Πόσους παιδικούς σταθμούς και πόσα δημόσια σχολεία έχει ο δήμος όπου σκεφτόσαστε να μετακομίσετε; Εχει ποδηλατόδρομο; Ναι, είναι όμορφα να κατοικείς κοντά σε δάσος, αλλά ο δήμος όπου υπάγεσαι διαθέτει σύστημα πυροπροστασίας; Αν οι παροχές προς τους πολίτες ενός δήμου δεν είναι επαρκείς, μήπως οι επόμενες αυτοδιοικητικές εκλογές είναι μια ευκαιρία για να απαιτήσουμε περισσότερα; Μια πλήρη και ενδιαφέρουσα ως προς τα επιμέρους στοιχεία καταγραφή των επιδόσεων των δήμων σε κρίσιμους τομείς μπορούν να δουν οι πολίτες μέσα από τον κόμβο παρακολούθησης των επιδόσεων της τοπικής αυτοδιοίκησης (deiktesota.gov.gr), που έχει δημιουργήσει το υπουργείο Εσωτερικών και είναι προσβάσιμος σε όλους εδώ και λίγες ημέρες.
Σύμφωνα με το ΥΠΕΣ, η λειτουργία του κόμβου είναι σε πιλοτικό στάδιο. Στο επόμενο διάστημα, ωστόσο, αναμένεται να εξελιχθεί σε ολοκληρωμένο εργαλείο καταγραφής των επιδόσεων και των αδυναμιών της τοπικής αυτοδιοίκησης, συμβάλλοντας στον καλύτερο σχεδιασμό μέτρων και πολιτικών. Παράλληλα, σχεδιάζεται να αξιοποιηθεί ως μηχανισμός επιβράβευσης των δήμων που επιτυγχάνουν υψηλότερες επιδόσεις. «Η συνολική επίδοση, όπως θα καταγράφεται, θα αποτελέσει έναν οδηγό για το μέλλον των ΟΤΑ, ενώ την εικόνα θα μπορούν να την έχουν και άλλα υπουργεία», υπογραμμίζει στην «Κ» ο Βασίλης Σπανάκης, υφυπουργός Εσωτερικών αρμόδιος για τους ΟΤΑ. «Το 2024, οπότε και συγκεντρώθηκαν τα πρώτα στοιχεία, θα χρησιμοποιηθεί ως έτος βάσης, έτσι ώστε να έχουμε και τη δυνατότητα να δούμε τις εξελίξεις και τις μεταβολές. Σχεδιάζεται η παροχή χρηματοδοτικών κινήτρων προς τους δήμους, προκειμένου να επιταχυνθεί η ανάπτυξη τομέων στους οποίους καταγράφονται υστερήσεις», προσθέτει.
Εμφαση στα οικονομικά
Οι περισσότεροι δήμοι προσέχουν την οικονομική τους λειτουργία – και πώς αλλιώς, αφού σε αυτή βασίζεται η βιωσιμότητά τους. Καλό βαθμό παίρνει η τοπική αυτοδιοίκηση και στο θέμα της παροχής δομών προσχολικής αγωγής και κέντρων απασχόλησης παιδιών, με τα αποτελέσματα βέβαια να διαφοροποιούνται πολύ από δήμο σε δήμο. Σε άλλους σημαντικούς τομείς, πάντως, όπως αυτοί της πολιτικής προστασίας και των κοινωνικών υποδομών, χρειάζεται μεγάλη βελτίωση. Στη βιώσιμη κινητικότητα, στις πολιτιστικές υποδομές, στη διαχείριση των απορριμμάτων, στα αδέσποτα ζώα και στον ψηφιακό μετασχηματισμό, οι επιδόσεις βρίσκονται χαμηλά, γεγονός που δείχνει ότι η πλειονότητα των δήμων χρειάζεται ακόμα μεγάλη προσπάθεια για να φτάσει να εξυπηρετεί τους πολίτες της με σύγχρονους όρους και προδιαγραφές.
