Πατριαρχική και Συνοδική Εγκύκλιος για τα 1400 Έτη του Ακαθίστου Ύμνου

Από την Ιερα Μη­τρό­πο­λη Ρόδου για τα 1400 έτη του Ακα­θί­στου Ύμνου εκ­δό­θη­καν τα ακό­λου­θα:

Πα­τριαρ­χι­κή και Συ­νο­δι­κή Εγκύ­κλιος απο­λυ­θεί­σα επί τω εορ­τα­σμώ της 1400ης επε­τεί­ου της ορ­θο­στά­δην ψαλ­μω­δή­σε­ως του Ακα­θί­στου Ύμνου δια την διά­σω­σιν της Βα­σι­λευού­σης εκ της πο­λιορ­κί­ας των Αβά­ρων και των Περ­σών.

ΟΙ­ΚΟΥ­ΜΕ­ΝΙ­ΚΟΝ ΠΑ­ΤΡΙΑΡ­ΧΕΙΟΝ

+ ΒΑΡ­ΘΟ­ΛΟ­ΜΑΙΟΣ

ΕΛΕΩ ΘΕΟΥ ΑΡ­ΧΙΕ­ΠΙ­ΣΚΟ­ΠΟΣ

ΚΩΝ­ΣΤΑ­ΝΤΙ­ΝΟΥ­ΠΟ­ΛΕ­ΩΣ – ΝΕΑΣ ΡΩΜΗΣ

ΚΑΙ ΟΙ­ΚΟΥ­ΜΕ­ΝΙ­ΚΟΣ ΠΑ­ΤΡΙΑΡ­ΧΗΣ

ΠΑΝΤΙ ΤΩ ΠΛΗ­ΡΩ­ΜΑ­ΤΙ ΤΗΣ ΕΚ­ΚΛΗ­ΣΙΑΣ

ΧΑΡΙΝ ΚΑΙ ΕΙ­ΡΗ­ΝΗΝ ΠΑΡΑ ΘΕΟΥ

 

«Τη Υπερ­μά­χω Στρα­τη­γώ τα νι­κη­τή­ρια, ως λυ­τρω­θεί­σα των δει­νών, ευ­χα­ρι­στή­ρια ανα­γρά­φω Σοι η Πόλις Σου, Θε­ο­τό­κε!»

Εφέ­τος συ­μπλη­ρού­νται χίλια τε­τρα­κό­σια έτη αφ’ ότου, εις τιμήν της Θε­ο­τό­κου, εψάλη επι­σή­μως επ’ εκ­κλη­σί­ας, και μά­λι­στα ορ­θί­ων ιστα­μέ­νων πά­ντων των πι­στών, το σή­με­ρον πα­γκοί­νως γνω­στόν ως ο «Ακά­θι­στος Ύμνος» Κο­ντά­κιον, ποί­η­μα υψή­γο­ρον και δι­θυ­ραμ­βι­κόν, ανα­φε­ρό­με­νον, ιστο­ρι­κώς και θε­ο­λο­γι­κώς, με μο­να­δι­κόν πλού­τον καλ­λιε­πεί­ας, εις την Έν­σαρ­κον Θείαν Οι­κο­νο­μί­αν και την εις αυτήν μο­να­δι­κήν συμ­βο­λήν της Πα­να­χρά­ντου Θε­ο­μή­το­ρος.

