Παπασταύρου: Στις αρχές του 2027 η λειτουργία των θαλάσσιων πάρκων

Στις αρχές του 2027 τοποθέτησε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, την έναρξη λειτουργίας των νέων θαλάσσιων πάρκων, περιγράφοντας παράλληλα τα επόμενα βήματα μέχρι την ολοκλήρωση της θεσμοθέτησής τους και την επιχειρησιακή τους λειτουργία.

Μιλώντας στα ParapolitikaFM 90,1, ο υπουργός αναφέρθηκε στον χωροταξικό σχεδιασμό για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, τον τουρισμό, τη βιομηχανία και τα data centers, στα μέτρα για την ενέργεια που αναμένεται να ανακοινωθούν στη ΔΕΘ, στις τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος, στη μετάβαση της Δυτικής Μακεδονίας στη μεταλιγνιτική εποχή, στον GreatSea Interconnector (GSI) και στις αντιδράσεις της Τουρκίας.

Ο νέος βιομηχανικός χάρτης της Ελλάδας – Πού θέλει να πάει η παραγωγή την επόμενη 15ετία
Θαλάσσια πάρκα: Στόχος η λειτουργία στις αρχές του 2027
Αναφερόμενος στα θαλάσσια πάρκα, ο κ. Παπασταύρου επεσήμανε ότι έχει ήδη υπογράψει το σχέδιο Προεδρικού Διατάγματος για το Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Νοτίου Αιγαίου 1 – Νότιες Κυκλάδες, ενώ η διαδικασία προχωρά ώστε να ολοκληρωθούν τα απαιτούμενα θεσμικά βήματα.

Μετά την επεξεργασία από το Συμβούλιο της Επικρατείας, όπως ανέφερε, ο σχεδιασμός είναι στις αρχές του επόμενου έτους να είναι όλα έτοιμα για την επίσημη έναρξη λειτουργίας. Η διαδικασία, ωστόσο, δεν περιορίζεται στη θεσμοθέτηση των πάρκων στα χαρτιά. Όπως τόνισε ο υπουργός, ένα θαλάσσιο πάρκο πρέπει να διαθέτει στην πράξη τους μηχανισμούς και τα τεχνικά μέσα που απαιτούνται για την προστασία και την επιτήρησή του.

Στο πλαίσιο αυτό, υπενθύμισε ότι με το νομοσχέδιο που ψηφίστηκε τον Ιούλιο οργανώνεται σχετική Γενική Διεύθυνση στον Οργανισμό Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής (ΟΦΥΠΕΚΑ), ώστε να υπάρχει συγκεκριμένη διοικητική δομή, η οποία θα συνδυαστεί με τα αναγκαία τεχνικά μέσα.

«Το θαλάσσιο πάρκο δεν είναι ένα σχέδιο στα χαρτιά», τόνισε, επισημαίνοντας ότι πρέπει να υπάρχει η δυνατότητα πραγματικής περιφρούρησης των προστατευόμενων περιοχών. Ο σχεδιασμός προβλέπει την εξασφάλιση όλων των απαραίτητων μέσων ώστε τα πάρκα να μπορούν να λειτουργήσουν στην πράξη μέσα στο 2027.

Χωροταξικά: «Πρέπει να ξέρουμε πού θέλουμε ΑΠΕ και πού όχι»
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε ο υπουργός στον χωροταξικό σχεδιασμό, συνδέοντας τις αλλαγές που προωθούνται με την ανάγκη να μπουν σαφέστεροι κανόνες για τις ΑΠΕ, τον τουρισμό, τη βιομηχανία αλλά και τα data centers. Όπως ανέφερε, η Ελλάδα επιχειρεί να οργανώσει τον χώρο έπειτα από μια περίοδο κατά την οποία οι συνθήκες άλλαξαν δραστικά, ιδιαίτερα στον τομέα των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας.