Ως καλύτεροι προκρίνονται οι δήμοι: Θεσσαλονίκης, Τρικάλων, Βόλου, Βάρης – Βούλας – Βουλιαγμένης, Αγρινίου, Ιωαννιτών, Αμπελόκηπων – Μενεμένης, Λαμιέων, Πάρου, Περιστερίου, Αμαρουσίου, Καλαμαριάς, Αθηναίων, Παιονίας, Ρεθύμνου, Γλυφάδας. Ως χειρότεροι, με βάση τους δείκτες που έχουν τεθεί, οι δήμοι: Αγίου Ευστρατίου, Σκιάθου, Παλαμά, Αντιπάρου, Γεωργίου Καραϊσκάκη, Οινουσσών. Για το 2024 όπως ανακοίνωσε το ΥΠΕΣ ανταποκρίθηκαν 313 δήμοι (94,3% του συνόλου). Την ευθύνη για την ακρίβεια, την εγκυρότητα και την έγκαιρη υποβολή στοιχείων έχουν οι γ.γ. των δήμων. Στην εφαρμογή δεν εγγράφηκαν οι Δήμοι Ανάφης, Aνδρου, Βοΐου, Ικαρίας, Πατρέων, Σαμοθράκης, Σικίνου και Yδρας ενώ άλλοι οκτώ, oι Δήμοι Αίγινας, Αλοννήσου, Αμαρίου, Καισαριανής, Μήλου, Νισύρου, Νότιας Κέρκυρας και Οροπεδίου Λασιθίου, εγγράφηκαν αλλά δεν υπέβαλαν τα στοιχεία που τους ζητήθηκαν. Το υπουργείο όμως άντλησε στοιχεία από τις βάσεις δεδομένων του Δημοσίου. Πολλοί δήμοι δεν μπόρεσαν να καταχωρίσουν στοιχεία, παρότι ζητήθηκαν, για την ακίνητη περιουσία τους, τον προσδιορισμό φορολογικής βάσης, την καταγραφή των δημόσιων χώρων και υποδομών και του οδικού δικτύου, την ενεργειακή κατανάλωση των δημοτικών υποδομών και τις δημοτικές αθλητικές υποδομές.
Κάτω από τη βάση δήμοι, κεντρικές υπηρεσίες
Ο Στυλιανός Αγγελούδης, δήμαρχος Θεσσαλονίκης, που έχει την καλύτερη επίδοση στη συνολική επισκόπηση, εξηγεί ότι έχει γίνει μεγάλη προσπάθεια σε όλους τους τομείς. «Ειδικά στο θέμα της τακτοποίησης των οφειλών των δημοτών, νομίζω ότι έχει γίνει μεγάλη πρόοδος. Ωστόσο, θα ήταν πολύ πιο εύκολο αν είχε ο δήμος τα πιστοποιημένα μέιλ από το gov.gr ώστε να αποστέλλουμε άμεσα τις οφειλές και να ενημερώνονται οι πολίτες».
Πολιτική Προστασία
Στον τομέα της Πολιτικής Προστασίας, παρόλο που λόγω της κλιματικής αλλαγής αναδεικνύεται σε έναν πολύ κρίσιμο παράγοντα για την ασφάλεια των πολιτών, τα στοιχεία δείχνουν ότι υπάρχει σοβαρή υστέρηση για αρκετούς δήμους. Και ενώ πολλοί δήμοι δήλωσαν ότι το 2024 καθάρισαν προληπτικά όλα τα οικόπεδα που εντάσσονται στην περιοχή τους, μόλις οκτώ σημειώνουν ότι έλεγξαν περισσότερες από τις μισές δηλώσεις πολιτών για καθαρισμό των οικοπέδων τους. Ανάμεσα σε αυτούς ο Δήμος Αγίας Βαρβάρας, που ανέφερε ότι έλεγξε το 93,26% των δηλώσεων. «Εχουμε εγκαταστήσει εδώ και πολλά χρόνια εννέα υδροβολείς έτσι ώστε να εξασφαλίζουμε ότι το δάσος που βρίσκεται στα όρια του δήμου μας είναι θωρακισμένο από τη φωτιά. Επιπλέον, έχουμε φτιάξει ζώνη πυροπροστασίας με χρηματοδότηση από το Πράσινο Ταμείο», λέει στην «Κ» ο δήμαρχος Λάμπρος Μίχος.
Αδήλωτα παραμένουν χιλιάδες ακίνητα που ανήκουν σε δήμους
Ο Δήμος Μονεμβασίας επίσης έχει πολύ καλή επίδοση στα οικονομικά και στην Πολιτική Προστασία, αλλά χαμηλό σκορ σε σχέση με τη διαχείριση των αδέσποτων. «Για τον καθαρισμό οικοπέδων κάνουμε ό,τι μπορούμε, δεδομένου ότι είμαστε ένας πολύ μεγάλος δήμος σε έκταση. Εχουμε πολύ μεγάλο θέμα με τις πτώσεις βράχων. Δεν είναι δική μας αρμοδιότητα, αλλά όταν συμβεί ατύχημα όλοι απευθύνονται σε εμάς», εξηγεί ο δήμαρχος Ηρακλής Τριχείλης. Oσο για τα αδέσποτα, επισημαίνει ότι υπάρχει πρόβλημα. «Κάθε φορά που φεύγουν οι επισκέπτες που κατεβαίνουν από την Αθήνα, μας αφήνουν και δέκα σκυλιά. Θεωρούν ότι όλο και κάποιος θα τα προσέξει εδώ».
Πηγή: kathimerini.gr
