Πόλεμος NAVTEX νότια του Καστελλόριζου με την Άγκυρα να διεκδικεί τα νερά από όπου θα περάσει το καλώδιο GSI

Με ξεχω­ρι­στές αναγ­γε­λίες η Τουρκία αμφι­σβη­τεί τόσο την άσκηση όσο και την κυπριακή έρευνα για το καλώδιο EMC. Στο μεταξύ, η ελλη­νική NAVTEX για τις εργα­σίες του GSI ανα­μέ­νε­ται να εκδοθεί μέσα στις επό­με­νες ημέρες

Η εβδο­μάδα στην Ανα­το­λική Μεσό­γειο κυλά σε κλίμα έντασης, με την τετρα­μερή άσκηση «Ευνομία» να έχει εξε­λι­χθεί σε αφορμή για μια νέα αντι­πα­ρά­θεση ανάμεσα σε Αθήνα και Άγκυρα. Η τουρ­κική πλευρά απά­ντησε με δική της NAVTEX στην ελλη­νική αναγ­γε­λία για την άσκηση, η οποία ολο­κλη­ρώ­νε­ται στις 22 Οκτω­βρίου. Υπο­στη­ρί­ζει ότι η θαλάσ­σια περιοχή που συμπί­πτει με τη δια­δρομή του καλω­δίου GSI ανήκει στη δική της αρμο­διό­τητα.

Η διαφορά όμως δεν περιο­ρί­ζε­ται εκεί. Η Άγκυρα αμφι­σβή­τησε την ίδια στιγμή και την κυπριακή γεω­φυ­σική έρευνα για το καλώδιο EMC. Παράλ­ληλα, ο φιλο­κυ­βερ­νη­τι­κός τουρ­κι­κός Τύπος και οι τηλε­ο­πτι­κές εκπο­μπές ανε­βά­ζουν διαρκώς τους τόνους. Και το επόμενο κρίσιμο βήμα πλη­σιά­ζει, αφού η ελλη­νική αναγ­γε­λία για τις έρευνες του GSI ανα­μέ­νε­ται μεταξύ 23 και 26 Οκτω­βρίου.

Πραγ­μα­τικά πυρά νότια του Καστελ­λό­ρι­ζου

Τι προ­έ­βλεπε η ελλη­νική πλευρά; Σύμφωνα με την ελλη­νική NAVTEX, όπως την παρου­σί­ασε η τουρ­κική εφη­με­ρίδα Aydınlık, τη Δευτέρα 19 Οκτω­βρίου είχαν προ­γραμ­μα­τι­στεί βολές με πραγ­μα­τικά πυρά νότια του Καστελ­λό­ρι­ζου. Την ίδια ημέρα θα υπήρχε και αερο­ναυ­τική δρα­στη­ριό­τητα νότια της Καρ­πά­θου και της Κάσου.

Στην άσκηση συμ­με­τέ­χουν και η Γαλλία και η Ιταλία. Η παρου­σία τους, όπως σημειώ­νουν ελλη­νικά δημο­σιεύ­ματα, συν­δέ­ε­ται με τις ευρύ­τε­ρες ισορ­ρο­πίες που δια­μορ­φώ­νο­νται στην Ανα­το­λική Μεσό­γειο. Η περιοχή όπου διε­ξά­γε­ται η «Ευνομία» βρί­σκε­ται στο επί­κε­ντρο της τουρ­κι­κής ένστα­σης, επειδή κατά την Άγκυρα ταυ­τί­ζε­ται με την προ­βλε­πό­μενη πορεία του καλω­δίου.

Η απά­ντηση από τον σταθμό της Αττά­λειας

Η τουρ­κική NAVTEX εκδό­θηκε από τον σταθμό της Αττά­λειας με αριθμό 1018/26. Όπως προ­κύ­πτει από τα δημο­σιεύ­ματα των τελευ­ταίων ημερών, η ουσία της δια­φο­ράς αφορά την αρμο­διό­τητα έκδοσης ναυ­τι­λια­κών προει­δο­ποι­ή­σεων στη θάλασσα ανοιχτά του Καστελ­λό­ρι­ζου. Με άλλα λόγια, το ερώτημα είναι ποιος έχει τον λόγο σε αυτόν τον χώρο.