Ειδικά για τις ΑΠΕ, σημείωσε ότι όταν θεσπίστηκε το προηγούμενο χωροταξικό πλαίσιο, το 2008, η εγκατεστημένη ισχύς ήταν περίπου 1 GW, ενώ σήμερα έχει φθάσει περίπου στα 18 GW. «Πρέπει να μπορούμε να ξέρουμε πού θέλουμε να έχουμε Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και πού δεν θέλουμε», ανέφερε, εξηγώντας ότι πλέον πρέπει να προσδιορίζονται με μεγαλύτερη σαφήνεια οι περιοχές όπου μπορεί να αναπτυχθεί νέα ισχύς αλλά και εκείνες στις οποίες δεν είναι επιθυμητή η εγκατάσταση έργων, όπως συγκεκριμένες προστατευόμενες περιοχές και δάση.

Αντίστοιχη λογική, σύμφωνα με τον υπουργό, πρέπει να ακολουθηθεί και στον τουρισμό. Το ζητούμενο, όπως είπε, είναι να προσδιοριστεί τι είδους τουριστική ανάπτυξη επιδιώκει η χώρα, σε ποιες περιοχές και με ποια χαρακτηριστικά, θέτοντας και το ερώτημα εάν επιδιώκεται η ανάπτυξη μεγάλων ξενοδοχειακών μονάδων ή ένα διαφορετικό, περισσότερο ποιοτικό μοντέλο.

Στον ίδιο σχεδιασμό εντάσσονται η βιομηχανία και τα data centers, καθώς, σύμφωνα με τον κ. Παπασταύρου, η ανάπτυξη των νέων δραστηριοτήτων δεν μπορεί να γίνεται χωρίς συγκεκριμένες προϋποθέσεις, κριτήρια και κανόνες χωροθέτησης.

Τα μέτρα για την ενέργεια στη ΔΕΘ
Στο μέτωπο της ενέργειας, ο κ. Παπασταύρου απέφυγε να επιβεβαιώσει εάν το πακέτο που θα παρουσιάσει ο πρωθυπουργός στη ΔΕΘ θα περιλαμβάνει νέες επιδοτήσεις στους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

«Οι ανακοινώσεις για τα μέτρα στην ενέργεια θα γίνουν το Σάββατο στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης», ανέφερε, ζητώντας ουσιαστικά αναμονή μέχρι τις εξαγγελίες του πρωθυπουργού. Όταν ρωτήθηκε ευθέως εάν πρόκειται για επιδοτήσεις, διευκρίνισε: «Εγώ δεν μίλησα για επιδοτήσεις, είπα για μέτρα». Σύμφωνα με τον υπουργό, πρόκειται για ένα ευρύτερο πλαίσιο παρεμβάσεων που θα αποσκοπεί στην ενίσχυση της αγοράς ενέργειας και στη συγκράτηση και αποκλιμάκωση των τιμών.

Οι ΑΠΕ ως ανάχωμα στις υψηλές τιμές
Ο υπουργός στάθηκε ιδιαίτερα στη συμμετοχή των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στο ελληνικό ενεργειακό μείγμα, υποστηρίζοντας ότι κατά τη διάρκεια πολλών ημερών του καλοκαιριού το μερίδιό τους ξεπέρασε το 50% και έφθασε ακόμη και στο 55% – 60%.

Η υψηλή διείσδυση των ΑΠΕ, σύμφωνα με τον ίδιο, λειτουργεί ως ανάχωμα στις αυξημένες διεθνείς τιμές του φυσικού αερίου και περιορίζει τη μεταφορά τους στην ελληνική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας. Στο ίδιο πλαίσιο, ανέφερε ότι τον Αύγουστο η Ελλάδα βρέθηκε μεταξύ των δέκα χωρών με τις χαμηλότερες τιμές χονδρικής ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, αντιπαραβάλλοντας τη σημερινή εικόνα με το 2019, όταν, όπως είπε, η χώρα είχε την ακριβότερη χονδρική τιμή στην ΕΕ.