Οι προ­σευ­χό­με­νοι πι­στοί δια του Κο­ντα­κί­ου τού­του χαι­ρε­τί­ζουν ευ­σε­βώς την Πα­να­γί­αν με αλ­λε­παλ­λή­λους επα­να­λή­ψεις της πρώ­της προς την Κε­χα­ρι­τω­μέ­νην προ­σφω­νή­σε­ως του ευαγ­γε­λι­ζο­μέ­νου την χάριν και την χαράν Αρ­χαγ­γέ­λου Γα­βρι­ήλ, της λέ­ξε­ως «Χαίρε», δι᾽ ης φα­νε­ρού­ται το «απ᾽ αιώ­νος μυ­στή­ριον» και συ­γκρο­τεί­ται της «σω­τη­ρί­ας ημών το κε­φά­λαιον». Η εις τον Ύμνον τού­τον επα­νά­λη­ψις του «Χαίρε» επί εκα­τόν τεσ­σα­ρά­κο­ντα τέσ­σα­ρας φοράς προς την Παμ­μα­κά­ρι­στον Παρ­θέ­νον, έχει προ­δή­λως μυ­στι­κήν έν­νοιαν. Πα­ρα­πέ­μπει εις τας εκα­τόν τεσ­σα­ρά­κο­ντα τέσ­σα­ρας χι­λιά­δας των αγνών εκεί­νων Αγίων της Απο­κα­λύ­ψε­ως, των αδό­ντων εν κι­θά­ρα την «και­νήν ωδήν» ενώ­πιον του Θρό­νου του Θεού και «ακο­λου­θού­ντων τω Αρνίω όπου αν υπάγη». Αγνεύ­ων ο λαός του Θεού κατά τε το ήθος και το δόγμα, αφω­σιω­μέ­νος έως εσχά­του εις τον σαρ­κω­θέ­ντα Θεόν Λόγον, και ηνω­μέ­νος αρ­ρή­κτως μετ’ Αυτού, υμνεί την σω­τη­ριώ­δη Θείαν Οι­κο­νο­μί­αν και ταυ­το­χρό­νως χαι­ρε­τί­ζει εν ωδαίς ασμά­των μου­σουρ­γι­κών την Υπε­ρέν­δο­ξον Μη­τέ­ρα του Κυ­ρί­ου και Μη­τέ­ρα της Εκ­κλη­σί­ας, την κρα­ταιάν προ­στα­σί­αν αυτής και του ευ­σε­βούς πλη­ρώ­μα­τός της!

Η Ει­σα­γω­γή του Κο­ντα­κί­ου, το Προ­οί­μιόν του, ήτο εξ αρχής το γνω­στόν «Το προ­στα­χθέν μυ­στι­κώς λαβών εν γνώ­σει…», το οποί­ον ανα­φέ­ρε­ται απο­κλει­στι­κώς εις τον Ευαγ­γε­λι­σμόν της Θε­ο­τό­κου, όπερ φα­νε­ροί ότι ο όλος ύμνος προ­σι­διά­ζει εις την με­γά­λην αυτήν εορ­τήν, της οποί­ας και σή­με­ρον ακόμη η όλη Ακο­λου­θία των «Χαι­ρε­τι­σμών» απο­τε­λεί ωραί­ον και καλ­λιαν­θή προ­ε­όρ­τιον και με­θέ­ορ­τον στέ­φα­νον. Εν τη πο­ρεία, κα­θιε­ρώ­θη νέος ει­σα­γω­γι­κός ύμνος, το «Τη Υπερ­μά­χω Στρα­τη­γώ τα νι­κη­τή­ρια», προ­κει­μέ­νου να εκ­φρα­σθή η ευ­γνώ­μων του λαού ευ­χα­ρι­στία προς Εκεί­νην, «δι’ ης εγεί­ρο­νται τρό­παια», «δι’ ης εχθροί κα­τα­πί­πτου­σι!»

Η σω­τη­ρία της Πό­λε­ως και της όλης Αυ­το­κρα­το­ρί­ας εκ της δει­νής εχθρι­κής επι­δρο­μής Αβά­ρων και Περ­σών, απου­σιά­ζο­ντος του Αυ­το­κρά­το­ρος Ηρα­κλεί­ου μετά του στρα­τού, αγω­νι­ζο­μέ­νου μα­κράν δια την επα­νά­κτη­σιν του Τι­μί­ου Σταυ­ρού του Χρι­στού, απε­δό­θη δι­καί­ως εις την κρα­ταιάν προ­στα­σί­αν και βο­ή­θειαν της Υπε­ρα­γί­ας Θε­ο­τό­κου, εις την Οποί­αν ο κτί­τωρ Ισα­πό­στο­λος Βα­σι­λεύς Κων­στα­ντί­νος ο Μέγας είχεν ευ­σε­βά­στως αφιε­ρώ­σει την Νέαν Ρώμην. Δε­χο­μέ­νη η Θε­ο­μή­τωρ την από καρ­δί­ας αδιά­λει­πτον και αγω­νιώ­δη δέ­η­σιν κλή­ρου και λαού, όχι μόνον ανε­πτέ­ρω­σε το φρό­νη­μα των ολί­γων υπε­ρα­σπι­στών, αλλά και μέγα θαύμα ειρ­γά­σα­το, την δια συ­στρο­φής θυ­ελ­λω­δών ανέ­μων ολο­κλη­ρω­τι­κήν κα­τα­στρο­φήν του στό­λου των πο­λιορ­κη­τών, κα­τό­πιν της οποί­ας εκεί­νοι ετρά­πη­σαν εις άτα­κτον φυγήν και ούτως εσώθη η Πόλις. Αξιο­χρέ­ως, λοι­πόν, «ως λυ­τρω­θεί­σα των δει­νών», η Θε­ο­το­κού­πο­λις ανέ­γρα­ψε τα νι­κη­τή­ρια εις την Πα­να­γί­αν, την οποί­αν έκτο­τε ωνό­μα­σεν «Υπέρ­μα­χον Στρα­τη­γόν» της, και ως τοιαύ­την πάλιν και πολ­λά­κις επε­κα­λέ­σθη κατά την πο­λυ­κύ­μα­ντον του Γέ­νους ιστο­ρί­αν και έλα­βεν εκά­στο­τε γλυ­κεί­αν πεί­ραν της αγά­πης και της κρα­ταιάς Σκέ­πης Της!