Η Hürriyet έγραψε στις 18 Οκτω­βρίου ότι Τουρκία και Ελλάδα βρί­σκο­νται αντι­μέ­τω­πες στην Ανα­το­λική Μεσό­γειο. Παρου­σί­ασε μάλιστα τη διαφορά με τίτλο που απο­δί­δε­ται ουσια­στικά ως «ο χώρος είναι δικός μου». Σύμφωνα με την ίδια εφη­με­ρίδα, η Άγκυρα ανα­μέ­νει διπλω­μα­τικό συντο­νι­σμό με τη Γαλλία πριν από οποιεσ­δή­ποτε εργα­σίες σε θαλάσ­σιες περιο­χές που η ίδια διεκ­δι­κεί.

Ανοίγει και δεύτερο μέτωπο με τη Λευ­κω­σία

Η τουρ­κική αντί­δραση δεν στρά­φηκε μόνο προς την Αθήνα. Όπως μετέ­δωσε στις 19 Οκτω­βρίου το TRT Haber, η Τουρκία αμφι­σβή­τησε με χωρι­στές NAVTEX τόσο την άσκηση νότια του Καστελ­λό­ρι­ζου όσο και την κυπριακή γεω­φυ­σική έρευνα για το καλώδιο EMC.

Η κυπριακή έρευνα έχει προ­γραμ­μα­τι­στεί από την Τετάρτη 21 Οκτω­βρίου έως τις 2 Νοεμ­βρίου. Η Άγκυρα δηλαδή αντιδρά ταυ­τό­χρονα σε 2 δια­φο­ρε­τικά πεδία, τη στρα­τιω­τική άσκηση και τις εργα­σίες για καλω­διακά έργα στην ευρύ­τερη περιοχή.

Οι ενστά­σεις ενός από­στρα­του ναυάρ­χου

Στη δημόσια συζή­τηση στην Τουρκία παρε­νέβη και από­στρα­τος ναύ­αρ­χος, οι απόψεις του οποίου δημο­σιεύ­θη­καν στις 18 Οκτω­βρίου από το GZT. Επι­ση­μαί­νει ότι η άσκηση της 19ης Οκτω­βρίου πραγ­μα­το­ποιεί­ται νότια του Καστελ­λό­ρι­ζου και ανα­το­λικά της γραμμής που ενώνει την Κάσο με την Κάρπαθο. Η περιοχή αυτή, όπως σημειώ­νει, συμπί­πτει με τη δια­δρομή του GSI.

Κατά τον ίδιο, οι ασκή­σεις δεν μετα­βάλ­λουν τα τουρ­κικά δικαιώ­ματα στην περιοχή. Η τοπο­θέ­τησή του ανα­πα­ρά­γει τη βασική γραμμή που προ­βάλ­λει η τουρ­κική πλευρά σε όλη τη διάρ­κεια της αντι­πα­ρά­θε­σης.

Δια­ψεύ­σεις από τη διπλω­μα­τική πλευρά

Οι τουρ­κι­κές διπλω­μα­τι­κές πηγές κινού­νται σε δια­φο­ρε­τικό τόνο. Όπως μετα­δί­δουν ελλη­νικά μέσα, χαρα­κτη­ρί­ζουν αναληθή τα ελλη­νικά δημο­σιεύ­ματα που συν­δέ­ουν την τουρ­κική αντί­δραση στην άσκηση με τα καλώδια.

Η θέση αυτή δια­τυ­πώ­νε­ται την ίδια ώρα που η τουρ­κική NAVTEX ανα­φέ­ρε­ται ρητά στην περιοχή που συμπί­πτει με τη δια­δρομή του καλω­δίου. Ανα­φέ­ρο­νται επίσης στο ίδιο ζήτημα ο από­στρα­τος ναύ­αρ­χος και μεγάλο μέρος του τουρ­κι­κού Τύπου.

Πρω­το­σέ­λιδα και τηλε­ο­πτικά σενάρια σύγκρου­σης

Ο φιλο­κυ­βερ­νη­τι­κός τουρ­κι­κός Τύπος υπο­δέ­χθηκε την έναρξη της άσκησης με πρω­το­σέ­λιδα. Ελλη­νικά δημο­σιεύ­ματα κάνουν λόγο για την πιο θερμή εβδο­μάδα στη «Γαλάζια Πατρίδα».