Πρόγραμμα 50 εκατ. ευρώ για 10.000 δικαιούχους στη Δυτική Μακεδονία
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο κ. Παπασταύρου σε πρόγραμμα ύψους 50 εκατ. ευρώ για 10.000 δικαιούχους στη Δυτική Μακεδονία, το οποίο, όπως σημείωσε, είχε ανακοινωθεί το καλοκαίρι.

Σύμφωνα με όσα ανέφερε, το πρόγραμμα προβλέπει παρεμβάσεις για 3.000 ηλιακούς θερμοσίφωνες με επιδότηση 60%, 5.000 συστήματα θέρμανσης με επιδότηση 60% και 2.000 φωτοβολταϊκά συστήματα με αποθήκευση. Πρόκειται, όπως υπογράμμισε, για στοχευμένο μέτρο για τους κατοίκους της Δυτικής Μακεδονίας, μιας περιοχής η οποία βρίσκεται στο επίκεντρο της ενεργειακής μετάβασης.

«Η εποχή του λιγνίτη έχει τελειώσει»
Ο κ. Παπασταύρου αναγνώρισε ότι η Δυτική Μακεδονία ήταν επί δεκαετίες άρρηκτα συνδεδεμένη με τον λιγνίτη και σήμερα καλείται να βρει έναν νέο οικονομικό και παραγωγικό προσανατολισμό.

Σημείωσε ότι η απολιγνιτοποίηση δεν ξεκίνησε το 2019 αλλά ήδη από το 2010, ενώ υποστήριξε ότι με το σημερινό κόστος των δικαιωμάτων εκπομπών ο λιγνίτης δεν αποτελεί πλέον οικονομικά βιώσιμο μοντέλο. Η διαφορά σήμερα, σύμφωνα με τον ίδιο, είναι ότι υπάρχει οργανωμένο πρόγραμμα Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης, με χρηματοδότηση άνω του 1 δισ. ευρώ, το οποίο αποσκοπεί στη δημιουργία ενός νέου παραγωγικού μοντέλου για την περιοχή.

Ο υπουργός αναγνώρισε παράλληλα την επιφυλακτικότητα των κατοίκων της Δυτικής Μακεδονίας, τονίζοντας ότι η μετάβαση πρέπει να επιταχυνθεί.

Στο νέο μοντέλο, όπως είπε, σημαντικό ρόλο εξακολουθεί να έχει η ΔΕΗ, όχι πλέον μέσω του λιγνίτη αλλά μέσω των νέων μορφών ενέργειας. Αναφέρθηκε στις επενδύσεις που αναπτύσσονται στην περιοχή, στα μεγάλα φωτοβολταϊκά πάρκα και στις μονάδες αποθήκευσης ενέργειας.

«Η εποχή του λιγνίτη έχει τελειώσει. Όποιος μένει στο παρελθόν του λιγνίτη, νομίζω μένει στο παρελθόν», ανέφερε, σημειώνοντας ότι η περιοχή πρέπει να αξιοποιήσει τις νέες μορφές ενέργειας, τα data centers, τη γεωθερμία και άλλες νέες οικονομικές δραστηριότητες.

GSI: Τι αλλάζει με την είσοδο της Meridiam
Για τον Great Sea Interconnector (GSI), ο υπουργός υποστήριξε ότι η Ελλάδα προχωρά βάσει σχεδίου, κάνοντας ιδιαίτερη αναφορά στην είσοδο της γαλλικής Meridiam. Όπως είπε, η συμμετοχή ενός από τους μεγάλους επενδυτικούς ομίλους της Γαλλίας στο έργο ενισχύει σημαντικά τη δυνατότητα υλοποίησής του.

Ο κ. Παπασταύρου αναφέρθηκε στην εμπειρία της εταιρείας σε μεγάλα ευρωπαϊκά έργα διασυνδέσεων και υπογράμμισε ότι ο GSI αποτελεί έργο ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος. Ο σχεδιασμός δεν περιορίζεται στην ενεργειακή διασύνδεση Ελλάδας και Κύπρου. Στόχος είναι να τερματιστεί η ενεργειακή απομόνωση της Κύπρου και, σε επόμενη φάση, η διασύνδεση να συνεχιστεί προς το Ισραήλ. Για τον λόγο αυτό, όπως υπογράμμισε, δεν πρόκειται μόνο για ένα έργο ελληνικού ή κυπριακού ενδιαφέροντος, αλλά για ένα ευρωπαϊκό ενεργειακό project.