Ο ιστο­ρι­κός Ναός των Βλα­χερ­νών, όπου κατά πα­ρά­δο­σιν πα­λαιάν ετε­λεί­το εβδο­μα­διαί­ως ιερά Αγρυ­πνία προς τιμήν της Θε­ο­μή­το­ρος, συ­χνά­κις και με Αυ­το­κρα­το­ρι­κήν πα­ρου­σί­αν, κατά την νύκτα της 7ης Αυ­γού­στου 626 εδέ­χθη τα συρ­ρεύ­σα­ντα πλήθη του δια­σω­θέ­ντος θε­ό­φρο­νος λαού, εν συ­γκι­νή­σει πολλή και μετά δα­κρύ­ων ευ­γνω­μο­σύ­νης «απο­νέ­μο­ντα Αυτή την προ­σκύ­νη­σιν» και ψάλ­λο­ντα το Κο­ντά­κιον με το νέον πλέον προ­οί­μιον, ως επο­φει­λο­μέ­νην ευ­χα­ρι­στί­αν και χρε­ω­στι­κήν δο­ξο­λο­γί­αν προς τον Θεόν και την «τα δευ­τε­ρεία της Τριά­δος την έχου­σαν», κατά την μού­σαν του Αγίου Αν­δρέ­ου Κρή­της, την Ελευ­θε­ρώ­τριαν και Σώ­τει­ρα της Πό­λε­ως και του όλου κρά­τους!

Από της ώρας εκεί­νης, ο «Ακά­θι­στος Ύμνος», το πε­ρί­λα­μπρον αρι­στο­τέ­χνη­μα τούτο της εκ­κλη­σια­στι­κής ποι­ή­σε­ως, ασύ­γκρι­τον μνη­μεί­ον του έλ­λη­νος λόγου και χρυ­σο­πλο­κώ­τα­τον τέ­χνη­μα θε­ο­πνεύ­στου Θε­ο­λο­γί­ας,  κα­τέ­στη ο πλέον δη­μο­φι­λής ύμνος της λει­τουρ­γι­κής ημών ζωής, εντρύ­φη­μα γλυ­κύ­τα­τον των Χρι­στια­νών. Έχει με­τα­φρα­σθή προ πολ­λού εις πολ­λάς γλώσ­σας. Αρ­χιε­ρείς και Ιε­ρείς τον ρα­ψω­δούν εν κα­τα­νύ­ξει. Οι Μο­να­χοί τον απαγ­γέ­λουν κα­θη­με­ρι­νώς, οι δε πι­στοί πολ­λά­κις καθ’ όλην την διάρ­κειαν του έτους. Θε­ο­λό­γοι ανα­λύ­ουν τας υψη­λάς δογ­μα­τι­κάς του ανα­βά­σεις. Φι­λο­λο­γού­ντες και λο­γο­τε­χνού­ντες κα­τα­δύ­ο­νται εις τους ωραί­ους βυ­θούς της εκ­φρα­στι­κής του κομ­ψό­τη­τος και του ποι­η­τι­κού του με­γα­λεί­ου. Ποι­η­ταί και ζω­γρά­φοι εμπνέ­ο­νται από τας φω­τει­νάς λυ­ρι­κάς του εκ­φρά­σεις. Αγιο­γρά­φοι ιστο­ρούν ωραί­ας ει­κό­νας εκ των πο­λυ­πλη­θών του πε­ριε­χο­μέ­νου του. Οι μύ­σται της εκ­κλη­σια­στι­κής μου­σι­κής τον επεν­δύ­ουν με πε­ρί­τε­χνα ιερά με­λί­σμα­τα. Αλλά ο «Ακά­θι­στος Ύμνος» πά­ντο­τε είναι θε­ο­πρε­πής προ­σευ­χή της Εκ­κλη­σί­ας! Φωνή της ευ­σε­βού­σης των Χρι­στια­νών καρ­δί­ας! Δο­ξο­λο­γία εν ταυτώ και ευ­χα­ρι­στία και δέ­η­σις και ικε­σία προς τον «δι’ ημάς τους αν­θρώ­πους και δια την ημε­τέ­ραν σω­τη­ρί­αν κα­τελ­θό­ντα εκ των ου­ρα­νών, και σαρ­κω­θέ­ντα εκ Πνεύ­μα­τος Αγίου και Μα­ρί­ας της Παρ­θέ­νου και εναν­θρω­πή­σα­ντα», και πα­ραλ­λή­λως προς την έχου­σαν Μη­τρι­κήν προς τον Θεόν παρ­ρη­σί­αν και πολ­λα­χώς και πο­λυ­τρό­πως πά­ντο­τε την κρα­ταιάν Αυτής βο­ή­θειαν και σκέ­πην δα­ψι­λεύ­ου­σαν εις το ευ­σε­βές Γένος των Ορ­θο­δό­ξων.