Χαρα­κτη­ρι­στι­κός είναι ο τίτλος της Aydınlık στις 20 Οκτω­βρίου, «Ήρθαν με τα όπλα πριν από το καλώδιο». Μέσα από αυτόν η εφη­με­ρίδα συνδέει ευθέως την άσκηση με τα επερ­χό­μενα καλω­διακά έργα.

Η κλι­μά­κωση φαί­νε­ται ακόμη πιο έντονα στην τουρ­κική τηλε­ό­ραση. Σύμφωνα με ελλη­νικά οικο­νο­μικά μέσα, τουρ­κι­κές εκπο­μπές προ­βάλ­λουν ακόμη και σενάρια στρα­τιω­τι­κής αντι­πα­ρά­θε­σης. Έτσι η ρητο­ρική που ανα­πτύσ­σε­ται γύρω από τη διαφορά ξεπερνά σαφώς το πλαίσιο μιας τεχνι­κής δια­φω­νίας για ναυ­τι­λια­κές προει­δο­ποι­ή­σεις.

Η NAVTEX για το GSI και τα 25 εκατ. ευρώ

Το ενδια­φέ­ρον στρέ­φε­ται πλέον στις επό­με­νες κινή­σεις. Σύμφωνα με κυπριακό δημο­σί­ευμα της 19ης Οκτω­βρίου, προ­χω­ρούν οι άδειες για τις έρευνες του καλω­δίου. Η ελλη­νική NAVTEX για τις εργα­σίες ανα­μέ­νε­ται να εκδοθεί μεταξύ 23 και 26 Οκτω­βρίου.

Η έκδοσή της έχει και οικο­νο­μικό σκέλος. Θα ενερ­γο­ποι­ή­σει την εκτα­μί­ευση 25 εκατ. ευρώ από την πλευρά της Κύπρου.

Ελλη­νικά μέσα ανα­φέ­ρουν ότι από την περιοχή νότια του Καστελ­λό­ρι­ζου ανα­μέ­νε­ται να περάσει και το ερευ­νη­τικό σκάφος Abeille Marengo. Η NAVTEX που αφορά το συγκε­κρι­μένο σκάφος, μαζί με τις κυπρια­κές έρευνες που ξεκι­νούν την Τετάρτη, βρί­σκε­ται πλέον στο επί­κε­ντρο της προ­σο­χής σε Αθήνα, Λευ­κω­σία και Άγκυρα.

Το χρονικό μιας θερμής εβδο­μά­δας

Η αλυσίδα των εξε­λί­ξεων ξεκί­νησε την Κυριακή 18 Οκτω­βρίου. Τότε έγινε γνωστή η τουρ­κική απά­ντηση στην ελλη­νική αναγ­γε­λία για την «Ευνομία» και δημο­σιεύ­θη­καν τα πρώτα σχόλια του τουρ­κι­κού Τύπου, ανάμεσά τους και η τοπο­θέ­τηση του από­στρα­του ναυάρ­χου.

Τη Δευτέρα 19 Οκτω­βρίου η άσκηση ξεκί­νησε με πραγ­μα­τικά πυρά νότια του Καστελ­λό­ρι­ζου και αερο­ναυ­τική δρα­στη­ριό­τητα νότια της Καρ­πά­θου και της Κάσου. Την ίδια ημέρα η Τουρκία εξέδωσε τις χωρι­στές NAVTEX για την άσκηση και για την κυπριακή έρευνα.

Την Τρίτη 20 Οκτω­βρίου οι τόνοι ανέ­βη­καν περαι­τέρω, με πρω­το­σέ­λιδα στον τουρ­κικό Τύπο και τηλε­ο­πτι­κές εκπο­μπές που μιλούν ακόμη και για στρα­τιω­τική αντι­πα­ρά­θεση.

Το ημε­ρο­λό­γιο των επό­με­νων ημερών είναι εξίσου πυκνό. Την Τετάρτη 21 Οκτω­βρίου ξεκινά η κυπριακή γεω­φυ­σική έρευνα για το καλώδιο EMC. Την Πέμπτη 22 Οκτω­βρίου ολο­κλη­ρώ­νε­ται η «Ευνομία». Μεταξύ 23 και 26 Οκτω­βρίου ανα­μέ­νε­ται η ελλη­νική NAVTEX για τις έρευνες του GSI, η οποία θα ανοίξει τον δρόμο για την εκτα­μί­ευση των 25 εκατ. ευρώ. Η κυπριακή έρευνα θα συνε­χι­στεί έως τις 2 Νοεμ­βρίου.