά πόδια. Τα συγκε­κρι­μένα άκρα επι­τρέ­πουν στο έντομο να προ­σκολ­λά­ται με ασφά­λεια σε κάθετες επι­φά­νειες και στην κάτω πλευρά προ­ε­ξο­χών, διευ­κο­λύ­νο­ντας την κίνησή του στους περιο­ρι­σμέ­νους χώρους του υπό­γειου περι­βάλ­λο­ντός του.

Τα χαρα­κτη­ρι­στικά του περι­γρά­φο­νται σε επι­στη­μο­νική μελέτη που δημο­σιεύ­θηκε στο περιο­δικό Journal of Orthoptera Research.

Το νέο είδος ανήκει στο γένος Dolichopoda, το οποίο περι­λαμ­βά­νει γρύλους που ζουν σε σπήλαια και έχουν προ­σαρ­μο­στεί ειδικά στις σκο­τει­νές και υγρές υπό­γειες συν­θή­κες. Τα συγκε­κρι­μένα έντομα απα­ντώ­νται σε περιο­χές της νότιας Ευρώπης και της ανα­το­λι­κής Μεσο­γείου.

Με τη νέα ανα­κά­λυψη, το γένος αριθμεί πλέον 68 ανα­γνω­ρι­σμένα είδη, εκ των οποίων τα 51 συνα­ντώ­νται στην Ελλάδα. Το στοι­χείο αυτό ανα­δει­κνύει τη σημασία της χώρας μας για τη μελέτη αυτών των εξει­δι­κευ­μέ­νων υπό­γειων οργα­νι­σμών.

Η ονο­μα­σία του νέου είδους μπορεί να παρα­πέ­μπει σε ένα τρο­μα­κτικό τέρας. Ο φαντα­στι­κός Μπάλ­ρογκ συν­δέ­ε­ται με τη φωτιά, το σκοτάδι και την κατα­στροφή, ωστόσο το πραγ­μα­τικό έντομο είναι απο­λύ­τως ακίν­δυνο. Αυτό που το κάνει ξεχω­ρι­στό είναι η ικα­νό­τητά του να επι­βιώ­νει σε περι­βάλ­λο­ντα όπου δεν φτάνει ποτέ το ηλιακό φως, εκεί όπου ελά­χι­στοι οργα­νι­σμοί μπορούν να ανα­πτυ­χθούν.

 Τι ακο­λου­θεί για τον σπάνιο γρύλο του Καστελ­λό­ρι­ζου

Για τους ερευ­νη­τές, η ανα­κά­λυψη απο­τε­λεί μια ακόμη υπεν­θύ­μιση ότι νέα είδη δεν εντο­πί­ζο­νται απο­κλει­στικά σε απο­μα­κρυ­σμένα τροπικά δάση ή στα ανε­ξε­ρεύ­νητα βάθη των ωκεανών.

«Τα ευρή­ματα αυτά υπεν­θυ­μί­ζουν ότι οι ανα­κα­λύ­ψεις νέων ειδών δεν περιο­ρί­ζο­νται σε απο­μα­κρυ­σμένα τροπικά δάση ή στα βάθη των ωκεανών. Ακόμη και γνώριμα τοπία και ανθρώ­πι­νες κατα­σκευές μπορούν να φιλο­ξε­νούν είδη που παρέ­με­ναν μέχρι σήμερα απα­ρα­τή­ρητα», δήλωσε ο ερευ­νη­τής Κων­στα­ντί­νος Καλα­εν­τζής.

Τα ζώα που έχουν προ­σαρ­μο­στεί στη ζωή μέσα σε σπήλαια, μεταξύ των οποίων και πολλοί γρύλοι του γένους Dolichopoda, συχνά περιο­ρί­ζο­νται σε εξαι­ρε­τικά μικρές γεω­γρα­φι­κές περιο­χές. Ορι­σμένα είδη έχουν εντο­πι­στεί σε ένα και μόνο σπήλαιο ή σε ένα ενιαίο σύστημα υπό­γειων δια­δρο­μών.

Η εξάρ­τησή τους από τόσο συγκε­κρι­μέ­νες περι­βαλ­λο­ντι­κές συν­θή­κες τα καθιστά ιδιαί­τερα ευάλωτα σε παρεμ­βά­σεις. Αλλαγές στην υγρασία, τη θερ­μο­κρα­σία ή τη φυσική δια­μόρ­φωση του υπό­γειου χώρου θα μπο­ρού­σαν να απει­λή­σουν πλη­θυ­σμούς που ενδε­χο­μέ­νως δεν έχουν τη δυνα­τό­τητα να επι­βιώ­σουν σε κάποιο άλλο περι­βάλ­λον.

Για τον λόγο αυτό, η επι­στη­μο­νική ομάδα θεωρεί απα­ραί­τητη τη συνέ­χιση των ερευνών, προ­κει­μέ­νου να δια­πι­στω­θεί εάν το D. balrogi υπάρχει και σε άλλα σημεία του Καστελ­λό­ρι­ζου ή αν περιο­ρί­ζε­ται απο­κλει­στικά στη σήραγγα όπου εντο­πί­στηκε.

Όπως επι­ση­μαί­νουν οι συγ­γρα­φείς της μελέτης, «θα πρέπει να πραγ­μα­το­ποι­η­θεί μια πιο λεπτο­με­ρής και εξει­δι­κευ­μένη έρευνα στα σπήλαια του νησιού». Παράλ­ληλα, υπο­γραμ­μί­ζουν ότι θα ήταν χρήσιμο να εξε­τα­στούν πιθανά μέτρα δια­χεί­ρι­σης και προ­στα­σίας, ώστε να δια­σφα­λι­στεί η δια­τή­ρηση του συγκε­κρι­μέ­νου πλη­θυ­σμού.

Όπως ανα­φέ­ρει το Futura, μια συνη­θι­σμένη τεχνητή σήραγγα σε ένα μικρό νησί της Μεσο­γείου απο­δεί­χθηκε τελικά το κατα­φύ­γιο ενός είδους που μέχρι πρό­τι­νος παρέ­μενε άγνωστο στην επι­στήμη.

Πηγή: newsbomb.gr