Ο Ακά­θι­στος Ύμνος καλεί κάθε πι­στόν να γρη­γο­ρή και να πα­ρα­μέ­νη ορθός και ευ­στα­λής, εν τα­πει­νώ­σει και προ­σευ­χή, ενώ­πιον των με­γά­λων προ­κλή­σε­ων της επο­χής μας, εις τας δυ­στή­νους ημέ­ρας των πολ­λών ανα­τα­ρά­ξε­ων και πο­λε­μι­κών συρ­ρά­ξε­ων, τας οποί­ας διέρ­χε­ται κατ’ αυτάς η αν­θρω­πό­της. Ας δε­η­θώ­μεν εκτε­νώς, όπως η Μήτηρ της «Ει­ρή­νης του Θεού», φι­λο­τι­μου­μέ­νη εκ της από μέ­ρους όλων των πι­στών και εν κα­τα­νύ­ξει και ευ­λα­βεία προ­σευ­χη­τι­κής απο­δό­σε­ως του «Ακα­θί­στου Ύμνου» Της, ενερ­γή­ση και αύθις ως «Υπέρ­μα­χος Στρα­τη­γός» πα­ντός αδι­κου­μέ­νου και κιν­δυ­νεύ­ο­ντος, και ως Σκέπη κρα­ταιά των ανά την Οι­κου­μέ­νην τέ­κνων της Εκ­κλη­σί­ας, βρα­βεύ­ου­σα εις το αν­θρώ­πι­νον γένος την αληθή και «πάντα νουν υπε­ρέ­χου­σαν» Ει­ρή­νην του Υιού Της!

Εν έτει σω­τη­ρίω ,βκς´, κατά μήνα Μάρ­τιον (κζ´), Επι­νε­μή­σε­ως Γ´

 

Ο Κων­στα­ντι­νου­πό­λε­ως Βαρ­θο­λο­μαί­ος εν Χρι­στώ ευ­χέ­της.

+ ο Χαλ­κη­δό­νος Εμ­μα­νου­ήλ εν Χρι­στώ ευ­χέ­της

+ ο Καρ­πά­θου και Κάσου Αμ­βρό­σιος εν Χρι­στώ ευ­χέ­της

+ ο Μι­λή­του Από­στο­λος εν Χρι­στώ ευ­χέ­της

+ ο Προι­κον­νή­σου Ιωσήφ εν Χρι­στώ ευ­χέ­της

+ ο Φι­λα­δελ­φεί­ας Με­λί­των εν Χρι­στώ ευ­χέ­της

+ ο Κο­λω­νεί­ας Αθα­νά­σιος εν Χρι­στώ ευ­χέ­της

+ ο Ικο­νί­ου Θε­ό­λη­πτος εν Χρι­στώ ευ­χέ­της

+ ο Μπου­έ­νος Άϊρες Ιωσήφ εν Χρι­στώ ευ­χέ­της

+ ο Σου­η­δί­ας και πάσης Σκαν­δι­ναυ­ΐ­ας Κλε­ό­πας εν Χρι­στώ ευ­χέ­της

+ ο Ίμ­βρου και Τε­νέ­δου Κύ­ριλ­λος εν Χρι­στώ ευ­χέ­της

+ ο Ντέν­βερ Κων­στα­ντί­νος εν Χρι­στώ ευ­χέ­της

+ ο Αγκύ­ρας Γρη­γό­ριος εν Χρι­στώ ευ­χέ­της