Οι αντιδράσεις της Τουρκίας και το Δίκαιο της Θάλασσας
Ερωτηθείς για τις αντιδράσεις της Τουρκίας, ο υπουργός υποστήριξε ότι η Ελλάδα προχωρά με έργα και σχεδιασμό που είναι σύμφωνοι με το Διεθνές Δίκαιο και το Δίκαιο της Θάλασσας. Κατά τον ίδιο, το γεγονός ότι η Ελλάδα προχωρά «με σχέδιο στο πεδίο, με έργα» προκαλεί τις αντιδράσεις της Άγκυρας.

Όπως υπογράμμισε, οι τουρκικές αντιδράσεις δεν παράγουν έννομα αποτελέσματα και δεν μεταβάλλουν την πορεία της ελληνικής πλευράς, η οποία, όπως είπε, θα συνεχίσει «με θεσμικό τρόπο, με αυτοπεποίθηση».

Στο ίδιο πλαίσιο συνέδεσε τις κινήσεις αυτές τόσο με την προώθηση του GSI όσο και με την οργάνωση του θαλάσσιου χώρου από την Ελλάδα.

Data centers: «Η τεχνητή νοημοσύνη είναι μια νέα βιομηχανική επανάσταση»
Ξεχωριστή αναφορά έκανε ο κ. Παπασταύρου στα data centers και στη σύνδεσή τους με τη ραγδαία ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης. Χαρακτήρισε την τεχνητή νοημοσύνη «μια νέα βιομηχανική επανάσταση», υποστηρίζοντας ότι οι χώρες που θα μπορέσουν να εξασφαλίσουν τις ενεργειακές υποδομές και την ισχύ που απαιτείται για την αξιοποίησή της θα αποκτήσουν σημαντικό αναπτυξιακό πλεονέκτημα.

Κατά τον ίδιο, οι χώρες που θα μείνουν πίσω σε αυτή τη διαδικασία κινδυνεύουν να υποστούν αντίστοιχη υστέρηση με εκείνη οικονομιών που δεν κατόρθωσαν να ακολουθήσουν προηγούμενες μεγάλες τεχνολογικές και βιομηχανικές αλλαγές.

Υπογράμμισε, ωστόσο, ότι ούτε η ανάπτυξη των data centers μπορεί να γίνει χωρίς κανόνες. Οι νέες εγκαταστάσεις πρέπει να αναπτύσσονται με συγκεκριμένες προϋποθέσεις και κριτήρια και να αποτελούν μέρος του συνολικότερου χωροταξικού σχεδιασμού της χώρας. «Αυτή τη στιγμή η κυβέρνηση οργανώνει τον χώρο», ανέφερε, συνδέοντας τον σχεδιασμό για τα data centers με τις αντίστοιχες παρεμβάσεις στις ΑΠΕ, στον τουρισμό και στη βιομηχανία.

«Πολύ ατυχείς οι δηλώσεις του Σαμαρά»
Όσον αφορά στο αμιγώς πολιτικό πεδίο, ο κ. Παπασταύρου κληθείς να τοποθετηθεί για τις δηλώσεις του Αντώνη Σαμαρά και την ενότητα της κεντροδεξιάς σημείωσε ότι ο ίδιος βρίσκεται στη Νέα Δημοκρατία από τα φοιτητικά του χρόνια και συγκεκριμένα από το 1985, όταν ήταν μέλος της Γενικής Συνέλευσης των πρωτοετών φοιτητών της Νομικής. Χαρακτήρισε επανειλημμένα «πολύ ατυχείς» τις δηλώσεις του Αντώνη Σαμαρά, σημειώνοντας ότι κατά την άποψή του δείχνουν «μια όχι σωστή κατεύθυνση».

Πηγή: insider.gr